I SA/Łd 882/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2024-02-20
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowydywidendanadpłata podatkuspółka z o.o.kodeks spółek handlowychordynacja podatkowauchwała wspólnikówprzeznaczenie zyskukapitał zapasowy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, odmawiającą stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od dywidend wypłaconych w 2018 r., uznając, że późniejsze uchwały wspólników o przeznaczeniu zysku na kapitał zapasowy nie niweczą obowiązku zapłaty podatku od już wypłaconych dywidend.

Spółka z o.o. domagała się stwierdzenia nadpłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od dywidend wypłaconych w 2018 r., argumentując, że późniejsze uchwały wspólników z 2022 r. o przeznaczeniu zysku na kapitał zapasowy uchyliły podstawę prawną wypłaty dywidend. Organy podatkowe i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznały jednak, że podatek został prawidłowo pobrany od należnych dywidend, a późniejsza zmiana przeznaczenia zysku nie wpływa na obowiązek zapłaty podatku od już wypłaconych środków. Skargę oddalono.

Sprawa dotyczyła skargi D Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od dywidend wypłaconych w maju i czerwcu 2018 r. Spółka argumentowała, że uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników z 2022 r., które uchyliły wcześniejszą uchwałę o podziale zysku i przeznaczyły go na kapitał zapasowy, spowodowały, że wypłacone dywidendy stały się świadczeniem nienależnym, a tym samym zapłacony od nich podatek powinien podlegać zwrotowi jako nadpłata. Organy podatkowe i Sąd uznały, że wypłata dywidend w 2018 r. nastąpiła zgodnie z uchwałą zgromadzenia wspólników i przepisami Kodeksu spółek handlowych, a spółka jako płatnik prawidłowo pobrała i odprowadziła należny podatek dochodowy. Sąd podkreślił, że późniejsza zmiana przeznaczenia zysku nie może być podstawą do stwierdzenia nadpłaty podatku od już wypłaconych dywidend, które stanowiły przychód wspólników w momencie ich wypłaty. Skargę oddalono.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, późniejsza uchwała nie stanowi podstawy do stwierdzenia nadpłaty, jeśli dywidenda została wypłacona zgodnie z prawem i uchwałą w momencie jej wypłaty.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podatek od dywidend został prawidłowo pobrany jako należny w momencie wypłaty, zgodnie z uchwałą zgromadzenia wspólników. Późniejsza zmiana przeznaczenia zysku na kapitał zapasowy nie powoduje, że wypłacona dywidenda staje się świadczeniem nienależnym w rozumieniu przepisów podatkowych i spółkowych, a tym samym nie powstaje nadpłata podatku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

u.p.d.o.f. art. 17 § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 30a § ust. 1 pkt 4

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 41 § ust. 4

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 42 § ust. 1

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

O.p. art. 72 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 73 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

k.s.h. art. 191 § § 1

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

Pomocnicze

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 21 § § 5

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

k.s.h. art. 191 § § 2

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 192

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 198

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 249

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

k.s.h. art. 252

Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych

p.p.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podatek od dywidend został prawidłowo pobrany i odprowadzony jako należny w momencie ich wypłaty, zgodnie z uchwałą zgromadzenia wspólników. Późniejsza zmiana uchwały o podziale zysku nie powoduje, że wypłacona dywidenda staje się świadczeniem nienależnym, a tym samym nie powstaje nadpłata podatku.

Odrzucone argumenty

Uchwały z 2022 r. o przeznaczeniu zysku na kapitał zapasowy uchyliły podstawę prawną wypłaty dywidend w 2018 r., czyniąc je świadczeniem nienależnym i uzasadniając zwrot podatku jako nadpłaty.

Godne uwagi sformułowania

podatek był należny i w prawidłowej wysokości został pobrany, a skoro tak to nie powstała nadpłata wypłacone wspólnikom dywidendy stanowiły dla wspólników przychód z kapitałów pieniężnych nie mamy do czynienia z nienależną dywidendą o której mowa w art. 198 k.s.h.

Skład orzekający

Agnieszka Gortych-Ratajczyk

sprawozdawca

Agnieszka Krawczyk

członek

Joanna Grzegorczyk-Drozda

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących momentu powstania obowiązku podatkowego od dywidend oraz skutków późniejszych zmian uchwał wspólników w zakresie przeznaczenia zysku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki z o.o. i wypłaty dywidend, gdzie późniejsza zmiana uchwały nie wpływa na już dokonane wypłaty i pobrany podatek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z dywidendami i zmianami w uchwałach spółek, co jest istotne dla praktyków prawa gospodarczego i podatkowego.

Czy późniejsza zmiana uchwały wspólników może unieważnić zapłacony podatek od dywidendy?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 882/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-02-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-12-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Gortych-Ratajczyk /sprawozdawca/
Agnieszka Krawczyk
Joanna Grzegorczyk-Drozda /przewodniczący/
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1426
art. 72 par. 1 pkt 2, art. 73 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk Asesor WSA Agnieszka Gortych - Ratajczyk (spr.) Protokolant: St. sekretarz sądowy Dominika Borowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2024 r. sprawy ze skargi D Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 24 października 2023 r. nr 1001-IOD-4.4100.9.2023.18.U01.ALKO w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym pobranym od dywidend z tytułu udziału w zyskach osób prawnych za maj i czerwiec 2018 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 24 października 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, po rozpatrzeniu odwołania A Spółka z o.o. z siedzibą w B., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bełchatowie z dnia 5 czerwca 2023 r., o odmowie stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym pobranym od dywidend z tytułu udziału w zyskach osób prawnych za miesiące maj i czerwiec 2018 r.
Ze zgromadzonych na potrzeby sprawy dokumentów wynika, że Spółka A składając korektę deklaracji za rok 2018, wystąpiła o stwierdzenie nadpłaty wobec faktu, iż uchwałami nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników z dnia 29 listopada 2022 r. uchyliła podjętą w dniu 24 maja 2018 r. uchwałę m.in. o podziale zysku wypracowanego w roku obrotowym od 1 stycznia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. i wypłacie wspólnikom dywidend oraz postanowiła, że wypracowany za te lata zysk zostanie w całości przekazany na poczet kapitału zapasowego. Zdaniem Spółki wspomniane uchwały z 2022 roku wywołały ten skutek, iż zniweczyły istnienie podstawy prawnej do wypłaty dywidendy wspólnikom, która w związku z tym stała się świadczeniem nienależnym, a zatem powinna podlegać zwrotowi przez wspólników. A co za tym, tak samo nienależny stał się zapłacony uprzednio zryczałtowany podatek dochodowy od wypłaconych dywidend, co w ocenie strony uzasadnia uwzględnienie wniosku o stwierdzenie nadpłaty.
Decyzją z dnia 5 czerwca 2023 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bełchatowie, na podstawie art. 72 § 1 pkt 2, art. 73 § 1 pkt 2, art. 75 § 2, § 3 i § 4a, art. 81b § 2a, art. 123 § 1, art. 200 § 1 oraz art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 roku, poz. 2651 ze zm.) dalej: O.p., art. 17 ust. 1 pkt 4, art. 30a ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2020 roku, poz. 1426 ze zm.) dalej: u.p.d.o.f., odmówił Spółce A stwierdzenia nadpłaty we wnioskowanym zakresie.
W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka A zarzuciła naruszenie szeregu przepisów postępowania, nadto przepisów Kodeksu spółek handlowych. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie nadpłaty, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Opisaną na wstępie decyzją z dnia 24 października 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi podzielił ustalenia i wywiedzioną z nich ocenę organu I instancji, iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie zaistniały przesłanki do stwierdzenia nadpłaty. Zdaniem organów bezspornym jest, iż wypłata dywidend została dokonana w wykonaniu podjętych większością głosów uchwał zgromadzenia wspólników zatwierdzających sprawozdania finansowe i stanowiących o podziale zysku spółki na wypłatę dywidendy dla wspólników. Wypłacone wspólnikom dywidendy stanowiły dla wspólników przychód z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., podlegający opodatkowaniu zryczałtowanym 19 % podatkiem dochodowym (art. 30a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.). Nie jest również sporne, iż Spółka prawidłowo, jako płatnik pobrała od wypłaconych kwot i odprowadziła stosowny podatek do organu podatkowego i złożyła stosowną deklarację. Zdaniem organów w okolicznościach sprawy nie ma wątpliwości, że podatek był należny i w prawidłowej wysokości został pobrany, a skoro tak to nie powstała nadpłata o jakiej mowa w art. 72 § 1 pkt 2 O.p. Organ odwoławczy dodatkowo zwrócił uwagę, iż wypłacone wspólnikom kwoty stanowią środki pozostające w wyłącznej dyspozycji każdego wspólnika, którymi obecnie spółka nie może rozporządzać.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka A zaskarżyła powyższą decyzję w całości zarzucając jej:
1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a. art. 122 O.p. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej przejawiającej się pominięciem okoliczności, iż w dniu 28 lipca 2022 r. i w dniu 28 listopada 2022 r. zostały podjęte uchwały Zgromadzenia Wspólników Spółki o zmianie podziału zysku za lata 2007, 2008, 2009, 2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016 i 2017 w ten sposób, iż wypracowany za te lata zysk, został w całości przekazany na poczet kapitału zapasowego, co powoduje, iż odpadała podstawa prawna do wcześniej dokonanych wypłat dywidendy na rzecz wspólników, a w konsekwencji, zapłacony podatek od wypłat dywidendy podlegających zwrotowi, nie mając podstawy faktycznej i prawnej zgodnej z treścią art. 41 ust. 4 u.p.d.o.f. w zw. z art. 42 ust. 1 u.p.d.o.f., winien podlegać zwrotowi;
b. art. 191 O.p. poprzez wyprowadzenie nieprawidłowych wniosków
z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w szczególności uznanie, że:
- zmiana uchwały zgromadzenia wspólników i przeznaczenie zysku na kapitał zapasowy nie może być podstawą do zwrotu przez wspólników otrzymanych uprzednio kwot dywidend,
- spółka utraciła tym samym status właściciela wypłaconych środków i możliwość decydowania o przeznaczeniu tej części zysku,
- spółka nie może nimi (kwotami wypłaconych dywidend - przyp. aut.) dysponować i podejmować jakichkolwiek decyzji (uchwał) z nimi związanych,
- nie będzie podstawy do stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, gdy spółka dokona zmiany wcześniejszej, prawidłowo podjętej uchwały w kwestii przeznaczenia zysku, w wyniku której zysk ten został wypłacony w całości lub w części w postaci dywidendy, podczas gdy organ winien uznać, iż Spółka była uprawniona do podjęcia uchwał w przedmiocie zmiany uchwał w przedmiocie wcześniej wypłaconego wspólnikom zysku w postaci dywidend, a w konsekwencji, zmiana sposobu podziału zysku przez Spółkę wywołuje skutek w postaci konieczność zwrotu przez wspólników otrzymanych dywidend oraz uznanie przez organ, iż w związku z opadnięciem podstawy prawnej dokonanej zapłaty podatku (uchwały o przeznaczenia w całości zysku na kapitał zapasowy), zachodzi konieczność stwierdzenia nadpłaty nienależnie pobranego podatku i jego zwrotu;
c. art. 72 § 1 pkt. 1 O.p. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że zapłacony podatek od dywidend, które podlegają zwrotowi, gdyż odpadła podstawa prawna do ich
wypłaty, nie stanowi nadpłaty podatku;
d. art. 21 § 5 O.p. poprzez ustalenie zobowiązania podatkowego w sposób niezgodny ze złożoną deklaracją, zgodną ze stanem faktycznym;
2) naruszenie prawa materialnego, tj.:
a. art. 191 § 1, art. 194 i art. 195 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2024 r. poz. 18) dalej: k.s.h. poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, iż zmiana sposobu podziału zysku poprzez przeznaczenie go w całości na kapitał zakładowy nie uchyla konieczności zapłaty podatku od dywidendy, która, jako pozbawiony podstawy prawnej, winien podlegać zwrotowi;
b. naruszeniu art. 198 k.s.h. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że późniejsza zmiana sposobu podziału zysku nie powoduje konieczności zwrotu uprzednio wypłaconej dywidendy i w konsekwencji zwrotu zapłaconej zaliczki na podatek dochodowy, podczas gdy art. 198 k.s.h. obejmuje dyspozycją wszelkie przypadki konieczności zwrotu przez wspólników otrzymanej wypłaty bez podstawy prawnej, również te, w których podstawa prawna, co prawda istniała w chwili jej dokonywania, lecz odpadła później, niwecząc tytuł prawny przysporzenia.
W konkluzji podniesionych zarzutów skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, rozważenie uchylenia decyzji organu I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi podtrzymując argumentację uzasadnienia zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634) dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono zasad postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonym orzeczeniu tego rodzaju naruszeń prawa, które uzasadniałyby jego uchylenie.
W zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide: wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1665/06 - dostępny, tak jak inne orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Oceniając stan faktyczny ustalony przez organy dla potrzeb niniejszej sprawy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Nie budzi wątpliwości Sądu prawidłowa analiza wystąpienia przesłanek uprawniających do podjęcia zaskarżonego rozstrzygnięcia w każdym aspekcie sprawy. Podobnie jak ustalenie, iż organy działały w granicach wyznaczonych obowiązującymi przepisami i na ich podstawie. Okoliczność, że analiza ustalonego w sprawie stanu faktycznego doprowadziła stronę skarżącą do odmiennych od organu wniosków, nie świadczy o błędach w procedowaniu organu, a przede wszystkim o wadliwym rozstrzygnięciu. Stanowisko wywiedzione przez organy znajduje pełne odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, opiera się na wszechstronnie zebranym i ocenionym materiale dowodowym, którego strona skarżąca nie zdołała podważyć, podobnie jak jego oceny wywiedzionej przez organy.
Przechodząc do kontroli merytorycznej przypomnieć należy, że zaskarżonym aktem Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego mocą, którego odmówiono Spółce A stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym pobranym od dywidendy z tytułu udziału w zyskach osób prawnych w 2018 r. Organy stwierdziły, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki do stwierdzenia nadpłaty bowiem wypłata dywidendy została dokonana w wykonaniu podjętej większością głosów uchwały zgromadzenia wspólników zatwierdzającej sprawozdania finansowe i stanowiącej o podziale zysku spółki na wypłatę dywidendy między wspólników. Wypłacone dywidendy stanowiły dla wspólników przychód z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., podlegający opodatkowaniu zryczałtowanym 19 % podatkiem dochodowym (art. 30a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f.). Zdaniem organów nie jest sporne, iż Spółka prawidłowo, jako płatnik pobrała od wypłaconych kwot i odprowadziła stosowny podatek do organu podatkowego i złożyła stosowną deklarację. Podatek był należny i w prawidłowej wysokości został pobrany, a skoro tak to nie mamy do czynienia z nadpłatą, o jakiej mowa w art. 72 § 1 pkt 2 O.p. Tym samym organy nie uznały podjętych przez Spółkę uchwał Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 29 listopada 2022 r. zmieniających podział zysku Spółki za rok obrotowy od 1 stycznia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r.
i jego przekazanie w całości na poczet kapitału zapasowego, jako przyczynek do stwierdzenia nadpłaty.
Z kolei, zdaniem skarżącej Spółki podjęcie przywołanych uchwał z 2022 roku skutkowało tym, że odpadła podstawa prawna do uprzednio dokonanych wypłat dywidendy na rzecz wspólników, które stały się świadczeniem nienależnym, podobnie jak zapłacony od tej czynności podatek dochodowy. A skoro tak, to w ocenie strony winny jej zostać zwrócone, poprzez stwierdzenie nadpłaty, kwoty odprowadzonego podatku.
W tak zarysowanym sporze rację należy przyznać organom.
Na wstępie wyjaśnić należy, że roszczenie o wypłatę dywidendy powstaje po stronie wspólnika po spełnieniu kumulatywnie dwóch przesłanek opisanych w przepisie art. 191 § 1 k.s.h. W myśl wskazanego przepisu, wspólnik nabywa prawo do udziału w zysku rocznym, o ile wynika on ze sprawozdania finansowego spółki oraz został on przeznaczony do podziału w całości lub w stosownej części uchwałą zgromadzenia wspólników.
Zgodnie z art. 191 § 2 k.s.h. umowa spółki może przewidywać inny sposób podziału zysku z uwzględnieniem przepisów art. 192-197 k.s.h. Jeśli zaś umowa spółki nie stanowi inaczej, zysk przypadający wspólnikom dzieli się w stosunku do udziałów. Przy czym kwota przeznaczona do wypłaty w postaci dywidendy nie może przekraczać zysku za ostatni rok obrotowy, powiększonego o niepodzielone zyski z lat ubiegłych oraz o kwoty przeniesione z utworzonych z zysku kapitałów zapasowego i rezerwowych, które mogą być przeznaczone do podziału (art. 192 zd. pierwsze k.s.h.).
Uwzględniając okoliczności niniejszej sprawy istotne jest, iż wypłacone przez spółkę dywidendy stają się na mocy art. 17 ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f., przychodami z kapitałów pieniężnych a datą powstania przychodu jest data ich wypłaty.
Zgodnie zaś z przepisu art. 30a ust. 1 pkt 4 u.p.d.o.f. od uzyskanych przychodów z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych pobiera się zryczałtowany 19% podatek dochodowy, zaś zobowiązanym do pobrania podatku i przekazania go do właściwego organu podatkowego jest spółka wypłacająca dywidendę pełniąca rolę płatnika (art. 41 ust. 4 u.p.d.o.f.). Terminem, do którego płatnik ma obowiązek to wykonać jest 20 dzień miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano podatek (art. 42 ust. 1 u.p.d.o.f.). Po zakończeniu roku podatkowego, w którym dokonano wypłat z tytułu dywidendy, płatnik ma obowiązek złożyć do końca stycznia roku następnego zbiorczą deklarację PIT - 8AR wskazującą na wysokość pobranego w ciągu całego roku podatku należnego.
Mając na uwadze żądanie strony, które zainicjowało kontrolowane postępowanie co za tym istotę sprawy wyjaśnić trzeba, że za nadpłatę w myśl art. 72 § 1 pkt 2 O.p. uważa się pobraną przez płatnika kwotę podatku nienależnie lub w wysokości większej od należnej. Nadpłata powstaje, z zastrzeżeniem § 2, z dniem pobrania przez płatnika podatku nienależnego lub w wysokości większej od należnej (art. 73 § 1 pkt 2 O.p.).
Świadczenie jest uiszczone nienależnie, gdy podatnik dokonuje zapłaty określonej kwoty pieniężnej, mimo że nie jest do tego zobowiązany. Nienależność świadczenia ma również miejsce w sytuacji, gdy w chwili jego spełnienia istniała wprawdzie podstawa prawna, jednakże po jego dokonaniu podstawa ta odpadła np. z powodu uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności. W każdym razie dla trybu zwrotu nienależnie zapłaconego podatku, jako nadpłaty w ujęciu Ordynacji podatkowej, istotnym jest, aby uiszczone świadczenie zrealizowane było na tle szeroko pojętego stosunku podatkowoprawnego, tzn. aby świadczenie to pochodziło od podmiotu stosunku zobowiązaniowego w prawie podatkowym (podatnika, płatnika, inkasenta, osoby trzeciej lub spadkobiercy), na którym generalnie ciążą zobowiązania wobec wierzyciela podatkowego" (vide: wyrok NSA z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I FSK 1620/07).
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest fakt, że skarżąca Spółka aktem notarialnym z dnia 24 maja 2018 r. ze Zwyczajnego Zgromadzenia Wspólników zatwierdziła większością głosów sprawozdanie Zarządu Spółki z działalności Zarządu w roku obrotowym 2017 i sprawozdanie finansowe Spółki za rok 2017,
a także podjęła uchwałę nr 17 o podziale zysku wypracowanego w roku obrotowym od dnia 1 stycznia 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. w wysokości 362.726, 79 zł w ten sposób, że kwotę 361.620 zł przeznaczono na wypłatę dywidendy dla wspólników w wysokości po 315 zł brutto za jeden udział, a kwotę 1.106,79 zł przeznaczono na powiększenie kapitału zapasowego spółki.
W maju i czerwcu 2018 r. Spółka dokonała częściowej wypłaty dywidendy w łącznej kwocie brutto 198.765 zł, z czego 160.998 zł (dywidenda netto) przekazano wspólnikom przelewem bądź gotówką z kasy spółki, zaś kwotę 37.767 zł pobrano i odprowadzono do właściwego urzędu skarbowego jako zryczałtowany podatek dochodowy od wypłaconych dywidend w w.w. okresie ( str. 8 decyzji II inst.).
W dniu 29 stycznia 2018 r. Spółka złożyła deklarację roczną PIT-8AR o zryczałtowanym podatku dochodowym za rok 2018.
Uwzględniając sekwencję zdarzeń wynikającą ze stanu faktycznego, na aprobatę zasługuje ocena organów bowiem w rozpoznawanej sprawie wypłata dywidend została dokonana zgodnie z przepisami k.s.h. i w wykonaniu uchwały Zgromadzenia Wspólników A Spółki z o.o., której ważność – jak wynika z dokumentów sprawy - nie została zakwestionowana. Nie budzi również zastrzeżeń wywód organów, iż dywidendy te, zostały prawidłowo naliczone i wypłacone, a Spółka jako płatnik obliczyła, pobrała i przekazała na rachunek właściwego urzędu skarbowego zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych. Strona nie kwestionuje, iż wywiązała się z powyżej opisanego obowiązku z poszanowaniem obowiązujących w tej materii, a wcześniej przytoczonych, przepisów u.p.d.o.f.
Uzyskane przez wspólników kwoty pieniężne w 2018 r. stanowiły ich przysporzenie majątkowe, którymi mogli rozporządzać w sposób dowolny, jako jedyni dysponenci tych środków, przeznaczając na wybrany przez siebie cel, a spółka nie może zasadniczo żądać ich zwrotu. Nabyte bowiem przez wspólnika prawo do dywidendy nie może być już przedmiotem rozporządzeń spółki, chyba że za zgodą wszystkich uprawnionych do dywidendy (vide: wyrok SA w Krakowie z dnia 19 listopada 2015 r., sygn. akt I ACA 1009/15 opubl. Legalis).
Z tych wszystkich względów, w ocenie Sądu, podzielić należało stanowisko organów, że okoliczność, iż na mocy uchwał z dnia 29 listopada 2022 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Spółki w głosowaniu jawnym uchyliło uchwałę nr 17 o podziale zysku za rok obrotowy 2017 i podjęło uchwałę nr 18 przekazującą go w całości na kapitał zapasowy, składając następnie korektę deklaracji PIT - 8AR za 2018 r., nie stanowi podstawy do stwierdzenia nadpłaty.
Jedynie w sytuacji, gdy wspólnik otrzymał wypłatę wbrew przepisom prawa, czy postanowieniom spółki zobowiązany byłby do zwrotu każdego rodzaju przysporzenia otrzymanego ze strony spółki, co wynika z art. 198 k.s.h, który stanowi, że niedopuszczalne jest dokonywanie bez podstawy prawnej jakichkolwiek przesunięć majątkowych między wspólnikami a spółką. Powyższe może mieć miejsce przykładowo w sytuacji pobrania dywidendy mimo braku spełnienia przesłanek określonych w art. 192 k.s.h. W aktach niniejszej sprawy brak jest jakichkolwiek informacji, dokumentów wskazujących na to aby wypłata dywidendy była nieuprawniona, ustalenia faktyczne nie wskazują by wspólnicy otrzymali wypłaty wbrew przepisom prawa lub postanowieniom umowy spółki. Brak jest również dowodów wskazujących, iż kwoty przeznaczone do podziału między wspólników spółki przekraczały zysk za ostatni rok obrotowy, powiększony o kwoty przekazane na kapitały rezerwowe w poprzednich latach i pomniejszone o poniesioną stratę oraz o kwoty przekazane na fundusze rezerwowe utworzone zgodnie z ustawą lub umową spółki, które nie mogły być przeznaczone na wypłatę dywidendy. Nie mamy zatem do czynienia w niniejszych sprawach z nienależną dywidendą o której mowa w art. 198 k.s.h. Nie ma również informacji, aby w obrocie prawnym pozostawało orzeczenie sądu stwierdzające nieważność uchwał o wypłacie dywidend jako niezgodnych z prawem, o czym stanowi art. 252 k.s.h. Czy prawomocne orzeczenie sądu wydane na skutek uwzględnienia powództwa o uchylenie uchwały, jako sprzecznej z umową spółki bądź dobrymi obyczajami i godzącą w interesy spółki lub mającą na celu pokrzywdzenie wspólnika. 249 k.s.h. Żadna z powyższych przesłanek nienależności świadczenia nie zachodzi w analizowanej sprawie.
Reasumując, zryczałtowany podatek dochodowy został naliczony i pobrany od wypłaconych dywidend w sposób prawidłowy, w odpowiedniej wysokości i na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Stanowi podatek należny i tym samym nie stanowi nadpłaty w rozumieniu przepisu art. 72 § 1 pkt 2 O.p.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, gdyż zarówno argumentacja skargi stanowiąca w znacznej mierze powielenie zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, że mogłyby one mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie, a w szczególności skutkować uwzględnieniem skargi.
Wbrew stanowisku strony skarżącej organ odwoławczy nie dopuścił się wskazanych w skardze naruszeń, zarówno na gruncie przepisów prawa materialnego jak i procesowego, prowadząc postępowanie w sposób odpowiadający zasadzie praworządności i prawdy obiektywnej z uwzględnieniem szczególnego charakteru postępowania odwoławczego.
Z tych wszystkich względów, nie dopatrując się opisanych w skardze naruszeń, jak również innych naruszeń, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
dch

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI