I SA/Gd 1344/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2023-02-14
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjneczynność egzekucyjnazajęcie wierzytelnościpostanowienieorgan odwoławczyakta sprawyuzasadnienieKodeks postępowania administracyjnegozasada dwuinstancyjności

WSA w Gdańsku oddalił skargę na postanowienie organu odwoławczego, uznając je za prawidłowe w sytuacji uchylenia przez ten organ postanowienia pierwszej instancji z powodu braków w aktach sprawy.

Skarżący M. S. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji (ZUS) dotyczące zajęcia wierzytelności. Powodem uchylenia były braki w aktach sprawy, uniemożliwiające kontrolę merytoryczną. WSA w Gdańsku oddalił skargę skarżącego, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo postąpił, uchylając wadliwe postanowienie pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Sprawa dotyczyła skargi M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 29 września 2022 roku, które uchyliło postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku z dnia 10 czerwca 2022 roku. Postanowienie organu pierwszej instancji dotyczyło oddalenia skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił postanowienie ZUS, wskazując na brak kompletnych akt sprawy, co uniemożliwiło wszechstronne zbadanie sprawy i ocenę zgodności z prawem. Skarżący nie był zadowolony z rozstrzygnięcia organu odwoławczego i wniósł skargę do WSA w Gdańsku. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, zważył, że zaskarżone postanowienie zostało wydane bez naruszenia prawa. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, stosowanymi odpowiednio w postępowaniu egzekucyjnym, postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Brak kompletnych akt sprawy uniemożliwia organowi odwoławczemu przeprowadzenie kontroli merytorycznej i prawidłowe rozpoznanie sprawy. W związku z tym, WSA uznał, że organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, oddalając tym samym skargę skarżącego jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji, ponieważ braki w aktach sprawy uniemożliwiły merytoryczną kontrolę rozstrzygnięcia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy postąpił zgodnie z prawem, uchylając postanowienie organu pierwszej instancji z powodu braku kompletnych akt sprawy. Brak ten uniemożliwił wszechstronne zbadanie sprawy i ocenę zgodności z prawem, co jest naruszeniem zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

k.p.a. art. 107 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzja (i odpowiednio postanowienie) zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne.

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Uzasadnienie faktyczne powinno zawierać wskazanie faktów uznanych za udowodnione, dowodów, na których organ się oparł, oraz przyczyn odmowy wiarygodności innym dowodom. Uzasadnienie prawne powinno wyjaśniać podstawę prawną decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

k.p.a. art. 126

Kodeks postępowania administracyjnego

Przepisy dotyczące decyzji stosuje się odpowiednio do postanowień.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeśli uzna ją za niezasadną.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji z powodu braków w aktach sprawy, co uniemożliwiło merytoryczną kontrolę. Uzasadnienie postanowienia organu pierwszej instancji było wadliwe, nie zawierało wystarczających wyjaśnień faktycznych i prawnych.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie był zadowolony z rozstrzygnięcia organu odwoławczego, jednak sąd uznał je za prawidłowe.

Godne uwagi sformułowania

Tylko natomiast kompletne akta administracyjne, dają możliwość wszechstronnego zbadania sprawy we wszystkich jej aspektach, a w szczególności dokonania należytej oceny, czy kontrolowany akt oraz poprzedzające go postępowanie, nie naruszają prawa. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie (faktyczne i prawne) jest wyrazem realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Działanie organu odwoławczego nie ma zatem charakteru jedynie kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym.

Skład orzekający

Małgorzata Gorzeń

przewodniczący

Elżbieta Rischka

członek

Irena Wesołowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzasadnienia postanowień w postępowaniu administracyjnym oraz roli organu odwoławczego w kontekście braków w aktach sprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku akt sprawy w postępowaniu egzekucyjnym, ale zasady dotyczące uzasadnienia i dwuinstancyjności są ogólne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje fundamentalne zasady postępowania administracyjnego, takie jak wymogi dotyczące uzasadnienia i zasada dwuinstancyjności, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Brak akt sprawy uniemożliwił kontrolę. WSA wyjaśnia, dlaczego organ odwoławczy musiał uchylić postanowienie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 1344/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2023-02-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-12-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Elżbieta Rischka
Irena Wesołowska /sprawozdawca/
Małgorzata Gorzeń /przewodniczący/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art.54
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 14 lutego 2023 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 29 września 2022 roku, nr 2201-IEE.711.91.261.2022.WK w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 10 czerwca 2022 roku Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku wydał postanowienie, w którym oddalił wniesioną przez M. S. skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności w M. S.A.
Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego przez skarżącego, postanowieniem z 29 września 2022 r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej w skrócie zwany Dyrektorem lub organem odwoławczym) uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Dyrektor wskazał, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku oddalił skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Niemniej jednak akta sprawy nie zawierają danych ani dokumentów, w oparciu o które organ egzekucyjny ustalił stan faktyczny, a następnie na jego podstawie podjął swoje rozstrzygnięcie. Tylko natomiast kompletne akta administracyjne, dają możliwość wszechstronnego zbadania sprawy we wszystkich jej aspektach, a w szczególności dokonania należytej oceny, czy kontrolowany akt oraz poprzedzające go postępowanie, nie naruszają prawa. W konsekwencji Dyrektor uznał, że brak kompletnych akt sprawy uniemożliwia organowi przeprowadzenie kontroli postanowienia objętego zażaleniem.
Na rozstrzygnięcie organu odwoławczego M. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wskazując, że nie jest zadowolony z rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zaskarżone postanowienie zostało wydane bez naruszenia prawa a tym samym skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022 r., poz. 479), jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 107 § 1 pkt 6 decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne. Jak stanowi natomiast art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Powyższy przepis, z mocy regulacji zawartej w art. 126 k.p.a. stosuje się odpowiednio do postanowień.
Zgodnie z zasadami prawidłowo prowadzonego postępowania administracyjnego, postanowienie powinno wskazywać ustalony przez organ administracyjny stan faktyczny, określać przesłanki zastosowania tej a nie innej kwalifikacji prawnej i ustalać, jakie okoliczności stanu faktycznego, odpowiadają konkretnym fragmentom normy prawnej zastosowanej w sprawie. To z uzasadnienia strona winna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji podejmując swoje rozstrzygnięcie. Przepis art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a. obliguje organ przy wydawaniu postanowienia do wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i prawnych oraz wyjaśnienia stronie przyczyn takiego, a nie innego załatwienia żądania strony. Uzasadnienie postanowienia winno być sporządzone w taki sposób, by możliwym było poznanie toku rozumowania organu i kontrola prawidłowości rozstrzygnięcia. Jeżeli postanowienie nie zawiera wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, to nie spełnia wymogów wskazanych w powołanych wyżej przepisach.
Prawidłowo sporządzone uzasadnienie (faktyczne i prawne) jest wyrazem realizacji zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 15 k.p.a. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania, każda sprawa administracyjna, jeżeli zawiśnie przed organem drugiej instancji na skutek wniesienia przez stronę środka zaskarżenia, wymaga przede wszystkim ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia. Zasada ta jest zrealizowana wtedy, gdy rozstrzygnięcia obu organów zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez nie postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone, czyli postępowania merytorycznego w zakresie ustalenia stanu faktycznego, zebrania i oceny dowodów, przeanalizowania wszystkich argumentów i żądań strony oraz rozważań prawnych stosownych dla rozstrzygnięcia, a wszystko to powinno znaleźć dodatkowo odzwierciedlenie w uzasadnieniu.
Właściwe zachowanie zasady dwuinstancyjności postępowania wymaga nie tylko podjęcia dwóch kolejnych rozstrzygnięć przez właściwe organy, ale konieczne jest, aby rozstrzygnięcia te zapadły w wyniku przeprowadzenia przez każdy z tych organów postępowania merytorycznego tak, aby dwukrotnie oceniono dowody i przeanalizowano wszystkie istotne okoliczności sprawy. Działanie organu odwoławczego nie ma zatem charakteru jedynie kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym.
Jeżeli zatem uzasadnienie postanowienia wydanego przez organ pierwszej instancji zawiera braki wskazująca na nieodniesienie się przez ten organ do wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i dowodów, pozwalających na zweryfikowanie prawidłowości rozstrzygnięcia tego organu, to takie postanowienie uchyla się spod kontroli instancyjnej. Organ odwoławczy nie może bowiem ponownie merytorycznie rozpoznać sprawy, jeżeli nie dysponuje materiałem dowodowym, który legł u podstaw wydania rozstrzygnięcia przez organ pierwszej instancji. Braki w aktach sprawy w zakresie dokumentacji stanowiącej podstawę wydanego postanowienia nie pozwalają bowiem stwierdzić, jakie dowody legły u podstaw wydanego aktu administracyjnego, a zatem czy organ prawidłowo ustalił stan faktyczny a następnie czy dokonał właściwej subsumcji przepisów prawa do ustalonego stanu faktycznego.
Prawidłowo zatem organ odwoławczy uchylił w niniejszej sprawie zaskarżone postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia wskazując, że dowody będące podstawą dokonanych przez organ ustaleń winny być zgromadzone w aktach sprawy.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259) oddalił skargę, uznając ją za niezasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI