III CZ 52/24
Podsumowanie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej osobiście przez stronę, uznając, że mimo obowiązku zastępstwa procesowego, zażalenie powinno być rozpoznane merytorycznie.
Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną powoda A. N. z powodu braku profesjonalnego pełnomocnika, co jest wymagane w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Powód wniósł zażalenie osobiście. Sąd Najwyższy, rozważając rozbieżności w orzecznictwie, przyjął pogląd, że zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów o zastępstwie procesowym powinno być rozpoznane merytorycznie, a nie odrzucone.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie A. N. na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie, które odrzuciło skargę kasacyjną powoda. Powód wniósł skargę kasacyjną osobiście, mimo że w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo przez adwokata lub radcę prawnego (art. 87¹ § 1 k.p.c.). Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną z tego powodu. Powód złożył zażalenie na to postanowienie. Sąd Najwyższy, analizując rozbieżności w swoim orzecznictwie dotyczące sytuacji, gdy zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej jest wnoszone z naruszeniem przepisów o zastępstwie procesowym, przyjął stanowisko, że takie zażalenie nie powinno być odrzucane, lecz rozpoznane merytorycznie. Uzasadniono to potrzebą kontroli prawidłowości odrzucenia skargi przez sąd niższej instancji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy prawidłowo odrzucił skargę kasacyjną powoda na podstawie art. 398⁶ § 2 k.p.c. i na podstawie art. 394¹ § 3 w związku z art. 398¹⁴ k.p.c. oddalił zażalenie.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Zażalenie powinno zostać rozpoznane merytorycznie, a nie odrzucone.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przyjął, że odrzucenie zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów o zastępstwie procesowym uniemożliwiłoby kontrolę merytoryczną orzeczenia sądu niższej instancji, dlatego zażalenie powinno być rozpoznane merytorycznie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
D. R.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. N. | osoba_fizyczna | powód |
| D. R. | osoba_fizyczna | pozwany |
| R. R. | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. M. | osoba_fizyczna | opiekun prawny |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 87¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych.
k.p.c. art. 398⁶ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia skargi kasacyjnej z powodu braków formalnych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje rozpoznawanie zażaleń na postanowienia sądu okręgowego w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 398¹⁴
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznawania zażaleń w postępowaniu kasacyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek zastępstwa procesowego przez profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Brak profesjonalnego pełnomocnika przy wnoszeniu skargi kasacyjnej jest brakiem nieusuwalnym. Rozpoznanie zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu naruszenia przepisów o zastępstwie procesowym jest konieczne dla zapewnienia kontroli sądowej.
Odrzucone argumenty
Zażalenie wniesione osobiście przez stronę bez profesjonalnego pełnomocnika powinno zostać odrzucone jako niedopuszczalne.
Godne uwagi sformułowania
w praktyce Sądu Najwyższego dominuje pogląd, iż w tego typu przypadku zażalenie powinno podlegać odrzuceniu w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje bowiem zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych Sporządzenie zażalenia do Sądu Najwyższego osobiście przez stronę (...) pozbawioną zdolności postulacyjnej jest dotknięte brakiem nieusuwalnym i powoduje konieczność odrzucenia takiego zażalenia wprost, jako niedopuszczalnego jeżeli odrzucenie skargi nastąpiło z powodu naruszenia art. 87¹ § 1 k.p.c., to zażalenie na odrzucenie wniesione z naruszeniem tego przepisu nie może zostać odrzucone, gdyż w ten sposób Sąd Najwyższy nigdy nie mógłby skontrolować merytorycznie prawidłowości odrzucenia skargi przez sąd powszechny.
Skład orzekający
Piotr Telusiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zastępstwa procesowego przed Sądem Najwyższym oraz dopuszczalności zażaleń na odrzucenie skargi kasacyjnej z powodu braków formalnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia obowiązku zastępstwa procesowego przy wnoszeniu skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z zastępstwem procesowym przed Sądem Najwyższym i rozbieżności w orzecznictwie, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Czy można samodzielnie zaskarżyć wyrok do Sądu Najwyższego? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową kwestię formalną.”
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN III CZ 52/24 POSTANOWIENIE 30 sierpnia 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Piotr Telusiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 30 sierpnia 2024 r. w Warszawie zażalenia A. N. na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z 9 stycznia 2024 r., XI 1 WSC 11/23, w sprawie z powództwa A. N. przeciwko D. R. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, oraz w sprawie z powództwa A. N. przeciwko R. R. działającemu przez opiekuna prawnego M. M. o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 9 stycznia 2024 r. Sąd Okręgowy w Krakowie, w sprawie z powództwa A. N. przeciwko D. R., o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, oraz w sprawie z powództwa A. N. przeciwko R. R. działającemu przez opiekuna prawnego M. M., o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego , na skutek skargi kasacyjnej powoda A. N. od wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z 21 listopada 2023 roku, odrzucił skargę kasacyjną. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył powód. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W przedmiotowej sprawie powód wniósł zażalenie osobiście (nie był zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika). Przypomnieć należy, że z tego właśnie względu została odrzucona (przez Sąd Okręgowy) skarga kasacyjna powoda. W praktyce Sądu Najwyższego dominuje pogląd, iż w tego typu przypadku zażalenie powinno podlegać odrzuceniu. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje bowiem zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych (art. 87 1 § 1 k.p.c.). Dotyczy to także postępowania toczącego się na skutek wniesienia do Sądu Najwyższego zażalenia (zob. np. postanowienie SN z 14 kwietnia 2021 r., I CZ 33/20). Sporządzenie zażalenia do Sądu Najwyższego osobiście przez stronę (uczestnika postępowania nieprocesowego) pozbawioną zdolności postulacyjnej jest dotknięte brakiem nieusuwalnym i powoduje konieczność odrzucenia takiego zażalenia wprost, jako niedopuszczalnego, bez wzywania do uzupełnienia tego braku. Niemożliwe również jest usunięcie takiego braku samodzielnie przez stronę, ani jej pełnomocnika w jakiejkolwiek formie (zob. m.in. postanowienia SN z 9 lipca 2021 r., IV CZ 26/21; z 16 lipca 2021 r., I CZ 21/21; z 25 lutego 2022 r., III CZ 46/22; z 14 czerwca 2022 r., III CZ 197/22). Jednak w orzecznictwie Sądu Najwyższego pojawia się również stanowisko wskazujące na konieczność rozpoznania zażalenia w opisanej powyżej sytuacji (postanowienie SN z 14 maja 2024 r., III CZ 47/24). Wskazuje się, że jeżeli odrzucenie skargi nastąpiło z powodu naruszenia art. 87 1 § 1 k.p.c., to zażalenie na odrzucenie wniesione z naruszeniem tego przepisu nie może zostać odrzucone, gdyż w ten sposób Sąd Najwyższy nigdy nie mógłby skontrolować merytorycznie prawidłowości odrzucenia skargi przez sąd powszechny. Podzielając drugi z wymienionych poglądów, Sąd Najwyższy wskazuje, iż Sąd Okręgowy podjął prawidłowe rozstrzygnięcie. Sąd ten właściwie odrzucił skargę kasacyjną powoda na podstawie art. 398 6 § 2 k.p.c. Podstawy odrzucenia skargi zostały właściwie opisane w uzasadnieniu postanowienia Sądu Okręgowego. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 394 1 § 3 w związku z 398 14 k.p.c. oddalił zażalenie. [SOP] [ms]
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę