I SA/Łd 750/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2023-05-11
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościgruntdziałalność gospodarczakoncesjawydobyciekruszywoużytki rolnerekultywacjaOrdynacja podatkowaustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości od gruntu zajętego pod wydobycie kruszywa, uznając go za związany z działalnością gospodarczą.

Spółka Grupa Producentów Buraka Cukrowego "A" Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy W. określającą zobowiązanie w podatku od nieruchomości za 2018 r. od działki gruntu zajętej pod wydobycie kruszywa. Spółka kwestionowała opodatkowanie gruntu jako związanego z działalnością gospodarczą, argumentując, że nie był on aktywnie eksploatowany. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że sam fakt posiadania gruntu przez przedsiębiorcę z koncesją na wydobycie, nawet jeśli nie było aktywnego wydobycia na całej powierzchni, wystarcza do opodatkowania go według stawki dla działalności gospodarczej.

Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntu o powierzchni 17902 m2, należącego do spółki Grupa Producentów Buraka Cukrowego "A" Sp. z o.o., który był zajęty pod wydobycie kruszywa na podstawie koncesji wydanej w 2011 r. Wójt Gminy W. określił spółce zobowiązanie podatkowe za 2018 r., uznając grunt za zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało tę decyzję w mocy, argumentując, że grunty zajęte pod wydobycie kopalin, nawet jeśli nie są aktywnie eksploatowane, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, dopóki nie zostaną zrekultywowane. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących opodatkowania gruntów rolnych i zajętych na działalność gospodarczą. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów podatkowych. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy i związane z prowadzeniem działalności gospodarczej podlegają opodatkowaniu według wyższej stawki, niezależnie od faktycznego wykorzystania w danym momencie. W ocenie Sądu, posiadanie koncesji na wydobycie oraz fakt, że grunt nie został przeznaczony na inny cel, przesądza o jego związku z działalnością gospodarczą, nawet jeśli nie było aktywnego wydobycia na całej powierzchni.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy z koncesją na wydobycie kopalin, nawet jeśli nie są aktywnie eksploatowane na całej powierzchni, podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki dla działalności gospodarczej, dopóki nie zostaną zrekultywowane.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że sam fakt posiadania gruntu przez przedsiębiorcę z koncesją na wydobycie, a także jego potencjalne wykorzystanie do działalności gospodarczej (w tym rekultywacji), przesądza o jego związku z tą działalnością i podleganiu wyższej stawce podatku od nieruchomości, niezależnie od bieżącego stopnia eksploatacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

O.p. art. 21 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 21 § 3

Ordynacja podatkowa

u.p.o.l. art. 1a § 1 pkt 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 2 § 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 3 § 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 5 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

P.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

O.p. art. 207

Ordynacja podatkowa

u.p.o.l. art. 1a § 1 pkt 4

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 6

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.o.g.r.l. art. 4 § 18

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

u.o.g.r.l. art. 20 § 1, 3 i 4

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

u.o.g.r.l. art. 22 § 1

Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie przez przedsiębiorcę gruntu z koncesją na wydobycie, nawet bez aktywnej eksploatacji na całej powierzchni, stanowi podstawę do opodatkowania podatkiem od nieruchomości według stawki dla działalności gospodarczej. Grunty zajęte pod wydobycie kopalin podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do czasu zakończenia rekultywacji. Związek gruntu z działalnością gospodarczą, wynikający z koncesji i braku przeznaczenia na inny cel, przesądza o jego opodatkowaniu wyższą stawką.

Odrzucone argumenty

Grunt nie był aktywnie eksploatowany na całej powierzchni, co wyłącza jego opodatkowanie jako związanego z działalnością gospodarczą. Niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 9 u.p.o.l. Niewłaściwe zastosowanie art. 2 ust. 2 u.p.o.l. poprzez uznanie, że grunt objęty koncesją, aczkolwiek nie eksploatowany, jest gruntem zajętym na prowadzenie działalności gospodarczej. Wadliwe zastosowanie art. 21 § 3 O.p. poprzez ustalenie nieistniejącego obowiązku podatkowego w oparciu o błędne założenia. Zaniechanie przeprowadzenia postępowania zmierzającego do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego i uchybienie obowiązkowi realnego ustalenia, jaką powierzchnię w roku podatkowym zajmował podatnik.

Godne uwagi sformułowania

Zajęcie gruntu na prowadzenie działalności gospodarczej będzie polegać na faktycznym jego wykorzystywaniu w tej działalności. Przez pojęcie gruntów "zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej", należy rozumieć faktyczne wykonywanie konkretnych czynności, działań na gruncie, powodujących dokonanie zamierzonych celów lub osiągnięcie konkretnego rezultatu, związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Grunty znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy, prowadzącego na nich działalność gospodarczą w zakresie wydobywania kopalin ze złóż, podlegają podatkowi od nieruchomości również po zakończeniu ich eksploatacji, aż do ukoczenia rekultywacji. Z treści tego przepisu [art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.] nie wynika warunek rzeczywistego wykorzystywania wskazanych w nim przedmiotów opodatkowania na cele związane z działalnością gospodarczą. Co do zasady, sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę gruntu, budynku lub budowli przesądza o zakwalifikowaniu ich jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Skład orzekający

Cezary Koziński

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Cisowska-Sakrajda

członek

Grzegorz Potiopa

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej' w kontekście podatku od nieruchomości, zwłaszcza w przypadku posiadania koncesji na wydobycie i nieaktywnej eksploatacji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji posiadania koncesji na wydobycie i interpretacji przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Może wymagać analizy w kontekście innych przepisów dotyczących rekultywacji i działalności gospodarczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości, ale w specyficznym kontekście wydobycia surowców. Interpretacja kluczowych pojęć prawnych jest istotna dla przedsiębiorców z branży.

Czy posiadanie koncesji na wydobycie wystarczy do wyższego podatku od nieruchomości, nawet gdy ziemia 'śpi'?

Dane finansowe

WPS: 12 710 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 750/22 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-05-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Cezary Koziński /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Cisowska-Sakrajda
Grzegorz Potiopa
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
III FSK 1180/23 - Wyrok NSA z 2024-07-02
III FZ 55/23 - Postanowienie NSA z 2023-02-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 21 par. 1 pkt 1, art. 21 par. 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 2019 poz 1170
art. 1a ust. 1 pkt 3-4, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Koziński (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Asesor WSA Grzegorz Potiopa, po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Grupy Producentów Buraka Cukrowego "A" Spółki z o.o. z siedzibą w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 4 sierpnia 2022 r. nr SKO.4140.33.2022 w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2018 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 14 grudnia 2021 r. Wójt Gminy W. określił G. Sp. z o.o. z siedzibą w D. (dalej: skarżąca, spółka) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2018 w kwocie 12.710,00 zł od działki gruntu nr [...] o powierzchni 17902,- m2, położonej w obrębie geodezyjnym R.. Jako podstawę swojego rozstrzygnięcia wskazał art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja Podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm. – dalej: "O.p."), art. 2, art. 3, art. 4, art. 5 i art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm. – dalej: "u.p.o.l.") oraz uchwałę [...] Rady Gminy W. z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie ustalenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na 2018 rok na terenie gminy W. (Dz. Urz. Woj. Łódzkiego z 2017r., poz.5454).
Organ podatkowy wskazał, że przedmiotowa nieruchomość jest własnością spółki z o.o. G i jest zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej, co oznacza, że powinna być opodatkowana podatkiem od nieruchomości, gdyż decyzją Marszałka Województwa Łódzkiego z dnia 12 grudnia 2011 r. udzielono koncesji K. W. i W. W. (działającym w spółce cywilnej pod nazwą P S.C.) na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa "R". Ważność tej koncesji upływa z dniem 31 grudnia 2026 roku. Z protokołu oględzin nieruchomości z dnia 15 listopada 2021 r. wynika, że na nieruchomości tej jest prowadzona działalność gospodarcza polegająca na wydobywaniu kopaliny (piasku). Jak ustalił organ podatkowy, tereny te wyjeżdżone są przez maszyny oraz znajdują się tam hałdy piachu, co świadczy o trwających pracach wydobywczych.
Wójt Gminy W. podczas oględzin działki [...] mającej powierzchnię 6,2229 ha dokonał szacunkowego pomiaru powierzchni prowadzonej działalności, która ma odzwierciedlenie w decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego. Powierzchnię tę wyliczono na 17902,00 m2, a ponadto pomiary prowadzonej działalności gospodarczej potwierdzono zdjęciami satelitarnymi działki z serwisu geoportal oraz mapy sytuacyjno-wysokościowej do celów projektowych, podpisanej między innymi przez geologa.
Po rozpoznaniu odwołania spółki, powyższe rozstrzygnięcie Wójta Gminy W. zostało utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi decyzją z 4 sierpnia 2022 r.
SKO w Łodzi potwierdziło ustalenia organu podatkowego pierwszej instancji, że G." sp. z o.o. jest właścicielem nieruchomości gruntowej o pow. 6,2229 ha położonej w W. - działka nr [...] w obrębie geodezyjnym R. - dla której prowadzona jest księga wieczysta [...] . Nieruchomość stanowią użytki rolne - grunty orne (R) oraz pastwiska trwałe (Ps).
Organ odwoławczy wskazał następnie na art. 2 ust. 2 u.p.o.l., zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Wobec tego uznał, że jeżeli w posiadaniu przedsiębiorcy są użytki rolne lub lasy, to co do zasady podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, chyba że na prowadzenie działalności gospodarczej nie są zajęte, a nie są zajęte wtedy, gdy pomimo posiadania ich przez przedsiębiorcę są wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem klasyfikacyjnym, a więc na działalność rolną lub leśną. Wskazał też, że zajęcie gruntu na prowadzenie działalności gospodarczej będzie polegać na faktycznym jego wykorzystywaniu w tej działalności. Przez pojęcie gruntów "zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej", należy rozumieć faktyczne wykonywanie konkretnych czynności, działań na gruncie, powodujących dokonanie zamierzonych celów lub osiągnięcie konkretnego rezultatu, związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. W zakresie pojęcia "zajęcie na prowadzenie działalności gospodarczej" z art. 2 ust. 2 u.p.o.l. mieszczą się nie tylko faktyczne działania przedsiębiorcy na posiadanym gruncie, ale też działania prawne, ponieważ działalność gospodarcza może być prowadzona w sferze produkcyjnej, usługowej, dóbr materialnych i niematerialnych, działań mających fizyczny desygnat, jak też w sferze działań organizacyjnych. Organ odwoławczy stwierdził także, iż przepis art. 2 ust. 2 u.p.o.l. należy czytać w powiązaniu z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., zaliczającym do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - między innymi - wszystkie grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy, a więc także użytki rolne i lasy.
W ocenie SKO przestrzeń, w której wydobywane jest kruszywo, stanowi grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej - kopalni złóż naturalnych. Z kolei dla przyjęcia, że dana nieruchomość jest zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na wydobywaniu kruszywa naturalnego, nie jest konieczne aby na tej nieruchomości w danym czasie (w 2018 r.) było prowadzone aktywne wydobycie na całej jej powierzchni. Grunty znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy, prowadzącego na nich działalność gospodarczą w zakresie wydobywania kopalin ze złóż, podlegają podatkowi od nieruchomości również po zakończeniu ich eksploatacji, aż do ukończenia rekultywacji. Organ odwołał się do regulacji zawartych w tytule II dział IV ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, przewidujących szczegółowe regulacje dotyczące ochrony powierzchni ziemi jako jednego z zasobów środowiska, w tym np. obowiązku przeprowadzenia rekultywacji ziemi, która polega na przywróceniu do stanu poprzedniego przez władającego powierzchnią ziemi na jego koszt gruntu, na którym występuje niekorzystna zmiana naturalnego ukształtowania terenu, np. w przypadku wydobywania kopalin metodą odkrywkową. Stąd też grunt, na którym zarówno jest w sposób faktyczny prowadzona działalność wydobywcza, jak również, na którym była prowadzona taka działalność, natomiast nie dokonano rekultywacji tego gruntu, stanowi grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej i jako taki podlegający podatkowi od nieruchomości, nie zaś rolnemu, stanowi grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, opodatkowany właściwą dla takich gruntów stawką.
Wobec tego SKO uznało, że w odniesieniu do nieruchomości podatnika, na których nie są faktycznie wydobywane kopaliny, decyzją udzielającą koncesję nałożono obowiązek ich zrekultywowania, tzn. przywrócenia gruntom zdegradowanym albo zdewastowanym wartości użytkowych lub przyrodniczych. Dopóki nie zostanie przeprowadzona rekultywacja tych gruntów, co zostanie stwierdzone prawomocną decyzją starosty uznającą rekultywację za zakończoną, dopóty grunty te stanowią grunty zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej i jako takie podlegają opodatkowaniu według stawki dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit a w związku z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., a faktyczne zaprzestanie w danym okresie wydobywania z gruntów kopalin nie stanowi okoliczności wyłączającej zastosowanie tej stawki.
Organ odwoławczy podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie Wójt Gminy W. opodatkował podatkiem od nieruchomości jedynie powierzchnię 17.902,00 m2 gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej, opierając się na ustaleniach poczynionych podczas oględzin. Tymczasem - w ocenie SKO - opodatkowaniu podlega cały obszar objęty koncesją, a nie tak jak przyjęły organy w tej sprawie, jedynie faktycznie w danym roku podatkowym objęty robotami wydobywczymi.
Zaznaczono też, iż organ pierwszej instancji nie naruszył art. 254 § 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ go nie stosował i nie ma on zastosowania w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z art. 21 § 3 O.p. jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie złożył deklaracji podatkowy, wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. W przedmiotowej sprawie bezsprzecznym jest, że spółka nie dopełniła wymaganego przepisami prawa obowiązku złożenia deklaracji.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi spółka wniosła o uchylenie w całości ww. decyzji SKO w Łodzi oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy W. z dnia 14 grudnia 2021 r. oraz zasądzenie kosztów procesu według norm prawem przypisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 6 ust. 9 u.p.o.l. poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że w zakresie określonym decyzją podatkową powstał obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości;
- art. 2 ust. 2 u.p.o.l. poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że grunt objęty koncesją, aczkolwiek nie eksploatowany jest gruntem zajętym na prowadzenie działalności gospodarczej, podczas gdy organ błędnie zakłada, że związek z prowadzeniem działalności może być dowolny, a nie jak wskazuje przepis musi być "zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej";
- art. 233 § 1 pkt 1 O.p. poprzez utrzymanie zaskarżonej decyzji, pomimo że decyzję należało uchylić;
- art. 21 § 3 O.p. poprzez wadliwe zastosowanie i ustalenie nieistniejącego obowiązku podatkowego, w oparciu o błędne założenia i wadliwe zastosowanie prawa materialnego wynikające z uznania, że zajęciem nieruchomości pod prowadzenie działalności gospodarczej jest uzyskanie decyzji koncesyjnej, podczas gdy możliwość ustalenia obowiązku podatkowego pojawia się wyłącznie, gdy doszło do rzeczywistego zajęcia nieruchomości, a nie tylko możności rozpoczęcia wydobycia;
- art. 122 O.p. poprzez zaniechanie przeprowadzenia postępowania zmierzającego do ustalenia w całości rzeczywistego stanu faktycznego i uchybienie obowiązkowi realnego ustalenia jaką powierzchnię w roku podatkowym zajmował podatnik na rzecz prowadzonej działalności gospodarczej, podczas gdy treść przedmiotowego przepisu nakazała ustalić na co w 2018 r. (i w jakim zakresie) skarżący wykorzystywał przedmiotową nieruchomość, a nie jakie decyzje w stosunku do nieruchomości zostały wydane.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga nie ma uzasadnionych podstaw.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.p.o.l., podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych; 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych; 3) użytkownikami wieczystymi gruntów; 4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: wynika z umowy zawartej z właścicielem, Krajowym Ośrodkiem Wsparcia Rolnictwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości; jest bez tytułu prawnego.
Ustawodawca wprowadził zatem na pierwszym miejscu właściciela jako podatnika podatku od nieruchomości, a tylko w przypadku gdy przedmiot opodatkowania znajduje się w posiadaniu samoistnym, właściciela nie uznaje się za podatnika.
W niniejszej sprawie nie ma sporu co do tego, że skarżąca spółka jest właścicielem nieruchomości gruntowej o pow. 6,2229 ha położonej w Witoni - działka nr [...] w obrębie geodezyjnym R, sklasyfikowanej jako użytki rolne - grunty orne (R) oraz pastwiska trwałe (Ps). Działki [...] i [...] zostały wydzierżawione firmie P " S.C. K. W.i W. W., która to firma na podstawie decyzji Marszałka Województwa Łódzkiego z 12 grudnia 2011 r. otrzymała koncesję na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa "R" na części działek o numerach ewidencyjnych [...] i [...]. Ważność tej koncesji upływa z dniem 31 grudnia 2026 r.
Skarżąca spółka nie złożyła za 2018 r. deklaracji podatkowej w celu opodatkowania powyższej nieruchomości, w związku z tym Wójt Gminy W. postanowieniem z dnia 27 września 2021 r. wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia spółce zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości i określił na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3 O.p. wysokość tego podatku za 2018 r. w kwocie 12.710,00 zł, opodatkowując powierzchnię 17902,- m2 gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w postaci wydobywania kopalin. Organy podatkowe uznały, iż wykorzystywanie gruntu przez przedsiębiorcę skutkowało tym, że na gruncie prowadzona była działalność gospodarcza i do zapłaty podatku w podwyższonej stawce, jak dla działalności gospodarczej, był zobowiązany właściciel gruntu.
SKO w Łodzi uznało, że kluczowym zagadnieniem jest odpowiedź na pytanie, czy nieruchomość spółki była choćby w części zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej?
Należy w tym miejscu podkreślić, iż opodatkowanie gruntów rolnych lub leśnych podatkiem od nieruchomości wynika z dyspozycji przepisu art. 2 ust. 2 u.p.o.l., a zgodnie z tym przepisem podatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.
SKO w Łodzi uznało, że grunt, na którym zarówno jest w sposób faktyczny prowadzona działalność wydobywcza w postaci wydobywania kopalin, jak również na którym była prowadzona taka działalność, natomiast nie dokonano rekultywacji tego gruntu, stanowi grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej i jako taki podlega podatkowi od nieruchomości, nie zaś rolnemu, gdyż stanowi grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej.
W ocenie Sądu, aby opodatkować dany grunt podatkiem od nieruchomości, trzeba najpierw ustalić, czy nie podlega on opodatkowaniu podatkiem rolnym lub leśnym. Wszystkie użytki rolne, co obowiązuje od początku 2003 r., bez względu na to czy stanowią gospodarstwo rolne w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Tak więc grunt sklasyfikowany w ewidencji gruntów jako R (grunt orny) i Ps (pastwiska trwałe) nie podlega podatkowi od nieruchomości, chyba że jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 u.p.o.l). Od każdego użytku rolnego, począwszy od 2003 r., należy opłacać podatek rolny. Do tej pory tylko grunty gospodarstwa rolnego (powyżej 1 ha) nie podlegały podatkowi od nieruchomości. Po wprowadzeniu zmian każdy użytek rolny, bez względu na jego powierzchnię, nie podlega podatkowi od nieruchomości, tylko podatkowi rolnemu. O tym, czy jest to użytek rolny, decydują zapisy w ewidencji gruntów. Podatnicy i organy podatkowe powinni zatem zweryfikować grunty pod kątem ich oznaczeń w ewidencji gruntów. Jeżeli okaże się, że podatnik posiada użytki rolne, to należy stwierdzić, czy są one zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Grunty "zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej", to grunty, na których w rzeczywistości wykonywane są czynności składające się na prowadzenie działalności gospodarczej (zob. L. Etel - Komentarz do art. 2 ustawy o podatku od nieruchomości, pkt 5, Lex 2012).
Także w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że "zajęcie gruntu na prowadzenie działalności gospodarczej" (art. 1 ustawy z 1984 r. o podatku rolnym i art. 2 ust. 2 u.p.o.l.) jest ustawowym pojęciem o węższym zakresie od zakresu ustawowego pojęcia gruntu związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.). Grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, to grunt, na którym przedsiębiorca faktycznie prowadzi działalność gospodarczą, na którym przedsiębiorca w rzeczywistości wykonuje czynności wchodzące w zakres prowadzonej działalności gospodarczej. Grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej zawsze będzie gruntem związanym z prowadzeniem tej działalności. Natomiast grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zawsze będzie gruntem zajętym na prowadzenie działalności gospodarczej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 lutego 2013 r. o sygn. akt III SA/Wa 3242/12, LEX nr 1453234, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 17 kwietnia 2012 r. o sygn. akt I SA/Wr 196/12, LEX nr 1164610).
Sąd zgadza się z SKO w Łodzi, że analizując przepisy art. 4 pkt 18, art. 20 ust. 1, 3 i 4 oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2022 poz. 2409) rekultywację gruntów po wyczerpaniu złoża również należy uznać za działalność gospodarczą w zakresie wydobywania kopalin (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2007 r., II FSK 75/06 i z dnia 14 lipca 2010 r., II FSK 2002/09, dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie jest bowiem możliwe wydobywanie kopalin bez jednoczesnego planowania i prowadzenia rekultywacji gruntów zdewastowanych w wyniku tego wydobycia. Warunek przeprowadzenia rekultywacji jest wprawdzie nałożony na przedsiębiorcę ustawą i nie podejmuje się on jego wykonania dobrowolnie, jednakże tylko z tego faktu nie można wyprowadzać wniosku, że rekultywacja nie stanowi jednej z faz (czynności) podejmowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, wykonywanej w sposób ciągły. W ramach organizacji tej działalności niezbędne jest planowanie i stopniowe dokonywanie rekultywacji gruntów. Do czasu wydania decyzji o uznaniu rekultywacji za zakończoną (art. 22 ust. 1 pkt 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych) grunt wykorzystywany jest zatem przez przedsiębiorcę w prowadzonej działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z 13 stycznia 2016 r. o sygn. akt II FSK 2815/15, LEX nr 2033506).
Jednak - jak wyżej wskazano - zajęcie gruntu na prowadzenie działalności gospodarczej będzie polegać na faktycznym jego wykorzystywaniu w tej działalności. Między innymi może to polegać na traktowaniu danego gruntu jako pewnego rodzaju przestrzeni służącej wykonywaniu określonego rodzaju działalności gospodarczej. Konieczne jest jednak w każdym przypadku wykazanie bezpośredniego związku danego gruntu z wykonywaną działalnością gospodarczą. Nie jest wystarczający sam fakt posiadania gruntu przez przedsiębiorcę.
Jednakże kluczowa dla rozstrzygnięcia tej sprawy była argumentacja organów podatkowych odnosząca się do interpretacji art. art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w myśl którego użyte w ustawie określenie "grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej" oznacza - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (...) (z wyjątkami, które w sprawie niniejszej nie mają zastosowania).
Z treści tego przepisu nie wynika warunek rzeczywistego wykorzystywania wskazanych w nim przedmiotów opodatkowania na cele związane z działalnością gospodarczą. Co do zasady, sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę gruntu, budynku lub budowli przesądza o zakwalifikowaniu ich jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - niezależnie od tego, czy przedsiębiorca na bieżąco w całości, bądź tylko w części z nich korzysta.
Należy przy tym wskazać, że - stosownie do treści art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. - obowiązek uiszczania podatku od nieruchomości w najwyższej stawce wiąże się co do zasady z samym faktem posiadania gruntu przez przedsiębiorcę i jego związaniem z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków (sposób wykorzystania gruntu nie ma tu znaczenia).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy przyjąć należy, że wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze, ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny umożliwiał podjęcie rozstrzygnięcia w sprawie oraz uzasadniał sposób opodatkowania spornej nieruchomości w sposób określony w zaskarżonej decyzji. Organy podatkowe ustaliły, że sporny grunt był w posiadaniu przedsiębiorcy, który uzyskał koncesję na wydobywanie kopalin (decyzją z 12 grudnia 2011 r.) na określonej części działek i z oględzin dokonanych w dniu 15 listopada 2021 r. wynikało, że taka działalność (wydobycie piasku) była tam prowadzona. Podatnik z kolei nie przedstawił dowodów aby sporna nieruchomość od 2011 r. została przeznaczona, czy wykorzystywana na inny cel, niż prowadzenie kopalni.
Należy również podkreślić, że organ podatkowy zobligowany jest do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku (por. uchwałę NSA z dnia 18 listopada 2013 r., II FPS 2/13; wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2014 r., II FSK 1930/12; także: S. Bogucki, K. Winiarski, Zakres związania danymi z ewidencji gruntów i budynków w sprawach wymiaru podatków lokalnych, Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych 2015, nr 2, s. 11-19). Skoro wypis z ewidencji gruntów i budynków stanowi dowód z dokumentu urzędowego, przeciwdowodem pozwalającym organom podatkowym ustalić wymiar podatku w oparciu o dane inne niż wynikające z tej ewidencji, powinien być również dokument (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2018 r., II FSK 3635/16 oraz B. Pahl, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 czerwca 2014 r., II FSK 1581/12, lex/el).
W niniejszej sprawie dane z ewidencji gruntów podważa decyzja Marszałka Województwa Łódzkiego nr [...] z dnia 12 grudnia 2011r., którą udzielono koncesji na wydobywanie kopalin (ze złoża kruszywa "R" na części działek nr [...] i [...]) K. W. i Wi. W. prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą P " S.C. Łączna powierzchnia terenu górniczego wyniosła 38.985 m2.
W ocenie Sądu, za związane z działalnością gospodarczą - w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. - można uznać nieruchomości stanowiące własność podatnika (znajdujące się w posiadaniu samoistnym albo użytkowaniu wieczystym), które są w posiadaniu przedsiębiorcy i jednocześnie są funkcjonalnie powiązane z przedsiębiorstwem prowadzonym przez podmiot, w którego posiadaniu się znajdują (tak jak w niniejszej sprawie z kopalnią kruszywa), tzn. są faktycznie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w znaczeniu zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l., albo mogą być potencjalnie wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w tym rozumieniu, przez co należy rozumieć sytuację, w której przedsiębiorca podejmuje i realizuje zachowania kwalifikowane w obrębie przedmiotu opodatkowania jako czynności mające na celu przygotowanie, zachowanie lub zabezpieczenie nieruchomości do przyszłej (planowanej) działalności gospodarczej, bądź do kontynuacji przerwanej działalności gospodarczej, związane z ponoszeniem wydatków rozliczanych w kosztach uzyskania przychodów prowadzonej działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z dnia 29 marca 2022 r., III FSK 4086/21, CBOSA).
Skoro wspomniane grunty są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w zakresie wydobywania kopalin, to podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawki przewidzianej w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. W tym wypadku sam związek z prowadzoną działalnością gospodarczą przesądza o opodatkowaniu tego gruntu podatkiem od nieruchomości według stawek przewidzianych w powołanym przepisie.
Należy też podkreślić, iż z korzyścią dla podatnika Wójt Gminy W. opodatkował tylko 17902,- m2 gruntu zajętego na kopalnię, a nie powierzchnię całego terenu górniczego, tj. 38985 m2, która była objęta koncesją na wydobycie kopalin.
Wobec tego Sąd uznał za niezasadne zarzuty skargi co do naruszenia w sprawie wskazanych przepisów prawa materialnego, jak i przepisów procedury podatkowej w zakresie zebrania i oceny materiału dowodowego. Dodatkowo należy tylko wskazać, iż autor skargi nie wskazał, który punkt art. 6 ust. 9 u.p.o.l. został naruszony przez organy podatkowe, skoro przepis ten jest adresowany do podatników i reguluje kwestie terminów składania i korygowania deklaracji podatkowych oraz terminów wpłacania obliczonego podatku od nieruchomości.
Z tych względów Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.).
P.C.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI