I SA/Łd 742/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2015-12-30
NSApodatkoweWysokawsa
VATwewnątrzwspólnotowa dostawa towarówstawka 0%oszustwo podatkoweznikający podatnikprzeniesienie prawa własnościkontrola podatkowapostępowanie podatkoweuchylenie decyzjiskarżący

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki A Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że zakwestionowane transakcje nie stanowiły wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów ze stawką 0% VAT z powodu braku rzeczywistego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel i podejrzenia udziału w oszustwie podatkowym.

Spółka A Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i umorzyła postępowanie w zakresie VAT za wrzesień 2009 r., a za listopad 2009 r. określiła nadwyżkę podatku naliczonego do zwrotu. Spółka deklarowała wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów opodatkowane stawką 0%, jednak organy podatkowe zakwestionowały te transakcje, uznając je za dostawy krajowe opodatkowane 22% stawką VAT. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że nie doszło do rzeczywistego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na wskazanych nabywców, a transakcje nosiły znamiona oszustwa podatkowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpatrzył skargę spółki A Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za wrzesień i listopad 2009 r. Spółka deklarowała wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów (napoje) na rzecz podmiotów z Francji, Belgii i Cypru, opodatkowane stawką 0%. Organy podatkowe zakwestionowały te transakcje, wskazując na brak potwierdzenia odbioru towarów przez wskazanych nabywców, nieznajomość spółki A przez kontrahentów, a także podejrzenia o udział w oszustwach podatkowych i procederze 'znikających podatników'. W konsekwencji organy uznały, że nie doszło do rzeczywistego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, a transakcje powinny być opodatkowane stawką krajową. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym korespondencję z zagranicznymi organami podatkowymi, dokumenty transportowe CMR oraz zeznania stron, uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa. Sąd podkreślił, że dla zastosowania stawki 0% VAT konieczne jest nie tylko wykazanie fizycznego przemieszczenia towaru, ale przede wszystkim rzeczywiste przeniesienie prawa do dysponowania towarem jak właściciel na rzecz podatnika z innego państwa członkowskiego, co w tej sprawie nie zostało udowodnione. Dodatkowo, sąd odniósł się do zarzutów dotyczących właściwości miejscowej organu, przedawnienia oraz oceny dowodów, uznając je za bezzasadne. W rezultacie, sąd oddalił skargę spółki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, takie transakcje nie mogą być uznane za wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów opodatkowane stawką 0% VAT, jeśli nie zostanie udowodnione rzeczywiste przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na wskazanego nabywcę, a istnieją podejrzenia o oszustwo podatkowe.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dla zastosowania stawki 0% VAT konieczne jest nie tylko fizyczne przemieszczenie towaru, ale przede wszystkim rzeczywiste przeniesienie prawa do dysponowania towarem jak właściciel na rzecz podatnika z innego państwa członkowskiego. W analizowanej sprawie brak było dowodów na takie przeniesienie, a zebrane materiały wskazywały na sztuczne wydłużenie łańcucha dostaw i potencjalne oszustwo podatkowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (40)

Główne

u.p.t.u. art. 13 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 7 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 42 § ust. 1 pkt 2, ust. 3 i 11

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dyrektywa VAT art. 138

Dyrektywa 2006/112/WE Rady

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 7

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 13 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 22 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 42 § ust. 1 ust. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

o.p. art. 70 § par. 1 par. 2 par. 6

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 208 § par. 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 233 § par. 1 pkt 2 lit.a

Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 41 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 7 § ust. 1 i 8

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 22 § ust. 2 i 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 42 § ust. 1 pkt 2, ust. 3 i 11

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dyrektywa VAT art. 138

Dyrektywa 2006/112/WE Rady

Dyrektywa VAT art. 131

Dyrektywa 2006/112/WE Rady

Dyrektywa VAT art. 273

Dyrektywa 2006/112/WE Rady

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 123

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 180 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 194

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 127

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi

o.p. art. 18a

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 18b

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 165b § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 70c

Ordynacja podatkowa

k.k.s. art. 76 § § 1

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 38 § § 2 ust. 1

Kodeks karny skarbowy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak rzeczywistego przeniesienia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na rzecz wskazanych nabywców. Transakcje nosiły znamiona oszustwa podatkowego i były sztucznie wydłużone. Nabywcy nie potwierdzili odbioru towarów ani nie zadeklarowali wewnątrzwspólnotowego nabycia. Organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy prawa.

Odrzucone argumenty

Zarzuty spółki dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego. Zarzut niewłaściwości miejscowej organu podatkowego. Zarzut przedawnienia należności podatkowych. Zarzut nieprawidłowej oceny dowodów i wykorzystania dokumentów SCAC.

Godne uwagi sformułowania

nie nastąpiło rzeczywiste przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel transakcje stanowiły część łańcuchów transakcji noszących znamiona oszustwa podatkowego sztucznie wydłużone celem utrudnienia właściwym organom podatkowym wyegzekwowania zapłaty podatku VAT brak sensu ekonomicznego w działaniach strony znikający podatnik

Skład orzekający

Cezary Koziński

przewodniczący

Paweł Janicki

sędzia

Paweł Kowalski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów dla uznania transakcji za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów, znaczenie rzeczywistego przeniesienia prawa własności, identyfikacja oszustw podatkowych w VAT, zasady prowadzenia postępowania podatkowego i oceny dowodów."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym kluczowe były dowody wskazujące na brak rzeczywistego obrotu i podejrzenie oszustwa. Interpretacja przepisów dotyczących VAT i Ordynacji podatkowej jest zgodna z utrwalonym orzecznictwem.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonego oszustwa podatkowego w VAT, gdzie spółka próbowała wykorzystać przepisy o wewnątrzwspólnotowych dostawach towarów. Pokazuje, jak ważne jest udowodnienie rzeczywistego obrotu i jakie konsekwencje niesie za sobą udział w procederach oszukańczych.

VAT: Jak sztuczne łańcuchy dostaw i 'znikający podatnicy' prowadzą do utraty prawa do stawki 0%?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 742/15 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2015-12-30
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2015-06-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Paweł Kowalski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
I FSK 795/16 - Wyrok NSA z 2018-02-13
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
art. 5 ust. 1 pkt 5 art. 7 art. 13 ust. 1 art. 22 ust. 1 pkt 1 art. 42 ust. 1 ust. 3
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Dz.U. 2012 poz 749
art. 70 par. 1 par. 2 par. 6 art. 208 par. 1 art. 233 par. 1 pkt 2 lit.a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Koziński Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Protokolant: Sekretarz sądowy Agnieszka Kerszner po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi A Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty zwrotu podatku od towarów i usług za miesiące IX i XI 2009r. i umorzenia postępowania w zakresie podatku od towarów i usług za IX 2009 r. oraz określenia nadwyżki podatku naliczonego za XI 2009 r. w części do zwrotu na rachunek bankowy i w części do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. z [...], określającą A spółce z o.o. kwotę zwrotu różnicy podatku VAT za wrzesień i listopad 2009 r., umorzył postępowanie w zakresie podatku VAT za wrzesień 2009r. jako bezprzedmiotowe oraz określił za listopad 2009 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy podatnika i do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy.
Z akt sprawy wynika, że spółka w/w okresach rozliczeniowych zadeklarowała wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz następujących podatników z innych niż Polska krajów członkowskich Unii Europejskiej, tj.:
- B, na kwotę 761 358,70 zł;
- C, BE na kwotę 399 109,29 zł;
- D, CY na kwotę 1 242 912,33 zł.
Przedmiotem dostaw były napoje gazowane: Pepsi, Light Pepsi, Fanta, Sprite. 7 up, Mirinda, Light Coke, Dr. Pepper, Red Bull, Cherry Coke, Zero Coke. Towary te nabywane były przez spółkę od polskich podmiotów i transportowane (zgodnie z zapisami w dokumentach transportowych CMR) bezpośrednio z magazynów na terytorium RP, na zlecenie spółki, przez zewnętrzne firmy transportowe do podmiotów innych niż nabywcy wskazani na wystawionych przez spółkę fakturach VAT i w złożonych przez nią informacjach podsumowujących, tj. do 18 firm znajdujących się na terytorium Wielkiej Brytanii, 1 firmy z terytorium Niemiec i 1 firmy z terytorium Belgii.
Spółka w toku kontroli przedłożyła dokumenty będące podstawą kwalifikowania poszczególnych transakcji, jako wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów, opodatkowanych stawką podatku 0%, a mianowicie: faktury sprzedaży dokumentujące dostawy na rzecz w/w podmiotów, dokumenty oznaczone "Potwierdzenie dostawy", dokumenty "Potwierdzenie odbioru towaru przez kierowcę",
specyfikacje towarów będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, międzynarodowe listy przewozowe "CMR", zlecenia transportowe wystawione dla firm dokonujących przewozu towarów.
Organ pierwszej instancji wystąpił do władz organów administracyjnych państw właściwych dla w/w nabywców i odbiorców towarów, celem weryfikacji powyższych transakcji, na podstawie art. 5 rozporządzenia Rady nr 1798/2003 z 7 października 2003 r. w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie podatku od wartości dodanej i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 218/92 (Dz. Urz. UE serii L 264 z 15 października 2003 r., str. 1).
W przypadku B francuskie władze poinformowały, m. in. że zarządca spółki stwierdził, że nigdy nie otrzymał faktur od polskiej firmy A i nie miał żadnego klienta spoza Francji oraz że nie zna firmy A.
Jak wynika z odpowiedzi brytyjskich władz podatkowych, brytyjscy podatnicy, tj. E, F, G, H, J, K, wskazani jako odbiorcy towarów, nie potwierdzają otrzymania towarów od spółki A.
Postanowieniem z [...] listopada 2010 r. do akt sprawy włączono materiały i dokumenty przedłożone przez spółkę po zakończeniu kontroli podatkowej, a przed wszczęciem postępowania podatkowego, m.in.: pismo z biura księgowego belgijskiej firmy C, do którego załączono, w szczególności, zestawienie faktur z programu księgowego oraz zestawienie konta z systemu księgowego dotyczące przeprowadzonych transakcji z firmą A, upoważnienie wystawione przez B na rzecz H. K., oświadczenie firmy cypryjskiej D, wiadomość e-mail z dnia 12 czerwca 2010 r., nadaną przez Z. D. reprezentującego firmę brytyjską L, której siedziba położona jest w sąsiedztwie siedziby brytyjskiej firmy M, zdjęcia ze spotkań z kontrahentami.
W konsekwencji stwierdzonych nieprawidłowości Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. decyzją z [...] określił kwoty zwrotu różnicy podatku VAT za wrzesień i listopad 2009 r. wskazując, że B, C oraz D nie były faktycznymi nabywcami towarów zafakturowanych przez A. Organ zakwestionował wykazane w deklaracji VAT-7 we wrześniu i listopadzie 2009 r. wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów opodatkowane stawką podatku 0%, kwalifikując je jako dostawy dokonane na terytorium kraju, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54 poz. 535 ze zm.), opodatkowane 22% stawką podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 tej ustawy.
Spółka w odwołaniu zarzuciła naruszenie:
- art. 7 ust. 1 i 8, art. 22 ust. 2 i 3 oraz art. 42 ust. 1 pkt 2, art. 42 ust. 3 i 11 ustawy o VAT;
- art. 138 - 139 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r., w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej;
- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 123, art. 127, art. 180, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 i art. 210 § 4 o.p.
W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że organ nie wyjaśnił dokładnie stanu faktycznego sprawy oraz nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, a mimo to zakwestionował wykazane przez spółkę w deklaracji VAT-7, we wrześniu i listopadzie 2009 r., dostawy potraktowane jako wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów i opodatkowane stawką podatku 0%, co rażąco narusza art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 o.p. Nadto organ oparł się wyłącznie o te dowody, które są niekorzystne dla strony, wywodząc błędne wnioski z materiału dowodowego, zaś decyzja opiera się wyłącznie na swobodnych uwagach obcych organów podatkowych, przekazanych jako odpowiedzi na formularzach SCAC (których wartość dowodowa jest wątpliwa). Zdaniem strony odpowiedzi administracji podatkowych innych krajów Unii Europejskiej w znacznej mierze potwierdziły stanowisko podatnika. A wypełniła wszystkie warunki wynikające z przepisów ustawy o VAT, uprawniające do zastosowania stawki 0% dla transakcji wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów. Przedmiotowe transakcje stanowią część transakcji łańcuchowych, opodatkowanie których zostało usankcjonowane w art. 22 ustawy o VAT. Spółka dokonywała dostaw towarów w ten sposób, że towary trafiały fizycznie do ostatecznych nabywców z Wielkiej Brytanii, Niemiec i Belgii, natomiast ich nabywcami były podmioty z Cypru, Francji i Belgii. Dla podatnika sporne transakcje, którym należy przypisać dostawę z Polski do innych państw członkowskich Unii Europejskiej, stanowiły standardowe wewnątrzwspólnotowe dostawy. Zatem spółka nie musiała znać finalnych nabywców. Dokonywała natomiast na bieżąco sprawdzenia numerów VAT podatników, na rzecz których zostały wystawione sporne faktury. W przedmiotowej sprawie istotne jest to, że towar wyszczególniony na zakwestionowanych fakturach został wywieziony z kraju, co zostało bezsprzecznie potwierdzone przez przewoźników, wykonujących usługi transportowe.
W uzupełnieniu odwołania podatnik podniósł zarzut przedawnienia należności podatkowych m.in. za wrzesień 2009 r., bowiem w jego ocenie do 31 grudnia 2014 r. nie miało miejsce żadne zdarzenie skutkujące przerwaniem lub zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. Strona wyjaśniła, że 9 grudnia 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. wydał tytuły wykonawcze o numerach: SM [...], SM [...], SM [...], SM [...], które wraz z wystawionymi na ich podstawie zawiadomieniami o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zostały doręczone stronie dopiero 5 stycznia 2015 r., zatem nie nastąpiło skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia, gdyż podatnik uzyskał wiedzę o podjętych czynnościach egzekucyjnych po 31 grudnia 2014 r. Podatnik podniósł również, że bez wpływu na termin przedawnienia zobowiązań podatkowych/kwot zwrotów pozostaje fakt wszczęcia postępowania karnego skarbowego. Pismem z 12 listopada 2014 r. organ powiadomił stronę, że z dniem 6 listopada 2014 r. nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za okres od stycznia do czerwca 2009 r. oraz wrzesień i listopad 2009 r., z uwagi na wszczęcie postępowania przygotowawczego w sprawie o przestępstwo skarbowe. Zdaniem strony przedmiotowe zawiadomienie nie spełnia wymogów postawionych przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 17 lipca 2012 r., sygn. akt P 30/11, gdyż nie zawarto w nim żadnej informacji o toczącym się dochodzeniu lub śledztwie (czy i w jakim zakresie zostało wszczęte), a zatem podatnik nie został o tym fakcie poinformowany do dnia upływu terminu przedawnienia.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie termin przedawnienia, w myśl ogólnych zasad upłynąłby z dniem 31 grudnia 2014 r., w odniesieniu do nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za wrzesień 2009 r. oraz z dniem 31 grudnia 2015 r., w odniesieniu do nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za listopad 2009 r. W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności o których mowa w art. 70 § 6 pkt 1 i art. 70c o.p., skutkujące zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. Wprawdzie podatnik został powiadomiony o wszczęciu postępowania karnego, bowiem [...] listopada 2014 r. wydane zostało postanowienie o wszczęciu śledztwa w sprawie o przestępstwo skarbowe z art. 76 § 1 kks, w związku z art. 38 § 2 ust. 1 kks, polegające na tym, że w złożonych deklaracjach VAT-7 spółki A za okres od stycznia do czerwca 2008 r. oraz wrzesień i listopad 2008 r. podano dane niezgodne ze stanem rzeczywistym i zatajono rzeczywisty stan rzeczy, przez co wprowadzono Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P. w błąd narażając na bezpodstawny zwrot podatku VAT w wielkiej wartości, tj. w łącznej kwocie 1 820 773 zł. Pismem z 12 listopada 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. zawiadomił stronę o wystąpieniu okoliczności skutkującej zawieszeniem biegu terminu przedawnienia m.in za okres od stycznia do czerwca 2009 r., w związku z wszczęciem śledztwa o przestępstwo skarbowe. Przedmiotowe zawiadomienie zostało doręczone stronie 17 listopada 2014 r. Jednakże [...] grudnia 2014 r. oskarżyciel skarbowy wydał postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki w ten sposób, że w w/w postanowieniu z [...]listopada 2014 r., w miejsce treści: "za okres od stycznia do czerwca 2008 r. oraz wrzesień i listopad 2008 r." wpisał: "za okres od stycznia do czerwca 2009 r. oraz wrzesień i listopad 2009 r. ". Zatem organ I instancji niezasadnie powiadomił 12 listopada 2014 r. podatnika o wystąpieniu okoliczności skutkującej zawieszeniem biegu terminu przedawnienia za w/w okresy rozliczeniowe 2009 r., gdyż przedmiotowe zawiadomienie zostało wydane i doręczone podatnikowi przed wydaniem postanowienia o sprostowaniu omyłki, czyli de facto dotyczyło 2008 r., a nie, jak podano w zawiadomieniu, 2009 r. Po 16 grudnia 2014 r., tj. po dacie wydania postanowienia o sprostowaniu omyłki nie zostało do podatnika wystosowane jakiekolwiek zawiadomienie w przedmiotowej sprawie. Zatem nie sposób uznać, że strona została skutecznie powiadomiona o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia za wrzesień 2009 r.
Ponadto 9 grudnia 2014 r. wystawione zostały tytuły wykonawcze o numerach: [...], [...], [...] i [...], obejmujące zaległości podatnika w podatku VAT za okres od stycznia do czerwca i wrzesień 2009 r., które zostały przekazane do realizacji do Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-W., tj. organu właściwego dla prowadzenia przedmiotowego postępowania egzekucyjnego. Zawiadomieniami z 12 grudnia 2014 r. skierowano zajęcia rachunków bankowych do: N w P., O S.A., P w W. S.A., R S.A. i S S.A., jednak okazały się one nieskuteczne. Odpisy tytułów wykonawczych o podanych wcześniej sygnaturach zostały doręczone podatnikowi 5 stycznia 2015 r., czyli po upływie terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych (nadwyżek podatku naliczonego nad należnym do zwrotu i do przeniesienia) za okresy rozliczeniowe, objęte zaskarżoną decyzją.
Wobec tego w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności, skutkujące przerwaniem lub zawieszeniem biegu terminu przedawnienia. Tym samym określona w kwestionowanej decyzji kwota nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za wrzesień 2009 r. uległa przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2014 r. W związku z powyższym oraz biorąc pod uwagę brzmienie przepisu art. 208 § 1 o.p. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił decyzję organu pierwszej instancji w zakresie podatku VAT za wrzesień 2009 r. i w tej części umorzył postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
Podkreślono, że termin biegu terminu przedawnienia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za listopad 2009 r. nie upłynął, zatem organ odwoławczy był uprawniony do merytorycznego rozpoznania sprawy za ten okres rozliczeniowy.
Dalej przypomniano, że zakwestionowane dostawy towarów na rzecz wskazanych kontrahentów z innych krajów Unii Europejskiej, nie stanowią dostaw wewnątrzwspólnotowych, opodatkowanych stawką podatku VAT w wysokości 0%, gdyż w ich następstwie nie nastąpiło przeniesienie na nabywców prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Towary (napoje) wyszczególnione na spornych fakturach były nabywane przez A od polskich podmiotów i transportowane bezpośrednio z ich magazynów na terytorium Wielkiej Brytanii, Niemiec i Belgii. Transport organizowany był przez podatnika i realizowany przez polskie firmy transportowe: T spółka jawna w S., U, M. K. w O.
Kierowcy firm: T (A. W., J. B., M. K., P. G., E.Ł., I. P.) i U (J. T., K.S., M.P.), którzy wykonywali transport towarów dla podatnika potwierdzili, że wozili towar pod adresy wskazane na dokumentach CMR, które otrzymywali na miejscu załadunku. Jako miejsca docelowe wskazywali magazyny, wyposażone w infrastrukturę umożliwiającą "profesjonalny" rozładunek towarów. Z tego wynika, że dostarczając towary spółki A znali jedynie adres i nazwę firmy, która miała odebrać towary. Jadąc do miejsc docelowych identyfikowali te podmioty po wywieszonych szyldach. Nie znali danych osób, które miały odebrać transport. Po pozostawieniu przesyłek, nieznane im osoby kwitowały swymi podpisami dokumenty dostawy. Kierowcy często nie wiedzieli, kim są te osoby, pracownikami biurowymi, czy magazynu, a niektórych, na podstawie własnych spostrzeżeń, uznawali za kierowników magazynów. Poza tym na dokumentach przewozowych CMR, które zostały przedłożone przez stronę widnieją nieczytelne podpisy odbiorców towarów. Biorąc pod uwagę, że żaden z kierowców nie był w stanie wskazać z imienia i nazwiska ani jednej osoby odbierającej towar, nie sposób potwierdzić, kto tak naprawdę odebrał towar od podatnika.
Przesłuchano także w charakterze strony B. A. O.(prezesa zarządu A) zeznał, że utrzymuje kontakty handlowe z: B od 2009 r., C od 2008 r. i D od 2006r. Opisał m.in. sposób nawiązania współpracy z firmami wyjaśnił jak nawiązał kontakty handlowe z tymi podmiotami oraz podał, że nie zna zakresu działalności i rynków zbytu firm, wskazał jak przebiegały dostawy towarów.
Odnośnie B organ odwoławczy wskazał, że w listopadzie 2009 r. podatnik wystawił na rzecz kontrahenta 8 faktur VAT na łączną kwotę 79 002,40 GBP (w przeliczeniu – 373 503,80 zł), bez wyszczególnionych kwot podatku VAT. Podatnik otrzymał 5 i 10 listopada 2009 r. zapłatę z tytułu spornych faktur w łącznej kwocie 65 458,90 GBP, jako nadawcę przelewów wskazano H. K.. Z dokumentów przewozowych CMR wynika, że pomimo tego, iż rzekomy nabywca towarów zarejestrowany był dla potrzeb podatku VAT na terytorium Francji, towary będące przedmiotem transakcji (napoje: Coca-Cola, Coca-Cola Light, Sprite, Fanta, Dr. Pepper) zostały dostarczone pod adresy znajdujące się na terytorium Niemiec, Belgii i Wielkiej Brytanii. Z informacji uzyskanych od francuskiej administracji podatkowej wynika, że wskazany na spornych fakturach nabywca - B - nigdy nie otrzymał faktur od polskiej firmy A, jego dostawcami były wyłącznie firmy francuskie. Nie miał żadnego klienta spoza Francji, nie zna spółki A.
W ramach współpracy z niemiecką, belgijską i brytyjską administracją podatkową ustalono, że wszystkie faktury wystawione na rzecz B nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, gdyż po pierwsze - nabywca wskazany na spornych fakturach zaprzeczył dokonania jakichkolwiek transakcji ze spółką A, której nawet nie zna. Nie sposób uznać, że dokonał on dalszej dostawy towarów, widniejących na zakwestionowanych fakturach, do Wielkiej Brytanii, gdyż jak sam wskazał jego klientami były wyłącznie firmy francuskie. Po drugie, rzekomi finalni nabywcy, wskazani na dokumentach przewozowych CMR, nie potwierdzili odbioru towarów bezpośrednio od podatnika. Wśród pięciu "odbiorców" trzech z nich to firmy nieistniejące, których właściwe władze podatkowe nie były nawet w stanie zidentyfikować lub które dokonały likwidacji działalności gospodarczej kilka lat przed okresem, w którym miały mieć miejsce transakcje, jeden podmiot to "znikający podatnik", dla której spółka A jest nieznana, a jeden podmiot co prawda potwierdził, że nabył towary pochodzące od podatnika, jednak nabycie to miało być poprzedzone dostawami tych samych towarów przez dwie inne firmy brytyjskie, z których: jedna nie współpracowała z żadną firmą spoza Wielkiej Brytanii, a kolejna, uznana za "znikającego podatnika", zaprzestała w styczniu 2009 r. prowadzenia działalności (agencji zatrudnienia), a więc w okresie poprzedzającym rzekome transakcje oraz nie dokonała żadnych dostaw towarów na rzecz innych firm brytyjskich i nie otrzymała towarów pochodzących z Polski. Nadto żaden podmiot, występujący w łańcuchu transakcji, nie zadeklarował wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów od A i nie odprowadził podatku należnego z tego tytułu.
Ponadto płatność za towar, i to w niepełnej kwocie, nie została dokonana przez B. Podatnik otrzymał zapłatę z tytułu wystawionych na ten podmiot faktur z rachunku bankowego osoby fizycznej. Organ, chcąc zrealizować wniosek dowodowy podatnika wystąpił do brytyjskiej administracji podatkowej z prośbą o przesłuchanie tej osoby, na okoliczność spornych transakcji, lecz organy administracji podatkowej Wielkiej Brytanii odmówiły realizacji tego wniosku.
Odnośnie C ustalono, że w listopadzie 2009 r. podatnik wystawił na rzecz kontrahenta 4 faktury VAT na łączną kwotę 36 316,80 GBP (w przeliczeniu – 168 962,32 zł), bez wyszczególnionych kwot podatku VAT.
Z dokumentów przewozowych CMR wynika, że pomimo tego, iż rzekomy nabywca towarów zarejestrowany był dla potrzeb podatku VAT na terytorium Belgii, towary będące przedmiotem transakcji (napoje: Coca-cola) zostały dostarczone pod adresy znajdujące się na terytorium Wielkiej Brytanii.
Z informacji pozyskanych od belgijskich władz podatkowych na formularzach SCAC wynika, że belgijski podatnik uznany został za "znikającego podatnika". Pod wskazanym w tym wniosku adresem, brak jest jakichkolwiek oznak wykonywania działalności gospodarczej. Firma C nie deklarowała żadnego podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów oraz nie wykonywała żadnej działalności pod wskazanym w zgłoszeniu rejestracyjnym, adresem.
W ramach współpracy z belgijską i brytyjską administracją podatkową ustalono, że sporne faktury, na których jako nabywcę wskazano firmę C nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych z następujących powodów. Firma belgijska nie prowadziła de facto działalności gospodarczej i została przez tamtejsze władze podatkowe uznana za "znikającego podatnika", który nie deklarował żadnego podatku należnego do zapłaty. Z ustaleń belgijskiej administracji wynika, że towar nabyty rzekomo od A został zafakturowany na dwóch odbiorców brytyjskich, w przypadku których żadne nabycie od podmiotu belgijskiego nie zostało potwierdzone. Po drugie, w wyniku podjętych czynności przez brytyjskie władze podatkowe w stosunku do podmiotów widniejących jako finalni odbiorcy towarów na dokumentach CMR, przedłożonych przez stronę, w żadnym przypadku nie potwierdzono nabycia towarów, a dwa z nich wskazały wręcz, że nie handlowały ze spółką A lub nie miały żadnej wiedzy na temat polskiej firmy.
Odnośnie D wyjaśniono, że w listopadzie 2009r., podatnik wystawił na rzecz kontrahenta 13 faktur VAT na łączną kwotę 173 250,00 GBP (w przeliczeniu – 805 117,48 zł), bez wyszczególnionych kwot podatku VAT.
Z dokumentów przewozowych CMR wynika, że pomimo tego, iż rzekomy nabywca towarów zarejestrowany był dla potrzeb podatku VAT na terytorium Cypru, towary będące przedmiotem transakcji (napoje: Coca-Cola, Coca-Cola Light, Fanta, Sprite, Dr. Pepper) zostały dostarczone pod adresy znajdujące się na terytorium Wielkiej Brytanii.
Z informacji uzyskanych od cypryjskiej i brytyjskiej administracji podatkowej wynika, że D nabyła towar od A, który następnie został przez nią sprzedany do brytyjskiej spółki W na Cyprze, nie powstało żadne zobowiązanie w podatku VAT z tytułu nabycia towarów od podatnika, a zatem w stosunku do tych transakcji nie został rozliczony podatek należny z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Analogicznie, jak miało to miejsce w przypadku pozostałych nabywców towarów, transakcje udokumentowane spornymi fakturami faktycznie nie miały miejsca. Co prawda, podmiot cypryjski potwierdził nabycie towarów od A, ale organ, mając na uwadze całokształt zebranego materiału dowodowego, nie dał temu wiary. Firma cypryjska dokonała sprzedaży towarów do brytyjskiej spółki W, w przypadku której nabycie nie zostało potwierdzone, co jest równoznaczne z tym, że na żadnym etapie nie zostało zadeklarowane i rozliczone wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów. Ponadto dyrektor D jest podejrzewany o udział w oszustwach na gruncie podatku VAT i prowadzone jest wobec niego śledztwo karne. Także w przypadku transakcji z udziałem spółki A zachowywał się jak typowy "znikający podatnik", którego celem jest pozorowanie działania, nieregulowanie zobowiązań podatkowych i sztuczne wydłużenie łańcucha dostaw w celu umożliwienia dokonania oszustwa na kolejnym jego etapie. Wszystkie firmy - finalni odbiorcy towarów - wyszczególnieni na przedłożonych przez podatnika dokumentach CMR, zaprzeczyli nabyciu towarów bezpośrednio od A, powołując się na rzekome nabycie towarów od tych samych trzech innych firm brytyjskich, które są podejrzewane o udział w oszustwach podatkowych, z których dwie zostały już wyrejestrowane z rejestrów podatników VAT.
Zdaniem organu odwoławczego z materiału dowodowego wynika, że w przypadku każdego z kontrahentów podatnika nie miało miejsca wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów i nie został z tego tytułu zadeklarowany żaden podatek należny. W przypadku tych podmiotów nie zostało skutecznie potwierdzone przeniesienie prawa do dysponowania towarami jak właściciel na nabywców. Transakcje stanowiły część łańcuchów transakcji noszących znamiona oszustwa podatkowego, które zostały sztucznie wydłużone celem utrudnienia właściwym organom podatkowym wyegzekwowania zapłaty podatku VAT należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Z analizy cen towarów stosowanych przez A i jej nabywców w kolejnych ogniwach łańcuchów transakcji wynika, że uzyskana marża nie przekroczyła kosztów operacyjnych lub oferowane odbiorcom finalnym, ceny netto są niższe od tych, po których miały być sprzedane towary na wcześniejszych etapach obrotu. W normalnych warunkach świadczyłoby to tylko i wyłącznie o braku jakiejkolwiek ekonomiki działania podmiotów zaangażowanych w dostawy łańcuchowe. Jednakże w tym przypadku obniżenie ceny na kolejnych etapach łańcucha dostaw było możliwe, bowiem uczestnicy transakcji, poprzez włączenie w mechanizm obrotu "znikających podatników", nie rozliczali podatku VAT. A nabyła towar w postaci napojów, które następnie przetransportowała, z wykorzystaniem firm zewnętrznych, poza Polskę. Jednak ich odbiorcy byli inni, niż ci wskazani na dokumentach transportowych. W żadnym przypadku, każdego z trzech nabywców, wymienionych na spornych fakturach - nabycie nie zostało potwierdzone. Finalni odbiorcy towarów, wskazani na dokumentach przewozowych CMR, nie potwierdzili faktu odbioru towarów od A, a zatem nie sposób uznać, że na nabywców, wskazanych na spornych fakturach, zostało przeniesione prawo do dysponowania towarami jak właściciel. Nie zostały zatem spełnione przesłanki pozwalające stwierdzić, że w rzeczywistości doszło do wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów na rzecz firm: B z Francji, C z Belgii oraz D z Cypru, z których dwie okazały się "znikającymi podatnikami", a jedna firma nie potwierdziła jakichkolwiek transakcji z A .
Wskazani na spornych fakturach kontrahenci nie nabyli towarów od podatnika i nie opodatkowali wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów. Strona nie tylko, że nie przedsięwzięła wszelkich racjonalnych środków, jakie pozostawały w jej mocy, w celu zagwarantowania, by dokonywane przez nią czynności nie prowadziły do udziału w oszustwie podatkowym oraz wykazania, że jej udział w oszustwie podatkowym jest wykluczony, ale wręcz podejmowała działania świadczące o świadomym udziale w czynnościach kwalifikowanych jako oszustwo podatkowe. Jej sposób postępowania doprowadził również do tego, że w toku prowadzonego postępowania podatkowego nie udało się pozyskać dowodów, które świadczyły o tym, że towar wskazany na badanych fakturach VAT faktycznie trafił do finalnych odbiorców. Brak sensu ekonomicznego w działaniach strony obrazuje wystawianie faktur na rzecz podmiotów z Francji, Belgii czy Cypru dokonywanie dostaw towarów głównie do firm prowadzących działalność w magazynach znajdujących się na terytorium Wielkiej Brytanii. Dysponując na terenie tego kraju tak znaczącym rynkiem zbytu, strona dokonywała wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów na rzecz podmiotów z państw członkowskich innych niż Wielka Brytania, którzy okazywali się znikającymi podatnikami. Organ nie dał wiary twierdzeniom B. A.O., że nie znał danych firm finalnych nabywców, ponieważ widniały one na dokumentach CMR, będących w jego posiadaniu. Transporty towarów do tych podmiotów nie były jednorazowe, a zatem podatnik miał sposobność nawiązania kontaktu bezpośrednio z tymi firmami, jak również innymi na terytorium Wielkiej Brytanii. Nie sposób uznać, że w obecnych czasach, w dobie powszechnego korzystania z sieci internet oraz takich środków łączności jak fax, e-mail, telefon, podatnik nie był w stanie nawiązać kontaktu z tymi firmami w szybki sposób, tak jak to zrobił w przypadku firmy mającej swoją siedzibę w pobliżu podmiotu M, od której próbował uzyskać potwierdzenie, że jej pracownik/przedstawiciel widział w firmie M - z racji sąsiedztwa - polskie towary od A.
Reasumując organ uznał, że racjonalny przedsiębiorca, chcący wygenerować jak największy zysk nie rezygnuje świadomie z większego zarobku osiąganego z tytułu bezpośredniej sprzedaży na rzecz udziału w całym łańcuchu firm pośredniczących, chyba, że taki wydłużony łańcuch dystrybucji służyć na innemu celowi - to znaczy oszustwu podatkowemu. Potwierdzają to okoliczności nawiązania współpracy z kontrahentami szczegółowo opisane w treści decyzji.
Końcowo organ zauważył, że w związku z uchyleniem zaskarżonej decyzji i umorzeniem postępowania za wrzesień 2009 r. zmianie uległo rozliczenie podatku VAT za listopad 2009 r. Biorąc pod uwagę stwierdzone nieprawidłowości tut. organ skorygował rozliczenie podatku od towarów i usług za ten okres rozliczeniowy, które przedstawił w treści zaskarżonej decyzji. Z dokonanego przez organ rozliczenia wynika, że podatnik zaniżył w listopadzie 2009 r. kwotę podatku należnego, co w wyniku finalnego rozliczenia podatku za ten okres rozliczeniowy skutkowało zmniejszeniem kwoty zwrotu podatku o tę kwotę.
Spółka A zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając naruszenie
- art. 13 § 1 pkt 1 i 2, w związku z art. 18a i art. 127 o.p., poprzez orzeczenie w drugiej instancji w sprawie, w której w pierwszej instancji orzekał organ niewłaściwy miejscowo;
- art. 7 ust. 1 i 8 ustawy o VAT, poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na kwestionowaniu dokonania dostaw wewnątrzwspólnotowych przez spółkę;
- art. 42 ust. 1 pkt 2, art. 42 ust. 3 i 11 ustawy o VAT, poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na kwestionowaniu zastosowania stawki 0% VAT do dostaw wewnątrzwspólnotowych przez spółkę;
- art. 138-139 Dyrektywy Rady 2006/112/WE, poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na kwestionowaniu dokonania dostaw wewnątrzwspólnotowych przez spółkę;
- art. 120, art. 121 § 1 oraz art. 123,122, art. 180, art. 187 § 1, art. 188, art. 191, art. 210 § 4 o.p.;
- art. 194 o.p, poprzez fragmentaryczne uwzględnienie części treści dokumentów SCAC mających walor dokumentów urzędowych;
- art. 127 o.p.,poprzez niewykonanie zaleceń Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. zawartych w decyzji z dnia [...] sierpnia 2011 r. która uchylała wcześniejszą decyzję organu pierwszej instancji dotycząca spornego podatku.
Podatnik w treści skargi oraz w piśmie procesowym z dnia 3 listopada 2015 r. podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko w sprawie. Złożył także wniosek o dopuszczenie dowodu z oświadczenia Pani K.S.-Ż.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji Argumentacja ta została powtórzona w piśmie procesowym z 10 grudnia 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona, bowiem organy prowadzące postępowanie nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów procesowych w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie, mając na względzie zarzuty podniesione w skardze, wskazać należy, że wbrew stanowisku skarżącego Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. wszczynając 1 lipca 2010 r. postępowanie podatkowe w zakresie podatku VAT za listopad 2009 r., w wyniku którego wydał [...] kwestionowaną przez stronę decyzję nie naruszył w żaden sposób przepisów o właściwości miejscowej.
Z akt sprawy wynika, że 22 lutego 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. wszczął u podatnika kontrolę podatkową w zakresie rozliczenia podatku VAT oraz zasadności zwrotu tego podatku za listopad 2009 r., która została zakończona podpisaniem protokołu kontroli z 25 lutego 2010 r. W toku podejmowanych czynności, upoważnieni pracownicy urzędu dokonali weryfikacji właściwości miejscowej organu, poprzez m.in. sprawdzenie danych w Krajowym Rejestrze Sądowym, przez co potwierdzono, że Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. jest organem właściwym miejscowo, czego podatnik nie zakwestionował.
Postanowieniem z [...] czerwca 2010 r. organ ten wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia skarżącej spółce wysokości zwrotu podatku VAT za listopad 2009 r., które zostało odebrane przez podatnika 1 lipca 2010 r. przypomnieć należy, iż na podstawie art. 15 § 1 o.p. organy podatkowe przestrzegają urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Zgodnie zaś z art. 18a o.p. jeżeli po zakończeniu roku podatkowego lub innego okresu rozliczeniowego nastąpi zdarzenie powodujące zmianę właściwości miejscowej organu podatkowego, organem podatkowym właściwym miejscowo sprawach dotyczących poprzednich lat podatkowych lub innych okresów rozliczeniowych jest organ właściwy po zaistnieniu tych zdarzeń, z zastrzeżeniem art. 18b. W świetle zaś art. 18b o.p. organy podatkowe właściwe w dniu wszczęcia postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej pozostają właściwe w sprawie, w której postępowanie lub kontrola dotyczy, chociażby w trakcie postępowania lub kontroli nastąpiło darzenie powodujące zmianę właściwości. Zgodnie z art. 165b § 1 o.p. w przypadku ujawnienia przez kontrolę podatkową nieprawidłowości, co do wywiązywania się przez kontrolowanego obowiązków wynikających z przepisów prawa podatkowego oraz niezłożenia przez podatnika deklaracji lub niedokonania przez niego korekty deklaracji w całości uwzględniającej ujawnione nieprawidłowości, organ podatkowy wszczyna postępowanie podatkowe w sprawie, która była przedmiotem kontroli podatkowej, nie później niż w terminie 6 miesięcy od zakończenia kontroli.
Z treści przepisu art. 18b o.p. wynika, że organ podatkowy przeprowadzający kontrolę podatkową, pozostaje dalej organem właściwym do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania podatkowego w tej samej sprawie, mimo zmiany - po zakończeniu kontroli podatkowej - adresu podatnika skutkującej zmianą właściwości organu podatkowego. Przepis art. 18a o.p. nie znajduje zastosowania w postępowaniu podatkowym albo w kontroli podatkowej wówczas, gdy zdarzenie powodujące zmianę właściwości miejscowej organu podatkowego nastąpi w trakcie postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej. Zatem organ właściwy w momencie wszczęcia postępowania kontrolnego, pozostaje właściwy również do prowadzenia postępowania podatkowego, nawet jeżeli w trakcie kontroli podatkowej, bądź po jej zakończeniu nastąpiło zdarzenie powodujące zmianę właściwości organu (zob. wyroki NSA: z 8 czerwca 2011 r., w sprawie o sygn. akt I FSK 940/10, Lex nr 1082321; z 22 czerwca 2010 r., w sprawie o sygn. akt I FSK 1020/09, Lex nr 785333; WSA w Olsztynie z 11 marca 2015 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Ol 32/15).
Zatem skoro Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. wszczął w okresie 6 miesięcy od dnia zakończenia kontroli postępowanie podatkowe w tej samej sprawie, a mianowicie w zakresie rozliczenia podatku VAT za listopad 2009 r., nie sposób uznać, że w wyniku kontroli podatkowej nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości, a zatem w przedmiotowej sprawie organ ten nie był zobligowany do wszczęcia postępowania podatkowego. W protokole kontroli z 25 lutego 2010 r. nie znajduje się jakiekolwiek stwierdzenie świadczące o tym, że nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości. Zatem wszczęcie postępowania podatkowego z urzędu świadczy o tym, że organ podatkowy miał uzasadnione podstawy do takiego działania, a dokonując tego w okresie określonym w art. 165b § 1 o.p. potwierdził istnienie nieprawidłowości w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za okres rozliczeniowy, za który przeprowadzono wcześniej kontrolę podatkową. Tym samym Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-P. był organem właściwym do wszczęcia postępowania, a w konsekwencji do wydania decyzji z [...] w sprawie spornego podatku mimo, że w okresie pomiędzy zakończeniem kontroli podatkowej, a wszczęcie postępowania podatkowego nastąpiło zdarzenie powodujące zmianę właściwości miejscowej organów, o czym Spółka zawiadomiła w dniu 27 kwietnia 2010 roku ( zmiana adresu miejsca prowadzenia działalności gospodarczej )
W treści skargi skarżący zarzuca naruszenie zasad prowadzenia postępowania podatkowego, między innymi zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 o.p.) i zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.). Wadliwe prowadzenie postępowania podatkowego doprowadziło, według skarżącego, do bezzasadnego zastosowania art. 7 ust. 1 i art. 8 oraz art. 42 ust. 1 pkt 2, ust. 3 i ust. 11 ustawy o VAT.
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do kwestii czy zakwestionowane dostawy towarów, zafakturowane na rzecz wskazanych wyżej firm, są dostawami wewnątrzwpsółnotowymi, opodatkowanymi preferencyjną stawą podatku 0%, czy też winny być opodatkowane stawka podatku właściwą dla dostaw tych towarów na terytorium kraju.
Definicja wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów została zawarta w art. 13 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie z którym wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów jest przede wszystkim jedną z czynności opodatkowanych wskazanych w art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy. Co do zasady, polega ona na wywozie towarów z terytorium kraju w wykonaniu czynności określonych w art. 7, na terytorium państwa członkowskiego innego niż terytorium kraju, lecz w określonych w ustawie warunkach. Dostawą towarów, w rozumieniu art. 7 ustawy o VAT jest "przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel". Rozporządzanie towarem jak właściciel należy rozumieć w sensie ekonomicznym. Zatem z przekazaniem praw do dysponowania towarem jak właściciel musi wiązać się również odpłatność, która będzie stanowić o dokonaniu transakcji pomiędzy podatnikami. W sytuacji, gdy dokonywanych jest kilka dostaw, a przedmiot każdej dostawy jest ten sam, przy czym towar jest przemieszczany tylko raz od pierwszego uczestnika transakcji do finalnego odbiorcy, całą transakcję należy traktować jako tzw. łańcuchową. Oznacza to, że każdy z podatników ma obowiązek wystawienia faktury VAT, o której mowa w art. 106 ust. 1 ustawy. Zgodnie z art. 7 ust. 8 ustawy w przypadku kiedy kilka podmiotów dokonuje dostawy tego samego towaru, w ten sposób, że pierwszy z nich wydaje ten towar bezpośrednio ostatniemu w kolejności uznaje się, że dostawy towarów dokonał każdy z podmiotów biorących udział w tych czynnościach. Każda dostawa w łańcuchu dostaw jest traktowana odrębnie, przez co odrębnie jest ustalane miejsce dostawy. Przepis ten będzie miał zastosowanie w sytuacji, gdy każdy z kolejnych uczestników transakcji nabywa prawo do rozporządzania towarem jak właściciel i prawo to przenosi na kolejny podmiot. Ogólna zasada dotycząca określenia miejsca świadczenia przy dostawie towarów w przypadku towarów wysyłanych lub transportowanych przez dokonującego ich dostawy, ich nabywcę lub przez osobę trzecią wynika z art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. W takim przypadku miejscem dostawy towarów jest miejsce, w którym towary znajdują się w momencie rozpoczęcia wysyłki. Jednakże w przypadku dostaw łańcuchowych znajduje zastosowanie dyspozycja z art. 22 ust. 2 ustawy o VAT, w myśl którego w przypadku gdy kilka podmiotów dokonuje dostawy tego samego towaru w ten sposób, że pierwszy z nich wydaje ten towar bezpośrednio ostatniemu w kolejności nabywcy, przy czym towar ten jest wysyłany lub transportowany, to wysyłka lub transport tego towaru jest przyporządkowana tylko jednej dostawie; jeżeli towar jest wysyłany lub transportowany przez nabywcę, który dokonuje również jego dostawy, przyjmuje się, że wysyłka lub transport jest przyporządkowana dostawie dokonanej dla tego nabywcy, chyba że nabywca ten udowodni, że wysyłkę lub transport towaru należy zgodnie z zawartymi przez niego warunkami dostawy przyporządkować jego dostawie. Zgodnie z ust. 3 pkt 1 tego artykułu, dostawę towarów, która poprzedza wysyłkę lub transport towarów, uznaje się za dokonaną w miejscu rozpoczęcia wysyłki lub transportu towarów.
Z akt sprawy wynika, że podatnik wystawiał faktury VAT - które miały dokumentować dostawy towarów - na rzecz podmiotów z: Belgii, Francji i Cypru, natomiast transport towarów, wyszczególnionych na spornych fakturach, dokonywany był z Polski na terytorium Wielkiej Brytanii, Niemiec i Belgii
Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o VAT dostawa towarów podlega opodatkowaniu według stawki podatku 0%, pod warunkami określonymi w tym przepisie oraz ust. 3 tej regulacji. Powyższe przepisy są zgodne z przepisami VI Dyrektywy Rady z 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku oraz następującej po niej Dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej. Z art. 138 drugiej z wymienionych Dyrektyw wynika, że Państwa członkowskie zwalniają dostawy towarów wysyłanych lub transportowanych do miejsca przeznaczenia znajdującego się poza terytorium danego państwa, ale na terytorium Wspólnoty, przez sprzedawcę, przez nabywcę lub na ich rzecz, dokonane dla innego podatnika lub osoby prawnej niebędącej podatnikiem, działających w takim charakterze w państwie członkowskim innym niż państwo rozpoczęcia wysyłki lub transportu towarów. Powyższy przepis, na podstawie art. 131 tej samej dyrektywy, stosuje się bez uszczerbku dla innych przepisów wspólnotowych i na warunkach ustalanych przez państwa członkowskie w celu zapewnienia prawidłowego i prostego stosowania tych zwolnień oraz zapobieżenia wszelkim możliwym przypadkom uchylania się od opodatkowania, unikania opodatkowania i nadużyć. W świetle art. 273 Dyrektywy z 28 listopada 2006 r. Państwa członkowskie mogą nałożyć inne obowiązki, jakie uznają za niezbędne dla zapewnienia prawidłowego poboru VAT i zapobieżenia oszustwom podatkowym, pod warunkiem równego traktowania transakcji krajowych i transakcji dokonywanych między państwami członkowskim przez podatników oraz pod warunkiem, że obowiązki te, w wymianie handlowej między państwami członkowskimi, nie będą prowadzić do powstania formalności związanych z przekraczaniem granic.
O wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów możemy bowiem mówić wówczas, gdy rzeczywisty nabywca towaru jest podatnikiem VAT, zidentyfikowanym na potrzeby transakcji transgranicznych na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju i faktycznie doszło do wywozu towaru z kraju do innego państwa członkowskiego. Zatem nie jest wystarczające - dla skorzystania z preferencyjnej stawki VAT - jedynie uwidocznienie na fakturze VAT danych nabywcy posiadającego numer nadany przez inne państwo członkowskie, czy też sam wywóz towarów z terytorium kraju. Istotnym warunkiem jest dokonanie dostawy na rzecz nabywcy, czyli przeniesienie prawa do rozporządzania towarem na rzecz tego nabywcy, posiadanie przez tego konkretnego nabywcę właściwego i ważnego numeru identyfikacyjnego, podanie tego numeru na fakturze dokumentującej wewnątrzwspólnotowa dostawę towarów oraz fizyczne przemieszczenie towarów z Polski do innego kraju członkowskiego. Dopiero spełnienie tych warunków pozwala na stosowanie 0% stawki VAT przez dostawcę przy jednoczesnym obowiązku zapłaty podatku przez nabywcę.
Zakwestionowane w niniejszej dostawy towarów na rzecz w/w kontrahentów z innych krajów Unii Europejskiej, nie stanowią dostaw wewnątrzwspólnotowych, opodatkowanych stawką podatku VAT w wysokości 0%, gdyż w ich następstwie nie nastąpiło przeniesienie na nabywców prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Towary (napoje) wyszczególnione na spornych fakturach były nabywane przez A od polskich podmiotów i transportowane bezpośrednio z ich magazynów na terytorium Wielkiej Brytanii, Niemiec i Belgii. Transport organizowany był przez podatnika i realizowany przez polskie firmy transportowe:
Organy obu instancji podjęły działania niezbędne w celu dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy i jej załatwienia, zebrały dowody pozwalające na prawidłowe ustalenie istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych, oceniły te dowody bez naruszania zasady swobodnej oceny dowodów, ustaliły prawidłowo stan faktyczny sprawy, dokonały prawidłowej jego subsumcji oraz przedstawiły w sposób przejrzysty i logiczny wynik swych ustaleń i rozważań, co prowadzi do wniosku, że nie są uzasadnione podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego.
Przede wszystkim organy wykazały, że wszystkie faktury wystawione na rzecz B, C oraz D nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Bezspornie ustalono, że w przypadku każdego z tych kontrahentów nie miało miejsca wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów i nie został z tego tytułu zadeklarowany żaden podatek należny. W przypadku tych podmiotów nie zostało skutecznie potwierdzone przeniesienie prawa do dysponowania towarami jak właściciel na nabywców. Transakcje stanowiły część łańcuchów transakcji noszących znamiona oszustwa podatkowego, które zostały sztucznie wydłużone celem utrudnienia właściwym organom podatkowym wyegzekwowania zapłaty podatku VAT należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. W żadnym przypadku, każdego z trzech nabywców, wymienionych na spornych fakturach - nabycie nie zostało potwierdzone. Finalni odbiorcy towarów, wskazani na dokumentach przewozowych CMR, nie potwierdzili faktu odbioru towarów od A, a zatem nie sposób uznać, że na nabywców, wskazanych na spornych fakturach, zostało przeniesione prawo do dysponowania towarami jak właściciel. Nie zostały zatem spełnione przesłanki pozwalające stwierdzić, że w rzeczywistości doszło do wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów na rzecz owych firm. Wskazani na spornych fakturach kontrahenci nie nabyli towarów od podatnika i nie opodatkowali wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów. W toku prowadzonego postępowania podatkowego nie udało się pozyskać dowodów, które świadczyły o tym, że towar wskazany na badanych fakturach VAT faktycznie trafił do finalnych odbiorców. Brak sensu ekonomicznego w działaniach strony obrazuje wystawianie faktur na rzecz podmiotów z Francji, Belgii czy Cypru dokonywanie dostaw towarów głównie do firm prowadzących działalność w magazynach znajdujących się na terytorium Wielkiej Brytanii. Strona dokonywała wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów na rzecz podmiotów z państw członkowskich innych niż Wielka Brytania, którzy okazywali się znikającymi podatnikami.
Odnosząc się do zarzutu, że organy podatkowe nie zrealizowały wszystkich wniosków dowodowych, które wskazał podatnik wskazać należy, iż strona nie może oczekiwać od organów podatkowych, że będą w nieskończoność poszukiwać dowodów potwierdzających wersję strony. Podatnik niejednokrotnie wyjaśniał, że utrzymywał i dobry kontakt ze swoimi kontrahentami. Zatem bez trudu mógł uzyskać skuteczne dowody potwierdzające jego oświadczenia, czego nie uczynił.
Podobnie bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 127 o.p., bowiem organ pierwszej instancji wypełnił dyspozycje zawarte w poprzedniej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...]października 2011 r. i uwzględnił oraz przeprowadził dowody, możliwe do zrealizowania na tym etapie postępowania, na podstawie których wyciągnięte zostały stosowne wnioski, opisane szczegółowo w zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-P.
Bezzasadne pozostają także zarzuty dotyczące wykorzystania w postępowaniu dowodów na formularzach SCAC stanowiących zapytania/odpowiedzi innych administracji podatkowych Unii Europejskiej oraz cytowania ich fragmentów w zaskarżonej decyzji. Przepis art. 180 § 1 o.p., stanowiąc, że w postępowaniu podatkowym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, formułuje zasadę otwartego systemu dowodów oraz równej mocy środków dowodowych, nie wprowadzając ograniczeń, co do rodzaju dowodów, którym należy przyznać pierwszeństwo w ustaleniu istnienia danego faktu. Rozwinięciem tej zasady jest przepis art. 181 o.p., w którym zostały wymienione między innymi dowody przeprowadzone w innym postępowaniu, przez inne organy. Wskazana regulacja dopuszcza wykorzystanie w postępowaniu podatkowym dowodów i materiałów zgromadzonych w innych postępowaniach. Zatem dowody przeprowadzone bezpośrednio przez organ w postępowaniu podatkowym mają tę samą moc dowodową, jak dowody zgromadzone w innych postępowaniach i podlegają swobodnej ocenie organu. Nie ma żadnego racjonalnego powodu, aby z treści powołanych przepisów wywodzić jakiekolwiek ograniczenie organów podatkowych w zakresie możliwości wykorzystywania jako dowodów wniosków/odpowiedzi na formularzach SCAC innych administracji podatkowych Unii Europejskiej wraz z ich załącznikami, które są w pełni wartościowym materiałem dowodowym i podlegają swobodnej ocenie jak każdy dowód.
Zdaniem sądu organ odwoławczy, wydając zaskarżoną decyzję działał na podstawie przepisów prawa, zgodnie z zasadą legalności wyrażoną w art. 120 o.p. Postępowanie podatkowe było prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 o.p.), a w jego toku organ podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 122 o.p.), przy udziale zasady zupełności postępowania dowodowego (art. 187 § 1 o.p.) oraz zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.).
Podczas rozprawy w dniu 16 grudnia 2015 roku Sąd oddalił, na podstawie art.106 § 3 p.p.s.a wniosek skarżącej o dopuszczenie dowodu z oświadczenia Pani K. S.-Ż. Przede wszystkim należy wskazać, że owo oświadczenie stanowi jedynie dokument prywatny, który może służyć jedynie do wykazania, że osoba pod nim podpisana złożyła oświadczenie określonej treści. Ponadto przeprowadzenie dowodu zawnioskowanego przez stronę oznaczałoby w gruncie rzeczy "obejście" zakazu dowodowego ( przeprowadzania dowodu z zeznań świadka ), gdy tym czasem w postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogą być przeprowadzane jedynie dowody z dokumentów i to w ograniczonym zakresie ( art.106 § 3 p.p.s.a )
Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę oddalił.
k.ż.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI