I SA/Rz 677/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2021-12-07
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjneczynność egzekucyjnaskargazarzutyprzedawnieniezajęcie wynagrodzeniaprawo administracyjnesądownictwo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wynagrodzenia za pracę, uznając, że zarzuty dotyczące przedawnienia i braku doręczenia decyzji nie mogą być rozpatrywane w ramach skargi na czynność egzekucyjną.

Skarżący wniósł skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę, podnosząc zarzuty dotyczące przedawnienia należności, braku doręczenia decyzji stanowiących podstawę tytułów wykonawczych oraz braku upomnienia. Organ egzekucyjny i Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznali skargę za niezasadną, wskazując, że zarzuty te nie mogą być przedmiotem postępowania w sprawie skargi na czynność egzekucyjną, lecz odrębnego postępowania w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie podzielił to stanowisko, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi W.D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS), które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną. Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadził postępowanie egzekucyjne wobec skarżącego na podstawie tytułów wykonawczych dotyczących podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług. Dokonano zajęcia wynagrodzenia za pracę skarżącego. Skarżący wniósł skargę na tę czynność, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących braku doręczenia decyzji, przedawnienia części należności oraz braku upomnienia. Organ egzekucyjny oddalił skargę, wskazując, że bada jedynie prawidłowość dokonanej czynności egzekucyjnej, a nie zasadność wszczęcia postępowania egzekucyjnego. DIAS utrzymał w mocy postanowienie organu egzekucyjnego, podkreślając, że zajęcie wynagrodzenia zostało dokonane zgodnie z przepisami. DIAS wskazał również, że zarzuty dotyczące przedawnienia, braku doręczenia decyzji i braku upomnienia nie mogą być rozpoznane w ramach skargi na czynność egzekucyjną, lecz w odrębnym postępowaniu w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Skarżący zaskarżył postanowienie DIAS do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, zarzucając naruszenie przepisów u.p.e.a. poprzez odmowę uchylenia czynności mimo nierozpoznania zarzutów oraz naruszenie k.p.a. z uwagi na brak zawieszenia postępowania. Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd wyjaśnił, że skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i służy do badania prawidłowości dokonania konkretnej czynności egzekucyjnej, a nie zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego czy prawidłowości jego prowadzenia. Zarzuty dotyczące przedawnienia, braku doręczenia decyzji czy braku upomnienia są podstawą do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, a nie skargi na czynność egzekucyjną. Sąd podkreślił, że przepisy u.p.e.a. wyczerpująco regulują przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego, a przepisy k.p.a. o zawieszeniu postępowania nie mają zastosowania. W związku z tym, sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te nie mogą być przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną, lecz odrębnego postępowania w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

Uzasadnienie

Skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i służy do badania prawidłowości dokonania konkretnej czynności egzekucyjnej, a nie zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego czy prawidłowości jego prowadzenia. Zarzuty dotyczące istnienia obowiązku, przedawnienia czy braku upomnienia są podstawą do wniesienia zarzutów na postępowanie egzekucyjne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.p.e.a. art. 54 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeśli nie stwierdzi naruszenia prawa.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Brak doręczenia decyzji stanowiących podstawę wystawienia tytułów wykonawczych nie może być badany w ramach skargi na czynność egzekucyjną.

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Częściowe przedawnienie obowiązku nie może być badane w ramach skargi na czynność egzekucyjną.

u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Brak uprzedniego doręczenia upomnienia nie może być badany w ramach skargi na czynność egzekucyjną.

u.p.e.a. art. 54 § § 4 pkt 2 lit. a

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Skarga na czynność egzekucyjną nie może być uwzględniona, gdy zarzuty na postępowanie egzekucyjne nie zostały prawomocnie rozpoznane, jeśli te zarzuty nie mogą być przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną.

u.p.e.a. art. 72

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepisy dotyczące egzekucji z wynagrodzenia za pracę.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis ten nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kwestii zawieszenia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty dotyczące przedawnienia, braku doręczenia decyzji i braku upomnienia nie mogą być przedmiotem skargi na czynność egzekucyjną. Przepisy k.p.a. o zawieszeniu postępowania nie mają zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące naruszenia art. 33 § 2 pkt 1, 4, 5 u.p.e.a. w ramach skargi na czynność egzekucyjną. Argumenty skarżącego dotyczące naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. i konieczności zawieszenia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Skarga na czynności egzekucyjne ma charakter subsydiarny. Nie można podnosić zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia. Przepisy u.p.e.a. wyczerpująco regulują przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Skład orzekający

Grzegorz Panek

przewodniczący sprawozdawca

Jacek Boratyn

członek

Małgorzata Niedobylska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu skargi na czynność egzekucyjną w postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz stosowanie przepisów o zawieszeniu postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania egzekucyjnego w administracji i relacji między skargą na czynność egzekucyjną a zarzutami na postępowanie egzekucyjne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa wyjaśnia istotne rozróżnienie między skargą na czynność egzekucyjną a zarzutami na postępowanie egzekucyjne, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego i egzekucyjnego.

Kiedy skarga na czynność egzekucyjną nie wystarczy? Sąd wyjaśnia granice zaskarżenia.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Rz 677/21 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2021-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-09-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Grzegorz Panek /przewodniczący sprawozdawca/
Jacek Boratyn
Małgorzata Niedobylska
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 550/22 - Wyrok NSA z 2024-05-23
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1427
art. 54 , art. 72
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek /spr./, Sędzia WSA Jacek Boratyn, Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi W.D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lipca 2021 r., nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: DIAS), po rozpoznaniu zażalenia W D (dalej: skarżący/zobowiązany), utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w sprawie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną.
Jak wynika z akt sprawy Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego wszczął i prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec skarżącego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...] kwietnia 2021 r., o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], wystawionych przez wierzyciela - Naczelnika [...] [...] Urzędu Skarbowego na należności z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od towarów i usług.
Zawiadomieniem z dnia 19 kwietnia 2021 r., nr [...], organ egzekucyjny dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę zobowiązanego w [...] spółka z o.o. z siedzibą w [...] Zawiadomienie o zajęciu doręczono zobowiązanemu (wraz z odpisami ww. tytułów wykonawczych) i dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 26 kwietnia 2021 r.
Pismem z dnia 4 maja 2021 r. zobowiązany, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł do organu egzekucyjnego skargę na czynność egzekucyjną, w treści której, powołując się na datę i numer ww. zawiadomienia o zajęciu wynagrodzenia za pracę, wniósł o uchylenie zaskarżonej czynności. W uzasadnieniu zarzucił: naruszenie art. 33 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.), dalej: u.p.e.a., poprzez brak doręczenia zobowiązanemu decyzji stanowiących podstawę wystawienia ww. tytułów wykonawczych, naruszenie art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a., ponieważ sprawa częściowo dotyczy zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za 2014 r., które - poza miesiącem grudniem 2014 r. - uległy przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2019 r. Ponadto zarzucił naruszenie art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. z uwagi na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Jednocześnie ze złożeniem skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę wniósł również zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, wskazując jako ich podstawę przepisy art. 33 § 2 pkt 1, art. 33 § 2 pkt 5 i art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a., tj. nieistnienie obowiązku, częściowe przedawnienie obowiązku oraz brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia.
Pismo z dnia 4 maja 2021 r. zawierające zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej zostało przez organ egzekucyjny przekazane wierzycielowi - Naczelnikowi [...] [...] Urzędu Skarbowego - stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2021 r. nr [...], organ egzekucyjny oddalił skargę zobowiązanego na czynność egzekucyjną podjętą na podstawie zawiadomienia o zajęciu z dnia 19 kwietnia 2021 r., nr [...].
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w ramach postępowania w sprawie ze skargi na czynność egzekucyjną, badaniu podlega jedynie zaskarżona czynność wykonawcza organu egzekucyjnego przez pryzmat przepisów regulujących możliwość jej zastosowania, a nie zasadność wszczęcia samego postępowania egzekucyjnego, jak również prawidłowość jego prowadzenia. Przywołując przepisy regulujące zastosowanie czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę, organ egzekucyjny wskazał, że zaskarżona czynność została dokonana zgodnie z przepisami prawa, a więc skarga zobowiązanego na czynność egzekucyjną nie zasługuje na uwzględnienie.
Pismem z dnia 7 czerwca 2021 r. zobowiązany złożył do DIAS zażalenie na powyższe postanowienie organu egzekucyjnego, wnosząc o jego uchylenie oraz o uchylenie zaskarżonej czynności.
W uzasadnieniu zażalenia podniósł zarzuty analogiczne jak w podaniu z dnia 4 maja 2021 r., dotyczące: naruszenia art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. z uwagi na brak doręczenia zobowiązanemu decyzji stanowiących postawę wystawienia ww. tytułów wykonawczych, naruszenia art. 33 § 2 pkt 5 u.p.e.a. z uwagi na częściowe przedawnienie egzekwowanych należności oraz naruszenie art. 33 § 2 pkt 4 powołanej ustawy z uwagi na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. Ponadto zarzucił naruszenie art. 54 § 1, § 3, § 4 i § 5 u.p.e.a.
DIAS, po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r., opisanym na wstępie, utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę zobowiązanego.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przytoczył przepisy u.p.e.a. w oparciu o który wydano przedmiotowe postanowienie tj. art. 54 u.p.e.a. a także wskazał uregulowania w zakresie egzekucji z wynagrodzenia za pracę zawarte w art. 72 u.p.e.a. i 67 u.p.e.a.
DIAS wskazał, że zajęcie wynagrodzenia za pracę zobowiązanego dokonane zostało zgodnie z powołanymi wyżej przepisami. Wszystkie wymogi formalnoprawne wymienione w art. 72 powołanej ustawy zostały spełnione, a czynność została przeprowadzona prawidłowo.
Organ podkreślił, że zawiadomienie o zajęciu sporządzono na obowiązującym w dniu podjęcia skarżonej czynności egzekucyjnej druku, stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 26). Zawiadomienie podpisane zostało przez osobę działającą z upoważnienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego i zawierało wszystkie niezbędne elementy, o których mowa w art. 67 § 2 u.p.e.a. Doręczone zostało zobowiązanemu oraz dłużnikowi zajętej wierzytelności. Odpisy tytułów wykonawczych, na podstawie których prowadzona jest egzekucja administracyjna wobec zobowiązanego, zostały mu doręczone wraz z zawiadomieniem o zajęciu, czym wypełniono obowiązek wynikający z art. 72 § 4 pkt 1 u.p.e.a.
Mając na uwadze powyższe, DIAS stwierdził, że skarga na czynność egzekucyjną, jaką wniósł zobowiązany w podaniu z dnia 4 maja 2021 r., jest niezasadna i prawidłowo organ egzekucyjny orzekł o jej oddaleniu.
Odnosząc się do zarzutów, o których mowa w art. 33 § 2 pkt 1, pkt 4 i pkt 5 u.p.e.a., tj. nieistnienia obowiązku, częściowego przedawnienia obowiązku oraz braku uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, DIAS wskazał, że okoliczności te nie mogą zostać rozpoznane w ramach postępowania w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną, są natomiast przedmiotem odrębnego postępowania prowadzonego przed wierzycielem - Naczelnikiem [...] [...] Urzędu Skarbowego i zostaną rozstrzygnięte odrębnym postanowieniem, wydanym na podstawie art. 34 u.p.e.a.
Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem sprawy zobowiązany wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na postanowienie z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...] wnosząc o jego uchylenie w całości oraz o przekazanie do ponownego rozpoznania a także zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:
1) art. 54 § 1 pkt 1, art. 54 § 4 pkt 2 lit. a oraz art. 54 § 6 pkt 1 u.p.e.a. - poprzez odmowę uchylenia zaskarżonej czynności mimo, że wniesione przez skarżącego zarzuty na postępowanie egzekucyjne nie zostały prawomocnie rozpoznane,
2) art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735), dalej: k.p.a., wskutek braku zawieszenia postępowania wszczętego złożoną przez skarżącego skargi na zajęcie wynagrodzenia za pracę do czasu rozpoznania zarzutów na postępowanie egzekucyjne zgłoszonych przez skarżącego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, skargę złożoną w niniejszej sprawie rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do obowiązującego od dnia 15 sierpnia 2015 r. nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie natomiast do art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a. uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (który w sprawie nie ma zastosowania). Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów, sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę zaskarżonego postanowienia stanowi przepis art. 54 u.p.e.a. W myśl jego § 1 zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z art. 54 § 4 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej. Skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora wszczyna postępowanie, którego celem jest zbadanie prawidłowości dokonania przez tenże organ egzekucyjny lub egzekutora konkretnej czynności egzekucyjnej (w niniejszej sprawie - zajęcie wynagrodzenia za pracę - art. 72 u.p.e.a.) zmierzającej do zastosowania lub zrealizowania określonego środka egzekucyjnego. Skarga ma charakter subsydiarny w tym sensie, że służy na czynności wykonawcze podejmowane w toku postępowania egzekucyjnego, które nie mogą być zaskarżone poprzez inny środek prawny przewidziany przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W rezultacie subsydiarność skargi oznacza, że nie mogą być w niej skutecznie podnoszone zarzuty, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia w toku postępowania egzekucyjnego.
Organ w zaskarżonym postanowieniu trafnie zauważył, że stosownie do art. 54 u.p.e.a. w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić wyłącznie kwestie formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. Nie można natomiast podnosić zarzutów, które są podstawą wniesienia innego środka zaskarżenia. Zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie podkreśla się, że skarga z art. 54 u.p.e.a. nie będzie przysługiwać w sytuacjach, gdy przewiduje się inne środki zaskarżenia (zarzuty, zażalenia na postanowienia, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji) albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu (por. R. Hauser i Z. Leoński - Komentarz do ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - Warszawa 1992 r. s. 84.; wyrok NSA z 17 kwietnia 2000 r., sygn. akt III SA 827/99, LEX nr 43032; wyrok NSA z 12 stycznia 1999 r. sygn. akt III SA 4503/97, ONSA 2000/1/20, wyrok NSA z 2 kwietnia 2015 r., II FSK 778/13; wyrok NSA z 18 sierpnia 2015 r., II FSK 1688/13; wyrok NSA z 24 października 2014 r., II GSK 1377/13 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych www. orzeczenia.nsa.gov.pl- dalej CBOSA). Nie ma podstaw, aby składaną w trybie art. 54 u.p.e.a. skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego (wyrok NSA z 2 kwietnia 2015 r., II FSK 749/13 LEX nr 1774551). W postępowaniu skargowym, w oparciu o art. 54 § 1 u.p.e.a., dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które należą do kompetencji organu egzekucyjnego, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a. kognicja organów nadzoru jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. W postępowaniu tym nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia (por. wyroki NSA: z 18 sierpnia 2015 r., II FSK 1688/13; z 2 kwietnia 2015 r., II FSK 778/13; z 24 października 2014 r., II GSK 1377/13, z 5 marca 2015 r. II FSK 290/13 - dostępne w CBOSA).
W świetle powyższych rozważań sąd zauważa, że zarzuty skargi w istocie nie kwestionują poprawności przeprowadzonej przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnej. Strona w swojej skardze kwestionuje dokonane czynności egzekucyjne jako dokonane pomimo braku rozpoznania zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oraz brak zawieszenia postępowania w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne do czasu rozstrzygnięcia zasadności zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.
Należy tutaj zwrócić uwagę, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pojawiła się rozbieżność dotycząca dopuszczalności stosowania art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. jako podstawy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Rozbieżność powstała na tle nieobowiązującego już brzmienia art. 35 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym wniesienie zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. nie powodowało zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Dotyczyła ona sposobu postępowania, gdy treść zarzutów wskazywała na to, że rozpatrzenie zarzutów zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Katowicach w wyroku z dnia 13 czerwca 2000 r., I SA/Ka 1858/98, LEX nr 45386, orzekł, że organ egzekucyjny jest zobowiązany zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie zasadności zarzutów podniesionych przez stronę postępowania z powodów wymienionych w art. 33 u.p.e.a. zależy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z kolei w wyroku NSA z dnia 14 października 1998 r., III SA 762/97, LEX nr 35214, oraz w wyroku NSA OZ w Lublinie z dnia 8 kwietnia 1998 r., I SA/Lu 369/97, LEX nr 33389, uznano, że art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. nie tworzy samodzielnej podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Ostatni z wymienionych przepisów odsyła wprawdzie do uregulowania zawartego w Kodeksie postępowania administracyjnego, nakazując jego odpowiednie stosowanie, jednakże dotyczy to kwestii nieobjętych wprost unormowaniem ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Tymczasem art. 56 u.p.e.a. wylicza w sposób wyczerpujący okoliczności uzasadniające zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny wyliczenie przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego zawarte w art. 56 § 1 u.p.e.a. jest wyczerpujące - art. 56 § 1 pkt 5 odwołuje się do przepisów innych ustaw przewidujących expressis verbis możliwość lub obowiązek zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Należy zatem uznać, że organ egzekucyjny nie może stosować odpowiednio przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego o zawieszeniu postępowania (zob. Przybysz Piotr Marek, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. IX Przybysz Piotr Marek, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. IX Opublikowano: WKP 2021; zob. także K. Chorąży, W. Taras, A. Wróbel, Postępowanie administracyjne i postępowanie egzekucyjne w administracji, Kraków 2002, s. 240-241).
Nowsze orzecznictwo także opowiada się, za poglądem, że art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. nie może stanowić podstawy do zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Warto tu wskazać wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 6 sierpnia 2015 r., sygn. II GSK 1110/14, LEX nr 1783819, który sformułował tezę, zgodnie z którą "Z uwagi na to, że ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zawiera samodzielne, charakterystyczne dla tego postępowania, przesłanki jego zawieszenia, wskazane w przepisach art. 56 u.p.e.a., to brak jest podstaw do stosowania w zakresie instytucji zawieszenia postępowania egzekucyjnego przepisów art. 97 k.p.a. Pomimo, iż art. 18 u.p.e.a. przewiduje odpowiednie stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego w kwestiach nieuregulowanych w ustawie egzekucyjnej, to nie można zakładać, by racjonalny ustawodawca wprowadzał - dwukrotnie w tej samej ustawie - odesłanie do stosowania przepisów innej ustawy. Przyjąć zatem należy, że przewidziane w treści art. 56 § 1 pkt 5 u.p.e.a. odesłanie do przesłanek zawieszenia postępowania egzekucyjnego zawartych w innych ustawach, dotyczy uregulowań szczególnych, nie zaś unormowań zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego.
W konsekwencji, w postępowaniu egzekucyjnym nie stosuje się przepisów ogólnej procedury administracyjnej o zawieszeniu postępowania, w tym art. 97 k.p.a., określającego przesłanki takiego zawieszenia." (zob. także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2018 r. sygn. II FSK 1062/16, LEX nr 2499067).
W związku z tym mimo początkowych rozbieżności zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądowym zasadne wydaje się przyjęcie stanowiska, zgodnie z którym przyczyny zawieszenia postępowania egzekucyjnego w administracji zostały wyczerpująco uregulowane w przepisach u.p.e.a., a tym samym odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. nie będzie możliwe, bowiem "ustawa stanowi inaczej" (zob. Art. 56 EgzAdmU red. Hauser, Wierzbowski 2021, wyd. 10/Jędrzejewski, Legalis).
W związku z powyższym należy stwierdzić, że powoływanie się przez skarżącego na wniesienie zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego oraz ich wpływ na niniejsze postępowanie jest nieuzasadnione. Dopiero bowiem uwzględnienie zarzutów w odpowiednim trybie będzie miało oczywisty wpływ na czynność egzekucyjną. Do tego jednak czasu wszczęcie procedury przewidzianej w art. 35 § 1 u.p.e.a. pozostaje bez wpływu na postępowanie zainicjowane skargą na czynność egzekucyjną. Konkurencyjność obu środków - o czym była już wcześniej mowa - oznacza, że możliwe jest (a nawet wskazane) dokonanie kontroli dokonanej czynności egzekucyjnej przed ostatecznym rozpoznaniem zarzutów w sprawie postępowania egzekucyjnego. Taka właśnie sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie organy prawidłowo stwierdziły brak podstaw do uznania za zasadną skargi na czynność egzekucyjną stanowiącą zajęcie wynagrodzenia za pracę. Zajęcie to nastąpiło w zgodzie z przepisami prawa.
W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI