I SA/Gd 1020/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2007-04-03
NSApodatkoweWysokawsa
VATleasingopłata wstępnaprawo do odliczeniafaktura VATmoment powstania obowiązku podatkowegowykonanie usługi

WSA w Gdańsku oddalił skargę podatnika w sprawie prawa do odliczenia VAT od opłaty wstępnej w leasingu, uznając ją za integralną część umowy, a nie odrębną usługę.

Sprawa dotyczyła prawa podatnika do odliczenia podatku VAT naliczonego od opłaty wstępnej związanej z umową leasingu. Organy podatkowe zakwestionowały to odliczenie, uznając opłatę za integralną część umowy leasingu, a nie odrębną usługę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku podzielił to stanowisko, oddalając skargę podatnika i podkreślając, że opłata wstępna nie może być traktowana jako samoistna usługa, a prawo do odliczenia VAT powstaje dopiero po faktycznym wykonaniu usługi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał sprawę ze skargi R.R. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r. Spór koncentrował się wokół prawa podatnika do odliczenia podatku naliczonego z faktury VAT wystawionej przez leasingodawcę z tytułu opłaty wstępnej związanej z umową leasingu krajarki. Organy podatkowe uznały, że opłata wstępna jest integralną częścią umowy leasingu i nie stanowi podstawy do odliczenia podatku naliczonego przed wydaniem przedmiotu leasingu. Podobnie zakwestionowano odliczenie VAT z faktury dotyczącej przedpłaty na poczet kontraktu, gdyż faktura została wystawiona przed otrzymaniem przedpłaty. Sąd pierwszej instancji, mimo uchylenia decyzji organu odwoławczego z przyczyn proceduralnych, w ponownym rozpoznaniu sprawy podzielił stanowisko organów podatkowych co do charakteru opłaty wstępnej jako integralnej części umowy leasingu. Podkreślono, że opłata wstępna nie może być traktowana jako odrębna usługa, a prawo do odliczenia VAT powstaje dopiero po faktycznym wykonaniu usługi, zgodnie z art. 19 ust. 3a ustawy o VAT. Sąd uznał, że skarżący nie mógł odliczyć podatku naliczonego w miesiącu otrzymania faktury, jeśli usługa nie została jeszcze wykonana. W ocenie Sądu, naruszenie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej przez organ odwoławczy nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż stan faktyczny nie był sporny, a jedynie kwestia wykładni prawa. Ostatecznie, Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżoną decyzję za zgodną z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, opłata wstępna stanowi integralną część umowy leasingu i nie może być traktowana jako odrębna usługa.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, że opłata wstępna jest elementem umowy leasingu, a nie samoistną usługą. Prawo do odliczenia VAT powstaje po faktycznym wykonaniu usługi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

u.p.t.u. art. 19 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Ogólna reguła prawa do obniżenia podatku należnego o naliczony przy nabyciu towarów i usług.

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3a

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Obniżenie podatku naliczonego nie wcześniej niż w miesiącu otrzymania faktury i nie później niż w miesiącu następnym, z zastrzeżeniem, że nie mogło nastąpić wcześniej niż w miesiącu otrzymania faktury ORAZ wykonania usługi lub otrzymania faktury potwierdzającej przedpłatę.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 10 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Miesięczny charakter rozliczeń podatku VAT.

u.p.t.u. art. 26 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Miesięczny charakter rozliczeń podatku VAT.

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Określenie miesiąca rozliczenia dla odliczenia podatku naliczonego.

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Określenie miesiąca rozliczenia dla odliczenia podatku naliczonego.

u.p.t.u. art. 19 § ust. 3b

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 27

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

o.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 200 § § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu odwoławczego umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji administracyjnej w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 190

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie sądu wykładnią prawa dokonaną przez NSA w przypadku przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

p.p.s.a. art. 269

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wiążący charakter uchwał NSA dla sądów administracyjnych.

rozp. MF art. 50 § ust. 4 pkt 5a

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r.

Przepis wykonawczy dotyczący odliczenia podatku naliczonego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłata wstępna w leasingu jest integralną częścią umowy, a nie odrębną usługą. Prawo do odliczenia VAT naliczonego powstaje dopiero po faktycznym wykonaniu usługi, a nie w momencie otrzymania faktury, jeśli usługa nie została jeszcze wykonana.

Odrzucone argumenty

Opłata wstępna stanowi samoistną usługę, za którą przysługuje prawo do odliczenia VAT. Podatnik miał prawo odliczyć VAT w miesiącu otrzymania faktury, nawet jeśli usługa została wykonana później.

Godne uwagi sformułowania

opłata wstępna stanowiła integralną cześć umowy leasingu nie można oddzielić i traktować jako odrębnej usługi samo posiadanie faktury stwierdzającej nabycie usługi nie jest wystarczającym warunkiem do odliczenia podatku naliczonego nie mogło nastąpić jednak wcześniej niż w miesiącu otrzymania przez nabywcę towaru lub wykonania usługi, albo otrzymania faktury potwierdzającej dokonanie przedpłaty

Skład orzekający

Małgorzata Tomaszewska

przewodniczący

Małgorzata Gorzeń

członek

Bogusław Woźniak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa do odliczenia VAT naliczonego w przypadku opłat wstępnych w leasingu oraz momentu powstania tego prawa."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2001 r. i może być mniej bezpośrednio stosowalne po późniejszych zmianach przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia w leasingu - odliczenia VAT od opłaty wstępnej, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące momentu powstania prawa do odliczenia.

Leasing a VAT: Czy opłata wstępna daje prawo do odliczenia podatku?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Gd 1020/06 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2007-04-03
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Bogusław Woźniak /sprawozdawca/
Małgorzata Gorzeń
Małgorzata Tomaszewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 1642/07 - Wyrok NSA z 2009-03-18
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń Asesor WSA Bogusław Wożniak (spr.) Protokolant Referent Sylwia Górny po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2007 r. sprawy ze skargi R.R. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 20 września 2002 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc czerwiec 2001 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Urząd Skarbowy decyzją z dnia 14 czerwca 2002 r. określił R.R. za czerwiec 2001 r.: zobowiązanie w podatku od towarów i usług, zaległość podatkową oraz odsetki za zwłokę. Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, w następstwie przeprowadzonej kontroli podatkowej ustalono nieprawidłowości, które skutkowały odmiennym od dokonanego przez podatnika, rozliczeniem podatku od towarów i usług za czerwiec 2001 r. Organ pierwszej instancji stwierdził, że podatnik w rozliczeniu za ten miesiąc wykazał w ewidencji zakupu i odliczył w deklaracji VAT - 7 podatek naliczony w kwocie 17.306,57 zł określony w fakturze VAT z dnia 29 czerwca 2001 r. Wspomnianą fakturę wystawił "A", sp. z o. o. tytułem opłaty wstępnej, którą podatnik (leasingobiorca) miał uiścić na rzecz "A" (leasingodawcy). Wymieniona wyżej faktura była następstwem zawartej w dniu 7 czerwca 2001 r. umowy, której przedmiotem był leasing krajarki Polar 115 ED Eltromat. Strony uzgodniły, że dostawa przedmiotu umowy nastąpi w lutym 2002 r. przy czym, według haromonogramu płatności rat leasingowych, skarżący był zobowiązany do zapłaty w terminie do dnia 29 czerwca 2001 r. opłaty wstępnej w kwocie 28.084,40 EUR oraz do zapłaty 36 rat w wysokości 3.367,25 EURO każda, począwszy od dnia 20 marca 2002 r. Ustalono ponadto, że opłata wstępna została zapłacona leasingodawcy w dniu 16 lipca 2001 r. a więc przed wydaniem przedmiotu leasingu. Organ podatkowy pierwszej instancji podkreślił, że opłata wstępna była integralną częścią umowy leasingu i wobec powyższego otrzymana przez leasingobiorcę faktura VAT z 29 czerwca 2001 r. dokumentowała należność z tytułu umowy leasingu przed wydaniem przedmiotu leasingu tj. przed wykonaniem usługi. Przyjął w związku z tym, że w świetle art. 19 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie stanowiła podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z niej wynikający. Organ podatkowy pierwszej instancji zakwestionował także odliczenie podatku naliczonego określonego w fakturze VAT nr 30999 z dnia 20 czerwca 2001 r. wystawionej przez "B" sp. z o.o.. z tytułu przedpłaty dokonanej na poczet kontraktu [...]. Jak ustalił organ podatkowy, powyższa faktura została wystawiona przed otrzymaniem przedpłaty. Zatem, nie stwierdzała dokonania żadnej czynności opodatkowanej podatkiem VAT, w konsekwencji na podstawie § 50 ust. 4 pkt 5a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
uzasadnienie I SAlGD1020106
Strona 1 z 9
nie stanowiła podstawy do obniżenia podatku należnego o naliczony. Urząd Skarbowy stwierdził również zaniżenie podatku należnego, a to na skutek zastosowania przez podatnika nieprawidłowej stawki podatku w wysokości O % zamiast 22 % dla usług drukowania wydawnictw dziełowych, a także rozbieżności pomiędzy ewidencją sprzedaży i deklaracją VAT - 7.
Od powyższej decyzji, strona złożyła odwołanie, zarzucając jej naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 19 oraz art. 27 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz przepisów postępowania podatkowego, w szczególności art. 180, art. 191, art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa i wniosła o jej uchylenie w całości.
Izba Skarbowa decyzją z dnia 20 września 2002 r. utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazała, że fakturę z dnia 20 czerwca 2001 r. dotyczącą przedpłaty na poczet umowy zawartej z "B", sp. z o. o. wystawiono przed powstaniem obowiązku podatkowego, ponieważ przedpłaty dokonano 4 lipca 2001 r. Zdaniem organu odwoławczego faktura ta nie stwierdzała dokonania czynności opodatkowanej podatkiem VAT, a zatem w dacie jej wystawienia i otrzymania nie potwierdzała dokonania czynności przedpłaty. Konsekwencją powyższego jest brak prawa do odliczenia podatku naliczonego na podstawie § 50 ust. 4 pkt 5a rozporządzenia wykonawczego do ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Odnośnie podatku naliczonego wynikającego z faktury związanej z umową leasingu, organ odwoławczy stwierdził, że opłata wstępna stanowi integralną część umowy leasingu, o czym świadczy zapis na tytułowej stronie umowy. Nie można zatem oddzielić jej i potraktować jako zapłatę za odrębną usługę przygotowania umowy. Organ odwoławczy, biorąc pod uwagę że opłata wstępna jest integralną częścią umowy leasingu stwierdził, iż otrzymana przez stronę faktura VAT z dnia 29 czerwca 2001 r. dokumentująca należność z tytułu umowy leasingowej przed wydaniem rzeczy, w świetle przepisów art. 19 ustawy o podatku od towarów i usług, nie stanowi podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z niej wynikający.
Na powyższą decyzję Izby Skarbowej, strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, w części dotyczącej odmowy uwzględnienia prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony za czerwiec 2001 r. wynikający z faktury VAT z dnia 29 czerwca 2001 r. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca wskazała, że zgodnie z Ogólnymi Warunkami Leasingu, opłata wstępna jest opłatą za przygotowanie umowy leasingu i pokrywa koszty osobowe, koszty biurowe, koszty przygotowania źródeł finansowania oraz, że w tym konkretnym stanie faktycznym wystąpiły łącznie dwie przesłanki, które uprawniają podatnika do odliczenia: leasingobiorca - korzystający otrzymał fakturę VAT stwierdzającą nabycie usługi, a usługa w przedmiocie przygotowania umowy leasingu została wykonana i tym samym została spełniona dyspozycja z art. 19 ust. 1 i ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług. Według skarżącego, umowa leasingu traktowana dla celów podatkowych jako usługa, ma charakter usługi ciągłej, etapowej, której wykonanie nie polega jedynie na wydaniu przedmiotu leasingu korzystającemu ale również na nabyciu tego przedmiotu przez finansującego, w czym korzystający uczestniczy w sposób decydujący i jest zobowiązany do ponoszenia określonych, etapowych świadczeń m.in. do uiszczania opłaty wstępnej. Tym samym korzystający, ponosząc opłatę wstępną, będącą wynagrodzeniem za wykonanie przez finansującego wstępnego etapu umowy leasingu, miał prawo do odliczenia podatku VAT wynikającego z faktury określającej zapłatę za wykonanie umowy w tym zakresie.
Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd w uzasadnieniu wyroku podzielił stanowisko organów podatkowych, że opłata wstępna stanowiła integralną cześć umowy leasingu. Sąd nie zgodził się z twierdzeniem skarżącego, że czynności, za które - jako leasingobiorca - był zobowiązany uiścić opłatę wstępną, stanowiły samoistną usługę, która powinna być traktowana na gruncie podatku VAT jako odrębna usługa wykonana w momencie wystawienia faktury przez leasingodawcę. Sąd nie podzielił jednak stanowiska organów podatkowych, w myśl którego wart. 19 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym wprowadzony został dodatkowy termin, odnoszący się do ust. 3, wskazujący w rozliczeniu za jaki miesiąc może zostać dokonane odliczenie podatku naliczonego. W ocenie Sądu, obniżenie kwoty podatku należnego o podatek naliczony powinno nastąpić w rozliczeniu za miesiąc otrzymania faktury lub za miesiąc następny, zaś w razie wykonania usługi w terminie późniejszym od otrzymania faktury, podatnik powinien dokonać korekty rozliczenia za miesiąc, w którym otrzymał fakturę lub za miesiąc następny. Według Sądu organy podatkowe ograniczyły się jedynie do stwierdzenia, że skarżący dokonał odliczenia niezgodnie z art. 19 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, podczas gdy dla oceny prawidłowości jego działania koniecznym było określenie momentu powstania obowiązku podatkowego w zakresie podatku należnego wynikającego z faktury z dnia 29 czerwca 2001 r. a w konsekwencji określenie, czy dokonał odliczenia przedwcześnie, czy też zgodnie z treścią art. 19 ust. 3 powołanej ustawy. Sąd korzystając z uprawnienia zawartego wart. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwrócił uwagę na naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Przywołując uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2005 r. Sygn. akt FPS 6/04 Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy zwłaszcza, gdy zważy się, że skarżący w odwołaniu podnosił brak ustosunkowania się przez organ pierwszej instancji do powołanych przez niego dowodów i zarzucił nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego.
Pełnomocnik Dyrektora Izby Skarbowej, w skardze kasacyjnej wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżył powyższy wyrok w całości i na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zarzucił, że wydano go z naruszeniem: 1) przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnie art. 19 ust. 3a w związku z art. 19 ust. 1 i 3 pkt 1, art. 19 ust. 3b, art. 10 ust. 1 i art. 26 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym na skutek przyjęcia, że skarżący, wbrew ograniczeniom wynikającym z art. 19 ust. 3a powołanej ustawy, miał prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w czerwcu 2001 r. tj. w miesiącu otrzymania faktury VAT, 2) przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 133 § 1 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit c) w związku z art. 269 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wskutek bezpodstawnego stwierdzenia, że niezastosowanie przez organ podatkowy II instancji art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy odwoławczej oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w następstwie naruszenia prawa materialnego, tzn. art. 19 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym poprzez błędną jego interpretację i brak podstawy prawnej do uchylenia decyzji organu podatkowego II instancji.
R.R. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 września 2006 r. Sygn. akt I
FSK 186/06 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpatrzenia. Nadto, zasądził od
R.R. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej kwotę 1.200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność obu podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów. W przedmiocie naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej stwierdzono, że Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił jaki wpływ na wynik sprawy miało niezapoznanie skarżącego z aktami sprawy na etapie postępowania odwoławczego. Naczelny Sąd Administracyjny podzielając zarzut naruszenia prawa materialnego tj. błędnej interpretacji art. 19 ust. 3a w związku z art. 19 ust. 1 i 3 pkt 1, art. 10 ust. 1 i art. 26 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym wskazał, że samo posiadanie faktury stwierdzającej nabycie usługi nie jest wystarczającym warunkiem do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 19 ust. 1 powołanej wyżej ustawy. Z przepisu art. 19 ust. 3a tej ustawy wynika bowiem, że niezbędne jest również faktyczne wykonanie usługi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając ponownie sprawę
zważył, co następuje.
Skarga R.R. nie zasługuje na uwzględnianie, albowiem zaskarżona
decyzja Izby Skarbowej nie narusza prawa.
Z przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późno zm.) wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną wart. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności do tylko zarzutów i wniosków skargi.
Stosownie do treści art. 190 powołanej wyżej ustawy Sąd, któremu sprawa została przekazana, w związku z uwzględnieniem skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny, związany jest wykładnią prawa dokonana w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Z treści skargi R.R. wynika, że istota sporu w rozpoznawanej sprawie
dotyczy zasadności zakwestionowania przez organy podatkowe prawa do odliczenia podatku naliczonego określonego w fakturze z dnia 29 czerwca 2001 r. za opłatę wstępną uiszczoną w związku z zawartą umową leasingu. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd organów podatkowych, że opłata wstępna stanowi integralną cześć umowy leasingu nr [...]. Jak wynika z zawartej umowy i z załączników do niej (ogólne warunki leasingu i terminy oraz zasady dokonywania płatności leasingowych), opłata wstępna oznacza prowizję dla leasingodawcy - finansującego za przygotowanie umowy leasingu i jest jednorazowym świadczeniem pieniężnym leasingobiorcy - korzystającego dla leasingodawcy finansującego, którego wysokość określona jest w załączniku nr 1 do umowy leasingu.
W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnianie argumentacja skarżącego, iż dla celów podatkowych czynności te, skoro zostały wykonane, stanowią odrębną usługę i w konsekwencji powinny być traktowane na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, jako odrębna usługa, która została wykonana w momencie wystawienia faktury przez leasingodawcę. Przedmiotem spornej umowy leasingu jest, bowiem jedna usługa a zapłaconej przez skarżącego opłaty wstępnej nie można oddzielić i traktować jako odrębnej usługi.
Rozstrzygając, że wynikająca z przedmiotowej umowy opłata wstępna stanowiła integralną jej cześć, i nie było podstaw do traktowania związanych z nią czynności jako odrębnej usługi zagadnieniem wymagającym rozważenia pozostaje prawo podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony określony w fakturze z dnia 29 czerwca 2001 r. w czerwcu 2001 r. tj. w miesiącu otrzymania faktury VAT.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 15 września 2005 r. Sygn. akt I FSK 186/06, że samo posiadanie faktury stwierdzającej nabycie usług nie jest wystarczającym warunkiem do odliczenia podatku naliczonego na podstawie art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Z przepisu art. 19 ust. 3a tej ustawy wynika bowiem, że niezbędne jest również faktyczne wykonanie usługi. Użyte wart. 19 ust. 3 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym pojęcie "rozliczenie za miesiąc" oraz zwrot "w miesiącu" (art. 19 ust. 3a) nie może wpłynąć na zmianę wyżej przedstawionego poglądu. Traktowanie terminów z art. 19 ust. 3 pkt 1 oraz art. 19 ust. 3a ustawy wymienionej wyżej, jako odmiennych, niweczyłoby podstawową zasadę rozliczenia podatku od towarów i usług, a mianowicie miesięczny charakter dokonywanych rozliczeń, stojąc w sprzeczności z art. 10 ust. 1 i art. 26 ust. 1 ustawy o VAT.
Przepis art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym wprowadzał ogólną regułę, że podatnik miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług. Realizacja tego uprawnienia zależała jednak od spełnienia przez podatnika warunków ściśle określonych w dalszych przepisach.
Obniżenie kwoty podatku należnego, o której mowa w ust. 1, następowało nie wcześniej niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym podatnik otrzymał fakturę albo dokument celny, i nie później niż w rozliczeniu za miesiąc następny, z zastrzeżeniem pkt 2 i 3, które nie dotyczyły rozpatrywanej sprawy. Obniżenie kwoty podatku należnego nie mogło nastąpić jednak wcześniej niż w miesiącu otrzymania przez nabywcę towaru lub wykonania usługi, albo otrzymania faktury potwierdzającej dokonanie przedpłaty (zaliczki, zadatku, raty) podlegającej opodatkowaniu (ust. 3a).
Jeśli - jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie - miesiąc otrzymania faktury (czerwiec 2001 r.) nie pokrywał się z miesiącem wykonania usługi (luty 2002 r.) to z uwagi na użyte wart. 19 ust. 3a ustawy o VAT kategoryczne w swej treści sformułowanie "nie mogło nastąpić jednak wcześniej", skarżący nie mógł obniżyć kwoty podatku należnego o podatek naliczony wynikający z kwestionowanej faktury VAT w rozliczeniu za czerwiec 2001 r. Uprawnienie skarżącego do obniżenia podatku należnego mogło być zrealizowane "nie wcześniej" niż w rozliczeniu za miesiąc, w którym otrzymał fakturę i w którym wykonano usługę.
Podzielić należy pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 20 października 2005 r. Sygn. akt I FSK 80105, niepubl., że przy dokonywaniu wykładni art. 19 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, w brzmieniu obowiązującym w 2001 r., nie można przyjmować, iż użyte w tym przepisie określenie "w miesiącu" nie dotyczy miesiąca rozliczenia. "Miesiącem rozliczenia" w rozumieniu art. 19 ust. 3 w związku z art. 19 ust. 3a wymienionej wyżej ustawy był miesiąc, w którym podatnik otrzymał zarówno fakturę jak i otrzymał towar lub wykonano usługę. W przypadku umowy leasingu momentem wykonania usługi była chwila spełnienia świadczenia przez leasingodawcę tzn. wydanie przedmiotu umowy leasingobiorcy.
Sąd, dokonując ponownej oceny skutków naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej przez Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie niniejszej uznał, że uchybienie to nie miało wpływu na wynika rozpoznawanej sprawy. Stwierdzić należy na wstępie, że w kwestii wykładni tego przepisu i jego znaczenia dla sądowej kontroli decyzji podatkowych wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia
25 kwietnia 2005r. Sygn. akt FPS 6/04. W sentencji uchwały wskazano, że nie zastosowanie w danej sprawie trybu z art. 200 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r.
Ordynacja podatkowa nie jest wystarczającą przesłanką do uznania, że zaistniała podstawa wznowienia postępowania wymieniona wart. 240 § 1 pkt 4 tej ustawy. Naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa jest naruszeniem przepisów postępowania, które może doprowadzić do wzruszenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jeżeli wspomniane naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Abstrakcyjna uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego ze względu na treść art. 269 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma charakter wiążący dla sądów administracyjnych.
Pozbawienie strony prawa do bezpośredniego wypowiedzenia się, co do zebranego w sprawie materiału dowodowego przed wydaniem decyzji przez organ II instancji, stanowiło naruszenie art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu nie zaistniały jednak przesłanki uzasadniające stanowisko, że powyższe uchybienie mogło mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia (art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że stan faktyczny w niniejszej sprawie nie był zasadniczo przedmiotem sporu. Jak ocenił Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku z dnia 15 września 2006 r. był to spór o prawo a nie o fakty; chodziło o wykładnię umowy leasingu i wyjaśnienie czy opłata wstępna, stanowiąca element tej umowy, była związana z wykonaniem odrębnej usługi. Z akt postępowania podatkowego wynika, że skarżący reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika żadnych wniosków dowodowych w całym postępowaniu nie składał. Organ I instancji szczegółowo zapoznał pełnomocnika skarżącego z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, co dokumentował sporządzony w dniu 14 maja 2002 r. protokół. Na wniosek pełnomocnika organ I instancji przedłużył termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W złożonych pismach strona postępowania nie składała żadnych wniosków dowodowych, kwestionowała natomiast, w zasadzie, wyłącznie ocenę charakteru opłaty wstępnej tj. argumentowała, że było to świadczenie samoistne i jednorazowe, a skoro tak, została spełniona przesłanka zawarta wart. 19 ust. 1 i 3a ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Wprawdzie skarżący w odwołaniu od decyzji wydanej przez organ I instancji podnosił między innymi, że organ ten nie ustosunkował się do powołanych
dowodów, i że nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, to jednak organ" instancji wykazał, że ten zarzut nie jest uzasadniony.
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że zaskarżony akt także w pozostałym, nieobjętym skargą zakresie jest zgodny z prawem. Izba Skarbowa prawidłowo przyjęła, w ustalonym stanie faktycznym, że faktura VAT dokumentująca przedpłatę uiszczoną w związku z umową dostawy dźwigu osobowego nie mogła zostać uwzględniona w rozliczeniu za czerwiec 2001 r. ponieważ faktura ta nie dokumentowała otrzymania przedpłaty. Trafne jest także stanowisko organów podatkowych w zakresie, w jakim stwierdziły zaniżenie kwoty podatku należnego w wyniku zastosowania nieprawidłowej stawki podatku od towarów i usług.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późno zm.) oddalił skargę

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI