I SA/Łd 92/16

I SA/Łd 92/16 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2016-04-28
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2016-01-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Bożena Kasprzak /sprawozdawca/
Paweł Janicki /przewodniczący/
Wiktor Jarzębowski
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
II FSK 3328/16 - Wyrok NSA z 2018-12-05
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
art. 2 ust. 1 pkt 3 art. 1a ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędziowie: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi A Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 3068 (trzy tysiące sześćdziesiąt osiem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
I SA/Łd 92/16
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania A S.A. (wcześniej B S.A.) z siedzibą w W. od decyzji Burmistrza Miasta O z dnia [...] roku określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 89.548,00 zł:
1. uchyliło zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w części - w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 37.704,00 zł i w tej części umorzyło postępowanie;
2. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w pozostałej części w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 51.844,00 zł.
W uzasadnieniu powyższej decyzji przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania.
B Spółka akcyjna z siedzibą w W. złożyła deklarację na podatek od nieruchomości DN-1 na rok 2010 na kwotę 30.227,00 zł, w której zadeklarowała do opodatkowania:
– 2.951,50 m2 powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej,
– 1.212,89 m2 powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz
– budowle o wartości 233.991,00 zł.
Z dniem 31 grudnia 2013 roku na podstawie art. 492 § 1 pkt 1 Kodeksu spółek handlowych nastąpiło połączenie spółki C Sp. z o.o. z siedzibą w W. (spółka przejmowana) ze spółką B S.A. (spółka przejmująca). Jednocześnie B S.A. jako spółka przejmująca zmieniła nazwę na A S.A.
Postanowieniem z dnia [...] roku organ podatkowy pierwszej instancji, tj. Burmistrz Miasta O. wszczął z urzędu postępowanie w przedmiocie określenia A S.A. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok.
Burmistrz Miasta O. decyzją z dnia [...] roku określił A S.A. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 89.548,00 zł, opodatkowując: 2.951,50 m2 gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, 1.212,89 m2 powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz za styczeń - lipiec 2010 roku budowle o wartości 5.136.128,00 zł, zaś od sierpnia do grudnia 2010 roku budowle o wartości 489.487,00 zł.
Od decyzji organu I instancji Spółka wniosła odwołanie.
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. odwołanie wniesione przez A S.A. z siedzibą w W. jest częściowo zasadne, ale nie z przyczyn w nim wskazanych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. oceniło, że wiarygodne są dowody w postaci Wyniku kontroli z dnia 31 marca 2014 r. i pisma B S.A. z dnia 24 października 2011 r., z których wynika, iż przedmiotem umowy sprzedaży i leasingu zwrotnego z D Sp. z o.o. z dnia 31 stycznia 2009 roku były kable umieszczone bezpośrednio w ziemi, a tą transakcją nie objęto kabli umieszczonych w kanalizacji kablowej. W związku z tym za niewiarygodny w zakresie podania wartości wszystkich budowli w przedmiotowym 2010 roku, jak i w poprzedzającym 2009 roku, Kolegium oceniło dowód ze złożonej w dniu 18 stycznia 2010 roku deklaracji Spółki na podatek od nieruchomości za 2010 rok z dnia 11 stycznia 2010 roku i dowód ze złożonej w dniu 16 lutego 2009 roku korekty deklaracji Spółki na podatek od nieruchomości za 2009 rok z dnia 3 lutego 2009 roku (w którym wskazała, że różnica w wartości budowli stanowiącej podstawę opodatkowania pomiędzy styczniem 2009 roku, a lutym-grudniem 2009 roku wynika ze sprzedaży przez B S.A. wszystkich budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości na rzecz D Sp. z o.o.), a także ze złożonej w dniu 16 stycznia 2009 roku deklaracji Spółki na podatek od nieruchomości za 2009 rok z dnia 9 stycznia 2009 roku - gdzie nie uwzględniono w wartości budowli linii kablowych w kanalizacji kablowej. Za niewiarygodny w zakresie podania wartości budowli Spółki w 2010 roku Kolegium oceniło dowód z załączonej płyty CD, przesłanej przez Spółkę, zawierającej wyciąg ze środków trwałych, ponieważ z dowodu tego nie wynika wcale jaka była wartość budowli Spółki w 2010 roku z uwzględnieniem linii kablowych w kanalizacji kablowej (w piśmie z dnia 22 maja 2015 roku podała ona, że po obliczeniach ich wartość wynosi 628.429,56 zł nie wskazując wg stanu na jaki dzień ani jak tą kwotę obliczyła), a Spółka znając wartość wszystkich swoich obiektów (niezależnie od różnicy w ich kwalifikacji jako budowli) nie przedstawiła ich wartości na terenie Gminy Miasta O. wg stanu na dzień 1 stycznia 2010 roku, pomimo wyraźnego wezwania ze strony organu pierwszej instancji z dnia 21 kwietnia 2015 roku i wcześniej z dnia 19 listopada 2014 roku.
Zasadnie, w ocenie Kolegium, organ pierwszej instancji nie uwzględnił wniosku dowodowego Spółki z dnia 30 marca 2015 roku o przeprowadzenie dowodu z jej ewidencji środków trwałych, szczególnie że to Spółka powinna była złożyć wyciąg z ewidencji środków trwałych wraz z podaniem wartości w/w obiektów wg stanu na dzień 1 stycznia 2010 roku, a nie złożyła go mimo wyraźnego wezwania ze strony organu podatkowego pierwszej instancji z dnia 21 kwietnia 2015 roku i z dnia 19 listopada 2014 roku (przesłana płyta CD zawiera jakiś wyciąg ze środków trwałych Spółki z grudnia 2008 roku, ale nie wynika z niego jaka była wartość budowli Spółki z uwzględnieniem linii kablowych w kanalizacji kablowej wg stanu na dzień 1 stycznia 2010 roku). Podkreślono, że Spółka znając aktualną na dany dzień wartość wszystkich swoich obiektów (niezależnie od różnicy w ich kwalifikacji jako budowli) nie przedstawiła ich wartości na terenie Gminy Miasta O. wg stanu na dzień 1 stycznia 2010 roku.
Jednocześnie SKO wskazało, że w 2008 roku Spółka zgłosiła do opodatkowania budowle o wartości 4.605.337,00 zł, a Spółka nie deklarowała żadnych zmian w zakresie ich wartości w stosunku do 2007 roku tj. w stosunku do zgłoszonej wartości tj. 6.464.876,00 zł, a tym samym różnica pomiędzy tymi kwotami stanowi wartość budowli tylko w zakresie linii kablowych wynoszącą 1.859.539,00 zł (6.464.876,00 zł minus 4.605.337,00 zł). Tym samym przyjęto, iż skoro Spółka nie wykazała, że wartość budowli w zakresie linii kablowych zmieniła się - to ich wartość za 2010 rok wynosiła tyle ile w 2009 roku, a za 2009 rok wynosiła tyle ile w 2008 roku i wcześniej w 2007 roku biorąc pod uwagę, że Spółka żadnych zmian w tym zakresie nie przedstawiła (Spółka zmieniła tylko ocenę prawną linii kablowych).
Poza tym za niewiarygodny w zakresie podania powierzchni użytkowej budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (w 2010 roku - o pow. 3,75 m2, a w 2009 roku - o pow. 4,00 m2) - Kolegium oceniło dowód ze złożonej w dniu 18 stycznia 2010 roku deklaracji Spółki z dnia 11 stycznia 2010 roku na podatek od nieruchomości za 2010 rok, a wcześniej ze złożonej w dniu 16 lutego 2009 roku korekty deklaracji Spółki z dnia 3 lutego 2009 roku na podatek od nieruchomości za 2009 rok, a także ze złożonej w dniu 16 stycznia 2009 roku deklaracji z dnia 9 stycznia 2009 roku na podatek od nieruchomości za 2009 rok, ponieważ z załączników do w/w deklaracji wynika, że Spółka zgłosiła kabiny/półkabiny do opodatkowania podatkiem od nieruchomości jako budynki, a te obiekty budynkami nie są, o czym Spółka wiedziała, skoro w deklaracjach na podatek od nieruchomości za 2008 i 2007 rok tych obiektów jako budynków nie zgłaszała. Poza tym za niewiarygodny w zakresie podania powierzchni gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (w 2010 roku - o pow. 7,50 m2, a w 2009 roku - o pow. 8,00 m2) - Kolegium oceniło dowód ze złożonej w dniu 18 stycznia 2010 roku deklaracji Spółki z dnia 11 stycznia 2010 roku na podatek od nieruchomości za 2010 rok, a wcześniej ze złożonej w dniu 16 lutego 2009 roku korekty deklaracji Spółki z dnia 3 lutego 2009 roku na podatek od nieruchomości za 2009 rok, a także ze złożonej w dniu 16 stycznia 2009 roku deklaracji z dnia 9 stycznia 2009 roku, ponieważ z załączników do w/w deklaracji wynika, że Spółka zgłosiła grunt zajęty na kabiny/półkabiny do opodatkowania podatkiem od nieruchomości a z żadnych dowodów znajdujących się w aktach sprawy nie wynika, żeby grunt ten stanowił własność Spółki czy to Skarbu Państwa czy też jednostki samorządu terytorialnego, o czym Spółka wiedziała, skoro w deklaracjach na podatek od nieruchomości za 2008 i 2007 rok tych gruntów zajętych na kabiny/półkabiny do opodatkowania nie zgłaszała.
Oceniając zebrany w sprawie przez organ pierwszej instancji materiał dowodowy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. doszło do wniosku, że zasadne było określenie A S.A. wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w łącznej kwocie 51.844,00 zł (po zaokrągleniu z 51.844,20 zł) opodatkowując:
– grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 2.944.00 m2 x stawka 0,70 zł za m2 styczeń-grudzień 2010 roku = 2.060,80 zł, pomniejszone o 7,50 m2 w stosunku do wykazanych w deklaracji podatkowej Spółki w podatku od nieruchomości za 2010 zajętych pod kabiny i półkabiny, w stosunku do których nie został ustalony właściciel, a nie można było domniemywać, że tym właścicielem była Spółka czy Skarb Państwa czy też jednostka samorządu terytorialnego, a za 2008 i 2007 rok Spółka tych powierzchni gruntów w ogóle nie deklarowała (za ten okres obliczenie powierzchni gruntów w decyzji organu pierwszej instancji uznano za nieprawidłowe),
– budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni użytkowej 1.209.14 m2 x stawka 19,36 zł za m2 styczeń-grudzień 2010 roku = 23.408,95 zł, pomniejszone o 3,75 m2 w stosunku do wykazanych w deklaracji podatkowej Spółki w podatku od nieruchomości za 2010r. obiektów, którymi są kabiny (budki telefoniczne) i półkabiny, które budynkami nie są, a za 2008 i 2007 rok Spółka tych powierzchni budynków w ogóle nie deklarowała (za ten okres obliczenie powierzchni użytkowej budynków w decyzji organu pierwszej instancji uznano za nieprawidłowe),
– budowie lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej: za styczeń-lipiec 2010 roku o wartości 2.093.530.00 zł x stawka 2% = 24.424,52 zł, na którą składa się: kwota 1.859.539.00 zł odpowiadająca niezmienionej wartości części budowli za 2009 rok i wcześniej za 2008 rok, tj. linii kablowych zgodnie z powyższymi ustaleniami faktycznymi plus zadeklarowane przez Spółkę w 2010 roku budowle o wartości 233.991,00 zł (za ten okres obliczenie wartości w/w budowli w decyzji organu pierwszej instancji uznano za nieprawidłowe),
– sierpień-grudzień 2010 roku o wartości 233.991.00 zł x stawka 2% = 1.949,93 zł, na którą składa się: kwota 233.991,00 zł budowli zadeklarowana przez Spółkę w 2010 roku (za ten okres obliczenie wartości w/w budowli w decyzji organu pierwszej instancji uznano za nieprawidłowe).
Wyjaśniono, że wskazywane obniżenie wartości budowli już od 2008 roku miało związek z tym, że Spółka wyłączyła z opodatkowania z wartości budowli - wartość linii kablowych (kabli) umieszczonych w kanalizacji kablowej należącej do Spółki z uwagi na to, że zmieniła w tym zakresie swoje wcześniejsze stanowisko. Organ podatkowy określając Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości w zakresie budowli oparł się nie na zadeklarowanej na rok 2010 kwocie, a na kwocie wskazanej w ostatniej korekcie deklaracji za rok 2007 uwzględniającej w wartości budowli - wartość linii kablowych znajdujących się w kanalizacji kablowej. Podkreślono, że zmiana wartości budowli wynika z faktu, że wyłączone zostały z podstawy opodatkowania obiekty nie będące, w ocenie Spółki, budowlami tzn. linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej. Uznano, że złożona przez Spółkę deklaracja za 2007 rok, poza znaczeniem, jaki jej nadaje przepis art. 21 § 2 Ordynacji podatkowej, ma niewątpliwie wartość dowodową. Z deklaracji tej wynika m.in. wartość początkowa w 2007 roku, będąca podstawą opodatkowania w zakresie w/w budowli. Spółka powinna była informować organy podatkowe o wszelkich dokonywanych zmianach, mających wpływ na wysokość zobowiązania podatkowego. Z faktu, iż po korekcie deklaracji za 2007 rok, ani za 2008 i 2009 rok ani później Spółka nie deklarowała zmian w zakresie podstawy opodatkowania dotyczącej budowli (w zakresie wartości linii kablowych) tym samym wynika, iż takie zmiany nie następowały.
W związku z tym, w ocenie organu odwoławczego, na 2010 rok organ podatkowy I instancji był uprawniony do przyjęcia za podstawę opodatkowania budowli zadeklarowanej w 2007 roku kwoty 1.859.539,00 zł obejmującej wartość linii kablowych (tj. kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy zadeklarowaną przez Spółkę na 2007 rok kwotą 6.464.876,00 zł i wskazaną przez Spółkę w pierwotnej deklaracji na 2008 rok kwotą 4.605.337.00 zł), a odzwierciedlającej wszelkie zmiany, jakie zaszły w związku z tą budowlą. Kwota ta odzwierciedla wartość przedmiotowych budowli (w zakresie linii kablowych umieszczonych w kanalizacji kablowej) nie tylko w 2007, ale i w 2008, 2009 jak i w 2010 roku, a Spółka nie przedstawiła żadnego, wiarygodnego dowodu na inną wartość tych linii kablowych w kanalizacji kablowej, w szczególności na dzień 1 stycznia 2010 roku do określenia wysokości zobowiązania podatkowego w tej sprawie.
Odpowiadając na zarzuty odwołania Spółki, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisu art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, wskazało, iż zaskarżona decyzja organu pierwszej instancji zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne wymagane przez wskazany przepis prawa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. podniosło, że zasadność opodatkowania kabli, tj. linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej jako części budowli, niezależnie od tego, że zmienił się właściciel kanalizacji kablowej ze Spółki na D Sp. z o.o.), wynika z treści przepisu art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają zarówno całe budowle jak i tylko ich części, o ile są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W tym przypadku oczywiście związek z prowadzeniem działalności gospodarczej istniał, a zatem uprawnione było opodatkowanie Spółki jako właściciela części budowli w postaci linii kablowych.
Jednocześnie podkreślono, że przy ustalaniu podstawy opodatkowania organ pierwszej instancji dokonał w części błędnych ustaleń faktycznych zarówno w zakresie opodatkowania gruntu, budynków i budowli. W ten sposób powstała różnica w kwocie 37.704,00 zł pomiędzy prawidłową kwotą 51.844,00 zł wynikającą z tej decyzji, a kwotą 89.548,00 zł wynikającą z decyzji organu pierwszej instancji. W tej sytuacji SKO uznało, że zastosowanie ma przepis art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ postępowanie w tej części w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w kwocie 37.704,00 zł stało się bezprzedmiotowe. Jednocześnie sprawa nie wymagała przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w znacznej części (w świetle przepisu art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej). W związku z powyższym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. zobligowane było zastosować jednocześnie normę z przepisu art. 233 § 1 pkt 2 lit. a oraz z przepisu art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej tzn.: 1. uchylić zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w części w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 37.704,00 zł i w tej części umorzyć postępowanie; 2.utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji w pozostałej części w zakresie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 rok w kwocie 51.844,00 zł.
Na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta O. z dnia [...] r. oraz zwrot kosztów postępowania.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1) art. 233 § 1 pkt 1 i art. 233 § 1 pkt 2 lit. "a" Ordynacji podatkowej (dalej: "Op") – przez wydanie decyzji zawierające rozstrzygnięcie nieodpowiadające wynikającemu z przywołanych w tych przepisach zakresowi kompetencji organu odwoławczego;
2) art. 210 § 4 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 193 Op – przez niewyjaśnienie przesłanek rozstrzygnięcia w zakresie podstawy opodatkowania od spornych budowli, co jest konsekwencją zaniechania ustaleń faktycznych w tym zakresie, w tym zwłaszcza zaniechania dowodu z ewidencji środków trwałych oraz nieuwzględnienia wyjaśnień skarżącej;
3) art. 2 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (dalej: "u.p.o.l."), gdyż obciążono podatkiem od nieruchomości linie telekomunikacyjne kablowe położone w kanalizacji kablowej, mimo iż w 2010 r. własność kanalizacji i własność położonych w niej linii kablowych nie pokrywa się - nie stanowią one dla skarżącej budowli w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że podjęte przez Kolegium rozstrzygnięcie jest nieznane przepisom określającym kompetencje organów odwoławczych w sprawach podatkowych, co oznacza, że Kolegium wykroczyłoby poza kompetencje określone w art. 233 O.p., co jednocześnie oznacza naruszenie tego przepisu (jak i naruszenie art. 120 O.p.). Podkreślono, że nie sposób jednocześnie uchylić decyzję w części, zaś w pozostałej utrzymać w mocy - zwłaszcza, że art. 233 § 1 pkt 1 O.p. nie przewiduje "częściowego" utrzymania w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej.
Zdaniem strony, zaskarżona decyzja narusza art. 210 § 4 O.p., gdyż w jej uzasadnieniu nie wskazano, jakich obiektów Spółka nie wykazała do opodatkowania w roku 2010, choć - zdaniem organu - należało uwzględnić ich wartość w podstawie opodatkowania za te okresy rozliczeniowe.
Wskazano również, że przedstawiona przez organ argumentacja, wskazująca na podleganie linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej podatkowi od nieruchomości, nie jest adekwatna w stanie faktycznym, który w przedmiotowej sprawie wystąpił od lutego 2009 r., tj. w sytuacji, w której Spółka przestała być właścicielem kanalizacji kablowej, zaś pozostała właścicielem przebiegających przez tę kanalizację linii kablowych. W sytuacji bowiem, w której właścicielem kanalizacji, przez którą przebiegają linie kablowe, jest inny podmiot niż właściciel linii kablowych, linie te nie mogą zostać uznane za budowle podlegające podatkowi od nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) stanowi, iż sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej w aspekcie zgodności z prawem. Zatem sąd sprawując kontrolę zaskarżonego aktu bada jedynie jego legalność.
Kontrola zaskarżonej decyzji dokonywana jest poprzez ustalenie, czy nie narusza ona przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania.
Mając tak zakreśloną kognicję sądu administracyjnego stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Istotne okoliczności faktyczne nie są sporne w rozpoznawanej sprawie.
W szczególności jest poza sporem, że w 2010 r. właścicielem kanalizacji kablowej była D spółka z o.o., natomiast strona skarżąca pozostawała właścicielem linii kablowych ułożonych w tej kanalizacji.
Zasadniczy spór sprowadza się do oceny, czy w tej sytuacji linie kablowe podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jako część budowli (sieci technicznej) w okresie styczeń-lipiec 2010 r.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 punkt 3 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Do budowli w rozumieniu przepisów prawa budowlanego w spornym okresie należały również sieci techniczne (art. 1a ust. 1 punkt 2 u.p.o.l. w związku z art. 3 punkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.– Prawo budowlane ).
Z kolei, w myśl art. 3 ust.1 punkt 1 i 2 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są właściciele i samoistni posiadacze nieruchomości.
Odnosząc powyższe przepisy do stanu faktycznego sprawy stwierdzić należy, że spółka skarżąca od 31 stycznia 2009 r., to jest od daty zawarcia umowy sprzedaży na rzecz D Sp. z o.o., nie była ani właścicielem ani samoistnym posiadaczem kanalizacji kablowej, w której położone były należące do niej linie kablowe.
Nie budzi przy tym wątpliwości, że całość techniczno-użytkową mogą tworzyć zarówno kable wraz z urządzeniami wzmacniającymi i rozdzielczymi, jak i kanalizacja kablowa. Jeżeli jednak kable nie są położone bezpośrednio w ziemi, ale w kanalizacji kablowej, to wówczas obie te budowle tworzą całość techniczno-użytkową, a tym samym stanowią jedną budowlę. Sama kanalizacja kablowa, bez wypełnienia jej kablami, nie mogłaby służyć celowi świadczenia usług telekomunikacyjnych. Ta złożona z kanalizacji kablowej i kabli wraz z urządzeniami i instalacjami jako jedna budowla stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, jeżeli jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Pogląd taki można już uznać za ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki : z dnia 25 lutego 2011r., II FSK 1951/09; z dnia 29 października 2010r., II FSK 1468/09; z dnia 27 października 2011r., II FSK 484/10; dostępne http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pogląd ten podzielany jest również przez część piśmiennictwa (por. L.Etel, B.Pahl, Opodatkowanie linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej, Prawo i Podatki z 2009r., nr 4,s.34, R.Dowgier, Sieć techniczna jako przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, Finanse Komunalne z 2004r., nr 12,s.26).
Rozważenia wymaga zatem to, czy położone w kanalizacji kablowej same kable można w stanie prawnym obowiązującym w kontrolowanym roku uznać za budowlę w rozumieniu ustawy podatkowej, czyli obiekt budowlany stanowiący całość techniczno-użytkową.
Przydatnym i niezwykle trafnym dla rozstrzygnięcia tego zagadnienia są poglądy prawne wyrażone w wyroku NSA z 27 maja 2014 r. sygn. akt II FSK 1498/12 podzielane przez Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. W wyroku tym, w zbliżonym stanie faktycznym, NSA przyjął, że: "Podatnikiem podatku od nieruchomości może być właściciel bądź posiadacz samoistny budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 3 ust.1 pkt 1 i 2 u.p.o.l.). Spółka nie jest ani właścicielem, ani posiadaczem samoistnym budowli, jaką stanowią kanalizacja kablowa wraz z kablami. Kanalizacja kablowa jest jej udostępniona przez jej właściciela, którym nie jest żaden z podmiotów wymienionych w art. 3 ust.1 pkt 4 u.p.o.l., na podstawie umowy najmu. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości z tytułu budowli w postaci kabli światłowodowych i współosiowych, skoro nie stanowią one samodzielnej budowli w rozumieniu art. 1a pkt 2 u.p.o.l."
Pogląd taki wyrażony został także w prawomocnym wyroku WSA w Olsztynie z 27 listopada 2014 r. sygn. akt I SA/Ol 674/14 oraz w powołanych w nim wyrokach sądów administracyjnych ( m.in. II FSK 777/06 czy II FSK 514/06 ). W myśl ww. wyroku WSA w Olsztynie cyt. : "Jeżeli kable nie są położone bezpośrednio w ziemi, ale w kanalizacji kablowej, to wówczas tworzą całość techniczno-użytkową, a tym samym stanowią jedną budowlę. Złożona z kanalizacji kablowej i kabli, jedna budowla, stanowi przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, jeżeli jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej. Kable te nie stanowią wówczas samodzielnej budowli, a są tylko jednym z elementów budowli, na którą składa się kanalizacja kablowa (techniczna) wraz z kablami. Podatnikiem podatku od nieruchomości może być właściciel bądź posiadacz samoistny budowli związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 3 ust.1 punkt 1 i 2 u.p.o.l.). Spółka wskazuje, że nie jest ani właścicielem, ani posiadaczem samoistnym budowli, jaką stanowią kanalizacja kablowa wraz z kablami. W takim stanie faktycznym brak jest podstaw do uznania, że skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości z tytułu budowli w postaci kabli, skoro nie stanowią one samodzielnej budowli w rozumieniu art. 1a ust.1 punkt 2 u.p.o.l. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2007 r., w sprawie o sygn. akt II FSK 777/06 i II FSK 514/06, z dnia 27 maja 2014 r., w sprawie o sygn. akt II FSK 1498/12, dostępne CBOIS)".
WSA w Łodzi akceptuje powyższą argumentację prawną i wniosek o braku podstaw prawnych do przyjęcia, że strona skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości w zakresie części budowli w postaci kabli telekomunikacyjnych.
Przewody telekomunikacyjne ułożone w kanalizacji kablowej tworzą z nią całość techniczno-użytkową, będącą budowlą, natomiast za budowlę lub jej część nie mogą być uznane wyłącznie kable ułożone w kanalizacji kablowej należącej do innego podmiotu. Kanalizacja kablowa wraz z liniami kablowymi będąca przedmiotem rozpoznawanej sprawy stanowi część budowli (sieci telekomunikacyjnej), nie są nią natomiast tylko kable telekomunikacyjne umieszczone w kanalizacji kablowej należącej do D Sp. z o.o.
W tym stanie rzeczy, skoro skarżąca Spółka jest właścicielem jedynie linii kablowych, które są ułożone w kanalizacji należącej do innego podmiotu, korzystając z niej na podstawie stosownej umowy, to nie sposób przyjąć, że ciąży na niej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości w zakresie budowli, którą odrębnie kable nie są, o czym wcześniej. Możliwość ich opodatkowania wystąpi tylko wówczas, gdy właścicielem lub samoistnym posiadaczem budowli, na którą składa się kanalizacja kablowa i ułożone w niej linie kablowe tworząc całość techniczno-użytkową, byłby jeden podmiot .
W tych warunkach stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja wymierzająca skarżącej Spółce podatek od nieruchomości od przedmiotów, które nie są budowlą w rozumieniu art. 1a ust 1 pkt 2 u.p.o.l., narusza także art. 3 ust 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. nakładając ciężar podatkowy na podmiot nie będący podatnikiem, co wynika z poczynionych dotychczas ustaleń faktycznych.
Tym samym WSA w Łodzi w składzie rozpoznającym przedmiotową sprawę nie podziela poglądu wyrażonego w innych wyrokach tego sądu przywołanych w zaskarżonej decyzji, w których opowiedziano się za możliwością opodatkowania linii kablowej jako części budowli, na którą składa się kanalizacja kablowa i ułożone w niej telekomunikacyjne linie kablowe.
Zdaniem Sądu, rację ma również strona skarżąca wywodząc w skardze, że art. 3 ust. 1 punkt 1 u.p.o.l. wskazując podatników podatku od nieruchomości nie uznaje za nich właścicieli części nieruchomości lub obiektów budowlanych. Z kolei art. 2 ust.1 punkt 3 u.p.o.l. definiujący przedmiot opodatkowania posługuje się wprawdzie znamieniem "części budowli", lecz nie odnosi jej do części składowych budowli, a jedynie do wydzielonej części funkcjonującej w związku z prowadzoną przez podatnika działalnością gospodarczą.
Zatem i z tego powodu nie ma podstaw prawnych do opodatkowania podatkiem od nieruchomości linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej należącej do innego podmiotu.
Odnośnie pozostałych zarzutów skargi, dotyczących naruszenia przepisów postępowania, podnieść należy, że wobec stwierdzonego naruszenia przepisów prawa materialnego, co wynika z powyższych wywodów, nie mają one znaczenia o tyle, że nawet przy stwierdzeniu ich bezzasadności zaskarżona decyzja i tak podlega uchyleniu.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. uwzględni wykładnię przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przedstawioną w niniejszym wyroku.
Z powyższych przyczyn, wobec naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego na podstawie art. 145 § 1 punkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej "p.p.s.a.") należało orzec jak w sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a) i § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
P.C.