I SA/Gd 1135/12

I SA/Gd 1135/12 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2012-12-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2012-10-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Elżbieta Rischka /przewodniczący sprawozdawca/
Krzysztof Przasnyski
Małgorzata Tomaszewska
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Ubezpieczenie społeczne
Sygn. powiązane
II GZ 237/13 - Postanowienie NSA z 2013-05-28
III SA/Łd 1206/11 - Wyrok WSA w Łodzi z 2012-12-06
II GZ 327/13 - Postanowienie NSA z 2013-07-09
II GZ 245/12 - Postanowienie NSA z 2012-08-30
Skarżony organ
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2009 nr 205 poz 1585
art. 28
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Fabińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 11 kwietnia 2012 r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpłynął wniosek skarżącego E. K. o umorzenie odsetek z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że na dzień złożenia ww. wniosku na koncie płatnika występowały zaległości z tytułu składek w łącznej kwocie 57.943,45 zł, w tym należne odsetki liczone do dnia 11 kwietnia 2012 r. w kwocie 29.478,00 zł oraz koszty upomnienia w kwocie 862,40 zł.
Decyzją z dnia 21 czerwca 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił skarżącemu umorzenia odsetek od całości zadłużenia liczonych do dnia 11 kwietnia 2012 r. w kwocie 29.478,00 zł.
W następstwie złożonego przez skarżącego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 17 sierpnia 2012 r. utrzymał w mocy swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie.
Uzasadniając swoje stanowisko, wskazał, że umorzenie należności z tytułu nieuregulowanych składek podlega zasadom określonym w art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.) – zwanego dalej u.s.u.s. Mając na uwadze treść tej normy, organ stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie nie zaistniała przesłanka do umorzenia w postaci całkowitej nieściągalności. Wskazano, że zadłużenie z tytułu składek dochodzone jest w drodze egzekucji administracyjnej, która jest skuteczna, pokreślono też fakt hipotecznego obciążenia majątku nieruchomego skarżącego.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził też, że w sprawie nie zaistniały przesłanki umorzenia, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r., Nr 141, poz. 1365) – zwanego dalej rozporządzeniem. Organ stwierdził, że skarżący nie wykazał, iż jego sytuacja materialno-bytowa całkowicie i trwale uniemożliwia dokonanie spłaty zadłużenia.
Ustosunkowując się do podnoszonej przez skarżącego kwestii zasadności naliczenia składek i odsetek za zwłokę, organ wskazał, że celem postępowania z wniosku o umorzenie ustalonych dotychczas należności z tytułu składek było określenie, czy spełnione zostały przesłanki pozwalające na umorzenie stwierdzonego dotychczas zadłużenia z tytułu składek. Poinformował również, iż w przypadku utrzymywania się po stronie skarżącego wątpliwości co do wysokości należnych składek, może on zwrócić się do Inspektoratu ZUS [...], gdzie prowadzone jest jego konto płatnika składek, ze stosownym wnioskiem o rozliczenie tego konta oraz o udzielenie informacji z zakresu zarachowania kwot z egzekucji, jak również o wyjaśnienie wątpliwości co do okresów podlegania przez skarżącego obowiązkowi opłacania składek na poszczególne fundusze.
W dniu 12 września 2012 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 sierpnia 2012 r., wywodząc, iż nie posiada zadłużenia naliczonego decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 maja 2006 r. z tytułu ubezpieczenia jego syna M., i zwracając się o umorzenie odsetek, zwrot niesłusznie potrąconych kwot i oczyszczenie z hipotek ksiąg wieczystych.
Zarzuty skargi koncentrują się na kwestii podważenia legalności ww. decyzji z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie objęcia ubezpieczeniami społecznymi z urzędu osoby współpracującej przy prowadzeniu działalności pozarolniczej.
Nadto zdaniem skarżącego Zakład Ubezpieczeń Społecznych nadużywa swoich uprawnień w toku prowadzonej egzekucji. Skarżącemu zajęto emeryturę, z której od przeszło 2 lat ściąga się 700 zł miesięcznie, a mimo to zadłużenie nie maleje lecz rośnie, nadto obciążono posiadane przez niego 2 nieruchomości hipoteką przymusową, w sytuacji w której wystarczyłoby w jego ocenie zająć dom, w którym mieszka.
W odpowiedzi na skargę z dnia 12 października 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. W uzasadnieniu pisma procesowego organ wskazał też, że skarżący został zobowiązany do zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne decyzją ZUS z dnia 5 maja 2006 r. Następnie w sprawie toczyły się przed sądami ubezpieczeń społecznych postępowania zakończone wyrokami: Sądu Okręgowego w [...] z dnia 7 grudnia 2006r, sygn. akt [...], Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 22 lutego 2008 r., sygn. akt [...], Sądu Najwyższego w Warszawie z dnia 18 lutego 2009 r., sygn. akt [...], Sądu Okręgowego w [...] z dnia 17 kwietnia 2008 r., sygn. akt [...], Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 17 lutego 2009 r., sygn. akt [...], Sądu Okręgowego w [...] z dnia 21 grudnia 2009 r., sygn. akt [...], Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 17 listopada 2010 r, sygn. akt [...], Sądu Okręgowego w [...] z dnia 19 września 2011 r., sygn. akt [...], Sądu Apelacyjnego w [...] z dnia 22 maja 2012 r., sygn. akt [...]. Zatem zarówno okres, jak i kwota zaległości z tytułu składek, zostały w przypadku skarżącego ustalone po długotrwałych postępowaniach sądowych.
W ww. piśmie organ wniósł o zawieszenie postępowania sądowoaministracyjnego na mocy art. 125 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do czasu ostatecznego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia postępowania zawisłego przed Sądem Apelacyjnym w [...] pod sygnaturą akt [...] ze skargi E. K. o wznowienie postępowania, wskazując, iż w razie uznania racji skarżącego przez sąd powszechny wniosek skarżącego o umorzenie należności z tytułu składek w kwocie należnych odsetek za zwłokę stanie się bezprzedmiotowy.
Skarżący podtrzymał swoje stanowisko w pismach procesowych z dnia 30 października 2012 r. i 19 listopada 2012 r. oraz na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r., konsekwentnie twierdząc, że ZUS naliczył niezgodnie z prawem składki na ubezpieczenie społeczne za jego syna M. Podniósł też, że przewlekle choruje i ma poważne problemy ze słuchem, dlatego ZUS może umorzyć mu odsetki z powodu stanu zdrowia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Na wstępie rozważań należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a. – stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b), c) p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo, ale i obowiązek, dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu administracyjnego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Oceniając zaskarżoną decyzję ZUS z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, stwierdzić należy, że nie narusza ona prawa.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że przedmiotem rozpoznawanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku sprawy jest ocena legalności decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 sierpnia 2012 r. odmawiającej skarżącemu umorzenia odsetek od całości zadłużenia należności z tytułu nieuregulowanych składek, nie zaś decyzja z dnia 5 maja 2006 r. stwierdzająca wysokość tych składek, która, jak podaje organ w odpowiedzi na skargę, została przez skarżącego zaskarżona do sądu powszechnego i była przedmiotem wielokrotnego rozpoznania przez sądy kilku instancji w toku kilkuletniego postępowania sądowego, zakończonego prawomocnym orzeczeniem.
Sąd nie widzi podstaw do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, o co wniósł Zakład Ubezpieczeń Społecznych, z uwagi na zainicjowanie przez skarżącego przed Sądem Apelacyjnym w [...] sprawy ze skargi o wznowienie postępowania sądowego. W ocenie tut. Sądu rozstrzygnięcie ww. sprawy nie jest zagadnieniem wstępnym dla niniejszego postępowania. Wskazać należy, iż zarówno w dacie wniesienia przez skarżącego wniosku o umorzenie odsetek, jak i rozpoznawania niniejszej sprawy przez organ administracyjny i wreszcie przez tut. Sąd zaległość wynikała z ostatecznej decyzji, której legalność została potwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego. Przyjąć zatem należy, iż zarówno w dacie procedowania przez organ, jak i w dniu orzekania przez Sąd po stronie skarżącego istniało zadłużenie względem ZUS. W konsekwencji wniosek skarżącego o umorzenie odsetek od istniejącej zaległości nie jest bezprzedmiotowy. Z tych względów Sąd oddalił wniosek strony przeciwnej o zawieszenie postępowania.
Analiza treści skargi jednoznacznie wskazuje, że zarzuty skarżącego dotyczące nieistnienia zadłużenia odnoszą się w istocie do decyzji z dnia 5 maja 2006 r. i jako takie winny być podniesione przez skarżącego w postępowaniu przed sądem powszechnym. Tutejszy Sąd nie jest właściwy oceniać legalności decyzji w przedmiocie wysokości składek ani tym bardziej oceniać zgodność z prawem, kwestionowanych przez skarżącego, wyroków zapadłych w toku postępowania przed sądem powszechnym. Z tych względów Sąd pominąć musi zgłoszone w skardze zarzuty jako pozostające bez wpływu na rozstrzygnięcie, które w niniejszym postępowaniu sprowadza się do zbadania zgodności z prawem decyzji odmawiającej umorzenia odsetek od nieopłaconych składek.
Zgodnie z treścią art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach enumeratywnie wymienionych w ust. 3 tego przepisu.
Wyliczenie zawarte w powołanym przepisie ma charakter wyczerpujący, a tym samym stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek.
Dopiero zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w tej normie, daje potencjalną możliwość umorzenia powstałego wobec ZUS zadłużenia, jednak nawet wówczas oznacza to dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia.
Przepis art. 28 ust. 2 u.s.u.s. jest oparty na konstrukcji tzw. uznania administracyjnego, co oznacza, że decyzja w zakresie spraw dotyczących umorzenia należności przysługuje każdorazowo organowi, który w razie stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, zachodzącej w przypadkach wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. może, ale nie musi umorzyć zaległości. Jednocześnie w przypadku stwierdzenia braku całkowitej nieściągalności, ustalanej według kryteriów wskazanych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s., organ podejmujący decyzję na podstawie art. 28 ust. 2 u.s.u.s., pozbawiony jest w ogóle prawnej możliwości umorzenia należności.
Wskazać w sprawie należy, że sądy administracyjne, rozpatrując tego typu sprawy, w uzasadnieniach swych wyroków wielokrotnie podkreślają, że uznanie administracyjne nie oznacza całkowitej dowolności sposobu rozstrzygnięcia wniosku o umorzenie zaległości, jednak kontrola legalności tego rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny jest w tym wypadku ograniczona.
Kontrola sądu administracyjnego sprowadza się w istocie do badania legalności przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowo-wyjaśniającego i poprawności oceny dokonanej na podstawie stanu faktycznego sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 kwietnia 2001 roku, I SA/Ka 498/00, opubl. w: PP z 2001 r., Nr 45, s. 14; por. R. Mastalski [w:] B. Adamiak et. al., Ordynacja podatkowa. Komentarz 2005, Wrocław 2005, s. 308).
Sądowa kontrola decyzji o charakterze uznaniowym obejmuje więc samo postępowanie poprzedzające jej wydanie, ale nie rozstrzygnięcie, będące wynikiem dokonania wyboru, o którym była wyżej mowa. Zgodnie bowiem z art. 1 § 1 i 2 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Skoro zatem Sąd dokonuje wyłącznie kontroli legalności zaskarżonej decyzji, nie jest władny wkraczać w sferę uznania organów administracyjnych. W świetle wskazanego wyżej przepisu Sąd nie jest bowiem uprawniony, ani do oceny słuszności, ani celowości zaskarżonej decyzji.
Jeżeli więc Zakład Ubezpieczeń Społecznych, dokonując koniecznych ustaleń w sprawie, nie dopuścił się naruszenia prawa procesowego i ustalenia te są wystarczające do merytorycznego załatwienia wniosku o umorzenie zaległości oraz jeżeli dokonanej ocenie tego stanu faktycznego nie można zarzucić dowolności, to wyprowadzenie z takiej oceny wniosku, czy należy umorzyć zaległości, jest zagadnieniem natury słusznościowej, które uchyla się spod kontroli Sądu administracyjnego sprawującego tylko kontrolę zgodności decyzji organów administracyjnych z prawem.
Mając na względzie okoliczności rozpatrywanej sprawy, Sąd podziela stanowisko Zakładu Ubezpieczeń Społecznych co do braku wystąpienia przesłanek całkowitej nieściągalności i – w konsekwencji – braku prawnej możliwości umorzenia należności w oparciu o to kryterium. Wskazać w tym miejscu należy, że zadłużenie z tytułu składek dochodzone jest w drodze egzekucji administracyjnej, która jest skuteczna przez zajęcie świadczenia emerytalnego skarżącego i comiesięczne potrącenia egzekucyjne. Nadto skarżący posiada majątek (nieruchomości), z którego można prowadzić egzekucję, a zadłużenie wobec ZUS zostało zabezpieczone hipoteką przymusową.
Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.s.u.s. składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, zwane należnościami z tytułu składek, nieopłacone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. Zadłużenie z tytułu należności ubocznych podlega trybowi art. 28 ust. 1-3 u.s.u.s.
W świetle zaś dyspozycji art. 28 u.s.u.s. nie zaistniał – w rozpatrywanej sprawie – stan całkowitej nieściągalności, który mógłby uzasadniać umorzenie zaległości. Należy w tym miejscu jeszcze raz podkreślić, że konstrukcja unormowania zawartego w art. 28 u.s.u.s. daje organowi administracyjnemu prawo do umorzenia zaległości w przypadku zaistnienia stanu całkowitej nieściągalności, nie obligując jednak Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do wydania takiego rozstrzygnięcia.
Pomimo braku zaistnienia stanu całkowitej nieściągalności ustawodawca przewidział możliwość umarzania zaległości w uzasadnionych przypadkach. Poszczególne przesłanki umorzenia z tej przyczyny określone zostały w § 3 ust. 1 pkt 1-3 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z 2003 r., Nr 141, poz. 1365) – zwane dalej rozporządzeniem.
Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia, Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku, gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych, poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności, przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.
W tym miejscu należy podkreślić, że przywołany wyżej przepis rozporządzenia daje organowi administracyjnemu, podobnie jak w przypadku stwierdzenia stanu całkowitej nieściągalności, o której mowa w art. 28 u.s.u.s., możliwość, a nie obowiązek umorzenia zaległości. To w gestii uznania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pozostaje więc, czy przy zaistniałym stanie faktycznym za zasadne uzna umorzenie należnych świadczeń.
Mając powyższe na względzie, Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa dającego podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Organ administracyjny zgromadził kompletny materiał dowodowy niezbędny do analizy sytuacji materialnej skarżącego, a zebrany materiał dowodowy ocenił w sposób wyczerpujący. Na tej podstawie organ, w ramach przysługującego mu uprawnienia doszedł do przekonania, że jakkolwiek sytuacja skarżącego i jego stan zdrowia nie jest zadawalający, to jednak nie uniemożliwia ona spłaty całości zobowiązań, a tym samym nie zaistniały przesłanki do umorzenia, o których mowa w § 3 rozporządzenia.
Sąd zauważa również, że ustawowym obowiązkiem ZUS jest wykorzystanie wszelkich dostępnych środków przymusowego dochodzenia należności. Zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne są uprzywilejowane i podlegają – co do zasady – zaspokojeniu przed innymi należnościami (art. 24 ust. 3 u.s.u.s.). Umorzenie należności z tytułu składek stanowi wyraz definitywnej rezygnacji uprawnionego organu z możliwości ich wyegzekwowania. Biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne oraz uwzględniając cele, na które są one przeznaczane, organy odpowiedzialne za ich pobór zobligowane są do szczególnej staranności i ostrożności w dysponowaniu nimi. Jeżeli zatem, tak jak w rozpatrywanej sprawie, istnieje możliwość wyegzekwowania zaległych należności a umorzenie zaległości przy braku przesłanki całkowitej nieściągalności jest zastrzeżone jedynie dla sytuacji szczególnie krytycznych, gdy ze względu na wiek, stan zdrowia oraz inne względy społeczne i znikome źródło przychodów na utrzymanie jest niemożliwe wywiązanie się strony ze zobowiązań wobec ZUS, których zaistnienia zainteresowany nie wykazał, to negatywne dla skarżącego rozstrzygnięcie nie może być uważane za dowolne.
Reasumując należy wskazać, że sytuacja skarżącego, w kontekście przywołanych wyżej przepisów regulujących zasady umarzania należności z tytułu składek, została w rozpoznawanej sprawie oceniona należycie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Jednocześnie organ ten, nie stwierdzając zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 28 u.s.u.s. oraz zawartych w rozporządzeniu, nie mógł w świetle obowiązujących przepisów prawa umorzyć zaległości.
W doktrynie podkreśla się, że system ubezpieczeń społecznych oparty jest na zasadzie solidaryzmu społecznego. Niewywiązywanie się z obowiązku świadczeń, mających postać składek na ustalone fundusze degeneruje system, prowadząc do przerzucenia ich ciężaru na ogół społeczeństwa. Skuteczne dochodzenie zaległych składek leży zatem w interesie społecznym.
Niezależnie od powyższego przypomnieć należy, że każda zmiana okoliczności faktycznych, w szczególności sytuacji majątkowej, rodzinnej lub zdrowotnej osoby zobowiązanej, może być zawsze podstawą do ponownego wystąpienia z wnioskiem o umorzenie zaległości lub z wnioskiem o rozłożenie należności na raty w myśl art. 28 u.s.u.s., bowiem odmowa ich umorzenia nie stwarza sytuacji powagi rzeczy osądzonej i zobowiązany do uiszczenia zaległości może występować o jej umorzenie tak długo, jak długo zaległość ta istnieje zwłaszcza, jeśli jego sytuacja ulegnie pogorszeniu.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych, podejmując decyzję nie wykroczył poza granice przyznanego mu uznania administracyjnego.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.