I SA/Łd 800/19

I SA/Łd 800/19 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2020-07-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-11-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Joanna Tarno
Paweł Janicki /sprawozdawca/
Wiktor Jarzębowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 2537/20 - Wyrok NSA z 2023-04-18
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 900
art. 215 par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki (spr.) Sędzia WSA Joanna Tarno Protokolant: St. sekretarz sądowy Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2020 r. sprawy ze skargi H. K. M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w sentencji decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. na rzecz skarżących kwotę 597 (słownie: pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., postanowieniem z [...]. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z [...]. w sprawie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki pisarskiej, w decyzji własnej z [...]., określającej H. K. i M. K. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2012.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z [...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. określił H. K. i M. K. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2012 w kwocie 17 352 zł, a następnie postanowieniem z 21 maja 2019 r. sprostował z urzędu oczywistą omyłkę pisarską ww. decyzji w ten sposób, że na pierwszej stronie w sentencji decyzji wadliwie wpisanej kwoty zobowiązania 17 352 zł wpisano kwotę 18 907 zł.
Utrzymując w mocy powyższe postanowienie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyjaśnił, że zastosowany w niniejszej sprawie przez organ podatkowy tryb sprostowania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł. z [...]. był prawidłowy. W rozpoznawanej sprawie bowiem organ pierwszej instancji w uzasadnieniu decyzji (str. 44-47) przedstawił jednoznaczne wyliczenia, na podstawie których określono wysokość zobowiązania podatkowego zatem, dokonane sprostowanie nie doprowadziło do odmiennego rozstrzygnięcia co do meritum. Z powyższych wyliczeń wynika, że należny podatek dochodowy od osób fizycznych za 2012 rok wynosi 18 907 zł a nie 17 352 zł.
W skardze M. K. i H. K. zarzucili naruszenie art. 215 § 1 w związku z art. 207 § 1 i § 2 i art. 121 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r., poz. 900).
Skarżący nie zgodzili się z argumentacją prezentowaną przez organy podatkowe obu instancji w przedmiocie dopuszczalności sprostowania w trybie art. 215 o.p. wysokości zobowiązania określonego w sentencji decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Ł.. Zdaniem skarżących sprostowanie na podstawie art. 215 § 1 o.p. decyzji organu pierwszej instancji kwoty zobowiązania podatkowego w formie postanowienia było niedopuszczalne i doprowadziło do merytorycznej zmiany prostowanego rozstrzygnięcia. Poza tym zastosowanie trybu rektyfikacyjnego przez organ pierwszej instancji w stanie faktycznym niniejszej sprawy było niedopuszczalne również z tego powodu, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ł. zastosował go w sytuacji, gdy strona wniosła już odwołanie od tej decyzji. Nie można zatem zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że zastosowanie trybu przewidzianego w art. 215 § 1 o.p. jest w takiej sytuacji możliwe.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, argumentując jak dotychczas.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 215 § 1 o.p. organ podatkowy może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji. W treści cytowanego przepisu w szczególności akcentuje się oczywistość błędu, który ma być prostowany w powyższym trybie.
W doktrynie przyjmuje się, że powyższy przepis przewiduje prostowanie błędów i omyłek, które stanowią wady nieistotne, wobec czego sprostowanie decyzji nie może prowadzić do zmiany jej treści (A. Kabat, Ordynacja podatkowa komentarz Lexis Nexis Warszawa 2011, s. 871).
Nie może też, co wydaje się oczywiste, prowadzić do odmiennego określenia wysokości zobowiązania podatkowego niż to, które określono w prostowanej decyzji.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie organy doprowadziły do sytuacji, w której wysokość zobowiązania określona na podstawie decyzji wydanej w toku postępowania wymiarowego została istotnie zmieniona w drodze rektyfikacji z art. 215 § 1 o.p. przyjętej w zaskarżonym postanowieniu.
Niezasadne jest przy tym powoływanie się przez organ odwoławczy na wyrok NSA z dnia 1 czerwca 2017 r., sygn.. akt II FSK 1923/15. W orzeczeniu tym sformułowano tezę, iż w przypadku wyraźnej rozbieżności między sentencją a uzasadnieniem kwotę podaną w sentencji można uznać za oczywistą omyłkę. Wyrokiem tym rozstrzygnięto sprawę, w której organ w miejsce kwoty 74 017,50 zł wpisał kwotę 47 140 zł. Tego rodzaju przestawienie cyfr, w ocenie NSA, można uznać oczywistą omyłkę gdyż uzasadnienie decyzji zawiera rozliczenie podatku, z którego wynika prawidłowa kwota.
Z kolei w wyroku z dnia 30 sierpnia 2018r. sygn. akt I FSK 1653/16 sprostowano sentencję, w której pominięto jeden miesiąc (okres rozliczeniowy) objęty decyzją, a sprostowanie dotyczyło decyzji organu odwoławczego.
Wreszcie w wyroku z dnia 21 sierpnia 2018r., sygn. akt I FSK 1974/16 kwoty prawidłowe były wprost podane w uzasadnieniu decyzji, a sprostowanie nastąpiło zanim strona złożyła odwołanie od decyzji.
Zatem wyroki te dotyczą odmiennych sytuacji procesowych i nie mogą stanowić podstawy do zastosowania trybu z art. 215 § 1 o.p. w rozpoznawanej sprawie.
Ponadto w rozpoznawanej sprawie nie ma mowy o przestawieniu cyfr czy innej oczywistej omyłce rachunkowej czy jakiejkolwiek innej omyłce. Zobowiązanie została odmiennie określone w sentencji przed i po sprostowaniu.
Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na swoistą sekwencję kwot zobowiązania podatkowego określanego przez organ pierwszej instancji. Dla lepszego zobrazowania kwoty te są podawane w pełnych złotówkach.
I tak w uchylonej decyzji z [...]. zobowiązanie określono w kwocie 17 197 zł. W decyzji z [...]. w wersji pierwotnej zobowiązanie wynosi 17 352 zł, zaś po przedmiotowym sprostowaniu 18 907 zł.
Przy tak zbliżonych kwotach podatnik (ani sąd pierwszej instancji) nie ma jasności i pewności, co do tego która z nich jest prawidłowa. W tej sytuacji argumentacja, że kwota prawidłowa wynika z uzasadnienia decyzji z dnia [...]. nie może być uznana za zasadną skoro z zestawienia na k. 47 cytowanej decyzji wynika jedynie to, że podatek należny wynosi 18 907 zł, a wysokość zobowiązania nie jest wskazana. Gwoli wyjaśnienia podatek należny jest pojęciem z zakresu podatku od wartości dodanej i bynajmniej nie oznacza zobowiązania podatkowego. Wobec tego powoływanie się przez organ na tę pozycję w rozbudowanej tabeli zamieszczonej w uzasadnieniu decyzji wymiarowej uznać należy za niewystarczającą dla uznania legalności zmiany wysokości zobowiązania podatkowego w sentencji decyzji w drodze sprostowania oczywistej omyłki. Innymi słowy brak jest podstaw prawnych, faktycznych i logicznych, które pozwalałyby uznać, że w sprawie doszło do zaistnienia oczywistej omyłki w wysokości zobowiązania podatkowego orzeczonej wobec strony skarżącej.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności na podstawie art. 145 § 1 punkt 1 litera c i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) orzeczono jak w sentencji.
dch