I SA/Łd 900/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił interpretację podatkową, uznając, że zysk przeznaczony na kapitał zapasowy nie podlega opodatkowaniu przy przekształceniu spółki z o.o. w spółkę komandytową.
Sprawa dotyczyła interpretacji przepisów podatkowych w kontekście przekształcenia spółki z o.o. w spółkę komandytową. Spółka wnioskowała o potwierdzenie, że zysk przeznaczony na kapitał zapasowy nie stanowi 'niepodzielonych zysków' w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. i nie podlega opodatkowaniu przy przekształceniu. Organ podatkowy uznał inaczej, interpretując 'niepodzielone zyski' szeroko. Sąd uchylił interpretację, przyjmując, że podział zysku na kapitał zapasowy wyklucza jego opodatkowanie jako 'niepodzielonego zysku' przy przekształceniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpatrzył skargę spółki A Sp. z o.o. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych. Spór dotyczył opodatkowania zysków zgromadzonych na kapitale zapasowym spółki z o.o. w momencie jej przekształcenia w spółkę komandytową. Spółka argumentowała, że przeznaczenie zysku na kapitał zapasowy stanowi jego podział w rozumieniu Kodeksu spółek handlowych, a zatem nie są to 'zyski niepodzielone' w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (u.p.d.o.p.). Organ podatkowy stał na stanowisku, że pojęcie 'niepodzielonych zysków' obejmuje wszelkie zyski niewypłacone wspólnikom przed przekształceniem, w tym te zasilające kapitał zapasowy, co skutkowałoby obowiązkiem zapłaty podatku. Sąd, opierając się na orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał stanowisko organu za błędne. Sąd podkreślił, że zgodnie z Kodeksem spółek handlowych, podział zysku może nastąpić nie tylko poprzez wypłatę dywidendy, ale również przez przeznaczenie go na inne cele, w tym na kapitał zapasowy. Taki podział wyklucza zastosowanie art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. w przypadku przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową. Sąd uchylił zaskarżoną interpretację, zasądzając jednocześnie od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, zysk przeznaczony na kapitał zapasowy nie stanowi 'niepodzielonych zysków' w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. i nie podlega opodatkowaniu przy przekształceniu spółki kapitałowej w spółkę osobową.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przeznaczenie zysku na kapitał zapasowy, zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych, jest formą podziału zysku, co wyklucza jego kwalifikację jako 'niepodzielonego zysku' w rozumieniu ustawy podatkowej. Interpretacja organu podatkowego była zbyt szeroka i prowadziła do rozszerzenia obowiązku podatkowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
u.p.d.o.p. art. 10 § 1 pkt 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 24 § 5 pkt 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
K.s.h. art. 191 § § 1
Kodeks spółek handlowych
K.s.h. art. 191 § § 2
Kodeks spółek handlowych
K.s.h. art. 192
Kodeks spółek handlowych
K.s.h. art. 231 § § 2 pkt 2
Kodeks spółek handlowych
Ordynacja podatkowa art. 93a § § 2 pkt 1 lit. b
Ustawa - Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.p. art. 26 § ust. 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 146 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 205
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przeznaczenie zysku na kapitał zapasowy stanowi podział zysku w rozumieniu K.s.h. Pojęcie 'niepodzielonych zysków' w art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. nie obejmuje zysków przeznaczonych na kapitał zapasowy. Wykładnia organu podatkowego prowadzi do rozszerzenia obowiązku podatkowego, co jest sprzeczne z Konstytucją.
Odrzucone argumenty
Zysk przeznaczony na kapitał zapasowy jest 'niepodzielonym zyskiem' w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. Sukcesja podatkowa obejmuje wszelkie prawa i obowiązki, w tym te związane z niepodzielonymi zyskami. Przepisy K.s.h. nie wyłączają opodatkowania zysków zgromadzonych na kapitale zapasowym przy przekształceniu.
Godne uwagi sformułowania
podział zysku może być dokonany także w inny sposób niż wypłata na rzecz wspólników każdy dozwolony przepisami ustawy Kodeks spółek handlowy podział zysku wyklucza zastosowanie art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (odpowiednio - art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p.) w przypadku przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową Zawężenie art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f. (art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p.) wyłącznie do zysków niepodzielonych między wspólników prowadziłoby do rozszerzenia obowiązku podatkowego, co jest niedopuszczalne w świetle art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Skład orzekający
Bogusław Klimowicz
sprawozdawca
Joanna Tarno
przewodniczący
Tomasz Adamczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'niepodzielonych zysków' w kontekście przekształcenia spółek kapitałowych w osobowe oraz stosowania art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia spółki z o.o. w spółkę komandytową i przeznaczenia zysku na kapitał zapasowy. Może wymagać analizy w kontekście innych przepisów K.s.h. i u.p.d.o.p. w odniesieniu do innych form podziału zysku lub innych typów przekształceń.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z przekształceniami spółek, które jest istotne dla wielu przedsiębiorców i prawników. Wyjaśnia niejasności interpretacyjne dotyczące opodatkowania zysków.
“Przekształcasz spółkę? Uważaj na 'niepodzielone zyski' – sąd wyjaśnia, kiedy podatek nie obowiązuje.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 900/13 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2013-09-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2013-07-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Bogusław Klimowicz /sprawozdawca/ Joanna Tarno /przewodniczący/ Tomasz Adamczyk Symbol z opisem 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych 6560 Hasła tematyczne Interpretacje podatkowe Podatek dochodowy od osób prawnych Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną interpretację Powołane przepisy Dz.U. 2000 nr 54 poz 654 art. 10 ust. 1 pkt 8 Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity Sentencja Dnia 27 września 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Tarno Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Adamczyk Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Protokolant Przemysław Cieślarek po rozpoznaniu w dniu 27 września 2013 roku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w sprawie podatku dochodowego od osób prawnych. 1. uchyla zaskarżoną interpretację; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej kwotę 457.,- (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Zaskarżoną interpretacją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. działając w imieniu Ministra Finansów uznał za nieprawidłowe stanowisko A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Łodzi, przedstawione we wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny: Wnioskodawca posiada kapitał zapasowy, na który składają się zyski osiągnięte w latach ubiegłych, zaliczone do tego kapitału w wyniku podjęcia w poprzednich latach uchwał o podziale zysku w ten sposób, że określona część zysku za dany rok podatkowy przekazywana była na ten kapitał. Obecnie wspólnicy spółki rozważają jej przekształcenie w spółkę komandytową. Do dnia przekształcenia kapitały: podstawowy (zakładowy) i zapasowy, nie zostaną wypłacone wspólnikom. Wspólnikami spółki są osoby fizyczne (polscy rezydenci podatkowi oraz rezydenci podatkowi USA) oraz osoby prawne (spółka z o.o.). Kapitał podstawowy (zakładowy) tej spółki zostanie przekazany na poczet wkładów do spółki komandytowej, zaś kapitał zapasowy – zostanie przeniesiony do majątku spółki komandytowej na kapitał zapasowy spółki komandytowej i stanie się jej własnością jednocześnie nie podwyższając wartości wkładów w spółce komandytowej w stosunku do wartości udziałów w spółce z o.o. przypadających na wspólników. W związku z tak przedstawionym stanem faktycznym zadano następujące pytania: (1) Czy w przypadku przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę komandytową prawidłowe jest rozumienie, iż użyty przez ustawodawcę w przepisie art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.; dalej "u.p.d.o.f.") oraz analogicznie w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.; dalej "u.p.d.o.p.") zwrot "zysk niepodzielony" nie dotyczy wypracowanych przez Spółkę zysków osiągniętych w latach poprzedzających, które zgromadzenie wspólników Spółki przeznaczyło na kapitał zapasowy oraz zysków roku bieżącego, w stosunku do których wspólnicy podejmą uchwałę o ich przekazaniu na kapitał zapasowy wnioskodawcy (przed przekształceniem). W konsekwencji, na spółce nie będą ciążyć obowiązki płatnika, o których mowa odpowiednio w art. 41 ust. 4c u.p.d.o.f. oraz w art. 26 ust. 6 u.p.d.o.p. Czy też jakiekolwiek inne obowiązki z tym związane? (2) Czy przekształcenie Spółki z o.o. w Spółkę komandytową powoduje obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych zarówno przez którąkolwiek ze spółek jak i przez wspólników? Przedmiotowa interpretacja dotyczyła podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie opodatkowania dochodu stanowiącego niepodzielony zysk spółki kapitałowej przekształconej w spółkę osobową (pytanie nr 1). Zdaniem wnioskodawcy skoro prawo podatkowe nie wprowadza definicji "zysków niepodzielonych", interpretacji tego pojęcia należy dokonać z uwzględnieniem wykładni systemowej zewnętrznej, uwzględniając regulacje zawarte w ustawie z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm., dalej: "K.s.h."). Kodeks ten stanowi, że zysk spółki z ograniczoną odpowiedzialnością może być podzielony między wspólników (i wypłacony w postaci dywidendy) lub przeznaczony na inne cele. O wypłacie dywidendy i jej wielkości stanowi uchwala zgromadzenia wspólników, o której mowa w art. 191 § 1 K.s.h. Zysk podzielony w spółce kapitałowej to zysk, który został przeznaczony do podziału w danym roku obrotowym, zarówno w części przeznaczonej na wypłatę dywidendy na rzecz wspólników oraz akcjonariuszy, jak i w części, w jakiej został rozdysponowany w formie odpisów na rzecz obowiązkowych oraz fakultatywnych kapitałów zapasowych lub rezerwowych utworzonych w spółce kapitałowej. Dlatego też "zyskiem niepodzielonym" jest tylko i wyłącznie zysk, który nie został, w każdy dozwolony prawem sposób rozdysponowany, a został zatrzymany w spółce np. na realizację określonych celów. W związku z powyższym dochodem nie będzie zysk podzielony, czyli m.in. zysk przeznaczony na kapitał zapasowy lub pokrycie straty spółki. Zdaniem wnioskodawcy, skoro pojęcie "podział zysku" niekoniecznie oznacza podział tego zysku pomiędzy wspólników, uchwałę zgromadzenia wspólników o przeznaczeniu zysku w całości lub w części na inne cele (w tym na kapitał zapasowy), należy również uznać za uchwałę o podziale zysku. W konsekwencji podjęcia takiej uchwały oraz przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową nie powstanie dochód (przychód), o jakim stanowi art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p., ponieważ – skoro zysk został podzielony – nie wystąpi "wartość niepodzielonych zysków". Odmienne stanowisko byłoby, zdaniem strony, sprzeczne z literalnym brzmieniem 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p, czy też art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f. i mogło prowadzić do sytuacji niedopuszczalnych np. opodatkowania na dzień przekształcenia zysków podzielonych na pokrycie straty z lat ubiegłych. W konsekwencji, w związku z planowanym przekształceniem, nie powstanie obowiązek pobrania podatku dochodowego z tytułu przekształcenia formy prawnej na podstawie art. 26 ust. 6 u.p.d.o.p., ani jakiekolwiek inne obowiązki z tym związane. Uznając stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe, organ stwierdził przede wszystkim, że zasady sukcesji uniwersalnej wynikającej z przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową, opisane w K.s.h., nie obejmują skutków podatkowych tzw. sukcesji podatkowej, gdyż kwestię sukcesji praw i obowiązków podatkowych, związanych z transformacjami podmiotowymi reguluje ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej "Ordynacja podatkowa"). Ogólna zasada w tym zakresie wyrażona została w art. 93a § 2 pkt 1 lit. b) Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym osobowa spółka powstała w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej, wstępuje we wszelkie przewidziane w przepisach prawa podatkowego prawa i obowiązki przekształcanej spółki. Sukcesja podatkowa nie obejmuje jedynie tych praw i obowiązków, które mieli wspólnicy spółki kapitałowej, a które nie funkcjonują w spółkach osobowych, w związku z czym prawa te i obowiązki nie mogą przejść po przekształceniu na spółkę osobową, której wspólnicy podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Powołując się dalej na art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. organ podatkowy wskazał, że przychód (dochód) z tytułu wartości niepodzielonych zysków powstaje w momencie przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową. Zatem, w sytuacji przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową cała wartość niepodzielonych zysków podlega opodatkowaniu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. Pod pojęciem "niepodzielnych zysków", użytym w tym przepisie, należało zdaniem organu rozumieć wartość wszelkich zysków spółki kapitałowej niepodzielonych między udziałowców. Wprowadzając bowiem zapis o niepodzielonych zyskach ustawodawca objął nim cały zbiór zysków wypracowanych przez spółki kapitałowe, lecz niewypłaconych wspólnikom przed datą przekształcenia w spółki osobowe. Do zbioru tego zaliczyć należało zyski wypracowane przez spółkę z o.o., a nie rozdzielone między wspólników, lecz przekazane na kapitał zapasowy. Organ interpretujący zauważył, że celem jaki przyświecał ustawodawcy było ostateczne rozstrzygnięcie kwestii sposobu opodatkowania dochodów wypracowanych przez spółki kapitałowe, lecz nie wypłacanych wspólnikom przed datą przekształcenia za to przekazanych do spółek osobowych, które ów zysk mogły przeznaczyć do wykorzystania. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał dalej, że nie sposób zgodzić się z argumentacją wnioskodawcy sprowadzającą się do twierdzenia, że "zyskiem niepodzielonym" jest tylko i wyłącznie zysk, który nie został, w każdy dozwolony prawem sposób rozdysponowany, a został zatrzymany w spółce np. na realizację określonych celów, w związku z powyższym dochodem nie będzie zysk podzielony, czyli m.in. zysk przeznaczony na kapitał zapasowy lub pokrycie straty spółki. W ocenie organu podatkowego przepisy art. 191–192 K.s.h., na które powoływała się strona, nie rozwiązują powstałych wątpliwości, ponieważ na ich podstawie nie można w sposób jednorodny zdefiniować pojęcia "niepodzielony zysk". Podział zysku w ustawie Kodeks spółek handlowych raz bowiem używany jest w odniesieniu do podziału zysku pomiędzy wspólników (art. 191 § 1 K.s.h.), innym razem dotyczy, podziału w inny sposób; podziału nie między wspólników (art. 191 § 2, art. 192 K.s.h.). Zatem zyski, które nie zostały podzielone i wypłacone wspólnikom w formie dywidendy, lecz gromadzono je w kapitałach własnych spółki jako kapitał zapasowy, odpowiadają pojęciu "niepodzielone zyski" użytemu w art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. lub odpowiednio w art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f. Organ podkreślił, że obowiązki podatkowe kształtują przepisy ustaw podatkowych, zatem argumentacja oparta na regulacjach K.s.h., jest niezasadna w zakresie kształtowania obowiązków publicznoprawnych. Organ wskazał, iż ustawodawca w treści powołanego przepisu zdecydował, że na dzień przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową wartość niepodzielnych zysków w spółce kapitałowej, a zatem również tych zgromadzonych jako kapitał zapasowy, będzie stanowić przychód wspólników spółki kapitałowej z tytułu udziału w zyskach osób prawnych. A zatem pomimo, iż spółka osobowa w świetle przepisów K.s.h. może być samodzielnych posiadaczem kapitałów, także tych, które przejdą na nią w wyniku przekształcenia, to w świetle ustawy podatkowej zgromadzony na kapitale zapasowym spółki kapitałowej niepodzielny zysk podlega opodatkowaniu na dzień przekształcenia jej w spółkę osobową, zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. Tym samym spółka osobowa będzie zobowiązana, jako płatnik do poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych. Stosownie do art. 26 ust. 6 u.p.d.o.p., w przypadku dochodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 i 8 u.p.d.o.p spółka przejmująca, nowo zawiązana lub lib powstała w wyniku przekształcenia jest obowiązana jako płatnik do, w terminie do 7 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał dochód wpłacić podatek, o którym mowa w art. 22 ust. 1 o.p.d.o.p. na rachunek właściwego urzędu skarbowego. W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Dyrektor Izby Skarbowej pismem z [...] r. podtrzymał stanowisko wyrażone w powyższej interpretacji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca wniosła o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania, podnosząc zarzut naruszenia art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. poprzez jego nieprawidłową wykładnie polegającą na uznaniu, że: 1) wypracowany w latach ubiegłych oraz w roku bieżącym zysk spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, wobec którego podjęto uchwałę o podziale i przekazaniu go na kapitał zapasowy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, odpowiada pojęciu "niepodzielone zyski", użytemu w art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p.; 2) w przypadku przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę komandytową wartość "niepodzielonych zysków" znajdujących się na kapitale zapasowym spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, pochodzących z zysków osiągniętych w latach ubiegłych oraz w roku bieżącym, stanowi na dzień przekształcenia przychód byłych wspólników spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, od którego spółka osobowa powstała w wyniku przekształcenia jako płatnik pobierze zryczałtowany podatek dochodowy zgodnie z treścią art. 26 ust. 6 u.p.d.o.p. W uzasadnieniu strona skarżąca wskazała miedzy innymi, że podział zysku może być dokonany także w inny sposób niż wypłata na rzecz wspólników, co potwierdzały przepisy 191 § 2 oraz 192 k.s.h. Ponadto przepisy prawa podatkowego w tym art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. nie wykluczały takiej wykładni, gdyż ustawodawca nie zawęził "pojęcia niepodzielonych zysków" jedynie do zysków niepodzielonych między wspólników. Gdyby wskazany przepis rozumieć w sposób odmienny prowadziłoby to do nieuprawnionego rozszerzenia obowiązku podatkowego, co byłoby niezgodne z art. 217 ustawy zasadniczej. Powołane stanowisko potwierdzało w ocenie skarżącej spółki przywołane w skardze orzecznictwo sądów administracyjnych. Analiza tego orzecznictwa prowadzi do wniosku, że skoro pojecie "podział zysku" niekoniecznie oznacza podział tego zysku pomiędzy wspólników, uchwałę zgromadzenia wspólników o przeznaczeniu zysku w całości lub w części na inne cele, w tym na kapitał zapasowy, należy równiej uznać za uchwałę o podziale zysku. Zdaniem skarżącej spółki Minister Finansów dopuścił się zatem naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez nieprawidłowe ustalenie znaczenia przepisu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy po przekształceniu spółki kapitałowej w spółkę osobową, zysk wypracowany w latach poprzednich a przekazany uchwałą zgromadzenia wspólników na kapitał zapasowy podlega opodatkowaniu na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. Przepis ten został dodany mocą art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r. Nr 209, poz. 1316 - zwana dalej ustawą zmieniającą), który wprowadził art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p do obrotu prawnego. Zgodnie z jego brzmieniem dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4a i 4b, jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji), w tym także wartość niepodzielonych zysków w spółkach kapitałowych w przypadku przekształcenia tych spółek w spółki osobowe, przy czym przychód określa się na dzień przekształcenia. Dokonując wykładni art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p. Minister Finansów uznał, że pojęcie niepodzielonych zysków obejmuje swym zakresem cały zbiór zysków wypracowanych przez spółkę kapitałową, lecz nie wypłaconych wspólnikom przed dniem przekształcenia w spółkę osobową. W ocenie Sądu organ podatkowy, dokonując interpretacji ww. przepisu zastosował kryteria jakich nie zawiera ani ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych ani też inne przepisy prawa. Kluczowym zagadnieniem w sprawie jest ustalenie znaczenia pojęcia "niepodzielone zyski". Sąd orzekający w sprawie podziela stanowisko wyrażone w tym zakresie przez Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 19 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FSK 1863/10. W wyroku tym NSA wyraził pogląd, że odpowiedzi na pytanie o znaczenie pojęcia "niepodzielonego zysku" szukać należy w przepisach k.s.h. Zgodnie z art. 191 § 1 k.s.h., wspólnik ma prawo do udziału w zysku wynikającym z rocznego sprawozdania finansowego i przeznaczonym do podziału uchwałą zgromadzenia wspólników, z uwzględnieniem art. 195 § 1 k.s.h. Umowa spółki może przewidywać inny sposób podziału zysku, z uwzględnieniem przepisów art. 192-197 (art. 191 § 2). Jeżeli umowa spółki nie stanowi inaczej, zysk przypadający wspólnikom dzieli się w stosunku do udziałów (art. 191 § 3). Ponadto, w myśl art. 231 § 2 pkt 2 k.s.h., przedmiotem obrad zwyczajnego zgromadzenia wspólników powinno być powzięcie uchwały o podziale zysku albo pokryciu straty, jeżeli zgodnie z art. 191 § 2 k.s.h. sprawy te nie zostały wyłączone spod kompetencji zgromadzenia wspólników. Już zatem sama treść art. 191 § 2 k.s.h. wskazuje, że podzielenie zysku może nastąpić nie tylko między wspólników. Sytuacja taka może wiązać się z wypłatą na rzecz zarządu bądź rady nadzorczej (tantiemy), utworzeniem funduszu rezerwowego, zapasowego, amortyzacyjnego, inwestycyjnego. Prawo dysponowania zyskiem należy do zgromadzenia wspólników, jeżeli sprawy te nie zostały wyłączone spod kompetencji tego organu. Wynika to m. in. z cytowanego art. 231 § 2 pkt 2 k.s.h. Dysponowanie zyskiem może się odbywać na rzecz wspólników albo zysk może zostać podzielony w inny sposób, jeżeli umowa spółki przewiduje inny sposób podziału zysku. Z powyższego można wyprowadzić wniosek, że pomimo, że k.s.h. nie zawiera definicji pojęcia niepodzielonych zysków, to w sytuacji, gdy zysk ten został rozdysponowany zgodnie z umową spółki, poprzez np. jego przekazanie na kapitał zapasowy czy rezerwowy, nie jest on już zaliczany do kategorii zysków niepodzielonych. W kwestii definicji ustawowego określenia "niepodzielony zysk" wypowiedział się też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia z 29 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 930/10, dotyczącym wprawdzie regulacji art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to jednak pogląd ten można odnieść również do przepisu o tożsamej treści, zawartego w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych. Zgodzić należy się zatem ze stanowiskiem, że każdy dozwolony przepisami ustawy Kodeks spółek handlowych podział zysku wyklucza zastosowanie art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (odpowiednio - art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p.) w przypadku przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową. Zawężenie art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f. (art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p.) wyłącznie do zysków niepodzielonych między wspólników prowadziłoby do rozszerzenia obowiązku podatkowego, co jest niedopuszczalne w świetle art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec powyższego organ podatkowy błędnie uznał, że przez pojęcie "niepodzielone zyski" należy rozumieć tylko zyski spółki kapitałowej niepodzielone między udziałowców, naruszając w ten sposób art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.p., a także, że w konsekwencji na spółce ciążyć będzie obowiązek płatnika wynikający z art. 26 ust. 6 u.p.d.o.p.. Powyższe upoważniało Sąd do uchylenia zaskarżonej interpretacji prawa podatkowego. Przedstawione stanowisko Sądu znajduje potwierdzenie licznym orzecznictwie, m. in. w wyrokach NSA: z dnia 29 listopada 2011 r., II FSK 931/10; z dnia 19 kwietnia 2012 r., II FSK 1935/10; z dnia 8 grudnia 2011 r., II FSK 1050/10, a także wyrokach wojewódzkich sądów administracyjnych: z dnia 1 lutego 2012 r., I SA/Po 835/11; z dnia 7 sierpnia 2012 r., I SA/Gd 718/12; z dnia 18 maja 2012 r., I SA/Wr 208/12; z dnia 7 marca 2012 r., I SA/Łd 1269/11, z dnia 30 stycznia 2013 r. I SA/Gd 914/12, I SA/Wr 96/13 z dnia 19 marca 2013 r. Dokonując ponownej oceny stanowiska wnioskodawcy organ podatkowy powinien uwzględnić argumentację prawną wyrażoną w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Z powyższych względów na podstawie 146 § 1, 200 i 205 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) Sąd orzekł jak w sentencji. mak
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI