I SA/GD 1181/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2022-02-01
NSApodatkoweWysokawsa
postępowanie egzekucyjnepodatek akcyzowyprzedawnieniezawieszenie biegu terminupostępowanie karnoskarbowewznowienie postępowaniaKodeks postępowania administracyjnegoUstawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiorgan egzekucyjnyskarżący

WSA w Gdańsku oddalił skargę na postanowienie Dyrektora IAS odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego, uznając zasadność wznowienia postępowania egzekucyjnego z powodu ujawnienia się nowych okoliczności faktycznych dotyczących zawieszenia biegu przedawnienia.

Skarga dotyczyła odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie podatku akcyzowego. Sąd administracyjny rozpatrywał zasadność wznowienia postępowania egzekucyjnego, które zostało pierwotnie umorzone z powodu przedawnienia należności. Organ egzekucyjny wznowił postępowanie na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uznając, że ujawniły się nowe okoliczności faktyczne dotyczące zawieszenia biegu przedawnienia w związku z postępowaniem karnoskarbowym. Sąd uznał te argumenty za zasadne, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi L.W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało pierwotnie umorzone z powodu przedawnienia należności z tytułu podatku akcyzyjnego. Jednak organ egzekucyjny wznowił postępowanie z urzędu, powołując się na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wskazując na ujawnienie się nowych okoliczności faktycznych dotyczących zawieszenia biegu przedawnienia w związku z toczącym się postępowaniem karnoskarbowym. Sąd administracyjny uznał, że ujawnienie informacji o wszczęciu postępowania karnoskarbowego, które zawiesza bieg przedawnienia, stanowi istotną i nową okoliczność faktyczną, nieznaną organowi w momencie wydawania pierwotnego postanowienia o umorzeniu. Sąd podkreślił, że fakt ten miał miejsce przed wydaniem postanowienia o umorzeniu i mógł wpłynąć na jego treść. W związku z tym, sąd uznał wznowienie postępowania za zasadne, uchylenie postanowienia o umorzeniu za prawidłowe i odmowę umorzenia postępowania egzekucyjnego za uzasadnioną, oddalając tym samym skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, które istniały w dniu wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego i nie były znane organowi, stanowi podstawę do wznowienia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że informacja o wszczęciu postępowania karnoskarbowego, które zawiesza bieg przedawnienia, jest istotną i nową okolicznością faktyczną, nieznaną organowi w momencie wydawania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z powodu przedawnienia. Fakt ten miał miejsce przed wydaniem postanowienia o umorzeniu i mógł wpłynąć na jego treść, co uzasadnia wznowienie postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

k.p.a. art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania w przypadku ujawnienia się nowych okoliczności faktycznych lub dowodów.

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wznowienia postępowania w przypadku ujawnienia się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, które istniały w dniu wydania postanowienia i nie były znane organowi.

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania w przypadku ujawnienia się nowych okoliczności faktycznych lub dowodów.

u.p.e.a. art. 59 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego w przypadkach określonych w tym przepisie, w tym z powodu przedawnienia.

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania w przypadku ujawnienia się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, które istniały w dniu wydania postanowienia i nie były znane organowi.

k.p.a. art. 70 § 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnoskarbowego.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi jako niezasadnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 18

Kodeks postępowania administracyjnego

Pozwala na odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. do postępowania egzekucyjnego w sprawach nieuregulowanych w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

u.p.e.a. art. 59 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu niewykonalności obowiązku.

u.p.e.a. art. 61

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Możliwość ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

k.p.a. art. 151 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozstrzygnięcie sądu w przedmiocie uchylenia postanowienia organu.

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów w granicach i na podstawie prawa.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek działania organów w celu załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.

k.p.a. art. 104 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej wydaje postanowienia w toku postępowania.

k.p.a. art. 138 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy wydaje postanowienie, w którym utrzymuje w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 151 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Sąd oddala skargę, jeżeli nie stwierdzi naruszenia prawa.

u.p.e.a. art. 59 § 2

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego z powodu bezskuteczności egzekucji.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego do postępowania egzekucyjnego.

k.p.a. art. 70 § 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia po prawomocnym zakończeniu postępowania karnoskarbowego.

k.p.a. art. 70c

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zawiadomienia podatnika o rozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych dotyczących zawieszenia biegu przedawnienia w związku z postępowaniem karnoskarbowym, które nie były znane organowi w momencie wydawania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. i u.p.e.a., w tym zarzut braku nowych okoliczności faktycznych oraz polemika z ustaleniami organów.

Godne uwagi sformułowania

ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z wszczęciem postępowania karnoskarbowego nowość jest tu utożsamiana z następczym odkryciem lub zgłoszeniem przez stronę, nie zaś z następczym zaistnieniem

Skład orzekający

Irena Wesołowska

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Gorzeń

członek

Elżbieta Rischka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zwłaszcza w kontekście wpływu postępowania karnoskarbowego na bieg przedawnienia zobowiązań podatkowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania egzekucyjnego, gdzie kluczowe jest wykazanie nowych okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych i możliwości wznowienia postępowania egzekucyjnego, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego i administracyjnego.

Czy postępowanie karnoskarbowe może uratować przedawnione zobowiązanie podatkowe? Sąd wyjaśnia zasady wznowienia egzekucji.

Dane finansowe

WPS: 13 729 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 1181/21 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2022-02-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-08-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Elżbieta Rischka
Irena Wesołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Gorzeń
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III FSK 545/22 - Wyrok NSA z 2024-05-08
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art.145 par.1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Elżbieta Rischka, , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 1 lutego 2022 r. sprawy ze skargi L.W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 17 czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej w skrócie zwany Naczelnikiem lub organem pierwszej instancji) wszczął wobec L.W. postępowanie egzekucyjne na podstawie wystawionego przez wierzyciela - Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. - tytułu wykonawczego z dnia 16 listopada 2017 r., obejmującego zobowiązanie z tytułu podatku akcyzowego.
Na wniosek wierzyciela organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne postanowieniem z dnia 30 maja 2018 r. w związku z przedawnieniem należności objętej tytułem wykonawczym z dnia 16 listopada 2017 r.
W dniu 7 września 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S., wystawił tytuł wykonawczy nr [...], obejmujący należność z tytułu podatku akcyzowego orzeczonego decyzją nr [...] z dnia 25 września 2017 r. w kwocie należności głównej 13.729,00 zł.
Pismem z dnia 29 października 2020 r. L.W. wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 7 września 2020 r. powołując się na fakt umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na postawie tytułu wykonawczego z dnia 16 listopada 2017 r. z uwagi na przedawnienie należności.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. w piśmie z dnia 25 listopada 2020 r. wskazał, że w dniu 19 lipca 2019 r. uzyskano informację o wszczęciu w dniu 27 października 2017 r. postępowania karnoskarbowego w związku z należnością w podatku akcyzowym i które pozostaje w toku na dzień sporządzenia pisma.
Postanowieniem z dnia 23 lutego 2021 r. Naczelnik wznowił z urzędu postępowanie zakończone ostatecznym postanowieniem z dnia 30 maja 2018 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 16 listopada 2017 r.
Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2021 r. nr [...] Naczelnik uchylił ostateczne postanowienie Naczelnika z dnia 30 maja 2018 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 16 listopada 2017 r. oraz odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 16 listopada 2017 r.
Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2021 r. nr [...] organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 7 września 2020 r.
Pismem z dnia 14 kwietnia 2021 r. L.W. wniósł zażalenie na postanowienie Naczelnika z dnia 6 kwietnia 2021 r. nr [...] wskazując, że w sprawie nie zaistniały żadne nowe okoliczności faktyczne, nieznane wcześniej organowi podatkowemu, a przesłanki, na które powołał się organ egzekucyjny przy wznowieniu postępowania są nieprawdziwe.
Po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej w skrócie zwany Dyrektorem lub organem odwoławczym) postanowieniem z dnia 17 czerwca 2021 r. utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie doszło do wznowienia postępowania w oparciu o przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Następnie organ podniósł, że uchylenie decyzji ostatecznej z uwagi na wystąpienie przywołanej przesłanki uwarunkowane jest stwierdzeniem, że ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody są istotne dla sprawy, są nowe, istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej i nie były znane organowi, który wydał decyzję.
Zdaniem Dyrektora w niniejszej sprawie wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne, które istniały w dniu wydania postanowienia z dnia 30 maja 2018 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, a były nieznane Naczelnikowi w chwili wydawania tego postanowienia. Organ wskazał, że podstawą wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego było pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia 29 maja 2018 r., którym wierzyciel wnioskował o umorzenie postępowania egzekucyjnego w związku z przedawnieniem zobowiązania podatkowego, objętego tytułem wykonawczym z dnia 16 listopada 2017 r. Informację o wszczęciu postępowania karnoskarbowego, zawieszającego bieg przedawnienia należności objętej tytułem wykonawczym, wierzyciel uzyskał dopiero w dniu 19 lipca 2019 r. i przekazał ją organowi egzekucyjnemu w dniu 25 listopada 2020 r.
Następnie organ podał, że zawiadomienie z dnia 3 listopada 2017 r. o wszczęciu postępowania karnoskarbowego w związku z niewykonaniem zobowiązania zapłaty podatku akcyzowego w tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego zostało skutecznie doręczone L.W. w dniu 8 listopada 2017 r. przez co zostały zrealizowane wymogi określone w art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Jednocześnie termin przedawnienia przedmiotowego zobowiązania pozostaje zawieszony do dnia dzisiejszego, w związku z czym zaległość ta jest wymagalna i może być dochodzona w postępowaniu egzekucyjnym.
W związku z powyższym Dyrektor doszedł do wniosku, że w sprawie wystąpiły przesłanki umożliwiające wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., a także nie miały miejsca negatywne przesłanki wznowienia postępowania określone w art. 146 k.p.a. Jednocześnie, zdaniem Dyrektora organ egzekucyjny podjął prawidłowe rozstrzygnięcie, odmawiając umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 16 listopada 2017 r. w sytuacji odpadnięcia przesłanki przedawnienia zobowiązania z art. 59 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz.U. z 2020r., poz. 1427 ze zm.) - dalej w skrócie u.p.e.a. oraz braku innych przesłanek wymienionych w art. 59 u.p.e.a.
Na postanowienie Dyrektora L.W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 6, art. 7, art. 8, art. 104 § 1 i 2, art. 138 § 1 pkt 1, art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. oraz art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.
Uzasadniając postawione zarzuty skarżący stwierdził, że nie wyszła na jaw nowa okoliczność faktyczna, która istniała w dniu wydania postanowienia z dnia 30 maja 2018 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, a która nie była znana Naczelnikowi. Strona podniosła, że opisana wymiana korespondencji między Naczelnikiem a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w S., nie przedstawia prawdziwych okoliczności w jakich organy uzyskały informacje o wszczęciu postępowania karnoskarbowego, a faktycznie w ogóle nie wykazano, kiedy i w jaki sposób powzięto informację o toczącym się postępowaniu karnoskarbowym.
Skarżący podniósł też, że w dniu wystawienia tytułu wykonawczego z dnia 16 listopada 2017 r. oraz w chwili wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie powyższego tytułu wykonawczego, zobowiązanie podatkowe skarżącego byłoby już przedawnione, gdyby organy nie brały pod uwagę faktu wszczęcia postępowania karnoskarbowego w 2017 r. Tym samym należy uznać, że wierzyciel jak i organ prowadzący egzekucję miały informacje o powyższej okoliczności, inaczej nie prowadziłyby postępowania egzekucyjnego. Strona zwróciła również uwagę, że został wystawiony nowy tytuł wykonawczy dnia 7 września 2020 r., a tym samym w obrocie prawnym występują dwa tytuły wykonawcze wystawione przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S., dotyczący tej samej zaległości podatkowej.
Wnoszący skargę podkreślił, że sam fakt zaniedbań lub nieprawidłowego wykonywania obowiązków przez organ podatkowy nie może stanowić podstawy do zastosowania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. To, że organ umarzając postępowanie egzekucyjne nie wziął pod uwagę faktu, że zostało już wszczęte postępowanie karnoskarbowe w 2017 r. nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania. Ponadto skoro organ umarzający postępowanie nie dokonał dokładnego wyjaśnienia sprawy przed wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania, a dopiero później, tj. dnia 4 listopada 2020 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. o udzielenie informacji o zakresie przedawnienia, to również nie można uznać powyższych okoliczności za podstawę wznowienia postępowania. Zdaniem strony Naczelnik nie wykazał, że faktycznie podnoszone okoliczności nie były mu znane.
W ocenie skarżącego w sprawie doszło do zniweczenia przerwania biegu przedawnienia zobowiązania podatkowego co nastąpiło wskutek prawomocnego postanowienia Naczelnika z dnia 30 maja 2018 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku L.W. na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z dnia 16 listopada 2017 r. Tym samym nie doszło w ogóle do przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego i wobec tego uległo ono już przedawnieniu.
Dyrektor w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kwestionowała zasadność wznowienia z urzędu, uprzednio umorzonego postępowania egzekucyjnego, w oparciu o przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Zgodnie z art. 18 u.p.e.a. - jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis art. 18 u.p.e.a. pozwala traktować jako pewną ciągłość postępowania z k.p.a. i postępowanie wykonawcze unormowane w u.p.e.a. Dlatego w przypadku, gdy jakaś kwestia nie jest uregulowana w u.p.e.a., przepis ten pozwala na odpowiednie zastosowanie przepisów k.p.a. Kwestia wznowienia postępowania egzekucyjnego nie została uregulowana w ustawie egzekucyjnej i na zasadzie odesłania w art. 18 u.p.e.a., w tym zakresie pełne zastosowanie mają przepisy Działu II Rozdziału 12 kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 145 § 1 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wystąpi któraś z enumeratywnie wymienionych w tym przepisie przyczyn. Ponadto przesłanki wznowienia zawierają art. 145a i art. 145b k.p.a. Mając na uwadze treść art. 18 u.p.e.a. wskazać należy, że przesłanki wznowienia postępowania egzekucyjnego odnosić należy nie do postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej, ale do wydanych w postępowaniu egzekucyjnym ostatecznych postanowień.
W niniejszej sprawie podstawą wznowienia postępowania przez organ było wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, nieznanych organowi, który wydał to postanowienie.
Uchylenie ostatecznego postanowienia wydanego w postępowaniu egzempcyjnym z uwagi na wystąpienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. obwarowane jest łącznym wystąpieniem czterech warunków: ujawnione okoliczności faktyczne i dowody są istotne dla sprawy (1), okoliczności faktyczne lub dowody są nowe (2), okoliczności faktyczne lub dowody istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej (3), okoliczności faktyczne lub dowody nie były znane organowi, który wydał postanowienie (4). Jeżeli którykolwiek z warunków nie został spełniony, niemożliwe jest uchylenie ostatecznego postanowienia.
Należy podkreślić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że w dyspozycji art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. użyty został spójnik "lub" ("nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody"), a więc ustawodawca sformułował w tym wypadku alternatywę nierozłączną. W takiej sytuacji alternatywa dwóch zdań jest prawdziwa, jeśli co najmniej jedno z nich jest prawdziwe. Tak więc wystąpienie co najmniej jednego z członów tej alternatywy stanowi samoistną i wystarczającą przesłankę wznowienia, jeżeli równocześnie są spełnione pozostałe przesłanki tego przepisu (zob. na przykład wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2021 r., I GSK 2106/18, LEX nr 3187136).
Wznowienie postępowania może więc następować nie tylko wówczas gdy wyjdą na jaw nowe dowody ale także w sytuacji, gdy mamy do czynienia z nowymi okolicznościami faktycznymi istotnymi dla sprawy. Każda z tych przesłanek jest samodzielną podstawą wznowienia postępowania. W odniesieniu do nowych okoliczności istotne jest jedynie, aby miały one miejsce przed wydaniem ostatecznego postanowienia, były one istotne dla sprawy, a nie były znane organowi w momencie jego wydawania. Nową okolicznością istotną dla sprawy będzie więc taka okoliczność, która mogła odmiennie ukształtować rozstrzygnięcie, przy czym jest to okoliczność, która przedstawia stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania postanowienia przez organ nieposiadający wiedzy o takiej okoliczności.
W niniejszej sprawie organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec L.W. na podstawie wystawionego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. tytułu wykonawczego z dnia 16 listopada 2017 r., obejmującego zobowiązanie z tytułu podatku akcyzowego. Przedmiotowe postępowanie zostało umorzone na wniosek wierzyciela (pismo z dnia 29 maja 2018 r.), na mocy postanowienia Naczelnika z dnia 30 maja 2018 r. w związku ze stwierdzeniem przedawnienia należności objętej tytułem wykonawczym z dnia 16 listopada 2017 r.
W piśmie z dnia 25 listopada 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. wskazał, że w dniu 19 lipca 2019 r. uzyskano informację o wszczęciu w dniu 27 października 2017 r. postępowania karnoskarbowego wobec L.W., w związku z należnością w podatku akcyzowym. Informację o tej okoliczności organ ten przekazał organowi egzekucyjnemu w dniu 25 listopada 2020 r., a w dniu 23 lutego 2021 r. Naczelnik wydał postanowienie na mocy którego wznowił z urzędu postępowanie zakończone ostatecznym postanowieniem z dnia 30 maja 2018 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.
Nie budzi wątpliwości Sądu, że okoliczność zawieszenia biegu terminu przedawnienie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym, w związku z wszczęciem postępowania w sprawie karnoskarbowej, o której to okoliczności podatnik został zawiadomiony (jest to fakt niesporny), stanowiła okoliczność istotną dla sprawy. Gdyby bowiem organ wydający postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na upływ terminu przedawnienia dysponował taką informacją, wówczas niewątpliwie nie podjąłby decyzji o umorzeniu postępowania z tej przyczyny. Mając bowiem dane o toczącym się postępowaniu karnoskarbowym organ mógłby prowadzić postępowanie egzekucyjne. Na przeszkodzie jego kontynuowania nie stałaby bowiem formalnoprawna przesłanka obligująca organ do umorzenia postępowania o jakiej mowa w art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Tym samym Sąd stwierdza, że została spełniona pierwsza z przesłanek warunkujących dopuszczalność wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. tj. istnienia istotnej dla sprawy okoliczności faktycznej.
Nie budzi wątpliwości Sądu i to, że okoliczność wszczęcia postępowania karnoskarbowego prowadząca w skutkach do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, miała charakter okoliczności nowej i nieznanej organowi prowadzącemu postępowanie egzekucyjne w momencie wydawania postanowienia o umorzeniu postępowania. Nowe okoliczności faktyczne, to takie, które zostały nowo odkryte w sprawie i nie były znane organowi w chwili orzekania, przy czym "nowość jest tu utożsamiana z następczym odkryciem lub zgłoszeniem przez stronę, nie zaś z następczym zaistnieniem" (H. Knysiak-Molczyk (red.), Komentarz do art. 145 Kodeksu postępowania administracyjnego, Lex/el.). Z treści zaskarżonego postanowienia wynika, że organ egzekucyjny o istnieniu tej okoliczności dowiedział się dopiero w dniu 25 listopada 2020 r. i wiedzę tę posiadł w związku z informacją, jaka została mu przekazana przez wierzyciela tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. Wiedza o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego została zatem pozyskana przez organ egzekucyjny już po wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.
Podkreślić w tym miejscu wypada, że "nowe dowody" i "nowe okoliczności" muszą mieć charakter obiektywny, co oznacza, że ich ujawnienie nie daje podstaw do dokonywania ustaleń, czy i z jakich powodów nie były one znane organowi pierwotnie prowadzącemu postępowanie. Dla oceny przesłanek prawidłowości wznowienia postępowania w oparciu o przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. bez znaczenia pozostaje zatem podnoszona przez stronę kwestia ewentualnych zaniedbań organu, który w przekonaniu strony umarzając postępowanie egzekucyjne powinienem był dokładnie wyjaśnić sprawę i ustalić, że doszło do wszczęcia postępiania karnoskarbowego. Jak podkreśla się tak w doktrynie jak i orzecznictwie nie jest istotne, z jakich powodów nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie. Nawet w przypadku ustalenia, że doszło do zaniedbań organu, o ile zostaną spełnione pozostałe przesłanki wymienione w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., uzasadnione będzie wznowienie postępowania (por. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski. Kodeks administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2011 s. 557, M. Jaśkowska (w:) M. Jaśkowska, M. Wilbrandt - Gotowicz, A. Wróbel. Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego - komentarz do art. 145, LEX oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2015 r. sygn. akt II OSK 2516/13, 16 maja 2018 r. sygn. akt I GSK 1869/18, 19 grudnia 2018 r. sygn. akt I GSK 846/18, z 14 października 2021 r. II GSK 1405/21 - orzeczenia przywołane w uzasadnieniu są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Za nieuzasadniony należy przy tym uznać zarzut, że Naczelnik przed wydaniem postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie ustalał kwestii przedawnienia, a uczynił to dopiero w piśmie z dnia 4 listopada 2020 r., skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego w S.. Sąd zwraca uwagę, że przedmiotowe pismo (k. 24 akt administracyjnych) zostało wystosowane przez Naczelnika w związku z wątpliwościami, jakie pojawiły się z uwagi na otrzymanie drugiego tytułu wykonawczego (z dnia7 września 2020 r.). Organ egzekucyjny w przedmiotowym piśmie nie domagał się wyjaśnienia okoliczności związanych z przedawnieniem, ale przyczyn wystawienia kolejnego tytułu. Sytuacja ta, zdaniem Naczelnika wymagała wyjaśnienia z tego powodu, że przepis art. 61 u.p.e.a. dopuszcza możliwość ponownego wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ale z uwagi na uprzednie jego umorzenie ze względu na bezskuteczność egzekucji (art. 59 § 2 u.p.e.a.), a taki stan rzeczy, w ocenie organu, nie zaistniał w rozpoznawanej sprawie.
W końcu nie ma żadnych powodów aby twierdzić, że okoliczność zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku z wszczęciem postępowania karnoskarbowego zaistniała dopiero po wydaniu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Jak wynika bowiem z zaskarżonego aktu, zawiadomienie z dnia 3 listopada 2017 r. o wszczęciu wobec L.W. postępowania karnoskarbowego w związku z niewykonaniem zobowiązania zapłaty podatku akcyzowego w tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego zostało skutecznie doręczone podatnikowi w dniu 8 listopada 2017 r. Wystąpienie tej okoliczności ma zatem uprzedni charakter wobec wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.
W świetle powyższych uwag Sąd w pełni aprobuje stwierdzenie organu, że w sprawie zaistniały podstawy do wznowienia postępowania egzekucyjnego w oparciu o przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W konsekwencji istniały również podstawy do uchylenia przez Naczelnika, na mocy postanowienia z dnia 6 kwietnia 2021 r., ostatecznego postanowienia Naczelnika z dnia 30 maja 2018 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Tym samym nie mogło dojść do naruszenia art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. Jednocześnie organ prawidłowo rozstrzygnął w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, albowiem wobec stwierdzenia, że doszło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, nie wystąpiła przesłanka umorzenia postępowania z uwagi na niewykonalność obowiązku o charakterze pieniężnym (art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.). Nie istniała bowiem prawna przeszkoda wykonania obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego w postaci przedawnienia dochodzonego zobowiązania podatkowego.
Odnosząc się do stwierdzenia, że skutek w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego został "uchylony" w następstwie wydania postanowienia Naczelnika z dnia 30 maja 2018 roku o umorzeniu postępowania egzekucyjnego należy wskazać, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące zagadnienia przedawnienia zobowiązania podatkowego (Dział I Rozdział 8), nie przewidują sytuacji, w której w następstwie umorzenia postępowania egzekucyjnego dochodzi do zniweczenia skutków (w zakresie przedawnienia) związanych z wszczęciem postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe. Przesłanką zawieszenia biegu terminu zobowiązania podatkowego, zgodnie z art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej jest wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania. Warunek ten jest spełniony o ile organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego, z którego niewykonaniem wiąże się podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1, najpóźniej z upływem terminu przedawnienia, o którym mowa w art. 70 § 1 i 1a, oraz o rozpoczęciu lub dalszym biegu terminu przedawnienia po upływie okresu zawieszenia (art. 70c Ordynacji podatkowej). Natomiast jedyną okolicznością, która w takim przypadku kończy okres zawieszenia biegu terminu przedawnienia jest sytuacja opisana w art. 70 § 7 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi bowiem, że bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe. Żaden przepis Ordynacji podatkowej nie wiąże natomiast skutku w postaci czy to przerwania czy zawieszenia biegu terminu przedawnienia z umorzeniem postępowania egzekucyjnego, a tym bardziej nie wskazuje na to, aby umorzenie egzekucji administracyjnej prowadziło do przedawnienia zobowiązania podatkowego. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem określonego czasu, a nie w następstwie wydania postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.
W przekonaniu Sądu organ prowadził postępowanie z poszanowaniem zasad wyrażonych w art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. Przeprowadzona przez organ podatkowy odmienna ocena ustalonego stanu faktycznego nie dowodzi, że naruszono nałożony na organy obowiązek działania w granicach i na podstawie obowiązującego prawa. Zdaniem Sądu nałożony na organy obowiązek prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) oraz działania w granicach i na podstawie obowiązującego prawa (art. 6 k.p.a.) nie oznacza, iż organy podatkowe obowiązane są interpretować fakty jedynie w sposób zadowalający dla strony, a więc w sposób zbieżny z jej stanowiskiem. Nie stanowi także naruszenia przepisów postępowania sytuacja, w której strona pozostaje w przekonaniu, że zebrany w sprawie materiał dowodowy był niewystarczający do wydania władczego rozstrzygnięcia. Zasada prawdy obiektywnej (art. k.p.a.) i obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego, nie oznaczają nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla strony skarżącej, czy też wydania rozstrzygnięcia zgodnego z jej żądaniem, jeżeli zgromadzony i wystarczający do wydania rozstrzygnięcia materiał dowodowy, przemawia za przyjęciem okoliczności przeciwnych. Podniesione przez skarżącego zarzuty stanowią w istocie polemikę, z prawidłowymi ustaleniami organów. Ta zaś - jako nieznajdująca oparcia w przepisach prawa, a przy tym pozbawiona mocy przekonywania wobec braku jej odzwierciedlenia w aktach sprawy, nie mogła doprowadzić do wniosków odmiennych, aniżeli te przedstawione w niniejszym uzasadnieniu. Podkreślić przy tym należy, że ani niezadowolenie strony z zapadłego rozstrzygnięcia, ani też subiektywne jej przekonanie o wadliwości zaskarżonego aktu prawnego, nie mogą same w sobie stanowić podstawy uwzględnienia skargi.
Końcowo Sąd wskazuje, że faktem jest, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. wystawił nowy tytuł wykonawczy z dnia 7 września 2020 r. Niemniej jednak postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o ten tytuł wykonawczy zostało umorzone na mocy postanowienia Naczelnika z dnia 6 kwietnia 2021 r.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) oddalił skargę, uznając ją za niezasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI