I SA/Łd 717/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki na interpretację podatkową, uznając, że prawo do odliczenia VAT naliczonego dotyczy jedynie usług marketingowych, a nie kosztów towarów przekazywanych uczestnikom programu lojalnościowego.
Spółka A Sp. z o.o. zaskarżyła interpretację Dyrektora Izby Skarbowej, która ograniczyła jej prawo do odliczenia VAT naliczonego od faktury za kompleksową usługę marketingową. Spółka uważała, że może odliczyć cały VAT, gdyż organizator działał we własnym imieniu przy zakupie towarów promocyjnych. Organ i sąd uznały jednak, że usługa marketingowa i przekazanie towarów uczestnikom programu lojalnościowego to dwa odrębne świadczenia. W konsekwencji, prawo do odliczenia VAT przysługuje jedynie w zakresie usług marketingowych, a nie kosztów towarów przekazywanych beneficjentom.
Spółka A Sp. z o.o. wystąpiła o indywidualną interpretację podatkową, pytając o prawo do odliczenia całej kwoty podatku naliczonego z faktury dokumentującej kompleksową usługę marketingową, obejmującą organizację programów lojalnościowych. Usługa ta polegała na tym, że organizator nabywał towary we własnym imieniu, a następnie sprzedawał je po promocyjnych cenach lub wydawał nieodpłatnie uczestnikom programu, którzy spełnili określone warunki. Spółka argumentowała, że zgodnie z art. 29a ust. 7 pkt 3 ustawy o VAT, podstawa opodatkowania nie obejmuje zwrotu udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy, a organizator działał we własnym imieniu. W związku z tym, spółka uważała, że może odliczyć cały VAT naliczony. Organ podatkowy, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, uznały to stanowisko za nieprawidłowe. Sąd, powołując się na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (sprawy połączone C-53/09 i C-55/09), stwierdził, że w analizowanym przypadku występują dwa odrębne świadczenia: usługi marketingowe świadczone na rzecz spółki oraz dostawa towarów (nagród) przez organizatora na rzecz uczestników programu lojalnościowego. Sąd podkreślił, że spółka nie nabywa prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, a płaci za nie jako podmiot trzeci. W związku z tym, prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje jedynie w zakresie nabywanych usług marketingowych, które mają związek z czynnościami opodatkowanymi. Odliczenie VAT od wydatków dotyczących towarów przekazywanych beneficjentom jest niedopuszczalne na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT, ponieważ faktura dokumentuje czynności (dostawę towarów na rzecz uczestników), które nie zostały dokonane na rzecz skarżącej spółki. Sąd oddalił skargę spółki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje jedynie w zakresie nabywanych usług marketingowych, z uwagi na ich związek z czynnościami opodatkowanymi. Nie przysługuje natomiast prawo do odliczenia VAT od wydatków dotyczących towarów sprzedawanych po cenach promocyjnych lub wydawanych nieodpłatnie beneficjentom, gdyż podatnik nie nabywa tych towarów do dalszej odsprzedaży ani nie są one nabywane na jego rzecz.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że usługa marketingowa i przekazanie towarów uczestnikom programu lojalnościowego stanowią dwa odrębne świadczenia. Podatnik nie nabywa prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, a płaci za nie jako podmiot trzeci. Odliczenie VAT od tych towarów byłoby sprzeczne z zasadą opodatkowania konsumpcji i równego traktowania podmiotów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (8)
Główne
u.p.t.u. art. 86 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy odliczenia dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystane do czynności opodatkowanych.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do podatników, jeżeli stwierdzono, że faktury, którymi podatnicy skorzystali z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego, zostały wystawione przez podmiot nieuprawniony do wystawiania faktur lub stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 29a § ust. 7 pkt 3
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku. W analizowanej sprawie warunki te nie zostały spełnione w odniesieniu do towarów przekazywanych uczestnikom.
u.p.t.u. art. 86 § ust. 2 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Warunkiem skorzystania z prawa do odliczenia jest niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi.
u.p.t.u. art. 88 § ust. 1a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do wydatków, o których mowa w art. 29a ust. 7 pkt 3. W analizowanej sprawie przepis ten nie miał zastosowania, gdyż organizator nie działał w imieniu i na rzecz wnioskodawcy.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy i sąd uznały, że usługa marketingowa i przekazanie towarów uczestnikom programu lojalnościowego to dwa odrębne świadczenia. Prawo do odliczenia VAT naliczonego przysługuje jedynie w zakresie usług marketingowych, a nie kosztów towarów przekazywanych beneficjentom. Zastosowanie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT jest uzasadnione, gdyż faktura dokumentuje czynności (dostawę towarów na rzecz uczestników), które nie zostały dokonane na rzecz skarżącej spółki.
Odrzucone argumenty
Stanowisko spółki, że może odliczyć cały VAT naliczony, gdyż organizator działał we własnym imieniu przy zakupie towarów promocyjnych. Argumentacja spółki, że podział transakcji na części składowe jest sztuczny z ekonomicznego punktu widzenia nabywcy. Argumentacja spółki, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT.
Godne uwagi sformułowania
"Wbrew stanowisku strony skarżącej mamy tu do czynienia z dwoma odrębnymi świadczeniami, których odbiorcami są dwa odrębne podmioty." "Skarżąca spółka będzie mogła odliczyć podatek VAT od wydatków poniesionych przez spółkę udokumentowanych fakturą VAT wyłącznie w zakresie nabywanych usług marketingowych..." "Nie będzie miała natomiast prawa do odliczenia podatku VAT... od wydatków udokumentowanych fakturą VAT dotyczącą nabywanych przez organizatora towarów, sprzedawanych następnie po cenach promocyjnych lub wydawanych nieodpłatnie beneficjentom, bowiem wnioskodawca nie nabywa prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, a płaci za te towary jako podmiot trzeci." "Faktura nie potwierdza faktycznego zdarzenia gospodarczego jakim jest nabycie przez skarżącą tych towarów, co w konsekwencji prowadzi do stwierdzenia, że skarżąca w tym zakresie nie ma prawa do odliczenia podatku VAT." "Płatności dokonywane przez sponsora na rzecz podmiotu zarządzającego omawianym programem, który to podmiot dostarcza klientom prezenty lojalnościowe należy uznać w części za wynagrodzenie płacone przez osobę trzecią za dostawę towarów klientom, a w części za wynagrodzenie za usługi świadczone przez zarządzającego tym programem na rzecz sponsora." "Umożliwienie skarżącej spółce odliczenia podatku naliczonego od usługi marketingowej - której towarzyszy odrębna czynność polegająca na przekazaniu po cenach promocyjnych lub nieodpłatnie towarów (nagród) osobom trzecim - może naruszać zasadę opodatkowania konsumpcji oraz zasadę równego traktowania podmiotów."
Skład orzekający
Wiktor Jarzębowski
przewodniczący
Teresa Porczyńska
sprawozdawca
Paweł Janicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad odliczania VAT w przypadku złożonych usług marketingowych, w szczególności programów lojalnościowych, gdzie występują odrębne świadczenia na rzecz klienta i beneficjentów."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym organizator nabywa towary we własnym imieniu i sprzedaje je lub wydaje nieodpłatnie uczestnikom programu. Kluczowe jest rozróżnienie między usługą marketingową na rzecz zleceniodawcy a dostawą towarów na rzecz osób trzecich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia programów lojalnościowych i ich wpływu na odliczanie VAT, co jest istotne dla wielu firm. Wyjaśnia, jak sądy podchodzą do złożonych świadczeń i rozgraniczania kosztów.
“Czy program lojalnościowy firmy może pozbawić ją prawa do odliczenia VAT? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 717/14 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2014-10-21 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2014-06-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Teresa Porczyńska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług 6560 Hasła tematyczne Interpretacje podatkowe Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I FSK 271/15 - Wyrok NSA z 2016-10-28 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054 art. 29a ust. 7 pkt 3, art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity Sentencja Dnia 21 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Porczyńska (spr.) Sędzia NSA Paweł Janicki Protokolant: starszy specjalista Izabela Ścieszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2014 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na interpretację Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczących podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia całej kwoty podatku naliczonego z faktury wystawionej przez Organizatora dokumentującej sprzedaż kompleksowej usługi marketingowej oddala skargę. Uzasadnienie I SA/Łd 717/14 Uzasadnienie "A" z siedzibą w Ł. wystąpiła z wnioskiem z dnia 23.12.2013 r. o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia całej kwoty podatku naliczonego z faktury wystawionej przez Organizatora, dokumentującej sprzedaż kompleksowej usługi marketingowej. Wniosek uzupełniony został pismem z dnia 26 lutego 2014 r. poprzez doprecyzowanie zdarzenia przyszłego. We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe. Wnioskodawca zleca i nabywa zlecone usługi marketingowe polegające na kompleksowej organizacji i obsłudze różnych akcji promocyjnych. Usługodawcy (Organizatorzy) świadczą na rzecz wnioskodawcy usługi związane z organizacją i obsługą programów lojalnościowych. Celem tych inicjatyw jest wzmocnienie marki wnioskodawcy i zwiększenie sprzedaży produktów oferowanych przez wnioskodawcę. Kompleksowość usługi polega na tym, że składa się na nią szereg czynności jak: opracowanie koncepcji akcji, regulaminów, przygotowanie logistyczne akcji, jej prowadzenie oraz nadzorowanie, a także sprzedaż po promocyjnych cenach towarów oferowanych w ramach programu, zakupionych uprzednio przez Organizatora lub wydawanie tych towarów przez Organizatora nieodpłatnie. Uczestnik programu lojalnościowego może kupić towary po promocyjnych cenach lub otrzymać je nieodpłatnie po spełnieniu określonych warunków wynikających z regulaminu. W ramach programu lojalnościowego klienci dokonujący zakupów określonych w regulaminie programu produktów, otrzymają możliwość zbierania punktów, których liczba będzie zależna od liczby wartości zakupionych przez nich produktów wnioskodawcy. Zebranie odpowiedniej liczby punktów pozwoli finalnym klientom wnioskodawcy na zakup towarów oferowanych w ramach programu lojalnościowego po promocyjnych cenach lub na otrzymanie ich nieodpłatnie. Sprzedaży tych towarów po promocyjnej cenie lub wydawania ich nieodpłatnie dokonywać będzie organizator. Klientami wnioskodawcy mogącymi brać udział w programie lojalnościowym mogą być osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą jak i nieprowadzące takiej działalności. Wnioskodawca wskazał jaki zakres uregulowań będzie obejmował regulamin programu lojalnościowego oraz jakie czynności w ramach tego programu będzie wykonywał organizator. Organizator będzie między innymi wystawiał faktury sprzedaży lub paragony w przypadku sprzedaży towarów po promocyjnych cenach, a w przypadku wydania nieodpłatnego towarów będzie wystawiał faktury wewnętrzne uwzględniające podatek VAT od nieodpłatnego wydania towarów jeżeli taki będzie należny. Zgodnie z ustaleniami pomiędzy organizatorem a wnioskodawcą organizator otrzyma wynagrodzenie za wykonanie kompleksowej usługi, które będzie również obejmować pełną wartość zakupu towarów sprzedawanych następnie po promocyjnej cenie lub wydawanych nieodpłatnie. Organizator będzie zatem uwzględniać w podstawie opodatkowania usługi świadczonej na rzecz wnioskodawcy wartość towarów sprzedanych po promocyjnej cenie lub wydanych nieodpłatnie. Przy czym nabywając towary we własnym imieniu organizator będzie otrzymywać faktury wystawione na niego. To on będzie stroną umowy sprzedaży tych towarów zobowiązaną do zapłaty ceny. Dodatkowo wnioskodawca wyjaśnił, że nabywane usługi marketingowe będą miały związek z czynnościami opodatkowanymi podatkiem od towarów i usług. Wskazując na powyższy stan faktyczny zadano następujące pytanie. Czy wnioskodawca będzie uprawniony do odliczenia na zasadach ogólnych całej kwoty podatku naliczonego zawartej w fakturze wystawionej przez organizatora, dokumentującej sprzedaż opisanej wyżej kompleksowej usługi marketingowej w sytuacji, gdy w podstawie opodatkowania wykazana zostanie przez organizatora wartość zakupu netto zakupionych przez organizatora towarów sprzedawanych w promocyjnych cenach lub rozdawanych przez niego nieodpłatnie w ramach programu lojalnościowego? Wnioskodawca podnosi, że obowiązujący od 1.01.2014 r. art.29a ust.7 pkt.3 ustawy z 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług (jedn. tekst Dz.U.2011.177.1054 ze zm. dalej "ustawa VAT") przewiduje, że podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku. Wobec tego, że organizator kupuje towary - sprzedawane w ramach programu lojalnościowego po cenach promocyjnych lub wydawane za darmo - we własnym imieniu, a nie w imieniu i na rzecz wnioskodawcy i nie będzie tych kwot ujmować przejściowo w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku VAT, to zdaniem wnioskodawcy brak podstaw do stwierdzenia, że spełnione zostały warunki z cyt. art.29a ust.7 pkt.3 ustawy VAT. W konsekwencji wnioskodawca prezentuje pogląd, że będzie mógł odliczyć na zasadach ogólnych całą kwotę podatku naliczonego zawartą w fakturze wystawionej przez organizatora. Nie znajdzie tu bowiem zastosowania art.88 ust.1a ustawy VAT stanowiący, że obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do wydatków, o których mowa w art. 29a ust. 7 pkt 3. W ocenie organu wydającego interpretację stanowisko wnioskodawcy jest nieprawidłowe. Organ wskazał na treść art.86 ust.1, art.86 ust.2 pkt.1 lit.a, art.88 ust.4 ustawy VAT i stwierdził, że zgodnie z regulacjami w nich zawartymi, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas gdy odliczenia dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystane do czynności opodatkowanych. Warunkiem skorzystania z prawa do odliczenia jest więc niewątpliwy i bezsporny związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi. Związek ten może mieć charakter bezpośredni (gdy nabywane towary służą np. dalszej odsprzedaży – towary handlowe lub też są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług będących przedmiotem dostawy). Natomiast o pośrednim związku można mówić gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania firmy. Wykazanie, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością gospodarczą wymaga istnienia związku przyczynowo skutkowego pomiędzy dokonanymi zakupami a powstaniem obrotu. Organ podkreślił, że co do zasady każde świadczenie dla celów opodatkowania podatkiem VAT powinno być traktowane jako odrębne i niezależne. Organ nie sprzeciwia się rozumieniu istoty świadczeń złożonych opartych na orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Z orzecznictwa tego wynika jednak, że o świadczeniu złożonym można mówić wtedy gdy istnieje funkcjonalny związek pomiędzy poszczególnymi elementami świadczenia, na tyle ścisły, by nie można było wydzielić z tego świadczenia jego poszczególnych elementów i potraktować ich jako świadczeń odrębnych. Muszą stanowić jedną nierozerwalną całość. Organ wskazał tu na wyrok TSUE z dnia 7.10.2010 r. w sprawach połączonych – Commissioners for Her Majesty’s Revenue and Customs c. Loyalty Management UK i Baxi Group Ltd (c-53/09 i C-55/09). W wyroku tym Trybunał stwierdził, że płatności dokonywane przez sponsora na rzecz podmiotu zarządzającego programem lojalnościowym, który to podmiot dostarcza klientom prezenty lojalnościowe należy uznać w części za wynagrodzenie płacone przez osobę trzecią za dostawę towarów klientom, a w części za wynagrodzenie za usługi świadczone przez zarządzającego tym programem sponsora. TSUE uznał, że płatność dokonywana przez Baxi na rzecz podmiotu zarządzającego może zostać podzielona na dwa elementy, z których każde odpowiada odrębnemu świadczeniu. W analizowanej sprawie z wniosku o wydanie interpretacji mamy do czynienia w ocenie organu z dwoma odrębnymi świadczeniami, których odbiorcami są dwa odrębne podmioty. W przypadku akcji promocyjnej promującej spółkę odbiorcą jest wnioskodawca, a w przypadku sprzedaży towarów po promocyjnej cenie lub przekazywania ich nieodpłatnie w danej akcji promocyjnej – beneficjenci – uczestnicy programu lojalnościowego. Organ podkreśla, że w odniesieniu do towarów sprzedawanych przez organizatora po promocyjnych cenach lub przekazywanych przez niego nieodpłatnie, wnioskodawca nie nabywa prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, lecz występuje jako podmiot trzeci dokonujący zapłaty za dostawę towarów lub nieodpłatne przekazanie towarów przez organizatora na rzecz beneficjentów. W konsekwencji w ocenie organu wynagrodzenie wypłacone przez wnioskodawcę organizatorowi obejmuje dwa elementy: po pierwsze wynagrodzenie za usługi marketingowe świadczone przez organizatora na rzecz wnioskodawcy, po drugie wynagrodzenie płacone przez wnioskodawcę za dostawę towarów po promocyjnych cenach lub za nieodpłatne ich przekazanie przez organizatora na rzecz beneficjentów. Wobec powyższego wnioskodawca będzie miał prawo w ocenie organu do odliczenia podatku VAT od wydatków poniesionych przez spółkę udokumentowanych fakturą VAT wyłącznie w zakresie nabywanych usług marketingowych z uwagi na związek z czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT zgodnie z przesłanką wynikającą z art.86 ust.1 ustawy VAT. Wnioskodawca nie będzie miał natomiast prawa do odliczenia podatku VAT, stosownie do art.88 ust.3a pkt.4 lit.a tej ustawy od wydatków udokumentowanych fakturą VAT dotyczącą nabywanych przez organizatora towarów, sprzedawanych następnie po cenach promocyjnych lub wydawanych nieodpłatnie beneficjentom, bowiem wnioskodawca nie nabywa prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, a płaci za te towary, jak wyżej wskazano, jako podmiot trzeci. Jednocześnie organ zgodził się z wnioskodawcą, że w sprawie nie znajdzie zastosowania art.88 ust.1a ustawy, bowiem organizator nie będzie zawierał umowy w imieniu i na rzecz wnioskodawcy i nie będzie kwot tych wydatków ujmował przejściowo w prowadzonej przez siebie ewidencji. W skardze na powyższą interpretację pełnomocnik strony skarżącej wniósł o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art.29a ust.7 pkt.3 w zw. z art.86 ust.1, ust.2, ust.10, art.88 ust.1a ustawy VAT. W uzasadnieniu skargi podkreślono, odwołując się do wyroku WSA w Poznaniu z 23.01.2014 r. I SA/Po 572/13, że przy kompleksowości świadczenia bardzo istotny jest ekonomiczny punkt widzenia oraz jego ocena z perspektywy nabywcy. Podział takiej transakcji na części składowe wbrew ocenie ekonomicznego punktu widzenia z perspektywy nabywcy jest sztuczny, a więc niedozwolony. W wyroku tym stwierdzono, że usługa marketingowa jak analizowana w tej sprawie jest usługą kompleksową na gruncie ustawy. Pełnomocnik podniósł, że w powołanej przez organ sprawie brytyjskiej strony uzgodniły wyodrębnienie z usługi marketingowej część dotyczącą nabywanych towarów. Tym samym świadczenia te rozdzielone zostały wolą stron. Pełnomocnik wywodzi, że organ bezzasadnie przyjął, że zastosowanie w sprawie powinien znaleźć art.88 ust.3a pkt.4 lit.a ustawy, zgodnie z którym brak jest podstaw do obniżenia podatku w przypadku gdy otrzymana przez podatnika faktura stwierdza czynności, które nie zostały dokonane. Niezrozumiała dla strony skarżącej jest dlaczego organ uważa, że czynność polegająca na nieodpłatnym przekazaniu lub odsprzedaży zakupionych przez organizatora towarów nie została dokonana. Według strony skarżącej programy lojalnościowe, takie jak w tej sprawie, podlegają konsekwencjom określonym przez TSUE w sprawie Baxi Group jedynie wtedy, gdy spełnione są warunki określone w art.29a ust.7 pkt.3ustawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd ogranicza się do zbadania zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z przepisami prawa (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "p.p.s.a."). Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu stanowisko organu podatkowego prezentowane w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe. Wynagrodzenie, które miałoby być wypłacone organizatorowi przez stronę skarżącą za wykonanie przez organizatora czynności w ramach kompleksowej umowy marketingowej obejmuje w rzeczywistości dwa elementy. Pierwszym elementem tej kwoty jest wynagrodzenie za usługi marketingowe świadczone przez organizatora na rzecz skarżącej spółki. Natomiast drugim elementem kwoty jest wynagrodzenie płacone przez skarżącą za dostawę towarów (nagród) dokonywaną przez organizatora na rzecz uczestników programu lojalnościowego, otrzymujących po cenach promocyjnych lub nieodpłatnie konkretne towary (nagrody). Wbrew stanowisku strony skarżącej mamy tu do czynienia z dwoma odrębnymi świadczeniami, których odbiorcami są dwa odrębne podmioty. Zasadnie organ stwierdził w tej sytuacji, skarżąca spółka będzie mogła odliczyć podatek VAT od wydatków poniesionych przez spółkę udokumentowanych fakturą VAT wyłącznie w zakresie nabywanych usług marketingowych z uwagi na związek z czynnościami opodatkowanymi podatkiem VAT zgodnie z przesłanką wynikającą z art.86 ust.1 ustawy VAT. Nie będzie miała natomiast prawa do odliczenia podatku VAT, stosownie do art.88 ust.3a pkt.4 lit.a tej ustawy od wydatków udokumentowanych fakturą VAT dotyczącą nabywanych przez organizatora towarów, sprzedawanych następnie po cenach promocyjnych lub wydawanych nieodpłatnie beneficjentom, bowiem wnioskodawca nie nabywa prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel, a płaci za te towary jako podmiot trzeci. Bezzasadny jest zdaniem sądu, zarzut skargi dotyczący niezasadnego powołania w interpretacji art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT. Powołany przepis wskazuje okoliczności powodujące niemożność skorzystania przez podatnika z prawa do odliczenia podatku naliczonego. Jedną z takich okoliczności jest sytuacja w której faktura, będąca podstawowym dokumentem, który uprawnia podatnika do odliczenia podatku naliczonego VAT, stwierdza czynności, które nie zostały dokonane. W przedmiotowej sprawie, jak wskazano wyżej, faktura wystawiona przez organizatora dokumentuje w rzeczywistości dwie czynności: świadczenie usług na rzecz skarżącej oraz dostawę towarów na rzecz uczestników. Zatem skoro część kwoty wykazanej na fakturze VAT stanowi w istocie zapłatę przez skarżącą (jako podmiot trzeci) za dostawę towarów dokonywaną przez organizatora na rzecz uczestników, a nie na rzecz skarżącej, to faktura nie potwierdza faktycznego zdarzenia gospodarczego jakim jest nabycie przez skarżącą tych towarów, co w konsekwencji prowadzi do stwierdzenia, że skarżąca w tym zakresie nie ma prawa do odliczenia podatku VAT. Istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia tej sprawy ma wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 7 października 2010 r. w połączonych sprawach C-53/09 (Loyalty Management UK Ltd.) i C-55/09 (Baxi Group Ltd.). Dotyczy to zwłaszcza tych uwag i wniosków, które odnosiły się do sprawy C-55/09. W wyroku z 7 października 2010 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, w odniesieniu do sprawy C-55/09 orzekł, że w ramach programu lojalnościowego dla klientów, takiego jak programy będące przedmiotem spraw przed sądem krajowym, art. 5, art. 6, art. 11 część A ust. 1 lit. a oraz art. 17 ust. 2 w brzmieniu wynikającym z art. 28f pkt 1 szóstej dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. (obecnie ich odpowiednikiem jest art. 14, 24, 73 i 168 dyrektywy 2006/112, uwaga Sądu), należy rozumieć w ten sposób, że "płatności dokonywane przez sponsora na rzecz podmiotu zarządzającego omawianym programem, który to podmiot dostarcza klientom prezenty lojalnościowe należy uznać w części za wynagrodzenie płacone przez osobę trzecią za dostawę towarów klientom, a w części za wynagrodzenie za usługi świadczone przez zarządzającego tym programem na rzecz sponsora". W uzasadnieniu Trybunał zwrócił uwagę na to, że wspólny system podatku VAT zasadza się na zastosowaniu do towarów i usług, aż do etapu sprzedaży detalicznej, powszechnego podatku konsumpcyjnego. Podkreślił, że skoro dochodzi do wydania nagród klientom (uczestnikom programu), to powinien zostać uiszczony VAT, który nie będzie już podlegał odliczeniu u innego uczestnika obrotu. Istotne jest przy tym to, Trybunał w powołanym wyżej wyroku przyjął, że sprzedaż towarów oraz świadczenie usług, prowadzące do przyznawania punktów klientom, zaś z drugiej strony przekazywanie prezentów lojalnościowych w zamian za te punkty, stanowią dwie odrębne czynności (pkt 55). Płatności dokonywane w stanie faktycznym sprawy C-55/09, mogą przy tym podzielone na dwa elementy, z których każdy odpowiada odrębnemu świadczeniu (pkt 62). Podzielając argumentację zawartą w wielu wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego ( np. wyrok NSA z 26.06.2014 r. I FSK 1112/13, LEX nr 1499240, wyrok NSA z 9.01.2014 r. I FSK 271/13, LEX nr 1456937), Sąd rozpoznający sprawę stwierdza, że umożliwienie skarżącej spółce odliczenia podatku naliczonego od usługi marketingowej - której towarzyszy odrębna czynność polegająca na przekazaniu po cenach promocyjnych lub nieodpłatnie towarów (nagród) osobom trzecim - może naruszać zasadę opodatkowania konsumpcji oraz zasadę równego traktowania podmiotów. Jeśli bowiem organizator, nabywając opodatkowane towary lub usługi, które następnie przekazuje po cenach promocyjnych lub nieodpłatnie osobom trzecim, odlicza podatek naliczony związany z ich nabyciem, to wykazanie w fakturze wystawianej dla skarżącej spółki, która obejmuje "kompleksową usługę marketingową" wartości tych towarów, prowadzi w skutkach do opodatkowania tej czynności mimo, że beneficjentem wydanych po cenach promocyjnych lub nieodpłatnie towarów są osoby trzecie. To zaś umożliwia organizatorowi pomniejszenie podatku należnego o podatek naliczony, który już uprzednio odliczył przy nabyciu towarów i usług, przekazanych następnie nieodpłatnie, jako nagrody. W ocenie Sądu na pełną aprobatę także w tej sprawie zasługuje stanowisko NSA zaprezentowane między innymi we wskazanych wyżej wyrokach, zgodnie z którym usługa marketingowa oraz zakup i przekazanie osobom trzecim po cenach promocyjnych lub nieodpłatnie, w ramach prowadzonej akcji marketingowej, promocyjnej i reklamowej, towarów o charakterze konsumpcyjnym, nie były tak ściśle ze sobą związane, że obiektywnie tworzyły jedno niepodzielne świadczenie gospodarcze, którego rozdzielenie miałoby charakter sztuczny w rozumieniu orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W niniejszej sprawie charakterystyczne było to, że o ile zorganizowanie akcji marketingowej, promocyjnej i reklamowej odbywało się na zlecenie skarżącej spółki, to wydanie towarów, które organizator nabył w imieniu własnym i których był właścicielem aż do chwili wydania, miało nastąpić w stosunku do osób trzecich, które występowały w roli konsumentów (beneficjentów programu lojalnościowego). W przedstawionym we wniosku o wydanie interpretacji stanie faktycznym występowały więc różne świadczenia. Oceny stanu faktycznego zaprezentowanego we wniosku nie może zmienić treść art.29a ust.7 pkt.3 ustawy VAT, zgodnie z którym podstawa opodatkowania nie obejmuje kwot otrzymanych od nabywcy lub usługobiorcy jako zwrot udokumentowanych wydatków poniesionych w imieniu i na rzecz nabywcy lub usługobiorcy i ujmowanych przejściowo przez podatnika w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku. Przyjęcie, że niespełnienie warunków z art.29a ust.7 pkt.3 ustawy jest wystarczające w analizowanym stanie faktycznym do przyjęcia, że wnioskodawca będzie mógł odliczyć na zasadach ogólnych całą kwotę podatku naliczonego zawartą w fakturze wystawionej przez organizatora może, jak wyżej wywiedziono, naruszać zasadę opodatkowania konsumpcji oraz zasadę równego traktowania podmiotów. Marginalnie podnieść należy, że jakkolwiek organizator ma kupować towary - sprzedawane w ramach programu lojalnościowego po cenach promocyjnych lub wydawane za darmo - we własnym imieniu, a nie w imieniu i na rzecz wnioskodawcy i nie będzie tych kwot ujmować przejściowo w prowadzonej przez niego ewidencji na potrzeby podatku VAT, to w istocie rozliczenie kompleksowej usługi marketingowej między tymi stronami zmierza do uzyskania przez organizatora zwrotu wydatków od wnioskodawcy poniesionych na potrzeby realizacji programu lojalnościowego wydatków. Biorąc powyższe pod uwagę sąd stwierdził, że teza dotycząca pełnego prawa skarżącej do odliczenia podatku VAT naliczonego nie znajduje uzasadnienia. Z uwagi na powyższe zarzuty naruszenia prawa materialnego, podniesione w rozpoznawanej skardze kasacyjnej są bezzasadne. W tej sytuacji Sąd skargę oddalił na podstawie art.151 p.p.s.a. E.J.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI