I SA/Gd 1474/17

I SA/Gd 1474/17 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2018-10-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-10-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Irena Wesołowska /sprawozdawca/
Janina Guść /przewodniczący/
Małgorzata Gorzeń
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 1426/21 - Postanowienie NSA z 2022-09-14
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 201
art. 215 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 października 2018 r. sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 31 sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 8 czerwca 2017 r., prostujące z urzędu oczywistą omyłkę w postanowieniu Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 12 kwietnia 2017 r. w przedmiocie umorzenia postępowania z zażalenia M.M. (dalej: skarżący).
W uzasadnieniu Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podał, że sprostowania dokonano w ten sposób, że na stronie pierwszej w wierszu dwudziestym pierwszym (licząc od dołu) i na stronie trzeciej w wierszu drugim (licząc od góry) zmieniono słowa "Pana M.M." na "Pana M.M.", zaś na stronie drugiej w wierszu drugim (licząc od dołu) zmieniono słowa "doręczono w dniu 31 marca 2017 r." na "doręczono w dniu 10 kwietnia 2017 r.".
Dalej przywołując treść art. 215 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.), organ odwoławczy wskazał, że przepisy ustawy Ordynacja podatkowa nie definiują pojęcia "oczywistej omyłki", jednakże w orzecznictwie sądowym wywodzi się, że za oczywistą omyłkę, w rozumieniu tego przepisu, należy uznać błąd, który nie wpływa na znaczenie merytoryczne aktu administracyjnego i jego charakter nie budzi wątpliwości w świetle ustalonego stanu faktycznego sprawy lub stanu prawnego. Oczywistość dokonanej omyłki może wynikać z treści decyzji, sentencji i uzasadnienia lub akt sprawy, stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania.
W ocenie organu odwoławczego sprostowanie imienia skarżącego dotyczyło błędu pisarskiego występującego w sentencji postanowienia, co w żaden sposób nie wpływało na merytoryczne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. W/w błąd popełniono w oznaczeniu strony, co stanowi oczywistą omyłkę pisarską w rozumieniu art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ pozostałe elementy postanowienia pozwalały ją zidentyfikować. W sentencji postanowienia wskazano bowiem również właściwe imię skarżącego, właściwie wskazano także adresata wydanego postanowienia, zaś przy błędnie wpisanym imieniu umieszczony został numer PESEL pozwalający na ustalenie prawidłowych danych osobowych podatnika.
Odnośnie sprostowania błędu w dacie odbioru decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 23 marca 2017 r., organ odwoławczy podkreślił, że określenie momentu odbioru tej decyzji nie stanowiło elementu stanu faktycznego wpływającego na merytoryczne rozstrzygniecie sprawy. Dlatego też, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zaistniałe błędy w postanowieniu z dnia 12 kwietnia 2017r. zakwalifikował jako oczywiste omyłki pisarskie, które podlegały sprostowaniu w trybie art. 215 Ordynacji podatkowej.
Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, że przepis art. 215 Ordynacji podatkowej nie ogranicza w czasie możliwości prostowania błędów, co oznacza, że takie sprostowanie może nastąpić także po wniesieniu przez Stronę skargi do sądu administracyjnego.
Ponadto organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżone postanowienie zawiera prawidłową podstawę prawną oraz prawidłowe uzasadnienie faktyczne i prawne. W konsekwencji jako bezzasadne uznał zarzuty naruszenia art. 217 §1 i § 2, art. 210 § 4, art. 219, art. 215 §1 ustawy Ordynacja podatkowa.
Końcowo odnosząc się do zarzutu, że w postępowaniu podatkowym wystąpiła kwalifikowana wada stanowiąca przesłankę jego wznowienia określona w art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej (tj. Strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu na skutek naruszenia przez organ podatkowy I instancji przepisów art. 123 § 1 w związku z art. 165 § 1 i § 4 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej), organ odwoławczy zauważył, że podniesiona kwestia była przedmiotem postępowania odwoławczego zakończonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 marca 2017r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzającego je postanowienia tego samego organu z dnia 8 czerwca 2017 r., zarzucając naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, to jest przepisów:
- art. 215 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2017r., poz. 201 zpóźn. zmian.)
- art. 217 § 1 i § 2 w związku z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 w związku z art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej
poprzez niewłaściwe zastosowanie.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 08.06.2017r. i 31.08.2017r. zostały wydane z naruszeniem przepisu art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym sprostowaniu istotnego błędu, który nie może być uznany za oczywistą omyłkę pisarską. Poza tym sprostowanie nastąpiło zbyt późno. Doręczenie postanowienia nastąpiło po zaskarżeniu do WSA w Gdańsku decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.
Nieprawidłowe określenie okresu rozliczeniowego, którego dotyczy decyzja nie może być sprostowane w trybie art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej. Jest to istotny błąd, który wpłynął na treść i znaczenie decyzji, a nie zwykła omyłka pisarska. Sprostowanie w trybie art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej może dotyczyć tylko i wyłącznie oczywistych omyłek, które nie wpływają na treść decyzji. Nie podlegają sprostowaniu w trybie art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc w zakresie odnoszącym się do ustalenia obowiązywania prawa, stanu faktycznego, jego kwalifikacji prawnej, czy też ustalania konsekwencji prawnych zastosowanej normy prawnej.
Decyzja ostateczna z dnia 23.03.2017r. jest wadliwa. W postępowaniu podatkowym wystąpiła kwalifikowana wada stanowiącej podstawę jego wznowienia określoną w art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej - Strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu na skutek naruszenia przez organ podatkowy I instancji przepisów art. 123 § 1 w związku z art. 165 § 1 i § 4 i art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Względem wszystkich byłych wspólników nie było prowadzone jedno postępowanie podatkowe.
Postępowania podatkowe zostały wszczęte nieprawidłowo, gdyż adresatem postanowień organów podatkowych nie byli wszyscy obecni i byli wspólnicy spółki, mimo że odpowiedzialność za zobowiązania tej spółki jest solidarna. W ocenie skarżącego, po dacie zbycia przez niego ogółu praw i obowiązków wspólnika spółki jawnej, brak podstaw do przerzucenia na niego odpowiedzialności za zobowiązania osoby trzeciej, a ewentualną odpowiedzialność ponoszą osoby, które nabyły udziały (członkostwo) i doprowadziły do obecnej sytuacji spółki.
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej w dalszej części "p.p.s.a", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).
Kierując się powyższymi kryteriami Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Otóż w myśl z art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji. Przyjęta w tym przepisie klasyfikacja wadliwości, które mogą zostać usunięte w drodze sprostowania jest wyczerpująca. Są to błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki. Redakcja przepisu pozwala stwierdzić, że wymienione wyżej wady decyzji charakteryzuje cecha oczywistości. Oczywistość omyłki może wynikać z treści decyzji lub akt sprawy. Stanowi ona zarazem granicę przedmiotowej dopuszczalności sprostowania. Wskazuje to jednoznacznie, że w tym trybie można naprawić jedynie oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłkę pisarską o charakterze elementarnym i nie wpływające na treść i znaczenie prostowanej decyzji. Rozstrzygnięcie wniosku o sprostowanie błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek następuje w drodze postanowienia niezależnie od tego, czy załatwienie wniosku jest pozytywne, czy negatywne dla wnioskodawcy (wyrok NSA z dnia 17 sierpnia 1994 r., SA/Ka 2240/93, ONSA 1995, nr 2, poz. 96). Przepisy o prostowaniu błędów i omyłek nie zawierają ograniczeń czasowych dokonania tych czynności. Oczywiste omyłki, zgodnie z art. 215 § 1 Ordynacji podatkowej, można sprostować w drodze postanowienia, nawet po wniesieniu przez stronę odwołania, w którym powyższe omyłki są przedmiotem zarzutów (wyrok NSA z dnia 28 października 1999 r., I SA/Kr 1206/98, Temida (CD), Sopot 2002). Organ administracji może sprostować oczywistą omyłkę w wydanej przez siebie decyzji w każdym czasie, w tym również po upływie 30 dni od dnia wniesienia skargi do sądu administracyjnego, a nawet po przekazaniu skargi do tego sądu (por. wyrok NSA z dnia 20 grudnia 2011 r. sygn. akt II FSK 1158/10).
Odnosząc powyższe rozważania do oceny niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zastosowany przez organ podatkowy tryb sprostowania postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 12 kwietnia 2017 r. był prawidłowy.
Zdaniem sądu omyłka polegająca na dwukrotnym błędnym wskazaniu imienia skarżącego, w sytuacji gdy w sentencji postanowienia wskazano również właściwe imię skarżącego, właściwie wskazano także adresata wydanego postanowienia, zaś przy błędnie wpisanym imieniu umieszczony został numer PESEL pozwalający na ustalenie prawidłowych danych osobowych skarżącego, jest oczywista. Pozostałe elementy postanowienia pozwalały bowiem prawidłowo zidentyfikować stronę postępowania.
Odnośnie sprostowania błędu w dacie odbioru decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 23 marca 2017 r., zgodzić należy się z organem odwoławczym, że określenie momentu odbioru tej decyzji nie stanowiło elementu stanu faktycznego wpływającego na merytoryczne rozstrzygniecie sprawy. Ponadto błąd ten nie uniemożliwiał identyfikacji tej decyzji, zaś jego oczywistość wynikała z akt sprawy.
Sąd podzielając stanowisko prezentowane w orzecznictwie, że oczywistość omyłki wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku czy też innymi okolicznościami (por. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 260/13 dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, że w niniejszej sprawie zaistnienie oczywistej omyłki pisarskiej wynikało z treści postanowienia oraz akt sprawy i nie budzi jakichkolwiek wątpliwości.
W ocenie sądu organy nie przekroczyły granic dopuszczalności sprostowania, albowiem w wyniku dokonanego sprostowania nie doszło do merytorycznej zmiany pierwotnej treści postanowienia. W konsekwencji dokonana przez organy interpretacja jest prawidłowa, a dokonane sprostowanie postanowienia we wskazanym zakresie nie narusza art. 215 § 1 O.p.
Nie było także przeszkód do sprostowania oczywistej omyłki po wniesieniu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję z dnia 23 marca 2017 r.
Odnośnie pozostałych podniesionych w skardze zarzutów, dotyczących prowadzonego postępowania w sprawie orzeczenia odpowiedzialności skarżącej za zobowiązania spółki, wskazać należy, że nie dotyczą one zaskarżonego postanowienia dotyczącego sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej, lecz przebiegu postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia 23 marca 2017 r.
Z wymienionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.