I SA/Łd 77/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na postanowienie SKO dotyczące zaliczenia wpłat na poczet zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym, uznając prawidłowość rozliczeń organów podatkowych.
Podatnik R. B. zaskarżył postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy decyzję Burmistrza Wielunia w sprawie zaliczenia wpłat na poczet zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym. Skarżący kwestionował sposób rozliczenia wpłat z lat 2024 na zaległości z lat 2018 i 2019, zarzucając zawyżanie zobowiązań i nieprawidłowe księgowanie. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące zaliczania wpłat na poczet zaległości, odsetek i kosztów upomnienia, a także prawidłowo ustaliły przerwanie biegu przedawnienia odsetek od zaległości z 2018 r. z uwagi na wszczęte postępowanie egzekucyjne.
Sprawa dotyczyła skargi R. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Wielunia z dnia 9 sierpnia 2024 r. w przedmiocie zaliczenia wpłat na poczet zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym. Podatnik zarzucał organom rażące naruszenie prawa i procedury, twierdząc, że podatki były zawyżane od 1990 r. do 2022 r., a bieżące wpłaty były nieprawidłowo zaliczane na poczet zaległości z lat 2003, które zostały uregulowane. Kwestionował również sposób zaliczenia wpłat z marca i maja 2024 r. na poczet zaległości z lat 2018 i 2019 oraz odsetek. SKO, utrzymując w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, wyjaśniło, że należność z 2018 r. objęta jest postępowaniem egzekucyjnym, co przerwało bieg przedawnienia odsetek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Ordynacji podatkowej (art. 62, 51, 53, 55, 70 § 4 O.p.) dotyczące zaliczania wpłat na poczet zaległości, odsetek i kosztów upomnienia. Sąd podkreślił, że rozstrzygnięcie w sprawie zaliczenia wpłat ma charakter deklaratoryjny i następuje z mocy prawa, a sąd bada legalność zaskarżonego aktu w granicach sprawy, nie kontrolując jednocześnie prawidłowości naliczenia pierwotnych zobowiązań podatkowych ani postępowań egzekucyjnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe prawidłowo zaliczyły wpłaty zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, uwzględniając kolejność wynikającą z przepisów oraz fakt prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały art. 62 O.p. dotyczące zaliczania wpłat na poczet zaległości, odsetek i kosztów upomnienia. W przypadku istnienia zaległości podatkowych, wpłaty są zaliczane na poczet zaległości o najwcześniejszym terminie płatności, a niekoniecznie zgodnie z dyspozycją podatnika na dowodzie wpłaty, jeśli ta dyspozycja dotyczy bieżących zobowiązań. Dodatkowo, wszczęcie postępowania egzekucyjnego przerwało bieg terminu przedawnienia odsetek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
O.p. art. 62 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
W przypadku gdy na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe, których termin płatności upłynął, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności we wskazanym przez podatnika podatku, a w przypadku braku takiego wskazania lub braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku - na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości podatkowych podatnika. Dyspozycja podatnika na dowodzie wpłaty jest wiążąca tylko w sytuacji braku zaległości.
O.p. art. 62 § § 1a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Jeżeli na podatniku ciążą koszty doręczonego upomnienia, dokonaną wpłatę zalicza się w pierwszej kolejności na poczet tych kosztów.
O.p. art. 62 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w razie dokonywania wpłat na poczet rat, na jakie rozłożono podatek lub zaległość podatkową wraz z odsetkami za zwłokę oraz rat podatku.
O.p. art. 62 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
W sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę oraz kosztów upomnienia organ podatkowy, na wniosek podatnika, wydaje postanowienie, na które służy zażalenie. Postanowienie ma charakter deklaratoryjny.
Pomocnicze
O.p. art. 51 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności.
O.p. art. 55 § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę.
O.p. art. 70 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym może być rozpoznana w trybie uproszczonym (na posiedzeniu niejawnym).
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje sprawę na podstawie akt sprawy.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę uchyla akt lub stwierdza jego nieważność lub niezgodność z prawem, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.
u.p.r. art. 6c
Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym
Dotyczy ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące zaliczania wpłat na poczet zaległości, odsetek i kosztów upomnienia. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego i zastosowanie środka egzekucyjnego (zajęcie nieruchomości) przerwało bieg terminu przedawnienia odsetek. Sąd administracyjny jest związany granicami sprawy i nie kontroluje prawidłowości pierwotnego naliczenia zobowiązań podatkowych ani postępowań egzekucyjnych w ramach skargi na postanowienie o zaliczeniu wpłat.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczące zawyżania zobowiązań podatkowych w latach 1990-2022. Zarzuty dotyczące nieprawidłowego księgowania bieżących wpłat na poczet zaległości. Zarzut przedawnienia odsetek od zaległości z 2018 r.
Godne uwagi sformułowania
Postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej jest aktem formalnym, nieprzesądzającym o istnieniu zaległości podatkowej, lecz informującym o sposobie zaliczenia dokonanej wpłaty. Zaliczenie następuje z mocy prawa. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem. Sąd jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona.
Skład orzekający
Paweł Janicki
przewodniczący
Bożena Kasprzak
sędzia
Agnieszka Gortych-Ratajczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących zaliczania wpłat na poczet zaległości, odsetek i kosztów upomnienia, zwłaszcza w kontekście istnienia zaległości podatkowych i postępowań egzekucyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaliczania wpłat na poczet łącznego zobowiązania pieniężnego, ale zasady ogólne mają szersze zastosowanie. Nie rozstrzyga kwestii merytorycznych dotyczących naliczenia podatku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego praktycznie zagadnienia zaliczania wpłat podatkowych, które często budzi wątpliwości podatników. Choć nie zawiera nietypowych faktów, stanowi dobre wyjaśnienie stosowania przepisów Ordynacji podatkowej.
“Jak organy podatkowe rozliczają Twoje wpłaty? Kluczowe zasady Ordynacji podatkowej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 77/25 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2025-04-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-02-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Agnieszka Gortych-Ratajczyk /sprawozdawca/ Bożena Kasprzak Paweł Janicki /przewodniczący/ Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Hasła tematyczne Podatkowe postępowanie Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 1540 art. 51, art. 55, art. 62 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Sentencja Sygn. akt I SA/Łd 77/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 2 grudnia 2024 r. nr SK0.4100.174.24 w przedmiocie zaliczenia wpłat na poczet zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym oddala skargę. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, po rozpatrzeniu zażalenia R. B. na postanowienie Burmistrza Wielunia z dnia 9 sierpnia 2024 r. w przedmiocie zaliczenia wpłat na poczet zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Ze zgromadzonych na potrzeby sprawy akt wynika, że Burmistrz Wielunia na podstawie art. 62 § 1, § 1a, § 3 - § 4 w związku z art. 55 § 2, art. 216 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2023 r., poz. 2383) dalej: O.p., po rozpatrzeniu ustnej prośby podatnika (wniesionej do protokołu dnia 8 sierpnia 2024 r.), o wydanie postanowienia w zakresie sposobu zaliczenia wpłaty postanowił: zaliczyć wpłatę kwoty 226,00 zł dokonanej w dniu 18 marca 2024 r. za pośrednictwem banku w następujący sposób: - kwota przypadająca na poczet łącznego zobowiązania pieniężnego IV rata 2018 r. - 136,00 zł; - odsetki od IV raty 2018 r. w kwocie - 74,00 zł; - koszty upomnienia - 16,00 zł; zaliczyć wpłatę kwoty 228.00 zł dokonanej w dniu 14 maja 2024 r. za pośrednictwem banku w następujący sposób: - kwota przypadająca na poczet łącznego zobowiązania pieniężnego IV rata 2018 r. - 14,60 zł; - kwota przypadająca na poczet łącznego zobowiązania pieniężnego I rata 2019 - 130,40 zł; - odsetki od IV raty 2018 r. w kwocie - 8,00 zł; - odsetki od I raty 2019 r. w kwocie - 75,00 zł. W terminie prawem przewidzianym R. B. złożył zażalenie zarzucając Burmistrzowi Wielunia rażące naruszenie prawa i procedury postępowania administracyjnego. Nie zgadzając się ze sposobem rozliczenia dokonanych wpłat podatnik akcentował, że podatki, którymi był obciążany w okresie od dnia 1 stycznia 1990 r. do dnia 31 marca 2022 r. były zawyżane z wyłącznej winy organu. Natomiast podatki wymierzane od dnia 1 kwietnia 2022 r. (począwszy od II raty) były przez niego terminowo i zgodnie z decyzjami opłacane. Wskazał, że organ prawidłowo płacone bieżące podatki przerzucał na pokrycie zaległości podatkowych z 2003 r., które zostały uregulowane w wyniku zakończonego w 2005 r. postępowania egzekucyjnego zakończonego sprzedażą zajętego na poczet długów ruchomością (samochód ciężarowy). Ponadto zarzucił organowi "z góry" powzięty zamiar nie stosowania się w swoich czynnościach do postanowień Samorządowego Kolegium Odwoławczego, czego potwierdzeniem jest wystawienie przedwcześnie tytułów wykonawczych za III i IV ratę 2023 roku, zanim SKO wydało postanowienie odnośnie zażaleń. Podniósł, że prawidłowo z zachowaniem terminu podatki za I i II ratę 2024 r. zostały zaliczone na podatki zaległe nie uregulowane, ale zawyżone z winy Urzędu i powiększone o odsetki i koszty upomnienia - na IV ratę 2018 i I ratę 2019, co stanowi dowód kontynuacji nieprawidłowego księgowania bieżących podatków. Wskazał również, że wnosi o uchylenie odsetek od IV raty 2018 r., gdyż termin zapłaty tej raty upłynął 31 grudnia 2023 r. gdyż obowiązujący okres przedawnienia wynosi 5 lat. Przywołanym na wstępie postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, podzielając ustalenia i poczynioną na ich podstawie ocenę faktyczno – prawną organu I instancji, utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie z dnia 9 sierpnia 2024 r. Mając na uwadze sformułowany w zażaleniu zarzut przedawnienia odsetek od IV raty łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 organ odwoławczy wskazując na zapis przepisu art. 70 § 4 O.p. wyjaśnił, że należność z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 objęta jest postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieluniu, podczas którego w dniu 6 lipca 2023 r. zastosowano środek egzekucyjny w postaci zajęcia nieruchomości, co spowodowało przerwanie biegu terminu przedawnienia w kwestionowanym przez stronę zakresie. W dalszej kolejności, przywołując brzmienie przepisów art. 53, art. 55, art. 62 O.p. organ wyjaśnił, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu albowiem dokonane przez stronę wpłaty zostały rozliczone stosowanie do przytoczonych przepisów. Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia 15 stycznia 2018 r. Burmistrz Wielunia ustalił podatnikowi wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 w kwocie 967,00 zł. Podatek miał być płatny w 4 ratach, w tym IV rata w terminie do dnia 15 listopada 2018 r. Natomiast decyzją z dnia 24 stycznia 2019 r. Burmistrz Wielunia ustalił podatnikowi wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2019 w kwocie 967,00 zł. Podatek miał być płatny w 4 ratach, w tym I rata w terminie do dnia 15 marca 2019 r. Od powyższych decyzji podatnik nie odwołał się, są prawomocne, a opisane zobowiązania nie zostały przez podatnika zapłacone, w związku z czym są zaległościami podatkowymi. W dniu 18 marca 2024 r. podatnik dokonał wpłaty kwoty 226,00 zł tytułem "PODATEK OD OSÓB FIZYCZNYCH 1RATA 2024r [...]", zaś w dniu 14 maja 2024 r. dokonał wpłaty 228,00 zł tytułem "PODATEK OD OSÓB FIZYCZNYCH 2RATA 2024r [...]". Na dzień dokonania wpłaty na koncie strony istniała zaległość z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 i 2019, które są objęte postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieluniu, i są zabezpieczone hipoteką. Z uwagi a powyższe organ I instancji zasadnie zaliczył dokonaną wpłatę z dnia 18 marca 2024 r. i z dnia 14 maja 2024 r. na zaległość z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 (IV ratę) oraz za rok 2019 (I ratę) oraz odsetki, zgodnie ze wskazaniem podatnika, którego podatku wpłata dotyczy. A skoro zapłacone kwoty nie wystarczały na pełne pokrycie opisanej należności za rok 2018 i 2019, to organ był obowiązany rozliczyć tę kwotę w sposób wskazany w art. 55 § 2 O.p., co też uczynił zaskarżonym postanowieniem. Zasadnie również organ zaliczył część wpłaty na koszty doręczonego upomnienia z dnia 19 grudnia 2023 r. (art. 61 §1a O.p.) Nie zgadzając się z organem R. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżący argumentował, że zobowiązania podatkowe za 2018 i 2019 rok zostały wadliwie naliczone, gdyż organ powiększył powierzchnię gospodarstwa do opodatkowania, co skutkowało wadliwie ustaloną kwotą zobowiązania. Dodał, że do takiego nieuprawnionego powiększenia doszło w 1990 roku i stan ten trwał do dnia 1 kwietnia 2022 r., dopiero wówczas organ uwzględnił nieprawidłowości. Skarżący zarzucił rażące naruszenia przepisów prawa, gdyż podatnik jest zobowiązany do wywiązywania się z prawidłowo wyliczonych zobowiązań, a w niniejszej sprawie zostały one zawyżone. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Tytułem wstępu wyjaśnić należy, iż niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczy postanowienia. Stosownie zaś do art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) dalej p.p.s.a. sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Oznacza to, że w przypadku skarg na tego rodzaju postanowienia, skierowanie ich do rozpoznania w powyższym trybie nie jest uzależnione od wniosku strony. Podkreślić przy tym należy, że rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nie prowadzi do pominięcia strony skarżącej, bowiem podnoszone przez nią argumenty, podobnie jak argumenty skarżonego organu, zostały rozważone w oparciu o akta sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.) oraz złożoną skargę, a sprawa została rozpoznana przez sąd we właściwym składzie (art. 120 p.p.s.a.). Z kolei zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024r., Nr 1267 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 2 Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przypomnieć należy, że przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący R. B. uczynił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 2 grudnia 2024 r. utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza Wielunia z dnia 9 sierpnia 2024 r. w przedmiocie zaliczenia wpłat na poczet zaległości w łącznym zobowiązaniu pieniężnym. Istota sporu sprowadza się zatem do rozstrzygnięcia, czy w ustalonych okolicznościach faktyczno – prawnych prawidłowe było zaliczenie dokonanych przez skarżącego wpłat – z dnia 18 marca 2024 r. i z dnia 14 maja 2024 r. – w sposób wyżej opisany. Oznacza to jednocześnie, że poza kontrolą sądowoadministracyjną pozostają kwestie wynikające z obszernej argumentacji skargi, wcześniej zażalenia, a dotyczące naliczenia przez organ zwiększonych kwot zobowiązań (w okresie 1990 – kwiecień 2022) z uwagi na nieuprawnione powiększenie gospodarstwa strony o grunty sąsiada. Podobnie prowadzone wobec strony postępowania egzekucyjne i ich prawidłowość. Opisane przez stronę sprawy prowadzone są w stosownych trybach i w ich granicach stronie służą odpowiednie kroki prawne. Zainicjowanie postępowania sądowego poprzez zaskarżenie opisanego postanowienia nie skutkuje kontrolą sądowoadministracyjną wszystkich spraw strony. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona. Zasada niezwiązania sądu granicami skargi nie oznacza, że Sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, kwestionowana przez uprawniony podmiot (wyrok NSA z dnia z dnia 28 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 622/17 - dostępny, jak i pozostałe przywołane w niniejszym uzasadnieniu, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podsumowując granice niniejszej sprawy wyznaczyło zaskarżone postanowienie. Rozpoznając w zakreślonej kognicji niniejszą skargę Sąd ocenił, że organy nie naruszyły przepisów prawa, w szczególności nie są uzasadnione zarzuty podniesione w skardze, a to oznacza, że skarga podlega oddaleniu. Jak prawidłowo wskazały organy w kontrolowanej sprawie, zgodnie z przepisem art. 62 § 1 O.p., jeżeli na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe z różnych tytułów, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet podatku zgodnie ze wskazaniem podatnika, a w przypadku braku takiego wskazania - na poczet zobowiązania podatkowego o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zobowiązań podatkowych podatnika. W przypadku gdy na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe, których termin płatności upłynął, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności we wskazanym przez podatnika podatku, a w przypadku braku takiego wskazania lub braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku - na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości podatkowych podatnika. Jeżeli na podatniku ciążą koszty doręczonego upomnienia, dokonaną wpłatę zalicza się w pierwszej kolejności na poczet tych kosztów (art. 62 § 1a O.p.). Jeżeli natomiast na podatniku ciążą zobowiązania z tytułu zaliczek na podatek, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaliczki, począwszy od zobowiązania o najwcześniejszym terminie płatności (art. 62 § 2 O.p.). Zgodnie zaś z art. 62 § 3 O.p. przepis § 1 stosuje się odpowiednio w razie dokonywania wpłat na poczet rat, na jakie rozłożono podatek lub zaległość podatkową wraz z odsetkami za zwłokę oraz rat podatku. W sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę oraz kosztów upomnienia organ podatkowy, na wniosek podatnika, wydaje postanowienie, na które służy zażalenie (art. 62§ 4 O.p.). Dodać przy tym należy, że postanowienie wydane na podstawie art. 62 § 4 O.p., ma charakter deklaratoryjny. To zaś oznacza, że dokonana wpłata podlega zaliczeniu na poczet zaległości podatkowej z dniem jej dokonania, a wydane postanowienie, jedynie odzwierciedla i potwierdza dokonanie czynności materialno-technicznej polegającej na rozliczeniu dokonanej przez podatnika wpłaty na poczet zaległości podatkowych, według zasad określonych w O.p. Organowi nie przysługuje żadna uznaniowość w rozliczeniu wpłaconej kwoty, gdyż rozliczenie następuje z mocy prawa, zgodnie z ww. przepisami obowiązującymi w chwili dokonania wpłaty. Dodać należy, że zgodnie z art. 51 § 1 O.p. zaległością podatkową jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Stosownie zaś do art. 53 § 1 O.p. od zaległości podatkowych z zastrzeżeniem art. 52 § 1 pkt 2 i art. 54, naliczane są odsetki za zwłokę. Zatem odsetki za zwłokę naliczane są z mocy prawa, albowiem stanowią one automatyczny skutek powstania zaległości podatkowej. Odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego (art. 55 § 1 O.p.). Stosownie zaś do art. 55 § 2 O.p., jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Przepis ten reguluje proporcjonalny sposób zaliczania dokonanej wpłaty. Jak wynika z akt sprawy, skarżący wniosek o wydanie postanowienia o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości, stosownie do zapisu art. 62 § 4 O.p., złożył ustnie do protokołu w dniu 8 sierpnia 2024 r. Skarżący zwrócił uwagę na dwie wpłaty, pierwsza z dnia 18 marca 2024 r., wpłata kwoty 226,00 zł tytułem "PODATEK OD OSÓB FIZYCZNYCH 1RATA 2024r [...]"; druga wpłata kwoty 228,00 zł w dniu 14 maja 2024 r. tytułem "PODATEK OD OSÓB FIZYCZNYCH 2RATA 2024r [...]". Znajdująca się w aktach kopia tytułu wykonawczego wskazuje, że obie kwoty (226,00 zł i 228,00 zł) wynikają z decyzji z dnia 17 stycznia 2024 r. ustalającej skarżącemu łączne zobowiązanie pieniężne – decyzja wydana stosownie do art. 6c ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym. Mając na uwadze powyższe organ ustalił, jakie na podatniku ciążą inne zaległości podatkowe wskazując, że decyzją z dnia 15 stycznia 2018 r. Burmistrz Wielunia ustalił skarżącemu wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 w kwocie 967,00 zł, podatek miał być płatny w 4 ratach, w tym I rata płatna do dnia 15 marca 2018 r. w wysokości 251,00 zł, II rata płatna do dnia 15 maja 2018 r. w wysokości 252,00 zł, III rata płatna do dnia 15 września 2018 r. w wysokości 252,00 zł, IV rata płatna do dnia 15 listopada 2018 r. w wysokości 252,00 zł. Z danych konta podatkowego wynika, iż zobowiązanie z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za wskazany okres nie zostało uiszczone w obowiązującym terminie, z związku z czym stało się zaległością podatkową. Powyższą zaległość podatkową za 2018 rok objęto postępowaniem egzekucyjnym, zabezpieczono również wpisem hipotecznym do księgi wieczystej. Natomiast decyzją z dnia 24 stycznia 2019 r. Burmistrz Wielunia ustalił stronie wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2019 w kwocie 967,00 zł, podatek miał być płatny w 4 ratach w tym I rata płatna w terminie do dnia 15 marca 2019 r., II rata płatna do dnia 15 maja 2019 r. w wysokości 252,00 zł, III rata płatna do dnia 15 września 2019 r. w wysokości 252,00 zł, IV rata płatna do dnia 15 listopada 2019 r. w wysokości 252,00 zł. Z danych konta podatkowego wynika, iż zobowiązanie z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za wskazany okres nie zostało uiszczone w obowiązującym terminie, z związku z czym stało się zaległością podatkową. Powyższą zaległość podatkową za 2019 rok objęto postępowaniem egzekucyjnym, zabezpieczono również wpisem hipotecznym do księgi wieczystej. Skarżący nie złożył od żadnej z przywołanych decyzji odwołania, oba opisane rozstrzygnięcia stały się prawomocne. Z uwagi na powyższe oraz wobec brzmienia przytoczonego zapisu art. 62 § 1 O.p. należy zgodzić się z organami co do sposobu zaliczenia dokonanych wpłat. W przypadku bowiem, gdy na podatniku ciążą zobowiązania podatkowe, których termin płatności upłynął, dokonaną wpłatę zalicza się na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności we wskazanym przez podatnika podatku, a w przypadku braku takiego wskazania lub braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku - na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości podatkowych podatnika. Zdanie drugie art. 62 § 1 O.p. odnosi się do kolejności zaliczania wpłat w razie wystąpienia równolegle zaległości podatkowych lub zobowiązań podatkowych, albo samych zaległości podatkowych. Taka regulacja ma na celu zabezpieczenie wyeliminowania sytuacji, w których podatnik reguluje bieżące zobowiązania podatkowe, przy jednoczesnym posiadaniu zaległości podatkowych, powodując tym samym realne zagrożenie ich przedawnienia. Powyższe pozwala na stwierdzenie, że dyspozycja zawarta na dowodzie wpłaty (wskazująca przeznaczenie dokonanej płatności w zakresie tytułu i okresu zobowiązania podatkowego) jest wiążąca dla organu podatkowego tylko w sytuacji, w której podatnik nie posiada zobowiązań podatkowych, dla których termin płatności upłynął. W sytuacji posiadania zaległości podatkowych podatnik dokonujący wpłaty może decydować o jej przeznaczeniu, ale tylko w zakresie tytułu podatkowego, a nie okresu, za który powstała zaległość, albowiem z urzędu, z mocy przywołanego przepisu, będzie ona zaliczana na zaległość o najwcześniejszym terminie płatności spośród wszystkich zaległości we wskazanym podatku, a w przypadku braku określenia podatku, albo braku zaległości podatkowej we wskazanym podatku – na poczet zaległości podatkowej o najwcześniejszym terminie płatności, spośród wszystkich zaległości podatkowych (vide wyroki NSA: z dnia 29 stycznia 2025 r., sygn. akt III FSK 779/24; z dnia 22 kwietnia 2021 r., sygn. akt I FSK 390/21; z dnia 24 sierpnia 2023 r., sygn. akt III FSK 1395/22). Uwzględniając powyższe, dokonaną przez podatnika wpłatę z dnia 18 marca 2024 r. w kwocie 226.00 zł organ zasadnie zaliczył na IV ratę łącznego zobowiązania pieniężnego 2018 roku (136,00 zł), na odsetki od IV raty 2018 roku (74,00 zł) oraz koszty upomnienia z dnia 19 grudnia 2023 r. (16,00 zł). Z kolei wpłatę z dnia 14 maja 2024 r. w kwocie 228,00 zł organ zaliczył na IV ratę łącznego zobowiązania pieniężnego 2018 roku (14,60 zł), na I ratę łącznego zobowiązania pieniężnego 2019 roku (130,40 zł), na odsetki od IV raty 2018 roku (8,00 zł), na odsetki od I raty 2019 roku (75,00 zł). Organ miał przy tym na uwadze, że zgodnie z art. 55 § 2 O.p., jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty, pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. W ocenie Sądu wbrew zarzutom skargi, zaskarżone postanowienie jest odzwierciedleniem prawidłowo dokonanej czynności księgowej. Na aprobatę zasługuje również wyjaśnienie organu oparte na zapisie art. 70 § 4 O.p., albowiem jak wynika z akt sprawy należność z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego za rok 2018 objęta jest postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wieluniu, podczas którego w dniu 6 lipca 2023 r. zastosowano skutecznie środek egzekucyjny w postaci zajęcia nieruchomości. Zgodnie zaś ze wspomnianym art. 70 § 4 O.p. bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Końcowo podkreślić należy, że postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej jest aktem formalnym, nieprzesądzającym o istnieniu zaległości podatkowej, lecz informującym o sposobie zaliczenia dokonanej wpłaty. Zaliczenie następuje z mocy prawa (por. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2021 r., sygn. akt II FSK 2452/18; wyrok NSA z dnia 5 października 2017 r., sygn. akt I FSK 2290/15). Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie dopatrując się naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa, jak również innych naruszeń, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. ds
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI