I SA/Łd 722/14

I SA/Łd 722/14 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2014-10-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-06-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Bożena Kasprzak /przewodniczący/
Joanna Grzegorczyk-Drozda /sprawozdawca/
Joanna Tarno
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 343/15 - Wyrok NSA z 2017-02-07
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 749
art. 151, art. 152 par. 2, art. 228 par. 1-2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
Sentencja
Dnia 9 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędziowie Sędzia WSA Joanna Tarno Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda (spr.) Protokolant Asystent sędziego Tomasz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 9 października 2014 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. G., G. G., H. G., Z. G. Spółki jawnej w likwidacji z siedzibą w R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2013 rok 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej kwotę 357,- (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Burmistrza R. z dnia [...] roku określającej A Spółce jawnej w likwidacji z siedzibą w R. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości położonej w R. przy ul. A 71-77 za 2013 rok w kwocie 229.538 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, że przesyłka listowa polecona [...] z decyzją Burmistrza R. z dnia [...] r. była awizowana w dniu 21 listopada 2013 roku, a powtórna awizacja była w dniu 29 listopada 2013 roku. Zwrot przesyłki nastąpił 9 grudnia 2013 roku. O niniejszych faktach świadczą znajdujące się w aktach sprawy adnotacje na kopercie oraz zwrotnym potwierdzeniu odbioru.
Dnia 17 stycznia 2014 roku Spółka złożyła odwołanie (uzupełnione przez pełnomocnika strony w późniejszym terminie) wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia.
Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania.
Wyjaśniając okoliczności doręczenia przesyłki Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uzyskało pismo Poczty Polskiej S.A. Biuro Ładu Korporacyjnego i Zgodności Dział Operacyjny w Ł. z dnia 26 lutego 2014 roku, z którego wynika, że przesyłka listowa polecona [...] kierowana do A Spółka jawna w likwidacji [...] R., ul. A 71-77, do urzędu oddawczego nadeszła dnia 21 listopada 2013 roku i tego dnia skierowana została, zgodnie ze złożoną dyspozycją przekierowania przesyłek, na adres: R., ul. B 72/74. Z powodu braku możliwości doręczenia przesyłki osobie uprawnionej listonosz pozostawił zawiadomienie z informacją o nadejściu do przesyłki i możliwości jej odbioru w Biurze Hali Targowej CH B R., ul. B 72/74.
Zawiadomienie powtórne wystawiono i doręczono dnia 29 listopada 2013 roku - również do Biura Hali Targowej CH B.
Zwrotu przesyłki, z adnotacją "nie podjęto w terminie", dokonano dnia 9 grudnia 2013 roku.
W oparciu o powyższe organ odwoławczy stwierdził, że doręczenie nastąpiło prawidłowo w trybie art. 150 w związku z art. 151 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm. – dalej jako "o.p."), nastąpiło w dniu 5 grudnia 2013 r. Tym samym czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 19 grudnia 2013 roku. Tymczasem Spółka złożyła odwołanie w dniu 17 stycznia 2014 roku, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Organ postanowieniem stwierdził zatem, uchybienie przez A Spółka jawna w likwidacji terminowi do wniesienia odwołania.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, domagając się uchylenia zakwestionowanego postanowienia, zarzucając naruszenie art. 151 o.p. w związku z art. 150 § 2 tej ustawy poprzez przyjęcie, że nastąpiło skuteczne zastępcze doręczenie decyzji Burmistrza R. z dnia [...] r.
W uzasadnieniu podkreśliła, że siedzibą skarżącej spółki jest siedziba określona w Krajowym Rejestrze Sądowym jako ul. A 71/77 R. Tam też prowadzona jest działalność spółki. Działalność spółki nie jest w żaden sposób prowadzona w nieruchomości CH "C" przy ul. B w R. gdzie przebywa wyłącznie pracownik spółki skarżącej będący jednocześnie pracownikiem CH "B".
Strona skarżąca nie kwestionowała, iż złożyła uprzednio w urzędzie pocztowym dyspozycję przekierowania przesyłek pocztowych, zgodnie z którą korespondencja z Urzędu Miasta R. zawierająca decyzje podatkowe będące przedmiotem postępowania została doręczona przez "awizo" na adres CH "B" ul. B R. Biuro Hali Targowej CH B. Podniosła jednakże, że stosownie do § 29 pkt 8 Regulaminu świadczenia usług powszechnych Poczty Polskiej dosyłaniu nie podlegają przesyłki doręczane na zasadach specjalnych tj. na podstawie przepisów innych ustaw niż ustawa Prawo pocztowe, dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń.
Skarżąca wskazała, że decyzje podatkowe Burmistrza R. podlegały doręczeniu na podstawie Ordynacji podatkowej, a zatem nie powinny zostać przekierowane lecz winny zostać doręczone zgodnie z zasadami określonymi w art. 151 i art. 152 § 2 cytowanej ustawy na adres siedziby spółki z ewentualnym pozostawieniem "awiza" na terenie jej siedziby czyli przy ul. A 71/77 w R., a nie, jak to uczyniono, na terenie CH B Biura Hali Targowej przy ul. B w R.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie
.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga jest zasadna.
Kwestią sporną między stronami w niniejszej sprawie jest zagadnienie prawidłowości doręczenia przesyłki zawierającej decyzję wymiarową w podatku od nieruchomości za 2013 r.
W ocenie organu doszło do doręczenia przedmiotowej przesyłki w trybie art. 150 o.p. na adres wskazany operatorowi pocztowemu, inny niż adres siedziby strony – A Spółka jawna w likwidacji.
Strona natomiast dowodzi, że nie może być mowy o takim doręczeniu pomimo złożonej przez nią u operatora dyspozycji przekierowywania (dosyłania) przesyłek na adres nie będący siedzibą spółki.
Niesporne między stronami są okoliczności dotyczące terminów oraz miejsc podejmowanych czynności doręczania przez doręczyciela Poczty Polskiej. Spór dotyczy natomiast interpretacji przepisów prawa mających w zastosowanie w przedmiotowej sprawie, co determinuje prawidłowe odniesienie się do wydanego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania stosownie do art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 o.p.
Z okoliczności sprawy wynika bezspornie, że Spółka złożyła w urzędzie pocztowym dyspozycję przekierowywania przesyłek pocztowych (oświadczenie strony oraz pismo Poczty Polskiej S.A. Biuro Ładu Korporacyjnego i Zgodności Dział Operacyjny w Ł. z 26 lutego 2014 roku).
Przesyłka pocztowa zawierająca przedmiotową decyzję wymiarową w podatku od nieruchomości wraz z decyzjami za pozostałe lata, wydanymi w odniesieniu do tego samego przedmiotu, skierowana była na adres A Spółka Jawna w likwidacji , ul. A 71/77 [...-...] R. (koperta wraz z potwierdzeniem odbioru w aktach adm. bez numeru).
Bezspornym jest również, iż doręczyciel skierował przesyłkę, zgodnie z dyspozycją strony dosyłania przesyłek, na ul. B 72/74 w R. Tam, wobec braku upoważnionej osoby do jej odbioru, pozostawiono informacją o nadejściu przesyłki oraz o możliwości jej odbioru. Również pod tym adresem dokonano w dniu 29 listopada 2013 r. powtórnego zawiadomienia (awiza). Zwrot przesyłki do nadawcy nastąpił dnia 9 grudnia 2013 r.
W oparciu o powyższe ustalenia organ uznał, że doszło do prawidłowego doręczenia w tzw. trybie zastępczym przez "awizo", zgodnie z treścią art. 150 o.p.
Operatorem pocztowym była w tym przypadku Poczta Polska.
Zgodnie z regulacją zawartą w art. 150 § 1 o.p. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub art. 149 cytowanej ustawy:
1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego;
Adresata zawiadamia się dwukrotnie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1. Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni (§ 1a.). Zawiadomienie o pozostawaniu pisma w miejscu określonym w § 1 umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (§ 2).
Osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej pisma doręcza się w lokalu ich siedziby lub w miejscu prowadzenia działalności - osobie upoważnionej do odbioru korespondencji. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 stosuje się odpowiednio (art. 151).
Zgodnie z art. 3 pkt. 23 ustawy z dnia 22 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz.U.2012.1529 ) - przesyłka rejestrowana - oznacza przesyłkę pocztową przyjętą za pokwitowaniem przyjęcia i doręczaną za pokwitowaniem odbioru.
Według art. 37 ust. 1 przesyłkę pocztową lub kwotę pieniężną określoną w przekazie pocztowym doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Jeżeli przesyłka pocztowa nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia adresatowi w miejscu uzgodnionym przez adresata z operatorem pocztowym (ust. 2).
Na pisemny wniosek adresata, złożony w odpowiedniej placówce pocztowej, przesyłka listowa będąca przesyłką rejestrowaną, z wyłączeniem przesyłek kurierskich, może być doręczona w sposób, o którym mowa w ust. 2 pkt. 1 lit. a. Wniosek może być złożony w postaci elektronicznej, jeżeli taką postać dopuszcza regulamin świadczenia usług pocztowych lub regulamin świadczenia usług powszechnych (ust. 4 cytowanego przepisu).
Stosownie natomiast do art. 49.1. operator wyznaczony określa w regulaminie świadczenia usług powszechnych warunki ich świadczenia oraz ogólne warunki dostępu do tych usług.
Na podstawie delegacji art. 49 Prawa pocztowego Poczta Polska wydała we właściwej formie Regulamin świadczenia usług powszechnych stanowiący Załącznik nr 1 do Uchwały nr 143/2013 r. Zarządu Poczty Polskiej S.A. z dnia 28/06/2013 r. Stosownie do § 29 ust. 1 cytowanego regulaminu adresat może żądać dosyłania przesyłek pod adres wskazany w żądaniu, na podstawie zgłoszenia złożonego na piśmie w placówce pocztowej, uiszczając odpowiednia opłatę określoną w cenniku. Dosyłaniu nie podlegają przesyłki, o których mowa w § 12 ust 1 oraz doręczane na podstawie przepisów innych ustaw niż Prawo pocztowe, dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń (ust. 8 § 29).
Obydwa powoływane powyżej akty prawne regulują kwestię doręczania przesyłek nadawanych przez organy podatkowe. Należy jednak zwrócić uwagę, iż stosowanie ustawy Prawo pocztowe nie może być ograniczane tylko do jej tekstu lecz także do aktów wewnętrznych podejmowanych przez operatorów z upoważnienia tej ustawy, regulacji uszczegółowiających jego postanowienia ( art. 49 Prawa pocztowego). Postanowienia przepisów o doręczeniach na podstawie ustawy Prawo pocztowe nie derogują regulacji innych ustaw, np. ustawy Ordynacja podatkowa. Zasady wyrażone w ustawie Prawo pocztowe nie mogą bowiem być pozostawione swobodnemu kształtowaniu pomiędzy operatorem a adresatem przesyłki bez wiedzy nadawcy, w zakresie zmiany adresu, pod który ma być przesyłka doręczona dla wywarcia skutku związanego z doręczeniem. Operator natomiast, w niniejszej sprawie, zobowiązany jest stosować się do przepisów Ordynacji podatkowej.
Z treści przepisów zawartych w Ordynacji podatkowej wynika, że przesyłka zawierająca decyzję wymiarową jako przesyłka rejestrowana powinna być doręczona na adres na niej wskazany tj. R. ul. A 71/77. Ustawodawca wyraźnie w art. 151 o.p. wskazał, że takim podmiotom jak spółka jawna (jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej) pisma doręcza się w lokalu siedziby lub miejscu prowadzenia działalności gospodarczej. Przepisy art. 146, art. 148 § 2 pkt 1 oraz art. 150 cytowanej ustawy stosuje się odpowiednio. Zatem doręczenie może nastąpić w lokalu siedziby, który wskazany jest we właściwym rejestrze (tu - Krajowym Rejestrze Sądowym, gdyż spółka jawna podlega wpisowi do tego rejestru) lub miejscu prowadzenia działalności. Przyjmuje się, że chodzi tu o obiektywnie uchwytne miejsce wykonywania działalności. Przy czym zawsze doręczenie musi nastąpić osobie upoważnionej do odbioru korespondencji.
Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że wskazany operatorowi pocztowemu przez spółkę adres do doręczeń nie był, co jest bezsporne, miejscem, w którym strona wykonywała działalność gospodarczą. Zatem doręczenie winno nastąpić, stosownie do regulacji zawartych w ustawie Ordynacja podatkowa, w lokalu siedziby, tj. w R. przy ul. A 71/77.
Istotne jest to, iż komentowany przepis nie pozwala na doręczanie pism w żadnym innym miejscu, poza wyraźnie w nim wskazanymi. Ustawodawca nie odesłał w tym zakresie bowiem do treści art. 148 § 3 o.p.
Regulacje ustawy Ordynacja podatkowa wyraźnie są zharmonizowane z tymi, które stosują operatorzy. Dodatkowo z treści Regulaminu wydanego przez Pocztę Polską na podstawie ustawy Prawo pocztowe jednoznacznie wynika, że nie może on ingerować w obszar regulacji innych aktów prawnych, które w sposób odrębny przewidują własne rozwiązania w odniesieniu do danej instytucji. Wyrazem tego jest postanowienie § 29 ust 8 Regulaminu. Zatem doręczyciel wykonując obowiązki operatora doręczając przedmiotową przesyłkę niezgodnie z Ordynacją podatkową, nie spowodował do skutku tzw. doręczenia zastępczego w myśl art. 150 o.p. i art.151 o.p. Pozostawienie zawiadomienia o nadejściu przesyłki w R., przy ul. B 72/74 było wobec strony bezskuteczne. Przesyłka nie została podatnikowi doręczona, a zatem decyzja wymiarowa nie weszła do obrotu prawnego.
Powyższe oznacza, że jeżeli nawet podmiot gospodarczy, bez względu na formę prawną prowadzenia działalności gospodarczej, (z wyłączeniem osoby fizycznej) wystąpi do operatora pocztowego z żądaniem dosyłania przesyłek pocztowych na inny adres, obowiązujące przepisy nie dają operatorowi możliwości dosyłania przesyłek o specjalnym statusie (doręczane na podstawie innych ustaw) na nowy adres odbiorcy (por. odpowiedź na interpelację nr 11842 podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości z 17.12.2012 r. dostępne na str. internetowe WWW.sejm.gov.pl).
W ocenie sądu przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują możliwości przekazania korespondencji przez pocztę na inny adres niż wskazany w przesyłce (zgodny z adresem siedziby adresata), co wyłącza możliwość skutecznego złożenia dyspozycji dosyłania korespondencji wobec organów podatkowych.
Powyższy pogląd jest utrwalony w judykaturze (por. wyrok WSA w Poznaniu z 18.08.2010 r. sygn. akt I SA/Po 1098/09, postanowienie NSA z 21.08.2013 r. sygn. akt II FSK 2066/13, postanowienie NSA z 27 marca 2014 r. sygn. akt II GZ 145/14). Brak jest zatem podstaw, aby w niniejszej sprawie przyjąć, iż przedmiotowa przesyłka została pozostawiona w lokalu siedziby spółki lub prowadzenia przez nią działalności, w myśl art. 150 § 2 o.p. w zw. z art. 151 o.p.
Mając powyższe na uwadze, zdaniem sądu, decyzja dotycząca wymierzonej daniny nie weszła w ogóle do obrotu prawnego. Co za tym idzie, nie rozpoczął biegu termin przewidziany w art. 223 § 2 pkt. 1 cytowanej ustawy.
W ocenie sądu, w przedmiotowej sprawie, doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 150 o.p. i 151 o.p. w zw. z art. 228 § 1 pkt. 2 i § 2 o.p., co ma istotny wpływ na wynik sprawy, tj. uznania, że w wyniku doręczenia przedmiotowej decyzji odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu, o czym ma świadczyć zaskarżone postanowienie.
Bez znaczenia dla przyjętej wykładni przepisów w tej sprawie są teoretyczne rozważania zawarte w odpowiedzi na skargę dotyczące doręczanie przesyłki na adres siedziby spółki.
Organ, rozpoznając sprawę ponownie, winien zastosować przedstawioną wykładnię powołanych przepisów prawa.
Mając powyższe na uwadze w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), sąd orzekł jak w sentencji.
O kosztach rozstrzygnął na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 powołanej ustawy .
ak