I SA/Łd 896/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2024-01-31
NSApodatkoweWysokawsa
VATwykreślenie z rejestrublokada rachunkuwyłudzenia skarboweoszustwo podatkoweczynność materialno-technicznaOrdynacja podatkowaustawa o VATNSAWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki K. Sp. z o.o. na wykreślenie z rejestru VAT, uznając, że czynność ta jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną, i nie wymaga stosowania przepisów Ordynacji Podatkowej dotyczących postępowania.

Spółka K. Sp. z o.o. została wykreślona z rejestru VAT na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT z powodu uzasadnionego podejrzenia wykorzystywania działalności banków do wyłudzeń skarbowych, co potwierdziło przedłużenie blokady rachunku bankowego. Spółka zaskarżyła tę czynność, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych. Sąd oddalił skargę, powołując się na uchwałę NSA (I FPS 3/23), która stwierdza, że wykreślenie z rejestru VAT jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną, co wyklucza stosowanie przepisów Ordynacji Podatkowej dotyczących postępowania. Sąd uznał, że posiadane przez organ informacje były wystarczające do podjęcia tej czynności.

Spółka K. Sp. z o.o. została wykreślona z rejestru czynnych podatników VAT przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT. Podstawą tej czynności były informacje wskazujące na uzasadnione podejrzenie wykorzystywania przez spółkę działalności banków do celów związanych z wyłudzeniami skarbowymi, co potwierdziło postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej o przedłużeniu blokady rachunku bankowego spółki. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając naruszenie przepisów postępowania (zasada pisemności, przekonywania, zaufania) oraz przepisów prawa materialnego, kwestionując przesłanki wykreślenia. Sąd, powołując się na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2023 r. (sygn. akt I FPS 3/23), uznał, że czynność wykreślenia podatnika z rejestru VAT w trybie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną. W związku z tym przepisy Ordynacji Podatkowej dotyczące postępowania podatkowego (dział IV) nie mają zastosowania, co czyni zarzuty naruszenia tych przepisów bezzasadnymi. Sąd podkreślił, że celem wprowadzonych regulacji jest przeciwdziałanie wyłudzeniom skarbowym, a analiza ryzyka przeprowadzana przez Szefa KAS nie wymaga oceny dowodów zebranych od podmiotu kwalifikowanego. Wystarczające są obiektywne okoliczności wskazujące na możliwość wyłudzeń. Sąd stwierdził, że posiadane przez organ informacje, w tym analiza przepływów pieniężnych, uzasadniały przypuszczenie udziału spółki w oszustwach podatkowych. Sąd odniósł się również do wniosku spółki o przeprowadzenie dowodów z dokumentów, uznając, że pliki zapisane na płycie CD nie stanowią dokumentu w rozumieniu przepisów P.p.s.a. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Wykreślenie podatnika z rejestru VAT na podstawie art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na uchwale NSA (I FPS 3/23), która przesądziła, że czynność wykreślenia nie jest objęta normami postępowania podatkowego (dział IV Ordynacji podatkowej), co wyklucza wydanie decyzji w tej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

u.p.t.u. art. 96 § ust. 9 pkt 5

Ustawa o podatku od towarów i usług

Naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika z rejestru jako podatnika VAT bez konieczności zawiadamiania o tym podatnika, jeżeli posiadane informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi.

Dz.U. 2023 poz 1570 art. 96 § ust. 9 pkt 5

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Pomocnicze

O.p. art. 119zg § pkt 1

Ordynacja podatkowa

Definicja 'wykorzystywania działalności banków'.

O.p. art. 119zg § pkt 9

Ordynacja podatkowa

Definicja 'wyłudzeń skarbowych'.

O.p. art. 119zv § § 3 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Przekazywanie zawiadomienia o blokadzie rachunku.

O.p. art. 119zw § § 3 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Przekazywanie zawiadomienia o przedłużeniu blokady rachunku.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a-c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 269

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ogólna moc wiążąca uchwał NSA.

p.p.s.a. art. 187 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. art. 96 § ust. 9j

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przywrócenie zarejestrowania jako podatnika VAT czynnego.

O.p. art. 207

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119zv § § 1

Ordynacja podatkowa

Żądanie blokady rachunku.

O.p. art. 119zn § § 1

Ordynacja podatkowa

Analiza ryzyka.

O.p. art. 119zn § § 2 i § 3

Ordynacja podatkowa

Ustalanie wskaźnika ryzyka.

O.p. art. 119zq

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119zs

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 119zw § § 1

Ordynacja podatkowa

Przedłużenie blokady rachunku.

Dz. U. 2023 r., poz. 2383 art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zarzut naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

Dz. U. 2023 r., poz. 2383 art. 124

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zarzut naruszenia zasady przekonywania.

Dz. U. 2023 r., poz. 2383 art. 126

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zarzut naruszenia zasady pisemności.

Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 art. 106 § § 3 i 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek o przeprowadzenie dowodu z dokumentów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wykreślenie z rejestru VAT jest czynnością materialno-techniczną, a nie decyzją administracyjną, co wyklucza stosowanie przepisów Ordynacji Podatkowej dotyczących postępowania. Informacje wskazujące na uzasadnione podejrzenie wykorzystywania działalności banków do wyłudzeń skarbowych są wystarczające do dokonania wykreślenia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania podatkowego (zasada pisemności, przekonywania, zaufania). Naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez wykreślenie mimo istnienia spółki, możliwości kontaktu, podania zgodnych danych, współpracy z organami, braku zamiaru wyłudzeń, braku zakazu prowadzenia działalności.

Godne uwagi sformułowania

wykreślenie podatnika z rejestru podatników czynnych podatku od towarów i usług w trybie art. 96 ust. 9 pkt 5 u.p.t.u. następuje poprzez dokonanie czynności materialno-technicznej. czynność wykreślenia podatnika z rejestru podatników podatku od towarów i usług nie jest objęta normami postępowania podatkowego (działu IV Ordynacji podatkowej), wobec czego niedopuszczalne jest w tej sytuacji wydanie decyzji analiza ryzyka jest sporządzana na podstawie art. 119zn O.p., a treść tego przepisu nie wymaga, aby analiza ryzyka opierała się na ocenie dowodów zebranych od podmiotu kwalifikowanego, w tym jego dokumentacji podatkowej oraz złożonych wyjaśnień, czy zeznań. w postępowaniu blokadowym nie bada się zamiaru wyłudzenia skarbowego, czy winy. Istotne są obiektywne okoliczności, ujawnione w wyniku analizy ryzyka, wskazujące, że mogło dochodzić do wyłudzeń skarbowych.

Skład orzekający

Joanna Grzegorczyk-Drozda

przewodniczący sprawozdawca

Bożena Kasprzak

sędzia

Grzegorz Potiopa

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja charakteru czynności wykreślenia z rejestru VAT jako czynności materialno-technicznej oraz zakresu stosowania przepisów Ordynacji Podatkowej w takich przypadkach."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej podstawy prawnej wykreślenia (art. 96 ust. 9 pkt 5 u.p.t.u.) i opiera się na uchwale NSA, która ma moc wiążącą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w kontekście walki z wyłudzeniami VAT i blokadą rachunków, co jest istotne dla przedsiębiorców. Wyjaśnia, dlaczego pewne czynności organów nie podlegają standardowym procedurom administracyjnym.

Wykreślenie z rejestru VAT to nie decyzja? WSA w Łodzi wyjaśnia kluczową różnicę proceduralną.

Dane finansowe

WPS: 5 570 881 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 896/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-01-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Bożena Kasprzak
Grzegorz Potiopa
Joanna Grzegorczyk-Drozda /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Naczelnik Urzędu Skarbowego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1570
art. 96 ust. 9 pkt 5
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Asesor WSA Grzegorz Potiopa, Protokolant Starszy specjalista Małgorzata Kowalczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2024 r. sprawy ze skargi K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w przedmiocie wykreślenia z rejestru podatników VAT oddala skargę.
Uzasadnienie
Z akt sprawy wynika, że K. Sp. z o. o. z siedzibą w Ł. została zarejestrowana jako czynny podatnik podatku od towarów i usług od 15 marca 2019 roku, przy czym organem podatkowym właściwym dla Skarżącej jest Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście.
W dniu 9 października 2023 roku do organu podatkowego zostało przesłane postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 5 października 2023 roku zawiadamiające o przedłużeniu blokady rachunku bankowego wskazanego w piśmie, należącego do ww. spółki, na czas oznaczony nie dłuższy niż trzy miesiące, tj. do 5 stycznia 2024 roku do kwoty 5 570 881 zł z uwagi na fakt, iż zachodzi uzasadniona obawa, że podmiot kwalifikowany nie wykona istniejącego lub mającego powstać zobowiązania w podatku VAT za okres od 07-08/2023 roku przekraczającego 10 000 euro przeliczonych na złote według średniego kursu euro ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roboczym roku poprzedzającego rok, w którym wydano postanowienie. Argumenty stanowiące podstawę przedłużenia blokady zostały przedstawione w uzasadnieniu postanowienia.
W ocenie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej dokonane ustalenia wskazują, że istnieje duże prawdopodobieństwo i uzasadnione podejrzenia, iż podmiot kwalifikowany bierze udział w mechanizmie oszustwa podatkowego oraz wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych, w którym istotnym elementem było zadeklarowanie eksportu towarów na rzecz podmiotu brytyjskiego oraz nabycie towarów od podmiotu, który na wcześniejszym etapie obrotu nie uiścił zobowiązania podatkowego. Ponadto podmiot kwalifikowany nabywa towary od podmiotu chińskiego bez wykazania importu towarów i zapłaty z tego tytułu podatku VAT. Nadto wskazano, że podmiot kwalifikowany nie posiada majątku pozwalającego na uregulowanie w przyszłości zobowiązań podatkowych.
Uwzględniając powyższe 9 października 2023 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w Łodzi dokonał wykreślenia skarżącej spółki z rejestru podatników w oparciu o art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 1570 ze zm.), dalej: ustawa o VAT, na skutek ustalenia, że spółka może wykorzystywać działalność banków do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi.
Przesłanką wykreślenia K. Sp. z o.o. przez organ podatkowy były informacje zawarte w ww. postanowieniu Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 5 października 2023 roku.
W dniu 10 listopada 2023 r. K. Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w Łodzi wykreślenia jej z rejestru podatników VAT.
Pełnomocnik skarżącej Spółki zarzucił organowi naruszenie:
1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 121 § 1 w zw. z art. 124 w zw. z art. 126 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2023 r., poz. 2383) dalej: O.p., poprzez brak doręczenia Skarżącemu jakiejkolwiek informacji o wykreśleniu go z rejestru VAT oraz brak wyjaśnienia zasadności przesłanek oraz przedstawienia dowodów, na których organ oparł się przy dokonaniu czynności, rażąco naruszając tym samym zasadę pisemności postępowania podatkowego, zasadę przekonywania oraz zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych wbrew bezwzględnemu obowiązkowi nałożonemu na niego przez przepisy Ordynacji Podatkowej, co skutkowało naruszeniem sprawiedliwości proceduralnej wobec Skarżącej w zakresie dokonania głęboko wkraczającej w prawa i obowiązki podatnika czynności wykreślenia go z rejestru podatników VAT co skutkowało naruszeniem prawa Skarżącej do ochrony swoich praw, gdyż brak jakichkolwiek informacji o powodach wykreślenia, merytorycznych podstawach do dokonania tej czynności, uniemożliwia Skarżącej podjęcie rzeczowej i racjonalnej polemiki z argumentami, jakie po stronie Organu, zadecydowały o dokonaniu zaskarżonej czynności;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. naruszenie art. 96 ust. 9 pkt 1-6 ustawy o VAT poprzez dokonanie przez organ czynności wykreślenia Skarżącej z rejestru płatników VAT w sytuacji, kiedy Skarżąca:
a) istnieje jako podatnik;
b) działa w sposób umożliwiający kontakt z osobami umocowanymi do działania w jego imieniu;
c) podał w zgłoszeniu rejestracyjnym dane zgodne z prawdą;
d) współdziała z Naczelnikiem Kujawsko-Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Toruniu w zakresie prowadzonej kontroli celno-skarbowej dotyczącej podatku VAT za okres lipiec-sierpień 2023 r.;
e) nie prowadzi, ani nie ma zamiaru prowadzenia działań z wykorzystaniem działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających zawiązek z wyłudzeniem skarbowym, czemu Skarżąca dała wyraz w szczególności we wniosku z dnia 15 października 2023 roku, skierowanego do Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w Łodzi o przywrócenie zarejestrowania jako płatnika VAT wskazujących na zupełną bezpodstawność dokonania skrążonej czynności,
f) nie otrzymała zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, a zatem brak jest podstaw faktycznych i prawnych do wykreślenia podatnika z rejestru VAT, a dokonanie tego wykreślenia spowodowało, że bezpodstawna, władcza i arbitralna czynność Organu, skutkuje uniemożliwieniem K. sp. z o.o. prowadzenia dotychczasowej legalnej i opodatkowanej działalności gospodarczej.
Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o stwierdzanie bezskuteczności wykreślenia K. sp. z o.o. z rejestru czynnych podatników VAT przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w Łodzi.
Ponadto, na zasadzie art. 106 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej: p.p.s.a., pełnomocnik skarżącej wniósł o przeprowadzenie dowodów z następujących dokumentów, które zostały dołączone do skargi:
1. Przykładowych dokumentów IE-599 potwierdzających eksport (Załącznik nr 3 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie), w celu potwierdzenia prowadzenia opodatkowanej działalności gospodarczej;
2. dokumentów z przeprowadzonej procedury mającej na celu przeciwdziałanie praniu pieniędzy (KYC — Know Your Customer) dotyczących Spółki F. [...], [...], B. [...] oraz potwierdzenia, że F. posiada ważny i aktualny numer VAT i przykładowych maili od firmy F. z zamówieniami towarów oraz kontraktu handlowego pomiędzy K. sp. z o.o. a F.. (Załącznik nr 4 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód prowadzenia przez K. sp. z o.o. eksportu na rzecz F., a więc kontrahenta, wobec którego nie zachodzą żadne wątpliwości w zakresie prawidłowości jego działania;
3. pełnomocnictwa dla niemieckiej spółki B. wraz z przykładowym (w postaci wiadomości e-mail) potwierdzeniem działania przez B. na rzecz K. sp. z o.o. w Niemczech (Załącznik nr 5 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie),
4. zestawienia zgłoszonych przez B. kontenerów z zaimportowanymi przez K. sp. z o.o. towarami (Załącznik nr 6 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) oraz przykładowego potwierdzenia dokonanych przez B. importowych zgłoszeń celnych w Niemczech (Załącznik nr 7 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód importu towarów zgodnie z przepisami UE na terenie Niemiec;
5. przykładowych płatności wykonywanych przez K. sp. z o.o. na rzecz S. sp. z o.o. przy zastosowaniu bezpiecznego podatkowo mechanizmu podzielonej płatności oraz faktur, które K. sp. z o.o. otrzymała od S. (Załącznik nr 8 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód dokonania płatności na rzecz S. sp. z o.o. w ramach mechanizmu podzielonej płatności (MPP), dzięki czemu Organ winien mieć pewność, że przekazane środki zostały wykorzystane na cele przewidziane w art. 62b ust. 2 ustawy Prawo Bankowe;
6. przykładowych płatności M.., M.1 i I. podejmowanych w relewantnym okresie (lipiec-sierpień 2023r., których dotyczy prowadzona kontrola celno-skarbowa) tj. od 01.07.2023 do 18.09.2023 r. (Załącznik nr 9 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie), pisma M.1 w zakresie działalności (Załącznik nr 10 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) oraz weryfikacji dokonanej przez M.1 oraz przykładowej korespondencji z M.1 (Załącznik nr 11 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód posiadania przez spółkę szczegółowych zestawień wpłat dokonywanych przez kontrahentów za pośrednictwem M., M. i I., z których jednoznacznie wynika jaki podmiot i za jakie transakcje dokonuje płatności, co wyklucza rzekome wykorzystanie przez K. sp. z o.o. systemu bankowego do wyłudzeń skarbowych.
7. przykładowego zgłoszenia wpłat gotówkowych do Komisji Nadzoru Finansowego (Załącznik nr. 12 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód informowania przez K. sp. z o.o. Komisji Nadzoru Finansowego o wpłatach gotówkowych na rachunki bankowe, co wprost świadczy o tym, że K. sp. z o.o. nie prowadził, ani nie ma zamiaru prowadzenia działań z wykorzystaniem działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających zawiązek z wyłudzeniem skarbowym;
8. Potwierdzenia wpłaty podatku VAT za kwiecień 2023 r. (Załącznik nr. 13 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód tego, że spółka nie posiada żadnych zaległości podatkowych, a podatek VAT za kwiecień 2023 r. w wysokości 50.248 zł. został w całości uiszczony.
9. Umów najmu oraz faktur za wynajem lokali oraz refaktur za energię elektryczną (Załącznik nr. 14 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód posiadania tytułu prawnego do lokalu stanowiącego siedzibę K. sp. z o. oraz dodatkowego biura w Głownie, wraz z przestrzenią magazynową, które Skarżący wynajął w związku z rozwojem i wzrostem zakresu swojej działalności gospodarczej. Obecnie większość pracy wykonywane jest z biura w Głownie, gdzie również odbyło się spotkanie kontrolujących funkcjonariuszy celno-skarbowych z pracownikiem Spółki.
10. Procedur AML ustanowionych w K. sp. z o.o. stosowanych w celu zapobiegania praniu brudnych pieniędzy i finansowaniu terroryzmu (Załącznik nr. 15 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód transparentnego działania spółki zgodnie z przepisami we wszystkich możliwych aspektach jej działalności
11. Korespondencji z dostawcą z Chin, tj. firmą M.2 (Załącznik nr. 16 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód potwierdzenia rzeczywistej działalności handlowej, tj. dokonywania zamówień i transportowania towarów nabywanych w Chinach.
12. Zdjęć towarów Spółki (Załącznik nr. 17 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód prowadzenia przez spółkę działalności gospodarczej
13. Zażalenia na postanowienie Szefa KAS o przedłużeniu blokady rachunku bankowego o numerze [...] na okres do 3 miesięcy z dnia 5 października 2023 roku oraz poprzedzającego postanowienia z dnia 3 października 2023 r. blokującego rachunki Spółki na okres 72h oraz pisma do Szefa KAS. dotyczącego blokady rachunków (Załącznik nr. 18 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie), dokumentów przyjęcia towarów na magazyn wypisywanych przez magazynierów (Załącznik nr. 19 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie), przykładowych faktur za wynajem samochodu przez K. sp. z o.o. (Załącznik nr. 20 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie), potwierdzenia sald kont Spółki na dzień 13.10.2023 (Załącznik nr. 21 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie), Wniosek K. sp. z o.o. o przywrócenie zarejestrowania jako podatnika VAT czynnego z dnia 15 października 2023 r. (Załącznik nr 22 znajdujący się na dołączonej do skargi płycie) na dowód tego, że K. sp. z o.o. nie prowadził, ani nie ma zamiaru prowadzenia działań z wykorzystaniem działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających zawiązek z wyłudzeniem skarbowym.
W odpowiedzi na skargę Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w Łodzi wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji dokonując czynności nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli Sąd może stwierdzić bezskuteczność czynności w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Stosownie zaś do treści art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
W ocenie Sądu lektura zgromadzonych akt sprawy w świetle obowiązujących przepisów prawa nie uzasadnia uwzględnienia skargi.
Podstawę prawną wykreślenia Spółki z rejestru stanowił art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT, zgodnie z którym naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika z rejestru jako podatnika VAT bez konieczności zawiadamiania o tym podatnika, jeżeli posiadane informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków w rozumieniu art. 119zg pkt 1 O.p. lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi w rozumieniu art. 119zg pkt 9 O.p.
Stosownie do treści art. 119zv § 3 pkt 2 O.p. Szef Krajowej Administracji Skarbowej przekazuje właściwemu dla podmiotu kwalifikowanego m.in. naczelnikowi urzędu skarbowego, zawiadomienie o blokadzie rachunku podmiotu kwalifikowanego zawierające dane określone w żądaniu blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego. Z kolei zgodnie z art. 119zw § 3 pkt 2 O.p. po wydaniu postanowienia o przedłużeniu terminu blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego, Szef Krajowej Administracji Skarbowej przekazuje właściwemu dla podmiotu kwalifikowanego m.in. naczelnikowi urzędu skarbowego, zawiadomienie o przedłużeniu terminu blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego zawierające dane określone w postanowieniu.
Istotne znaczenie przy wykładni przytoczonych unormowań ma uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 października 2023 r., I FPS 3/23. W uchwale tej przesądzono, że wykreślenie podatnika z rejestru podatników czynnych podatku od towarów i usług w trybie art. 96 ust. 9 pkt 5 u.p.t.u. następuje poprzez dokonanie czynności materialno-technicznej.
Stwierdzono ponadto, że czynność wykreślenia podatnika z rejestru podatników podatku od towarów i usług nie jest objęta normami postępowania podatkowego (działu IV Ordynacji podatkowej), wobec czego niedopuszczalne jest w tej sytuacji wydanie decyzji, skoro jej wydanie, stosownie do art. 207 O.p., może mieć miejsce tylko w następstwie przeprowadzonego postępowania podatkowego.
Powyższa uchwała jest tak zwaną uchwałą konkretną, bowiem podjęta została w następstwie wystąpienia przez Naczelny Sąd Administracyjny z wnioskiem o rozstrzygnięcie w składzie poszerzonym zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości. Uchwały konkretne tak jak uchwały abstrakcyjne posiadają w innych sprawach sądowoadministracyjnych także ogólną moc wiążącą, na co wskazuje art. 269 P.p.s.a. Stosownie do powołanego przepisu, jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Przepis art. 187 § 1 i 2 P.p.s.a. stosuje się odpowiednio. Ogólna moc wiążąca uchwały powoduje, że wiąże ona sądy administracyjne we wszystkich sprawach, w których miałby być stosowany interpretowany przepis.
Z uwagi na powyższe zamierzonego skutku nie mogły odnieść zarzuty skargi wskazujące na naruszenie art. 121 § 1 w zw. z art. 124 w zw. z art. 126 O.p., albowiem w są to przepisy Działu IV Ordynacji podatkowej, które nie znajdują zastosowania w przypadku czynności materialno-technicznej jaką jest wykreślenie z rejestru podatników VAT.
W uzasadnieniu powołanej uchwały NSA wyjaśnił, że przepis art. 96 ust. 9 pkt 5 został dodany do ustawy o podatku od towarów i usług z dniem 13 stycznia 2018 r. przez art. 8 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 24 listopada 2017 r. o zmianie niektórych ustaw w celu przeciwdziałania wykorzystywaniu sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2491). Jego ustanowienie było związane z wprowadzeniem, również z dniem 13 stycznia 2018 r., do ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, przepisów Działu IIIB "Przeciwdziałanie wykorzystywaniu sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych". Zasadniczym celem nowych regulacji było ograniczenie luki w VAT spowodowanej wyłudzeniami, eliminacja z obrotu gospodarczego podstawionych firm oszukujących uczciwych przedsiębiorców oraz poprawa warunków prowadzenia działalności gospodarczej dla wszystkich podatników poprzez przywrócenie uczciwej konkurencji na rynku oraz wykrywanie i ściganie wyłudzeń skarbowych poprzez wymianę informacji i współpracy pomiędzy organami władzy publicznej a podmiotami sektora finansowego. Powyższym celom służyć ma wprowadzenie instytucji prawa podatkowego w postaci tzw. blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego w powiązaniu z normą art. 96 ust. 9 pkt 5 ustawy o VAT, stanowiącą podstawę do wykreślenia podatnika z rejestru VAT bez potrzeby jego zawiadamiania, jeżeli posiadane przez właściwy organ podatkowy informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi.
Na podstawie art. 119zv § 1 O.p. Szef KAS może zażądać blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego na okres nie dłuższy niż 72 godziny, jeżeli posiadane informacje, w szczególności wyniki analizy ryzyka, o której mowa w art. 119zn § 1 O.p., wskazują, że podmiot kwalifikowany może wykorzystywać działalność banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi lub do czynności zmierzających do wyłudzenia skarbowego, a blokada rachunku podmiotu kwalifikowanego jest konieczna, aby temu przeciwdziałać.
W art. 119zg pkt 8 O.p. zdefiniowano pojęcie wskaźnika ryzyka, przez które rozumie się "wskaźnik wykorzystywania działalności banków i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi".
Wskaźnik ryzyka ustala izba rozliczeniowa w STIR (system teleinformatyczny izby rozliczeniowej) nie rzadziej niż raz dziennie, opierając się na zautomatyzowanym przetwarzaniu, przy czym jest on ustalany w odniesieniu do podmiotu kwalifikowanego na podstawie opracowanych przez izbę rozliczeniową algorytmów, uwzględniających najlepsze praktyki sektora bankowego i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych w zakresie przeciwdziałania wykorzystywaniu ich działalności do przestępstw oraz przestępstw skarbowych (art. 119zn § 2 i § 3 O.p.).
Uwzględniając posiadane dane, w tym wskaźnik ryzyka oraz informacje i zestawienia, o których mowa w art. 119zq oraz art. 119zs O.p., Szef KAS dokonuje analizy ryzyka wykorzystywania działalności banków i spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi (art. 119zn § 1 O.p.). Mając na uwadze wyniki analizy tego ryzyka, gdy wskazują one, że podmiot kwalifikowany może wykorzystywać działalność banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi lub do czynności zmierzających do wyłudzenia skarbowego, a blokada rachunku podmiotu kwalifikowanego jest konieczna, aby temu przeciwdziałać, Szef KAS może zażądać blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego na okres nie dłuższy niż 72 godziny, z możliwością jego przedłużenia w drodze postanowienia, na czas oznaczony, nie dłuższy jednak niż 3 miesiące (art. 119zw § 1 O.p.). Należy przy tym zwrócić uwagę, że analiza ryzyka jest sporządzana na podstawie art. 119zn O.p., a treść tego przepisu nie wymaga, aby analiza ryzyka opierała się na ocenie dowodów zebranych od podmiotu kwalifikowanego, w tym jego dokumentacji podatkowej oraz złożonych wyjaśnień, czy zeznań. Specyfika tych czynności analitycznych tkwi więc w ich kameralnym charakterze, dokonywaniu ich bez wiedzy podmiotu kwalifikowanego oraz bez jego dowodowego angażowania. Z tych względów w postępowaniu blokadowym nie bada się zamiaru wyłudzenia skarbowego, czy winy. Istotne są obiektywne okoliczności, ujawnione w wyniku analizy ryzyka, wskazujące, że mogło dochodzić do wyłudzeń skarbowych (wyrok WSA w Warszawie z dnia 17 lutego 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 188/21).
W aktach sprawy znajduje się postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 5 października 2023 roku zawiadamiające o przedłużeniu blokady rachunku bankowego wskazanego w piśmie, należącego do ww. spółki, na czas oznaczony nie dłuższy niż trzy miesiące, tj. do 5 stycznia 2024 roku do kwoty 5 570 881 zł z uwagi na fakt, iż zachodzi uzasadniona obawa, że podmiot kwalifikowany nie wykona istniejącego lub mającego powstać zobowiązania w podatku VAT za okres od 07-08/2023 roku przekraczającego 10 000 euro przeliczonych na złote według średniego kursu euro ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski w ostatnim dniu roboczym roku poprzedzającego rok, w którym wydano postanowienie. W ocenie Sądu zawarta w uzasadnieniu tego postanowienia argumentacja stanowiła dla Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w Łodzi wystarczającą podstawę do dokonania czynności wykreślenia spółki z rejestru czynnych podatników VAT. Szczególną uwagę należy w tym zakresie zwrócić na dokonaną szczegółową analizę przepływów pieniężnych na rachunkach bankowych podmiotu kwalifikowanego, z której wynikało uzasadnione podejrzenie uczestnictwa K. Spółki z o.o. w mechanizmie oszustwa w podatku VAT oraz wykorzystania sektora finansowego do wyłudzeń skarbowych. Stwierdzono również, że spółka nie posiada majątku pozwalającego na uregulowanie w przyszłości zobowiązań podatkowych.
Czynność wykreślenia z urzędu podatnika z rejestru podatników czynnych podatku od towarów i usług w trybie art. 96 ust. 9 pkt 5 u.p.t.u. została zatem w niniejszej sprawie poprzedzona uznaniem tego podatnika za podmiot kwalifikowany, który może wykorzystywać działalność banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi lub do czynności zmierzających do wyłudzenia skarbowego, co skutkowało blokadą jego rachunku. Ustawodawca nie pozostawił czynności wykreślenia uznaniu administracyjnemu ani też nie zobowiązał organu do udowodnienia zamiaru wyłudzenia skarbowego. Za wystarczające uznać zatem należy by, organ posiadał informacje uzasadniające przypuszczenie, że podatnik bierze udział w oszustwach podatkowych, co w niniejszej sprawie miało miejsce.
Należy przy tym zwrócić uwagę na fakt, że w ramach tego postępowania ustawodawca przewidział stosowne środki zaskarżenia, które mają służyć wyeliminowaniu z obrotu postanowienia wydanego w stosunku do podatnika na podstawie art. 119zw § 1 O.p., co w konsekwencji - w przypadku pozytywnego wyniku takiego zaskarżenia - otwiera podatnikowi możliwość skorzystania z normy art. 96 ust. 9j ustawy o VAT., tzn. przywrócenia jego zarejestrowania jako podatnika VAT czynnego bez obowiązku składania nowego zgłoszenia rejestracyjnego.
W kontekście powyższego odnotować trzeba, że K. spółka z o.o. pismem z dnia 15 października 2023 roku złożyła do organu podatkowego wniosek o przywrócenie na podstawie art. 96 ust. 9j ustawy o VAT zarejestrowania jako podatnika VAT czynnego wraz z wyjaśnieniami i załączonymi do wniosku dowodami.
W dniu 23 listopada 2023 roku jako uzupełnienie wniosku z 15 października 2023 roku o przywrócenie K. Sp. z o.o. jako podatnika VAT Skarżąca przedłożyła w załączeniu postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej nr DNK7.8011.136.2023 z 16 listopada 2023 roku o rozpatrzeniu zażalenia na przedłużenie blokady rachunku bankowego, w którym po rozpatrzeniu zażalenia z 13 października 2023 roku złożonego przez K. Sp. z o.o. na postanowienie Szefa Krajowej Administracji Skarbowej z 5 października 2023 roku nr DNK5.8913.65.2023 w przedmiocie przedłużenia terminu blokady rachunków bankowych o nr [...] na czas oznaczony nie dłuższy niż trzy miesiące, tj. do 5.01.2024 roku, do kwoty 5 570 881 zł. Z treści przedłożonego przez Skarżącego postanowienia wynika, że Szef Krajowej Administracji Skarbowej postanowił uchylić w całości zaskarżone postanowienie z 5 października 2023 roku i umorzyć postępowanie w sprawie przedłużenia blokady rachunku bankowego prowadzonego na rzecz K. Sp. z o.o. W uzasadnieniu postanowienia, po rozpatrzeniu zażalenia K. Sp. z o.o. oraz zawartych w nim zarzutów i twierdzeń, Szef Krajowej Administracji Skarbowej uznał, że należy zmienić swoją wcześniejszą ocenę, wyrażoną w zaskarżonym postanowieniu. Dlatego Szef Krajowej Administracji Skarbowej uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie w sprawie.
Uwzględniając powyższe Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście z dniem 10 października 2023 r. przywrócił zarejestrowanie K. Spółki z o.o. w Ł. jako czynnego podatnika podatku od towarów i usług na podstawie art. 96 ust. 9j ustawy o VAT.
Wobec powyższego w tym postępowaniu organ dokonał oceny argumentacji skarżącej spółki, że nie prowadzi ona, ani nie ma zamiaru prowadzenia działań z wykorzystaniem działalności banków lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających zawiązek z wyłudzeniem skarbowym, czemu dała wyraz we wniosku z dnia 15 października 2023 roku, skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście w Łodzi o przywrócenie zarejestrowania jako płatnika VAT wskazujących na zupełną bezpodstawność dokonania skrążonej czynności.
Z tych wszystkich względów w ocenie Sądu, za bezzasadne należało uznać zarzuty skargi co do naruszenia przez organ podatkowy przepisów prawa materialnego i procesowego.
Końcowo, odnosząc się do sformułowanego w skardze wniosku o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentów w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. należy zauważyć, że sąd administracyjny przeprowadza tylko dowody z dokumentów. Strona, która wnosi o przeprowadzenie takiego dowodu, jest więc obowiązana przedłożyć dokument, czego skarżąca spółka nie uczyniła. W szczególności pliki pdf zapisane na płycie CD nie stanowią dokumentu w rozumieniu art. 106 § 3 p.p.s.a. (por. np. wyroki NSA z dnia 23 listopada 2022 r., sygn. akt III OSK 4027/21, z dnia 26 maja 2021 r., sygn. akt II OSK 2503/18).
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
aj

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI