I SA/Łd 799/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego z powodu naruszenia zasad postępowania i niejasności uzasadnienia organów podatkowych.
Spółka A złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego. Organy podatkowe uznały, że spółka nie spełniła warunku przedstawienia informacji o bieżącej sytuacji finansowej, mimo że spółka twierdziła, iż taką informację wysłała. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie zasady zaufania do organów państwa, niespójność uzasadnień oraz brak należytego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Sprawa dotyczyła skargi A Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego. Organy podatkowe uznały, że spółka nie spełniła warunków umorzenia należności objętych restrukturyzacją, w szczególności nie przedstawiła informacji o bieżącej sytuacji finansowej, mimo wezwań. Spółka argumentowała, że taką informację wysłała i że jej sytuacja finansowa była organom znana. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną, uchylając zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano na naruszenie zasady zaufania do organów państwa (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz zasady prawdy obiektywnej (art. 122 Ordynacji podatkowej). Sąd wytknął organom obu instancji niespójność uzasadnień i brak wnikliwego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności kwestii doręczenia informacji o sytuacji finansowej. Sąd podkreślił, że organ odwoławczy nie odniósł się dostatecznie do zarzutów odwołania i zaskoczył stronę argumentem, że nawet gdyby informacja została dostarczona, nie miałaby znaczenia dla wyniku postępowania. Sąd wskazał również na naruszenie przepisów art. 187 § 1, 191 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Nakazano organowi ponowne przeprowadzenie postępowania i wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy nieprawidłowo umorzył postępowanie, naruszając zasady postępowania i nie wyjaśniając należycie stanu faktycznego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe nie wykazały należytej staranności w wyjaśnieniu, czy spółka faktycznie przedstawiła wymagane informacje, a także nie odniosły się w sposób spójny i logiczny do argumentów strony. Niespójność uzasadnień i brak weryfikacji stanu faktycznego stanowiły naruszenie zasady zaufania do organów państwa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.r.n.p.p.e. art. 10 § 1
Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców
Przedsiębiorca musi przedstawić organowi restrukturyzacyjnemu program restrukturyzacji oraz informację o bieżącej sytuacji finansowej, a także wpłacić opłatę restrukturyzacyjną i nie posiadać zaległości z tytułu należności nieobjętych restrukturyzacją.
o.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu prowadzącego postępowanie działania w sposób pogłębiający zaufanie do Państwa.
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej, nakazująca organom podejmowanie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.
Pomocnicze
u.r.n.p.p.e. art. 10 § 2
Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców
Informację o bieżącej sytuacji finansowej należy przedstawić wraz z wnioskiem, a dodatkowo po 11 miesiącach od doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji, nie później niż przed upływem 14 miesięcy.
u.r.n.p.p.e. art. 21 § 1
Ustawa o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców
Określa warunki zakończenia restrukturyzacji.
o.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organu zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy okoliczność została udowodniona.
o.p. art. 210 § 4
Ordynacja podatkowa
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać rozstrzygnięcie o żądaniu strony oraz wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie zasady zaufania do organów państwa. Niespójność i powierzchowność uzasadnień decyzji organów obu instancji. Brak należytego wyjaśnienia kwestii doręczenia informacji o sytuacji finansowej. Zaskoczenie strony argumentem o braku znaczenia informacji, nawet jeśli zostałaby dostarczona.
Godne uwagi sformułowania
Już samo porównanie ze sobą uzasadnień decyzji organu pierwszej i drugiej instancji dowodzi, że w sposób oczywisty naruszono normy ukształtowane wspomnianymi przepisami. Stawia to stronę postępowania w kłopotliwej i niezrozumiałej sytuacji. Wyłania się również pytanie, jak rozumieć zamieszczony w uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji zwrot: Spółka "nie spełniła podstawowego warunku do objęcia umorzeniem należności podlegających restrukturyzacji, który winien wynikać z informacji zawierającej podstawowe dane o bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorcy (art. 10 ust. 2)" (s. 3). Lakoniczność i niespójność uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie pozwala na rozstrzygnięcie tego dylematu i zdaje się świadczyć o powierzchowności dokonanych ustaleń faktycznych.
Skład orzekający
P. Janicki
przewodniczący
Jarzębowski
członek
Z. Kmieciak
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Naruszenia proceduralne w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza dotyczące zasady zaufania i obowiązku wyjaśniania stanu faktycznego przez organy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej ustawy o restrukturyzacji należności publicznoprawnych, ale zasady proceduralne są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje typowe błędy proceduralne organów administracji, które prowadzą do uchylenia ich decyzji, co jest cenne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Błędy organów podatkowych doprowadziły do uchylenia decyzji o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 799/04 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2005-01-18 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2004-09-03 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Paweł Janicki /przewodniczący/ Wiktor Jarzębowski Zbigniew Kmieciak /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6119 Inne o symbolu podstawowym 611 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA P. Janicki, Sędziowie NSA Jarzębowski, Z. Kmieciak (spr.), Protokolant: K. Brykalska-Stępień, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2005r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz skarżącej spółki kwotę 500 zł (pięćset zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. orzekł o umorzeniu postępowania restrukturyzacyjnego prowadzonego wobec A Spółce z o.o. z siedzibą w Ł. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że decyzją z dnia [...] dotyczącą warunków postępowania restrukturyzacyjnego organ podatkowy określił Spółce kwotę należności objętych restrukturyzacją oraz wysokość opłaty restrukturyzacyjnej. Jednocześnie poinformował on Spółkę, że zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz.U. Nr 155, poz. 1287 ze zm.) należności, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. d i e, objęte restrukturyzacją podlegają umorzeniu pod warunkiem, że przedsiębiorca: 1) przedstawi organowi restrukturyzacyjnemu, z zastrzeżeniem art. 13 ust. 3, program restrukturyzacji oraz informację zawierającą dane o jego bieżącej sytuacji finansowej, w tym dane wymienione w art. 1 ust. 2 oraz 2) wpłaci opłatę restrukturyzacyjną, o której mowa w art. 19, oraz 3) w dniu wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, nie posiada zaległości z tytułu należności wymienionych w art. 11 ust. 1 pkt 2 i ust. 3, nieobjętych restrukturyzacją, należących do właściwości danego organu restrukturyzacyjnego. Dane wymienione w ust. 1 pkt 1 należy przedstawić łącznie z wnioskiem, o którym mowa w art. 12 ust. 1, a informację zawierającą podstawowe dane o bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorcy dodatkowo także po upływie 11 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji, jednak nie później niż przed upływem 14 miesięcy od dnia doręczenia tej decyzji (art. 10 ust. 2 powołanej ustawy). Z analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynikało, iż Spółka A dokonała wpłaty należnej opłaty restrukturyzacyjnej, nie posiadała zaległości z tytułu należności nie objętych postępowaniem restrukturyzacyjnym, jednakże pomimo kilkakrotnego wezwania nie przedstawiła informacji dotyczącej bieżącej sytuacji finansowej. W odwołaniu od powyższej decyzji strona podniosła, że spełniła wszystkie warunki, jakie są konieczne dla umorzenia należności objętych postępowaniem restrukturyzacyjnym. Podkreśliła, załączając jako dowód kserokopię pisma i dowód nadania, że w piśmie z dnia 24 lutego 2004r. zawarta została informacja o bieżącej kondycji finansowej Spółki, która była organom podatkowym znana, ponieważ ze złożonych w roku 2003 deklaracji podatkowych jednoznacznie wynikało, że Spółka nie prowadziła działalności gospodarczej, a jej podjęcie miało nastąpić dopiero po zakończeniu procesu restrukturyzacji. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję dodatkowo podnosząc, iż bezspornym jest, że w roku 2003 Spółka nie prowadziła działalności gospodarczej i tym samym nie spełniła podstawowego warunku, niezbędnego do umorzenia należności objętych procesem restrukturyzacji, jakim jest przedstawienie informacji o bieżącej sytuacji finansowej Spółki zawierającej dane o jej konkurencyjności na rynku, wysokości uzyskiwanych obrotów, stanie zadłużenia i zdolnościach kredytowych. Podkreślił, że restrukturyzacja zaległości podatkowych może nastąpić wyłączenie po spełnieniu przez przedsiębiorcę warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców i jest instytucją odrębną od umorzenia zaległości podatkowych określonej w art. 67 Ordynacji podatkowej. W skardze skierowanej do sądu administracyjnego strona podnosząc zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Wskazując na brak spójności uzasadnienia decyzji organu pierwszej i drugiej instancji zaakcentowano, że informacja o bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorcy jest jedynie dokumentem pomocniczym w procesie restrukturyzacji, ponieważ organy podatkowe w przypadku wątpliwości lub braku jakichkolwiek wiadomości dysponują środkami pozwalającymi ustalić i zweryfikować przedstawione dane. Ponadto wskazano, iż Spółka prowadzi działalność gospodarczą w bardzo ograniczonym zakresie i jako "mały przedsiębiorca" była zwolniona od obowiązku sporządzenia programu restrukturyzacyjnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że okoliczność nie prowadzenia przez Spółkę działalności gospodarczej w okresie toczącego się postępowania restrukturyzacyjnego spowodowała nie spełnienie warunku, o którym stanowi przepis art. 10 ust. 1 pkt 3 i w konsekwencji doprowadziła do umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna. Podstawowym obowiązkiem każdego organu prowadzącego postępowanie jest działanie w sposób pogłębiający zaufanie do Państwa (władzy publicznej) - art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, przy pełnym poszanowaniu zasad i wymagań narzuconych przez regułę ujętą w art. 122 powołanej ustawy. Już samo porównanie ze sobą uzasadnień decyzji organu pierwszej i drugiej instancji dowodzi, że w sposób oczywisty naruszono normy ukształtowane wspomnianymi przepisami. Rzecz w tym, że przedstawiając motywy decyzji pierwszoinstancyjnej, skoncentrowano się na kwestii zaniechania przekazania właściwemu w sprawie organowi stosownych informacji. Jak zaznaczono na s. 2 uzasadnienia decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P., Spółka "nie przedstawiła informacji na temat bieżącej sytuacji finansowej, mimo kilkakrotnego wezwania Urzędu". W odwołaniu od decyzji wskazano na fakt przesłania informacji, o której mowa wyżej (pismo z 24 lutego 2004 r.), załączając kserokopię dowodu nadania przesyłki poleconej. Można było się spodziewać, że w ramach postępowania odwoławczego okoliczność ta zostanie wyjaśniona, zaś sama sprawa - rozstrzygnięta z uwzględnieniem stanu faktycznego znanego organowi, w tym danych wyliczonych przez stronę. Tak się jednak nie stało, bowiem organ drugiej instancji, nie odnosząc się w sposób wnikliwy i dostatecznie szczegółowy do zarzutów odwołania, poprzestał na prostej konstatacji: nie ma zasadniczego znaczenia w sprawie okoliczność, na którą powołała się Spółka. Jak .przyznano, nawet gdyby informacja ta dotarła do Urzędu Skarbowego, to w świetle z n a n e g o o r g a n o w i stanu faktycznego należało umorzyć postępowanie restrukturyzacyjne. Stwierdzenie to kryje w sobie wewnętrzną sprzeczność. Z jednej strony kwestionuje się przekazanie organowi wymaganej przez ustawę informacji, wyprowadzając z tego faktu niekorzystne dla wnioskodawcy konsekwencje prawne, z drugiej zaś przyjmuje, że stan sprawy jest organowi znany. Stawia to stronę postępowania w kłopotliwej i niezrozumiałej sytuacji. Istota problemu sprowadza się przecież do tego, że złożone informacje wymagały w e r y f i k a c j i przy zapewnieniu stronie czynnego udziału w postępowaniu. Tymczasem została ona - na etapie postępowania odwoławczego, zaskoczona argumentem, iż nawet gdyby udzielono stosownych informacji, to i tak nie miało to znaczenia dla wyniku postępowania. Trudno o bardziej widoczny przykład naruszenia zasady zaufania jednostki do organów podatkowych. Wyłania się również pytanie, jak rozumieć zamieszczony w uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji zwrot: Spółka "nie spełniła podstawowego warunku do objęcia umorzeniem należności podlegających restrukturyzacji, który winien wynikać z informacji zawierającej podstawowe dane o bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorcy (art. 10 ust. 2)" (s. 3). Nie bardzo wiadomo, czy chodzi tu o stan postulowany, który miał na uwadze organ podatkowy czy też realnie istniejący, t j. ujęty w przepisach prawa obowiązek ciążący na przedsiębiorcy. Lakoniczność i niespójność uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie pozwala na rozstrzygnięcie tego dylematu i zdaje się świadczyć o powierzchowności dokonanych ustaleń faktycznych* Z tego powodu, ze względu na naruszenie wymienionych wcześniej przepisów prawa, jak też art. 187 § 1, 191 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z 50 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 155, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono po myśli art. 200 tej ustawy.- Przeprowadzając ponownie postępowanie, organ podatkowy powinien przede wszystkim wyjaśnić kwestię ewentualnego doręczenia informacji stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 1 ustawy restrukturyzacyjnej oraz - w zależności od wyniku tych ustaleń - ocenić, czy są spełnione przesłanki uzasadniające uwzględnienie złożonego przez Spółkę wniosku. Jz/
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI