I SA/Łd 832/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-06-24
NSAinneWysokawsa
wartość celnazgłoszenie celnefakturypostępowanie dowodoweprawo celnekontrola celnapomoc prawnadokumenty zagranicznewartość transakcyjna

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje celne uznające zgłoszenie celne za nieprawidłowe, wskazując na naruszenie przepisów postępowania dowodowego przez organy celne.

Sprawa dotyczyła uznania zgłoszenia celnego dywanów za nieprawidłowe z powodu zaniżonej wartości celnej, ustalonej na podstawie faktur belgijskich. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów formalnych i niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania dowodowego przez organy celne, które nie zbadały wystarczająco wniosków dowodowych skarżącego i błędnie oceniły wartość dowodową raportu z dochodzenia belgijskich służb celnych.

Sprawa dotyczyła kwestionowania przez T. K. decyzji organów celnych, które uznały zgłoszenia celne dotyczące importu dywanów z Belgii za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej. Organy celne oparły się na ustaleniach belgijskich służb celnych, które wykazały istnienie faktur o wyższych kwotach niż te przedstawione do odprawy. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów formalnych, w tym stosowanie dokumentów zagranicznych bez legalizacji, oraz niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych, takich jak charakter stosunku prawnego z kontrahentem belgijskim czy koszt i ryzyko transportu. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone decyzje, uznając, że organy celne naruszyły przepisy postępowania dowodowego. Sąd wskazał, że raport z dochodzenia belgijskich służb celnych nie stanowił dowodu urzędowego o niepodważalnej mocy, a ustalenia w nim zawarte podlegały ocenie. Ponadto, organy celne nie zbadały wystarczająco wniosków dowodowych skarżącego, które mogłyby wpłynąć na rozstrzygnięcie sprawy, w tym dotyczących przewozu towaru i płatności. Sąd odrzucił zarzut dotyczący wydania decyzji przez tę samą osobę w obu instancjach.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, raport z dochodzenia zagranicznych służb celnych nie stanowi dowodu urzędowego o niepodważalnej mocy w polskim postępowaniu celnym. Ustalenia w nim zawarte podlegają ocenie i weryfikacji przez polskie organy celne, podobnie jak inne dowody.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że raport z dochodzenia belgijskich służb celnych nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu polskich przepisów (Ordynacja podatkowa, KPA, KPC) i jego ustalenia nie mają przymiotu domniemania prawdziwości. Podlegają one ocenie i weryfikacji przez organy administracyjne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (28)

Główne

k.c. art. 23 § § 1

Kodeks Celny

Wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, czyli cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny.

P.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

P.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dz.U. z 27 stycznia 1994 r. Nr 11, poz. 38

Układ Europejski ustanawiający stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami członkowskimi z drugiej strony

Umowa międzynarodowa stanowiąca źródło prawa powszechnie obowiązującego w RP.

Pomocnicze

k.c. art. 83 § § 1

Kodeks Celny

Organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego.

k.c. art. 83 § § 2

Kodeks Celny

Po zwolnieniu towarów organ celny w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym może kontrolować dokumenty i dane handlowe dotyczące operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem.

k.c. art. 83 § § 3

Kodeks Celny

Jeżeli z kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ celny podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane.

k.c. art. 270 § § 1

Kodeks Celny

Organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Organy celne podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu celnym.

o.p. art. 180 § § 1

Ordynacja podatkowa

Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.

o.p. art. 194

Ordynacja podatkowa

Dokumentowi urzędowemu przysługuje moc dowodu tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone, dopóki nie zostanie udowodnione, że dokument nie jest prawdziwy lub że oświadczenia organu są niezgodne z prawdą.

o.p. art. 130 § § 1

Ordynacja podatkowa

Pracownik urzędu podlega wyłączeniu od załatwiania sprawy, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.

k.p.c. art. 1138

Kodeks postępowania cywilnego

Zrównuje zagraniczne dokumenty urzędowe z polskimi dokumentami urzędowymi w zakresie ich mocy dowodowej.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o wykonaniu zaskarżonych decyzji.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Dz.U. Nr 41, poz.365 art. 14 § pkt 9

Ustawa z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw

Zmiana brzmienia art. 279 § 1 Kodeksu celnego.

Dz.U. Nr 41, poz.365 art. 30 § ust.1

Ustawa z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw

Postępowania w indywidualnych sprawach wszczęte i niezakończone przez organy celne przed dniem wejścia w życie ustawy pozostają w mocy.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada dochodzenia prawdy obiektywnej.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na stronie, która z danego faktu wywodzi skutki prawne.

k.c. art. 194

Kodeks cywilny

Domniemanie prawdziwości dokumentu urzędowego.

k.p.a. art. 188

Kodeks postępowania administracyjnego

Postanowienie o odmowie przeprowadzenia dowodu.

M.P. Nr 72, poz.690 art. 169 § ust.1

Zarządzenie Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 23.09.1997r.

Wymogi formalne faktury lub innego dokumentu służącego do ustalenia wartości celnej.

UE art. Protokół 6

Układ Europejski

Postanowienia o wzajemnej pomocy w sprawach celnych.

Konstytucja RP art. 87 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Umowy międzynarodowe ratyfikowane stanowią źródło powszechnie obowiązującego prawa w RP.

Konstytucja RP art. 91 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Umowy międzynarodowe są bezpośrednio stosowane, chyba że ich stosowanie uzależnione jest od wydania ustawy.

Konstytucja RP art. 89 § ust.1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ratyfikacja umów międzynarodowych przez Prezydenta za uprzednią zgodą parlamentu.

Konstytucja RP art. 88 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasady publikacji umów międzynarodowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przepisów postępowania dowodowego przez organy celne. Niewystarczające zbadanie wniosków dowodowych skarżącego. Błędna ocena wartości dowodowej raportu z dochodzenia belgijskich służb celnych.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów formalnych poprzez posłużenie się dokumentami belgijskimi bez legalizacji (nie został rozstrzygnięty jako podstawa uchylenia). Zarzut niewyjaśnienia istoty stosunku prawnego ze stroną belgijską. Zarzut arbitralnego ustalenia wartości celnej. Zarzut, że ta sama osoba rozpoznała sprawę w dwóch instancjach (nie podzielony).

Godne uwagi sformułowania

Raport z dochodzenia [...] wraz z aneksami stanowi jedynie dowód, iż przeprowadzono to postępowanie. Nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu przepisów ordynacji podatkowej kpa, czy kpc. Ustalenia, które poczyniono w toku dochodzenia nie mają przymiotu domniemania prawdziwości, podlegają ocenie i weryfikacji przez organy administracyjne jak inne dowody. Żaden przepis ordynacji podatkowej, ustawy Prawo celne, kodeksu postępowania administracyjnego nie pozwala, w toku postępowania administracyjnego, na zastosowanie art.1138 kpc.

Skład orzekający

Janusz Furmanek

sprawozdawca

Janusz Nowacki

przewodniczący

Krzysztof Szczygielski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ocena wartości dowodowej zagranicznych dokumentów urzędowych w postępowaniu celnym i administracyjnym; prawidłowe prowadzenie postępowania dowodowego przez organy celne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaniżenia wartości celnej i wykorzystania pomocy prawnej między państwami UE. Interpretacja art. 1138 KPC w kontekście postępowań administracyjnych może być przedmiotem dalszych rozważań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje złożoność międzynarodowej współpracy celnej i znaczenie prawidłowego prowadzenia postępowania dowodowego przez organy administracji. Wskazuje na ograniczenia dowodowe dokumentów zagranicznych.

Międzynarodowe oszustwo celne? Sąd administracyjny wyjaśnia, jak oceniać dowody z zagranicy.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Łd 832/03 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-06-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-06-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Janusz Furmanek /sprawozdawca/
Janusz Nowacki /przewodniczący/
Krzysztof Szczygielski
Symbol z opisem
630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie NSA Janusz Furmanek /spr./, WSA Krzysztof Szczygielski, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1/ uchyla zaskarżone decyzje, 2/ zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz T. K. 2600 /dwa tysiące sześćset/ złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3/ stwierdza, że zaskarżone decyzje do czasu uprawomocnienia się wyroku nie podlegają wykonaniu.
Uzasadnienie
Sygn. ak 3 I SA/Łd 831-859/03
U Z A S A D N I E N I E
Pismem z dnia 11.10.1999 r. na wniosek Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. Prezes Głównego Urzędu Ceł zwrócił się do Zarządu Ceł Królestwa Belgii o udzielenie pomocy w sprawie zbadania wartości celnej dywanów i dywaników w zwojach eksportowanych z Belgii do Polski w okresie od 1.06.1998 r. do 14.09.1999 r. przez firmę A - T. K. W wyniku dochodzenia przeprowadzonego przez belgijskie służby celne /Raport nr [...] z dnia [...] ujawniono w siedzibie eksportera faktury o takich samych numerach jak faktury załączone do wymienionych poniżej zgłoszeń celnych, lecz wystawione na kwoty wyższe niż te, na które opiewały faktury załączone do zgłoszeń celnych.
Ponieważ faktury dotyczyły odprawionych partii towaru Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. wszczął z urzędu postępowanie w niniejszych sprawach , a następnie decyzjami nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...] , nr [...] z dnia [...] nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...], nr [...] z dnia [...] (k.404-1244) Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. uznał zgłoszenia celne nr
|1. |[...] |z dnia [...] |
|2. |[...] |z dnia [...] |
|3. |[...] |z dnia [...] |
|4. |[...] |z dnia [...] |
|5. |[...] |z dnia [...] |
|6. |[...] |z dnia [...] |
|7. |[...] |z dnia [...] |
|8. |[...] |z dnia [...] |
|9. |[...] |z dnia [...] |
|10. |[...] |z dnia [...] |
|11. |[...] |z dnia [...] |
|12 |[...] |z dnia [...] |
|13 |[...] |z dnia [...] |
|14 |[...] |z dnia [...] |
|15 |[...] |z dnia [...] |
|16 |[...] |z dnia [...] |
|17 |[...] |z dnia [...] |
|18 |[...] |z dnia [...] |
|19 |[...] |z dnia [...] |
|20 |[...] |z dnia [...] |
|21 |[...] |z dnia [...] |
|22 |[...] |z dnia [...] |
|23 |[...] |z dnia [...] |
|24 |[...] |z dnia [...] |
|25 |[...] |z dnia [...] |
|26 |[...] |z dnia [...] |
|27 |[...] |z dnia [...] |
|28 |[...] |z dnia [...] |
|29 |[...] |z dnia [...] |
za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej i ustalił ponownie wartość celną towaru w kwocie wynikającej z ujawnionych faktur.
Od powyższych decyzji Pełnomocnik Strony odwołał się pismem z dnia 02.12.2001 r. wnosząc o ich uchylenie i umorzenie postępowań. Pełnomocnik Strony zarzucił zaskarżonym decyzjom:
1.naruszenie przepisów prawa formalnego polegające na posłużeniu się dokumentami belgijskimi bez ich legalizacji w sytuacji gdy przepisy procedury administracyjnej nie pozwalają na stosowanie dokumentów zagranicznych ( na wzór zasady z art.1138 kpc) i gdy jest brak w tym zakresie umowy z Belgią. W sprawie nie wezwano strony ponownie do zapoznania się z materiałem dowodowym po złożeniu wniosków dowodowych w piśmie z dnia 31.01.2001 r. Nie wydano ponadto postanowienia w przedmiocie rozstrzygnięcia wniosków w piśmie z dnia 31.01.2001 r. dotyczących rzetelnego i kompletnego przetłumaczenia wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach sprawy
2.niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy polegających na niewyjaśnieniu istoty stosunku prawnego łączącego skarżącego ze stroną belgijską. Zdaniem pełnomocnika strony umowa została zawarta ustnie i miejscem wykonania umowy było R. Przewóz towaru odbywał się na koszt i ryzyko strony belgijskiej. Zdaniem odwołującego się organ celny arbitralnie ustalił wartość celną i pominął w uzasadnieniu art.21 i 23 Kodeksu Celnego. Organ celny pominął również fakt, iż sprowadzony towar był niesortowany i w kraju poddawany był dalszej obróbce polegającej na sortowaniu, wycinaniu odpadów (różna barwa, załamany wzór, niesymetryczność wzoru, różna grubość, różny podkład, różny klej, brak obszycia).Był to zdaniem Strony towar pozagatunkowy, który wymagał znacznej ręcznej obróbki i znacznego nakładu pracy dla nadania mu efektu.
Dyrektor Izby Celnej w Ł., po ponownym rozpatrzeniu całości materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy decyzjami z dnia [...] nr: [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...], [...], [...] uchylił zaskarżone decyzje w części dotyczącej podstawy prawnej i w tym zakresie orzekł .W pozostałej zaś części utrzymał zaskarżone decyzje w mocy. Natomiast decyzjami nr [...] i nr [...] z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. uchylił w całości decyzje Dyrektora Urzędu celnego w Ł. nr [...] oraz [...] z dnia [...] i orzekł w następujący sposób: uchylił decyzje Dyrektora Urzędu celnego w Ł. nr [...] z dnia [...] i nr [...] z dnia [...] w części dotyczącej wartości celnej oraz kwoty wynikającej z długu celnego i w tym zakresie orzekł.
W skardze na te decyzje T. K. zarzucił, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie dla wyjaśnienia sprawy, a polegające na nieodebraniu dokumentów przewozowych od firmy B, gdyż przewóz towarów odbywał się na zlecenie, ryzyko i koszt tejże firmy.
Dokumenty określają przewoźnika, trasę przewozu, autora faktury dowożonej do R., czyli do skarżącego.
Kierowcy, jeżeli wystawiono dwie faktury, musieli mieć z nimi kontakt. Mogą wskazać źródło pochodzenia faktury wręczonej skarżącemu skarżącemu przy odbiorze towarów w R. Zgodnie z art. 83§1 Kodeksu Celnego organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego. Art.83§2 stanowi, iż po zwolnieniu towarów.
Organy celne nie odebrały dokumentów dotyczących wydania towaru do przewozu i pokwitowań związanych z wydaniem towaru oraz rozliczeniem z wykonanego przewozu.
Zarzucał dokonanie sprzecznych ustaleń z zebranym materiałem dowodowym, polegającym na nadaniu rangi dowodu fakturom belgijskim, mimo że w fakturze nie wskazano autora wystawiającego fakturę i jej odbiorcy. Wbrew twierdzeniom organu faktura musi zawierać podpis. Brak podpisu uniemożliwia rozliczenie podatku WAT.
Podpis wystawiającego fakturę jest jej elementem zasadniczym i tak oczywistym, że ustawodawca go nie wymienił.
W sytuacji, gdy firma B jest spółką cywilną podpis służy uwiarygodnieniu nazwy.
Ponadto pominięto fakt, że bezpośrednie opłaty wpłaty wymagały obecności przy kasie lub w banku, a skarżący nigdy nie był w Belgii. Jego pełnomocnik był tam 3 razy w okresie od czerwca do września 1999 r.
Dokonano 49 wpłat w przeciągu 30 dni w różnym okresie. Bezpośrednia wpłata wymagała obecności przedstawiciela firmy, a nikt z firmy A w tym czasie, w Belgii nie przebywał. Ponadto bracia D. stwierdzili, że nikt nigdy nie prosił o zaniżenie ceny.
Zarzucił, że ta sama osoba rozpoznała sprawę w dwóch instancjach, co spowodowało nieważność postępowania.
W I instancji wydał decyzję Urząd Celny w Ł., którego dyrektorem był M. S. On też wydał zaskarżone decyzje, mimo że podlegał wyłączeniu w trybie art.130-132 oraz art.240 § 1 ust.1 ordynacji podatkowej.
Dyrektor Izby Celnej w Ł. w odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że "Zgodnie z art.83 § 1 Kodeksu Celnego organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego. Art.83 § 2 stanowi, iż po zwolnieniu towarów organ celny w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym może w szczególności kontrolować dokumenty i dane handlowe dotyczące operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem. Jeżeli z kontroli zgłoszenia celnego po zwolnieniu towaru wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ celny podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane (art.83§3 Kodeksu Celnego).
W niniejszej sprawie organ celny l instancji mając na uwadze w/w przepisy wystąpił do belgijskich władz celnych w celu upewnienia się co do prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym ,w szczególności danych zawartych w fakturze załączonej do zgłoszenia celnego. Bowiem w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu 14.09.1999 r. w firmie A powstały podejrzenia zaniżania wartości celnej deklarowanej przy imporcie towarów.
W wyniku kontroli dokonanej na wniosek Prezesa Głównego Urzędu Ceł belgijskie służby celne ustaliły, że belgijska firma B NV utrzymywała z polską firmą A liczne kontakty gospodarcze, dotyczące sprzedaży dywanów . Do raportu z dochodzenia załączono fotokopie autentycznych dokumentów poświadczone "za zgodność z oryginałem" (aneks 2b).
W przedmiotowej sprawie oczywiste jest, że nowe dowody określające faktyczną wartość przedmiotowego towaru zostały ujawnione dopiero w trakcie kontroli przeprowadzonej w siedzibie eksportera - belgijskiej firmy B NV. Informacje uzyskane od belgijskich służb celnych, ujawniające nowe okoliczności, nie znane organowi celnemu w chwili dokonywania wymiaru cła w dokumencie SAD stanowią przesłankę do wszczęcia postępowania i następnie wydania decyzji administracyjnej.
Stwierdzam, że materiał dowodowy zebrany w przedmiotowej sprawie dawał podstawę do uznania w/w zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i ustalenie wartości celnej na podstawie ceny faktycznie zapłaconej za sprowadzony towar.
W tym miejscu należy podkreślić, iż Prokuratura Rejonowa w R. prowadzi postępowanie karne skarbowe przeciwko Panu T. K. o czyn z art.54§1 Kodeksu Karnego Skarbowego w związku z art.6§2 Kodeksu Karnego skarbowego.
W toku prowadzonego postępowania Prokuratura Okręgowa w P. pismem z dnia 16.07.2001 r. ([...]) wystąpiła do władz sądowych Królestwa Belgii z wnioskiem o udzielenie pomocy prawnej w sprawie karnej i przeprowadzenie dowodu za granicą. Prokuratura Okręgowa w P. wniosła okazanie zabezpieczonych faktur oraz o zadanie właścicielowi firmy belgijskiej B NV następujących pytań:
-"czy zabezpieczone przez stronę polską faktury są sporządzone na blankietach firmowych B jeżeli tak to w jaki sposób T. K. bądź P. G. je otrzymali i od kogo, czy na tych fakturach widnieje autentyczny podpis wystawiającego i czyj jest to podpis, czy na fakturach belgijskich i polskich znajdują się różne wartości towarów i w jaki sposób mogło do tego dojść"
-"w jaki sposób firma A regulowała należności za faktury, czy wyłącznie przelewem i w jakiej wysokości (zgodnie z fakturami posiadanymi przez firmę A czy też przez firmę B),jeżeli zgodnie z fakturami przedstawionymi przez firmę B to w jakiej fazie to się odbywało"
-"czy kiedykolwiek P. G. czy też inny przedstawiciel firmy A proponował właścicielowi firmy B, aby wystawiał faktury z zaniżoną wartością towarów"
Pismem z dnia 28.01.2002 r. Ministerstwo Sprawiedliwości Królestwa Belgii przesłało do Prokuratury Krajowej protokoły przesłuchań dokonanych w ramach pomocy prawnej.(k.100-199)
W dniu 13.12.2001 r. oficer pomocniczy Prokuratora Królewskiego w K. przesłuchał L. T. D. oraz jego brata Waltera D. właścicieli firmy B. W dniu 13.12.2001 r. Pan L. T. D. przekazał wyciąg z rachunku klientów z księgowości NV B na rzecz polskiego klienta firmy A , za okres od 17.06.1998 r. do 09.09.1999 r.
W dniu 13.12.2001 r. przesłuchano ponadto W. D., który zeznał, iż "przedłożone formularze to nie są formularze firmy B. Formularze te są bardzo podobne do naszych formularzy. Ponadto osoby o nazwiskach P. G. i T. K. są znani naszej firmie. Byli to przedstawiciele firmy A z Polski. Mogę formalnie zadeklarować ,że ani P. G. ani inny reprezentant A nigdy nie proponował sporządzania faktur o zaniżonej wartości towarów ".
W dniu 14.12.2001 r. firma B przedłożyła władzom sądowym Królestwa Belgii zestawienie, z którego wynika w jaki sposób firma otrzymywała płatności od firmy A.
Porównanie faktur ujawnionych u eksportera i faktur załączonych do odprawy celnej pozwala stwierdzić, że są to faktury identyczne co do numeru, daty, sprzedającego, kupującego, waluty faktury.
Zasadnicze różnice dotyczą: ceny jednostkowej i wartości ogólnej faktury.
Jak wynika z protokołów przesłuchania właściciel firmy belgijskiej W. D. , zeznał, iż " przedłożone formularze to nie są formularze firmy B. Formularze te są bardzo podobne do naszych formularzy"
Potwierdzeniem, że importer dokonywał płatności w kwotach wynikających z ujawnionych faktur, jest zaksięgowanie takich sum jakie wynikają z ujawnionych faktur, w dokumentach księgowych eksportera, (wyciąg z rachunku klientów z księgowości MV B na rzecz polskiego klienta firmy A ,za okres od 17.06.1998 r. do 09.09.1999 r. przedłożony w dniu 13.12.2001 r. (k.172-173) przez L. D. w trakcie przesłuchania przez władze belgijskie)
Do "Raportu z dochodzenia [...]" z dnia 14.06.2000 r. sporządzonego przez Ministerstwo Finansów Królestwa Belgii - Oddział w K. załączone zostały ponadto potwierdzone za zgodność belgijskie dokumenty celne - noty tranzytowe (karta 1 SAD )(Aneks 2b " Raportu z dochodzenia [...]").
Należy ponadto podkreślić, że w niniejszej sprawie eksporter wystawiał faktury na kwoty znacznie wyższe niż wynikające z faktur przedstawianych przez Stroną do odpraw celnych oraz, że Strona dokonywała płatności w tych kwotach. Wyrażają one zatem rzeczywiste zobowiązanie importera względem kontrahenta belgijskiego. Stwierdzam, że informacje zawarte w raporcie Ministerstwa Finansów Królestwa Belgii, potwierdzone uwierzytelnionymi kopiami dokumentów są wiarygodne. Pozwalają jednoznacznie określić rzeczywistą wartość celną sprowadzonego towaru.
Należy podkreślić, iż Belgia - członek Wspólnoty Europejskiej oraz Polska związane są postanowieniami Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami członkowskimi z drugiej strony. Integralną część tego Układu stanowią protokoły i załączniki do niego ( zał. do Dz.U. z 27 stycznia 1994 r. Nr 11, poz. 38 ) . Protokół 6 UE zawiera postanowienia o wzajemnej pomocy w sprawach celnych.
Zgodnie z nimi, na prośbę władz celnych występujących z wnioskiem, władze proszone o pomoc prowadzą dochodzenia, wykrywają naruszenia ustawodawstwa celnego, dostarczają wszystkie stosowne informacje umożliwiające właściwe stosowanie tego ustawodawstwa.
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 20 października 1992 r. podał do powszechnej wiadomości, że Układ Stowarzyszeniowy został uznany za słuszny zarówno w całości, jak i każde z postanowień w nim zawartych, jest przyjęty, ratyfikowany i zatwierdzony i będzie niezmiennie zachowywany. Ratyfikowane umowy międzynarodowe są źródłem powszechnie obowiązującego prawa w RP ( art. 87 ust. 1 Konstytucji).
W art. 91 ust. 1 Konstytucji zawarto przepis generalnie transformujący umowę międzynarodową do wewnętrznego porządku prawnego, co oznacza, iż jest ona bezpośrednio stosowana, chyba że stosowanie umowy uzależnione jest od wydania ustawy.
Warunkiem transformacji jest jednak opublikowanie umowy w Dzienniku Ustaw, ten zaś wymóg - ogłaszania "w trybie wymaganym dla ustaw" - Konstytucja ustanawia jedynie względem umów ratyfikowanych za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie, odsyłając określenie zasad publikacji innych umów do ustaw (art. 88 ust. 3). Umowy międzynarodowe, które są ratyfikowane przez Prezydenta za uprzednią zgodą parlamentu wyrażoną w ustawie (art.89 ust.1) i które są ogłaszane w trybie wymaganym dla ustaw (art. 88 ust. 3), mają moc prawną ustawy.
Prezydent RP ogłosił powyższą umowę w załączniku do Dz. U. Nr 11, poz. 38 z dnia 27 stycznia 1994 r. Wyniki dochodzenia przekazywane są w formie dokumentów, uwierzytelnionych kopii dokumentów, sprawozdań, które zgodnie z art.11 pkt 2 i 3 Protokołu 6, mogą być wykorzystywane jako dowody w aktach, sprawozdaniach, zaświadczeniach oraz w postępowaniach sądowych prowadzonych przez umawiające się Strony.
Zgodnie z art.270 § 1 Kodeksu Celnego organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Dowodem w sprawie jest niewątpliwie dokument z dnia 14.06.2000 r. noszący nazwę "Raport z dochodzenia [...]" sporządzony przez Ministerstwo Finansów Królestwa Belgii - Oddział W K. wraz ze stanowiącymi jego Integralną część aneksami 2a ,2b i 3 , podpisane przez pracownika urzędu A. P.
Dokument ten sporządzony został przy zastosowaniu norm zawartych w załączniku Nr 6 do Układu Europejskiego ustanawiającego stowarzyszenie między Rzeczpospolitą Polską, z jednej strony, a Wspólnotami Europejskimi i ich Państwami Członkowskimi, z drugiej strony, sporządzony w Brukseli dnia 16 grudnia 1991 r.
Przepisy ordynacji podatkowej regulują wprawdzie kwestię dowodów, ale te przepisy są w porównaniu z przepisami Kodeksu Postępowania Cywilnego - ( ustawa z dnia 17.11.1964r. - Dz.U. Nr 43, poz.296 z 1964r. z późn.zmianami ) - stosunkowo zwięzłe, toteż w wielu kwestiach dotyczących dowodów należy stosować odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego (Zb. Janowicz "KPA -Komentarz", WP PWN, 1999, str. 217).
Dlatego dla oceny "Raportu z dochodzenia [...] " należy sięgnąć do art. 1138 k.p.c. którego istota polega na tym, że zrównuje zagraniczne dokumenty urzędowe z polskimi dokumentami urzędowymi (i to bez wprowadzenia klauzuli wzajemności) w zakresie ich mocy dowodowej. Przepis ten ma zastosowanie w postępowaniu przed NSA ( art. 59 ustawy o NSA). Natomiast kwestia odpowiedniego stosowania w postępowaniu przed NSA art. 1096 k.p.c. stała się od dnia 17 października 1997 r. - co wynika z wcześniejszych rozważań - bezprzedmiotowa, bowiem zasada pierwszeństwa umowy międzynarodowej przed ustawą wynika wprost z Konstytucji. W uwzględnieniu powyższych rozważań należy stwierdzić, że "Raport z dochodzenia [...] " wraz z aneksami w świetle polskiego prawa są zagranicznymi dokumentami urzędowymi bowiem zostały sporządzone przez organ obcego państwa. Ministerstwo Finansów Królestwa Belgii - Oddział w K. jest organem powołanym (właściwym) do sporządzenia takich dokumentów i dokumenty te dotyczą zakresu (sfery) działania tego urzędu. Skoro zaś jest dokumentem urzędowym przeto stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone dopóty, dopóki i nie zostanie udowodnione, że dokument nie jest prawdziwy (autentyczny) albo że oświadczenia organu są niezgodne z prawdą (art. 194 OP.).
Wartość dowodowa "Raportu z dochodzenia [...] " i aneksów nr 2a, 2b i 3 jako dokumentów urzędowych zależy od prawa polskiego. Można obalić domniemanie prawdziwości przysługujące dokumentom urzędowym, przeprowadzając zarówno dowód przeciwko temu, iż dokument nie pochodzi od organu, który go wystawił, jak i przeciwko treści dokumentu. Póki jednak dowód taki nie zostanie przeprowadzony, dokumentowi urzędowemu przysługuje moc dowodu zupełnego. Przepisy Ordynacji Podatkowej nie regulują kwestii ciężaru dowodu w postępowaniu.
Ogólna reguła dowodowa z art. 6 Kodeksu Cywilnego która znajduje w takim przypadku zastosowanie stanowi, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na organie tub stronie, zależnie od tego, który z tych podmiotów wywodzi z danego faktu skutki prawne. Zasada dochodzenia prawdy obiektywnej (art, 7 k.p.a., art. 122 o.p.) nie jest regulatorem ciężaru dowodu. Spółka nie zdołała przeprowadzić dowodu obalającego moc dowodową "Raportu z dochodzenia".
Zgodnie z art.23§1 Kodeksu Celnego wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana, o ile jest to konieczne , z uwzględnieniem art. 30 i art. 31.
W sprawie nie ma znaczenia okoliczność kto dokonywał płatności w imieniu firmy A , skoro czynił to w imieniu i na konto importera.( Dowód: wyciąg z rachunku klientów z księgowości NV B na rzecz polskiego klienta firmy A , za okres od 17.06.1998 r. do 09.09.1999 r.)
Wydanie decyzji ustalającej nową wysokość należności celnych nie wymaga ustalenia winy importera. Fakt uznania importera winnym bądź niewinnym nie ma wpływu na prawidłowe ( zgodnie z przepisami Kodeksu Celnego ) ustalenie wartości celnej. W tym przedmiocie toczy się postępowanie karno - skarbowe niezależne od postępowania celnego, mającego na celu ustalenie prawidłowej wartości celnej towaru zgłoszonego do odprawy celnej wg. JDA SAD nr jw.
Wobec powyższego nie można przyjąć argumentacji Strony, iż organy celne nie dysponują dowodami przeciwko Stronie, świadczącymi o jej świadomym i zamierzonym udziale w procesie zaniżania wartości celnej sprowadzonego towaru.
W odpowiedzi na zarzut skarżącego dotyczący niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych oraz niewystąpienie o dokumentację przewozową od firm transportowych wskazanych przez firmę belgijską wyjaśniam, że w toku postępowania dowodowego pismem z dnia 18.12.2000 r. pełnomocnik strony wniósł o zażądanie dokumentacji przewozowej od firm transportowych wskazanych przez firmę belgijską .Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Urzędu Celnego w Ł. działając na podstawie art.188 Ordynacji Podatkowej odmówił przeprowadzenia dowodów, z uwagi na fakt, iż okoliczności podane przez stronę nie mają znaczenia dla sprawy. W uzasadnieniu postanowienia organ celny l instancji wskazał, że urząd dysponuje dokumentami CMR załączonymi do zgłoszeń celnych. Koszty związane z transportem towaru nie są bowiem kwestią sporną i jako takie nie są przedmiotem prowadzonego postępowania. W świetle powyższego organ celny l instancji doszedł do przekonania, iż przeprowadzenie dowodu z dokumentacji przewozowej firm transportowych nie ma znaczenia dla sprawy.
Brak podpisu na ujawnionej w wyniku postępowania fakturze, nie może jej dyskwalifikować jako dowodu .Tego rodzaju faktury są honorowane w obrocie celnym . Obowiązujące w dacie zgłoszenia celnego Zarządzenie Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 23.09.1997r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych.(M.P. Nr 72, poz.690 z 1997r.) nie wymienia podpisu i pieczęci dostawcy jako wymogu formalnego, który powinna spełniać faktura. Zgodnie bowiem z § 169 ust.1 w/w zarządzenia faktura lub inny dokument służący do ustalenia wartości celnej powinny zawierać w szczególności:
1) nazwę i adres kontrahenta,
2) nazwę i adres nabywcy,
3) numer, miejsce i datę wystawienia,
4) rodzaj i ilość towaru oraz jego wartość w walucie wymienialnej albo walucie polskiej lub walucie obcej nie będącej walutą wymienialną, jeżeli ustalenie płatności następuje zgodnie z art. 12 ust. 3 lub ust. 4 ustawy z dnia 2 grudnia 1994 r. - Prawo dewizowe (Dz. U. Nr 136, poz. 703, z 1995 r. Nr 132, poz. 641, z 1996 r. Nr 106, poz. 496 i z 1997 r. Nr 71,poz.449).
5) z zastrzeżeniem ust. 2, warunki dostawy (np. wg INCOTERMS '90), z wyjątkiem dokumentów określonych w § 168 ust. 1 pkt 4-6.
Podnieść również trzeba, że wiarygodność danych zawartych w ujawnionych fakturach została stwierdzona przez belgijskie władze celne.
Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 130 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej wyjaśniam, iż przepis ten stanowi, że pracownik urzędu podlega wyłączeniu od załatwiania sprawy, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. W analizowanym przypadku nie można uznać, iż wskazany przez Skarżącego fakt, że decyzję organu l instancji podpisał F. C., który w tym zakresie działał z upoważnienia Dyrektora Urzędu Celnego w Ł., którym był wówczas M. S., a także fakt, iż decyzja organu odwoławczego została podpisana przez działającego z upoważnienia Dyrektora Izby Celnej w Ł. Zastępcę Dyrektora M. S. nie oznacza, jak twierdzi Skarżący, że "zarówno decyzja organu celnego pierwszej instancji, jak i organu odwoławczego, zostały wydane (i podpisane) przez tę samą osobę zaangażowaną w sprawę w obu instancjach, tj. M. S." Przede wszystkim należy stwierdzić, iż przedmiotowe decyzje nie zostały wydane przez jakąkolwiek osobę lecz przez odpowiednie organy działające na podstawie przepisów prawa tj. przez odpowiednio Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. oraz Dyrektora Izby Celnej w Ł. Ponadto należy zauważyć, iż sam fakt, że F. C. podpisał decyzje organu l instancji z upoważnienia Dyrektora Urzędu Celnego w Ł. nie upoważnia do twierdzenia, że M. S. brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji.
Tym samym bezzasadne jest twierdzenie Skarżącego, iż przedmiotowe decyzje zostały podpisane przez tą samą osobę zaangażowaną w sprawę w obu instancjach."
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art.1§ 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U Nr 153, poz.1269 ze zm./ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Stosownie do § 2 tego artykułu kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem.
Sąd - po myśli art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270/ - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W sprawie organy administracyjne naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, a w szczególności przepisy regulujące przeprowadzenie postępowania dowodowego.
Zgodnie bowiem z art.122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U Nr 137, poz.926 ze zm./ w zw. z art.262 ustawy Prawo celne organy celne podejmują wszelkie niezbędne działanie w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu celnym.
Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem /art.180 § 1 ordynacji podatkowej/.
W tej sprawie te przepisy zostały naruszone przez organy obu instancji. Nie zostały bowiem okoliczności podnoszone przez skarżącego, a dotyczące przewozu towaru, braku możliwości posługiwania się przez skarżącego fałszywymi fakturami, kwestia płatności za towar w Belgii.
Wbrew temu co stwierdził organ Raport z dochodzenia [...] wraz z aneksami stanowi jedynie dowód, iż przeprowadzono to postępowanie. Nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu przepisów ordynacji podatkowej kpa, czy kpc. Ustalenia, które poczyniono w toku dochodzenia nie mają przymiotu domniemania prawdziwości, podlegają ocenie i weryfikacji przez organy administracyjne jak inne dowody.
Wobec powyższego organy powinny ocenić, czy wnioski dowodowe zgłoszone przez stronę, zmierzające do podważenia zeznań złożonych przez braci D. przed belgijskimi organami będą miały znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.
Ponadto żaden przepis ordynacji podatkowej, ustawy Prawo celne, kodeksu postępowania administracyjnego nie pozwala, w toku postępowania administracyjnego, na zastosowanie art.1138 kpc.
Nie można natomiast podzielić zarzutu skarżącego, że ta sama osoba wydawała decyzje w I i II instancji. Należy podzielić argumenty podane przez organ administracyjny w odpowiedzi na skargę, a ponadto należy jeszcze dodać, iż stosownie do art.14 pkt 9 ustawy z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U Nr 41, poz.365/ art.279 § 1 kodeksu celnego otrzymał brzmienie.
Organami celnymi, stosownie do ich właściwości są:
1/ naczelnik urzędu celnego - jako organu pierwszej instancji, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej
2/ dyrektor izby celnej - jako organ odwoławczy od decyzji i postanowień naczelnika urzędu celnego.
Artykuł 30 ust.1 stanowi, że postępowania w indywidualnych sprawach wszczętych i niezakończonych przez organy celne przed dniem wejścia w życie ustawy, przy czym wszystkie już podjęte czynności pozostają w mocy.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c orzekł jak w sentencji.
O wykonaniu zaskarżonych decyzji rozstrzygnął na podstawie art.152 p.p.s., a o kosztach zgodnie z art.200 p.p.s.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę