I SA/Łd 680/22

I SA/Łd 680/22 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-12-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Krawczyk
Grzegorz Potiopa /sprawozdawca/
Paweł Kowalski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 306a par. 1-5, art. 306b par. 1-2, art. 306e par. 1, art. 306k
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Dz.U. 2021 poz 1043
art. 4a ust. 1 pkt 1, art. 4a ust. 1a
Ustawa o podatku od spadków i darowizn (t. j.)
Sentencja
Dnia 6 grudnia 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski, Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, Asesor WSA Grzegorz Potiopa (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2022 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 28 lipca 2022 r. nr 1001-IOM.4054.1.2022.U26.AC w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę.
Uzasadnienie
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi (dalej także: DIAS), zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 lipca 2022 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Zgierzu (dalej także: NUS) z 5 maja 2022 r. w przedmiocie odmawpwy wydania zaświadczenia o żądanej treści.
Z akt sprawy wynika, że w dniu 29 kwietnia 2022 r. A. K. (dalej także: Skarżąca lub Strona), złożyła w Urzędzie Skarbowym w Zgierzu pismo zawierające wniosek o wydanie zaświadczenia o nieposiadaniu zaległości podatkowych w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku po zmarłej matce L. P..
Postanowieniem z 5 maja 2022 r. NUS odmówił wydania zaświadczenia o żądanej treści wskazując, że w bazie danych urzędu nie odnotowano złożenia zgłoszenia o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 z tytułu nabycia spadku po ww. zmarłej.
Strona wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, wskazując, że:
- podczas wizyty w urzędzie skarbowym, w towarzystwie męża, 27 września 2021 r. na Sali Obsługi Klienta na stanowisku nr 7 złożyła zgłoszenie SD-Z2 wraz z oryginałem aktu poświadczenia dziedziczenia dotyczącego nabycia spadku po zmarłej mamie, L. P.,
- wizyta ta została zarejestrowana przez portal internetowy: wizyta, podatki.gov.pl - numer wizyty-[...], temat wizyty podatki majątkowe, spadki,
- 28 kwietnia 2022 r. została poinformowana przez panią M. C., że złożone dokumenty zaginęły a sprawa nie została wprowadzona do systemu,
- podczas telefonicznych prób wyjaśniania sprawy urzędniczki twierdziły, że w ich urzędzie żaden dokument nie zaginął i na pewno nie złożyła zgłoszenia SD-Z2,
- 18 maja br. urzędniczki poinformowały ją telefonicznie, że próbowały bezskutecznie odszukać zagubione dokumenty,
- nie zrobiono wszystkiego, aby odszukać zgubione dokumenty,
- nie posiada potwierdzenia, że dokumenty te złożyła.
Strona wniosła o rzetelne i dokładne wyjaśnienie sprawy.
DIAS w zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowieniu NUS z 5 maja 2022 r., wskazując, że mimo niekwestionowanej wizyty Strony w dniu 27 września 2021 r. w urzędzie skarbowym, to zgłoszenie SD-Z2 z tytułu nabycia przedmiotowego spadku nie zostało przez nią złożone.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi uznał zatem, że w stanie faktycznym i prawnym wynikającym z omawianej sprawy odmowa wydania przedmiotowego zaświadczenia była uzasadniona.
Strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi postanowienie DIAS z 28 lipca 2022 r. Skarżąca wskazała, że:
- podczas wizyty w urzędzie skarbowym, w towarzystwie męża, 27 września 2021 r. na Sali Obsługi Klienta na stanowisku nr 7 złożyła zgłoszenie SD-Z2 wraz z oryginałem aktu poświadczenia dziedziczenia dotyczącego nabycia spadku po zmarłej mamie, L. P.,
- wizyta ta została zarejestrowana przez portal internetowy: wizyta, podatki.gov.pl - numer wizyty-[...], temat wizyty podatki majątkowe, spadki,
- nie została skierowana do stanowiska kancelaryjnego nr 1,
- nie została poinformowana o możliwości zrobienia fotokopii składanych dokumentów,
- urzędniczka zagubiła złożone przez nią zgłoszenie SD-Z2,
- podczas telefonicznych prób wyjaśniania sprawy urzędniczki twierdziły, że w ich urzędzie żaden dokument nie zaginął i na pewno nie złożyła zgłoszenia SD-Z2,
- dopełniła formalności składając w terminie ww. zgłoszenie,
- nie posiada potwierdzenia, że dokumenty te złożyła.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, popierając stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego decyzję lub postanowienie wydane przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm., dalej także: P.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 P.p.s.a. podlega oddaleniu.
Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego, ponieważ skarga dotyczyła postanowienia, zaś stosownie do art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 P.p.s.a. - w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. - sprawa, w której przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym może być rozpoznana w trybie uproszczonym, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Zastosowany tryb nie wpłynął na ograniczenie praw stron postępowania sądowoadministracyjnego, bowiem Sąd, w świetle art. 134 § 1 P.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozpoznaje zatem sprawę całościowo, badając w sposób zupełny legalność zaskarżonej decyzji oraz orzekając przy tym w składzie trzech sędziów, podobnie jak na posiedzeniu jawnym.
Istota sporu w rozpoznanej sprawie dotyczy zatem tego czy organy podatkowe zasadnie uznały, że wniosek Skarżącej o wydanie zaświadczenia nie może być uwzględniony poprzez wydanie zaświadczenia o żądanej treści.
W ocenie Sądu, rację w tym sporze należy przyznać organom podatkowym.
Odnosząc się do tak zakreślonego przedmiotu sporu wskazać należy, że zgodnie z art. 306a § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 z późn. zm., dalej także: O.p.) organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie.
W myśl art. 306a § 2 O.p. zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;
2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania (art. 306a § 3). Istotne są zatem okoliczności istniejące w dacie wydania lub odmowy wydania zaświadczenia.
Zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy (art. 306a § 4). Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia (art. 306a § 5).
Stosownie do treści art. 306b § 1 O.p. w przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
Jak stanowi art. 306b § 2 O.p. organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Zgodnie z art. 306e § 1 O.p. zaświadczenie o niezaleganiu w podatkach lub stwierdzające stan zaległości wydaje się na podstawie dokumentacji danego organu podatkowego oraz informacji otrzymanych od innych organów podatkowych.
Zgodnie z art. 306k O.p. w sprawach nieuregulowanych w art. 306a-306ia oraz art. 306l stosuje się odpowiednio przepisy rozdziałów 1-6, 8 i 9, z wyłączeniem art. 171a, rozdziałów 10-12, 14, 16 oraz 23 działu IV.
Zauważyć przede wszystkim należy, że postępowanie w przedmiocie wydawania zaświadczeń ma charakter uproszczony i nie może być prowadzone na podstawie tych samych wymogów, stosowanych do postępowania kontrolnego czy postępowania podatkowego. Inny jest cel tych postępowań i prowadzą one do innego skutku.
Celem postępowania w zakresie wydania zaświadczenia jest potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego. Z przepisów Działu VIIIa O.p. normujących instytucję zaświadczenia wynika, że jest to czynność materialno-techniczna, stanowiąca urzędowe potwierdzenie określonych faktów lub stanu prawnego. Podstawą do wydania zaświadczenia przez dany organ podatkowy są wyłącznie prowadzone przez niego ewidencje, rejestry lub inne dane znajdujące się w jego posiadaniu oraz informacje uzyskane od innych organów. Organ wydaje bądź odmawia wydania wnioskowanego zaświadczenia opierając się na danych zapisanych w dokumentacji danego podatnika, a wynikające z powyższych rejestrów informacje determinują możliwość wydania zaświadczenia o określonej treści.
Zaświadczenie jest aktem wiedzy, a nie woli organu i nie ma charakteru prawotwórczego. Zaświadczenie nie rozstrzyga bowiem żadnej sprawy, nie tworzy nowej sytuacji prawnej, ani nie kształtuje bezpośrednio stosunku prawnego. Zaświadczenie potwierdza jedynie istnienie określonego stanu na podstawie posiadanych już danych. Odnosi się ono do zbadania okoliczności wynikających z istniejących ewidencji, rejestrów i innych danych będących w posiadaniu organu (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 16 września 2014r., I SA/Bd 784/14; wyroki NSA z: 9 października 2009r., II FSK 781/08; 9 stycznia 2009r., II FSK 1382/07; 24 lutego 2011r., I OSK 601/10; 9 maja 2012r., II FSK 2163/10; 23 września 2014r., II FSK 2358/12; 2 grudnia 2015r., II FSK 2891/13; 27 kwietnia 2016r., I FSK 1739/14; 14 sierpnia 2016r., II FSK 1978/14; CBOSA).
Z uwagi na ww. charakter prawny zaświadczenia, przedmiotem postępowania o wydanie zaświadczenia nie może być analizowanie zmian w stanie prawnym i wyprowadzanie z tego odpowiednich wniosków, ani też dokonywanie ocen prawnych. W ramach postępowania wyjaśniającego organ bada jedynie, jakiego rodzaju źródło może zawierać żądane dane, a także czy dane te dotyczą stanu faktycznego bądź stanu prawnego, którego poświadczenia żąda wnioskodawca (por. wyroki NSA z: 25 lipca 2017r., II FSK 670/17; 5 kwietnia 2017r., II FSK 664/15; 23 sierpnia 2016r., II FSK 2101/14; 7 lipca 2015r., II FSK 1547/13; 23 września 2014r., II FSK 2358/12; CBOSA).
Skoro zaświadczenie potwierdza jedynie stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania i jest pochodną istniejących faktów lub stanu prawnego, to dopiero wraz ze zmianą tych faktów lub stanu prawnego zaświadczenie staje się nieaktualne i może być wydane nowe, odpowiadające aktualnemu stanowi prawnemu lub aktualnym faktom (por: J. Zubrzycki [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, R. Mastalski, J. Zubrzycki, Ordynacja podatkowa. Komentarz 2012, Oficyna Wydawnicza UNIMEX, s. 1233). Nie można bowiem, jak już wskazano, w drodze postępowania o wydanie zaświadczenia dążyć do zmiany owego stanu prawnego lub aktualnych faktów. Ograniczony zakres postępowania w sprawie wydania zaświadczenia znajduje potwierdzenie w dyspozycji art. 306e § 1 O.p., zobowiązującej organ do wydania zaświadczenia na podstawie dokumentów, którymi on dysponuje oraz informacji uzyskanych od innych organów podatkowych.
Nie można poprzez wydanie zaświadczenia przyznać ani ograniczać żadnych uprawnień. Nie jest bowiem rolą organu podatkowego, rozpatrującego wniosek o wydanie zaświadczenia, dokonywanie ocen prawnych w zakresie zgodności z przepisami prawa tego, co wynika z materiałów, na których opiera się organ. Organ sprawdza zatem jedynie co wynika z dostępnych organowi danych na dzień rozpoznania wniosku o wydanie zaświadczenia. W toku postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia rolą organu nie jest wyrażanie ocen prawnych. Organ ma jedynie zaświadczyć, jakie informacje wynikają z posiadanej przez niego dokumentacji (np. karty kontowej).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że z akt sprawy (wyjaśnień organu pierwszej instancji, zawartych w piśmie z 3 czerwca i 22 lipca 2022 r.) wynika, iż:
- Skarżąca na 27 września 2021 r. zarezerwowała wizytę w urzędzie skarbowym w Zgierzu w temacie podatki majątkowe, spadki, obsługiwaną przez stanowisko nr 7 na Sali Obsługi Klienta i wizyta ta została odnotowana,
- podatnicy obsługiwani na stanowisku nr 7 uzyskiwali wyłącznie informacje niezbędne do złożenia stosownych dokumentów dotyczących obowiązków wynikających z przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn, m.in. terminów składania deklaracji, sposobie ich wypełniania, wymaganych dokumentach, jak również o sposobie wypełniania wniosków o wydanie zaświadczeń,
- na stanowisku nr 7 nie były przyjmowane żadne deklaracje,
- wszelkie dokumenty należało złożyć na stanowisku kancelaryjnym nr 1 na Sali Obsługi Klienta, gdzie w przypadku dysponowania przez podatnika kopią składanych dokumentów istniała możliwość potwierdzenia ich daty wpływu, a w razie braku takich kopii istniała możliwość wykonania fotokopii,
- deklaracje SD-Z2 składane w owym czasie, oznaczone są pieczęciami wpływu, tzw. dekretacji wewnętrznej, przez kancelarię i sekretariat SWS (w przypadku przesłania za pośrednictwem operatora pocztowego), a nie SPM - podatki majątkowe,
- dokonano rzetelnego i starannego sprawdzenia korespondencji z 27 września 2021 r., jednak nie odnotowano zgłoszenia SD-Z2 dotyczącego nabycia przez stronę spadku po zmarłej matce, L. P.,
- zgłoszenie SD-Z2 jest dokumentem bardzo charakterystycznym i niebudzącym wątpliwości co do jego dekretacji w wewnętrznej strukturze urzędu skarbowego; niemożliwe jest, aby jakiekolwiek dokumenty nie trafiły do właściwej komórki organizacyjnej urzędu lub też zaginęły,
- Strona w dniu 28 kwietnia 2022 r. skontaktowała telefonicznie się z organem podatkowym z zapytaniem w jaki sposób mogłaby uzyskać zaświadczenie, że nie posiada zaległości podatkowych z tytułu nabycia spadku po zmarłej mamie, L. P. i wówczas od pracownicy urzędu M. C. uzyskała stosowne informacje, łącznie z tą, że w bazie organu podatkowego nie odnotowano żadnych dokumentów (ani SD-3 ani SD-Z2), dotyczących zgłoszenia przez podatniczkę sprawy spadkowej po ww. zmarłej,
- w urzędzie nie stosuje się praktyk telefonicznego informowania podatników o niezgłoszeniu przez nich nabytych rzeczy lub praw majątkowych, gdyż zgłoszenie takie złożone w terminie jest przywilejem (zwolnienie z podatku) określonej grupy nabywców.
W związku z powyższym argumentacja zawarta w skardze, zgodnie z którą Strona podczas wizyty w urzędzie skarbowym w dniu 27 września 2021 r., na Sali Obsługi Klienta na stanowisku nr 7, złożyła zgłoszenie SD-Z2 wraz z oryginałem aktu poświadczenia dziedziczenia dotyczącego nabycia spadku po zmarłej matce L. P., nie znalazła potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy. Pomimo niekwestionowanej wizyty Skarżącej w dniu 27 września 2021 r. w urzędzie skarbowym, okoliczności zawarte w piśmie z 3 czerwca i 22 lipca 2022 r. jednoznacznie wskazują, że zgłoszenie SD-Z2 z tytułu nabycia spadku nie zostało przez Skarżącą złożone.
Sąd podkreśla, że złożenie w organie podatkowym dokumentu uprawniającego do zwolnienia od podatku od spadków i darowizn, nie może być potwierdzone wyłącznie oświadczeniem podatnika, tj. samej Skarżącej. Sąd w pełni podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zawarte w prawomocnym wyroku z 3 września 2013 r., I SA/Łd 458/13, zgodnie z którym złożenie dokumentu o doniosłym dla składającego znaczeniu nie może być dorozumiane, bądź domniemanie, zaś analiza okoliczności przedmiotowej sprawy nie pozwala na wyciąganie z nich wniosków przedstawionych przez stronę skarżącą. Przyjęcie takowych oznaczałoby, że oczekiwane przez stronę skarżącą skutki prawne wywołałoby jednostronne jej oświadczenie, którego to oświadczenia nie można w żaden sposób zweryfikować i które nie znajduje oparcia w dowodach. Jako zasadę przyjmuje się natomiast, że to podmiot, który wnosi pismo, powinien dysponować dowodem potwierdzającym taką okoliczność (np. dowód nadania pisma na poczcie), to na nim bowiem spoczywa ciężar dowodu na tę okoliczność (tak też NSA w wyroku z 18 lipca 2012 r., I OSK 1058/11), a także z jego sytuacją prawną wiąże się ryzyko braku możliwości jej udowodnienia. Również ciężar udowodnienia zachowania terminu do dokonania określonej czynności spoczywa na stronie, która tej czynności dokonywała (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 marca 2008 r., II GSK 10/08). Przy tym dowodem takim nie może być samo oświadczenie strony, że dopełniła czynności w terminie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 grudnia 2012 r., II OZ 1103/12).
Nie ma też podstaw do uznania za niewiarygodne wyjaśnień złożonych w sprawie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w Zgierzu, dokonanych w oparciu o strukturę organizacyjną urzędu i bazę danych.
W związku z powyższym Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie odmowa wydania przedmiotowego zaświadczenia była uzasadniona. Skarżącą bowiem na poparcie swych twierdzeń nie przedstawiła wiarygodnych dowodów. Stąd też Sąd uznał argumentację zawartą w skardze należy uznać za gołosłowną.
W ramach instytucji objętej art. 306a i nast. O.p. nie jest dopuszczalne wydanie zaświadczenia niezgodnego ze stanem faktycznym sprawy. Zaświadczenie nie może tworzyć nowego stanu. Ma ono jedynie stwierdzać istniejący stan rzeczy. Innymi słowy, zaświadczenie stanowi urzędowe oświadczenie tego, co jest temu organowi wiadome, w żadnym zaś razie nie może przesądzać o okolicznościach, które zostały zweryfikowane przez organ podatkowych.
Zaświadczenie musi zawierać prawdziwe i pewne informacje. Nie może ono zatem potwierdzać stanu faktycznego, w zakresie którego zachodzą wątpliwości. Tylko bowiem niebudzący wątpliwości stan faktyczny może być potwierdzony zaświadczeniem - dokumentem urzędowym (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 kwietnia 2013r., I SA/Gd 1438/12 i wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 lipca 2014r., I SA/Po 199/14; CBOSA).
W postępowaniu o wydanie zaświadczenia organ nie jest uprawniony do dokonywania ocen prawnych w zakresie zgodności z przepisami prawa tego, co w przedmiocie objętym żądaniem wynika z materiałów, na których się opiera. Nie do niego zatem należy ocena, czy to, co w tym materiale jest lub winno być, jest prawidłowe, lecz ma jedynie obowiązek na podstawie tego materiału ustalić, jak ów przedmiot się przejawia w tym materiale (por. wyrok WSA w Warszawie z 21 listopada 2008r., III SA/Wa 1612/08; CBOSA). Treścią zaświadczenia musi być jedynie pozytywne załatwienie wniosku osoby ubiegającej się o jego wydanie, jeśli posiadana przez organ dokumentacja pozwala na potwierdzenie faktu lub stanu prawnego.
Podkreślić także należy, że możliwość prowadzenia przez organ podatkowy przed wydaniem zaświadczenia postępowania wyjaśniającego w niezbędnym zakresie sprowadza się wyłącznie do takich działań, które pozwolą na urzędowe stwierdzenie znanych faktów lub stanu prawnego. Przedmiotem tego postępowania nie może być analizowanie zmian w stanie prawnym i wyprowadzanie z tego odpowiednich wniosków, ani też dokonywanie ocen prawnych. Na postępowanie wyjaśniające poprzedzające wydanie zaświadczenia lub odmowę jego wydania składają się czynności materialno-techniczne. W ramach takiego postępowania organ bada, jakiego rodzaju źródło może zawierać żądane dane, a także czy dane te dotyczą stanu faktycznego bądź stanu prawnego, którego poświadczenia żąda wnioskodawca. Nie można drogą zaświadczenia wywołać skutków kształtujących stosunki prawne, tj. przyznać albo ograniczyć bądź pozbawić uprawnienia, albo też nałożyć, zdjąć lub ograniczyć obowiązki (por. wyrok WSA w Warszawie z 21 sierpnia 2014r., III SA/Wa 725/14; CBOSA). W drodze zaświadczenia organ nie może rozstrzygać kwestii merytorycznych (zob. wyroki NSA: z 15 lutego 2012r., II FSK 1533/10 oraz z 25 kwietnia 2017r., II FSK 880/15, a także wyroki: WSA w Opolu z 6 listopada 2019r. I SA/Op 373/19 i I SA/Op 374/19; WSA w Gliwicach z 12 listopada 2019r. I SA/Gl 1259/19; WSA w Poznaniu z 15 listopada 2019r., I SA/Po 558/19; WSA w Szczecinie z 11 grudnia 2019r. I SA/Sz 645/19; CBOSA). W tym przypadku chodzi bowiem o postępowanie uproszczone, które nie może przekształcić się w postępowanie podatkowe, czy kontrolne. Inne są bowiem cele tych postępowań i odmiennie kształtują się w tych przypadkach obowiązki organu (zob. wyrok NSA z 27 kwietnia 2016r., I FSK 1739/14; CBOSA).
Mając powyższe na uwadze, Sąd podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, zgodnie z którym organ podatkowy pierwszej instancji nie mógł wydać zaświadczenia stwierdzającego, że Strona nie posiada zaległości podatkowych w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku po zmarłej matce L. P..
Z powyższych względów Sąd za niezasadne uznał zarzuty formułowane w skardze, gdyż odnoszą się one do kwestii czy Strona w przedmiotowej sprawie dochowała 6-miesięczny termin do złożenia zgłoszenia SD-Z2 aby móc skorzystać z ulgi podatkowej zawartej w art. 4a ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2021, poz. 1043 z późn. zm., dalej także: u.p.s.d.). Zgodnie bowiem z treścią tego przepisu zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku (ust. 1 pkt 1). Jeżeli dokumentem potwierdzającym nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych jest akt poświadczenia dziedziczenia lub europejskie poświadczenie spadkowe, termin 6 miesięcy, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, do zgłoszenia tego nabycia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego liczy się od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4 (ust. 1a).
Okoliczność czy Strona złożyła we wskazanym przez w art. 4a u.p.s.d. terminie zgłoszenia SD-Z2 pozostaje poza zakresem sprawy, której przedmiotem jest wydanie zaświadczenia. Kwestia terminowości złożenia zgłoszenia SD-Z2 a także kwestia posiadania zaległości podatkowych w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku po zmarłej matce L. P., nie może budzić jakichkolwiek wątpliwości. Musi jednoznacznie wynikać z posiadanych przez organ rejestrów czy ewidencji, co nie ma miejsca w badanej sprawie. Natomiast, jeżeli wywołuje jakiekolwiek wątpliwości, nie jest rzeczą organu w trybie postępowania zaświadczeniowego, ich wyjaśnianie czy usuwanie. Tryb ten bowiem służy tylko i wyłącznie do odtwarzania, odzwierciedlania oraz potwierdzania danych będących w dyspozycji Urzędu. W takiej sytuacji, NUS nie miał podstaw do wydania zaświadczenia wskazanego we wniosku złożonego przez Stronę w dniu 29 kwietnia 2022 r., co koresponduje z nakazem postępowania, wynikającym z art. 306a § 3, art. 306a § 4 i art. 306b § 1 O.p.
W konsekwencji stwierdzić należy, że DIAS postąpił słusznie utrzymując w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające wydania zaświadczenia o treści żądanej przez Stronę.
Z powyższych względów podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne i Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
aj