I SA/Łd 667/23

I SA/Łd 667/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-03-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Joanna Grzegorczyk-Drozda /sprawozdawca/
Paweł Janicki /przewodniczący/
Tomasz Furmanek
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2651
art. 70 § 1, art. 59 § 1 pkt 9
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.), Asesor WSA Tomasz Furmanek, Protokolant st. asystent sędziego Marta Aftowicz-Korlińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2024 r. sprawy ze skargi B. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 12 lipca 2023 r. nr 1001-IOD-3.4102.14.2023.18.JKA.U10 w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2013 r. od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi na rzecz strony skarżącej kwotę 5.600 (pięć tysięcy sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 12 lipca 2023 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź – Górna z dnia 12 września 2019 r. określającą wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. z tytułu przychodu z odpłatnego zbycia dnia 3 grudnia 2013 r. nieruchomości położonej w miejscowości D., gmina D. w kwocie 114.000 zł.
Postanowieniem z dnia 25 lipca 2019 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź - Górna wszczął wobec B. P. postępowanie podatkowe w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 rok z tytułu odpłatnego zbycia opisanej powyżej nieruchomości.
Decyzją z dnia 12 września 2019 r. organ pierwszej instancji określił Podatniczce zobowiązanie we wskazanym podatku w kwocie 114.000 zł.
Strona nie zgodziła się z ustaleniami organu i złożyła odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia, po rozpatrzeniu którego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi decyzją z dnia 22 czerwca 2020 r. utrzymał w mocy decyzję organu podatkowego I instancji.
Ponieważ B. P. nadal nie podzielała stanowiska organu, złożyła skargę na rozstrzygnięcie organu odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który po jej rozpoznaniu, wyrokiem z dnia 27 listopada 2020 r. wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 376/20 oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 22 czerwca 2020 r.
Podatniczka złożyła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 9 lutego 2023 r. (sygn. akt II FSK 352/21) uchylił zaskarżony wyrok sądu I instancji w całości a także decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 22 czerwca 2020 r.
Z uwagi na treść powyższego orzeczenia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi rozpatrzył odwołanie strony z dnia 1 października 2019 r. i decyzją z dnia 12 lipca 2023 r. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź - Górna z dnia 12 września 2019 r.
Ponieważ Podatniczka nie podzieliła stanowiska organu zawartego w powyższym rozstrzygnięciu, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, tj. art. 70 § 1 oraz art. 59 § 1 pkt 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jed. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 ze zm. - dalej jako: "o.p."), które miało wpływ na wynik sprawy.
W uzasadnieniu skargi strona wskazała, iż skarżona decyzja organu odwoławczego wydana została dnia 12 lipca 2023 r., a doręczona pełnomocnikowi w dniu 26 lipca 2023 r. Doręczenie decyzji po upływie terminu przedawnienia oznacza, że zobowiązanie wygasło przed dniem 26 lipca 2023 r. a więc wydana decyzja narusza zarówno art. 70 § 1, jak i art. 59 § 1 pkt 9 o.p.
Organ podatkowy zawiadomił o wstrzymaniu biegu przedawnienia z dniem 18 listopada 2019 r., wówczas do końca przedawnienia pozostały 44 dni. Akta dotyczące sprawy wpłynęły od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego do Izby Administracji Skarbowej dnia 30 maja 2023 r., do dnia doręczenia decyzji upłynęło 57 dni. Wobec tego, doręczenie decyzji w dniu 26 lipca 2023 r. nastąpiło po upływie przedawnienia. Tylko doręczona decyzja może rodzić skutki prawne zarówno dla strony, jak i organu, a to oznacza, że decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego doręczona po upływie terminu przedawnienia narusza art. 70 § 1 i art. 59 o.p., gdyż dotyczy zobowiązania, które wygasło na skutek upływu terminu przedawnienia, a więc zobowiązania nieistniejącego.
Strona wskazała, iż dnia 14 października 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wydał wyrok (sygn. akt III SA/Łd 634/20) dotyczący zarzutów w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej wobec B. P.. Sąd ten uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź - Górna i uznał skargę za zasadną. Uznał, że w dniu wszczęcia egzekucji (25 października 2019 r.) obowiązek określony w tytule wykonawczym nie był wymagalny, bowiem postanowienie o nadaniu decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności doręczono dopiero dnia 30 października 2019 r. Wskazał, że w tej sytuacji nie doszło do skutecznego wszczęcia egzekucji. Zatem, zdaniem strony, w przedmiotowej sprawie doszło do przedawnienia.
Z uwagi na charakter zgłoszonych naruszeń, Podatniczka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, wstrzymanie jej wykonania i umorzenie postępowania.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodatkowo nadmienił, iż w ramach ponownego rozpatrywania sprawy przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, wykonano wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie wyjaśnienia okoliczności istotnych do wykluczenia tezy, że powołanie się przez organ na art. 70 § 6 pkt 1 o.p. nie miało wyłącznie instrumentalnego charakteru. W tym zakresie pozyskano do akt sprawy stosowne wyjaśnienia i dokumenty od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Łódź – Górna, które omówiono w zaskarżonej decyzji. W przedmiotowej sprawie odpowiedni organ postępowania przygotowawczego, wskutek uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa skarbowego, wydał we właściwym czasie postanowienie o wszczęciu dochodzenia o treści, z której wynika związek podejrzenia popełnienia przestępstwa z niewykonaniem zobowiązania podatkowego i na tle okoliczności analizowanej sprawy podatkowej, wszczęcie tego postępowania nie miało pozorowanego charakteru a także nie służyło jedynie wstrzymaniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Organ wskazał również, że zgodnie z (powagą rzeczy osądzonej) wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ zobowiązany był złożyć wyjaśnienia dotyczące jedynie okoliczności związanych z przyczynami i celem wszczęcia postępowania karnego skarbowego. To zobowiązanie w pełni wykonał.
Organ odwoławczy wskazał ponadto, że decyzji Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Łódź-Górna z dnia 12 września 2019 r. nadany został rygor natychmiastowej wykonalności (postanowieniem tego organu z dnia 23 października 2019 r.) i na tej podstawie dnia 25 października 2019 r. zastosowane zostały środki egzekucyjne, o których strona została powiadomiona:
- zajęcie świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej,
- zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku A. S.A.,
- zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku A. S.A.
Postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2023 r. organ odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga w pełni zasługuje na uwzględnienie.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm. – dalej jako: "p.u.s.a."). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 – dalej jako: "p.p.s.a."), zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji. Zgodnie z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, z przyczyn, które sąd był zobligowany wziąć pod uwagę z urzędu, na które zwróciła również uwagę strona w zarzutach sformułowanych w skardze będącej przedmiotem rozpoznania w niniejszym postępowaniu.
W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 listopada 2020 r., wydanym w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 352/21 oddalił skargę Podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi. Jednak Naczelny Sąd Administracyjny, do którego strona złożyła skargę kasacyjną, wyrokiem z dnia 9 lutego 2023 r. (sygn. akt II FSK 352/21) uchylił rozstrzygnięcie sądu I instancji oraz decyzję organu odwoławczego. W uzasadnieniu, co do meritum, zgodził się ze stanowiskiem WSA w Łodzi, że wobec niewykazania i braku udokumentowania przez skarżącą poniesienia w ramach konsolidowanych kredytów wydatków na remont nieruchomości (organy starały się wyjednać stosowne dokumenty od Podatniczki, jednak ona ich nie przedstawiła), zasadne było stwierdzenie o braku realizacji przez skarżącą własnego celu mieszkaniowego.
W ocenie NSA, w świetle wydanej po wyroku WSA w Łodzi, uchwały z dnia 24 maja 2021 r. w sprawie I FPS 1/21, w niniejszej sprawie należało rozważyć kwestię instrumentalnego wszczęcia postępowania karno-skarbowego w kontekście zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Sąd kasacyjny za niewystarczające uznał bowiem powołanie się jedynie na wszczęcie dochodzenia o przestępstwo skarbowe, zawiadomienie pełnomocnika skarżącej w trybie art. 70c o.p. oraz postawienie zarzutów stronie przed terminem przedawnienia. Wskazał, że z akt sprawy oraz uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika jedynie, że w dniu 18 listopada 2019 r. wszczęte zostało dochodzenie in rem w sprawie o przestępstwo skarbowe, dnia 28 listopada 2019 r. zawiadomiono pełnomocnika Podatniczki o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, a w dniu 18 grudnia 2019 r. (na mocy postanowienia z dnia 13 grudnia 2019 r.) przedstawiono B. P. zarzuty w sprawie o przestępstwo skarbowe, związane z uszczupleniem w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 r. Sąd wskazał, że nie wiadomo jakie czynności były podejmowane w postępowaniu karno-skarbowym po postawieniu skarżącej zarzutów. Z załącznika do pisma Fundacji A wynika jedynie, że wobec strony sporządzono w dniu [...] 2021 r. akt oskarżenia, a postanowieniem z dnia [...] 2021 r. Sądu Rejonowego dla Ł. postępowanie wobec Podatniczki zostało umorzone. Sąd wskazał, że brak jest stanowiska organu odwoławczego co do charakteru czynności podejmowanych w postępowaniu karno-skarbowym do dnia 18 grudnia 2019 r., wskazania jakie czynności były podejmowane po tej dacie, a także ich oceny co do skutku w postaci zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a., sąd pierwszej instancji, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia, jest związany wykładnią dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, ustrojowe, jak i procesowe. Należy przy tym zaznaczyć, iż związanie wynikające z art. 190 p.p.s.a. ustaje jedynie w razie zasadniczej zmiany stanu faktycznego sprawy, zmiany stanu prawnego, podjęcia przez NSA przed ponownym rozpoznaniem sprawy przez sąd pierwszej instancji uchwały zawierającej odmienną wykładnię w tym samym zakresie, co wykładnia zamieszczona w wyroku uchylającym, a także, gdy NSA w swoich rozważaniach wykroczy poza zakres kognicji i orzekania wyznaczony zasadą związania granicami skargi kasacyjnej. Obok związania wynikającego z art. 190 p.p.s.a., wyrok NSA zapadły w danej sprawie objęty jest również dyspozycją przepisu art. 153 p.p.s.a. (zob.: B. Dauter [w:] B. Dauter i in., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX 2018, uw. 5 do art. 190), w myśl którego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
W wydanej ponownie, na skutek uchylenia, decyzji z dnia 12 lipca 2023 r. organ odwoławczy wskazał, że z udzielonej dnia 15 czerwca 2023 r. odpowiedzi Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Łódź - Górna wynika, iż:
- zawiadomienie o popełnieniu przez Podatniczkę przestępstwa skarbowego polegającego na podaniu nieprawdy w złożonym zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym 2013 (PIT-39) przekazane zostało do komórki karnej skarbowej dnia 24 października 2019 r.;
- po wpływie zawiadomienia pozyskano akt notarialny Rep. A Nr [...] z dnia 13 grudnia 2013 r. dotyczący sprzedaży przez stronę nieruchomości oraz, z systemu "Serce", dane identyfikacyjne i adresowe skarżącej;
- wobec nie stwierdzenia negatywnych przesłanek procesowych, o których mowa w art. 17 § 1 kpk, dnia 18 listopada 2019 r. wydano postanowienie o wszczęciu dochodzenia
- po wszczęciu dochodzenia monitorowano sposób rozstrzygnięcia złożonego przez Podatniczkę odwołania, wykonano z podsystemu "Kontrola" wydruk deklaracji PIT-39 za 2013 rok, pozyskano wydruk karty kontowej oraz wystąpiono do ZUS i NFZ w celu pozyskania aktualnego adresu zamieszkania strony;
-13 grudnia 2019 r. wydano postanowienie o przedstawieniu B. P. zarzutów;
-18 grudnia 2019 r. przesłuchano Podatniczkę oraz przedstawiono jej zarzuty;
- 20 grudnia 2019 r. wydano uzasadnienie postanowienia z dnia 13 grudnia 2019 r. o przedstawieniu zarzutów;
- 3 marca 2020 r. oraz 17 czerwca 2020 r. ponownie przesłuchano stronę w charakterze podejrzanej;
- 13 października 2020 r. wydano postanowienie o zawieszeniu dochodzenia, uchylone dnia 26 stycznia 2021 r. przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na skutek rozpoznania zażalenia złożonego przez Podatniczkę;
- [...] r. wniesiono do Sądu Rejonowego dla Łodzi - Widzewa w Łodzi akt oskarżenia przeciwko Podatniczce o przestępstwo skarbowe określone w art. 56 § 2 kks,
- [...] r. Sąd Rejonowy dla Łodzi - Widzewa w Łodzi, III Wydział Karny wydał wyrok nakazowy, w którym uznał B. P. za winną popełnionego czynu;
- postanowieniem z dnia [...] r. Sąd Rejonowy dla Łodzi - Widzewa w Łodzi, III Wydział Karny umorzył postępowanie w sprawie strony.
W ocenie organu, wskazanie powyższej chronologii zdarzeń, wypełniło zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, którymi był związany. I bez wątpienia tak jest.
Jednakże okolicznością, którą zarówno organ jak i sąd winien wziąć pod uwagę każdorazowo z urzędu, jest kwestia przedawnienia.
Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2023 r. (III FSK 3226/21) Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej organu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 14 października 2020 r. (III SA/Łd 634/20) oddalił skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 14 października 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie ze skargi B. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 7 lipca 2020 r. w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego Łódź - Górna z dnia 28 maja 2020 r.
W powyżej wskazanym postępowaniu, strona podniosła zarzuty w oparciu o treść art. 33 § 1 pkt 2, 6 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. jed. Dz.U. z 2018 r. poz. 1314 ze zm. – dalej jako: "u.p.e.a."), wskazując na brak wymagalności dochodzonego obowiązku, niedopuszczalności egzekucji oraz niespełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów z art. 27 § 1 u.p.e.a. WSA w Łodzi uznał, że strona skarżąca miała rację formułując zarzut z art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a i podnosząc, że w dniu wszczęcia egzekucji, tj. dnia 25 października 2019 r. (data doręczenia zawiadomienia bankowi) obowiązek określony w tytule wykonawczym nie był wymagalny, bowiem postanowienie o nadaniu decyzji nieostatecznej z dnia 12 września 2019 r. rygoru natychmiastowej wykonalności doręczono pełnomocnikowi strony dnia 29 października 2019 r., a odpis tytułu wykonawczego stronie dopiero dnia 30 października 2019 r. W tej sytuacji nie można było uznać, że późniejsze doręczenie pełnomocnikowi strony postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej po doręczeniu zawiadomień bankowi było prawidłowe i skutkowało skutecznym wszczęciem egzekucji na podstawie art. 26 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Chronologia doręczeń wskazuje bowiem, że obowiązek określony w decyzji z dnia 12 września 2019 r. nie był wymagalny, co czyniło skutecznym zarzut z art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż nie można przyznać racji autorowi skargi kasacyjnej, że skutek prawny w postaci wykonalności obowiązku podlegającego egzekucji, którego podstawą prawną jest decyzja nieostateczna, następuje z mocy samego nadania rygoru, o jakim mowa w art. 239a i nast. o.p. bez doręczenia postanowienia. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 212 o.p. w zw. z art. 219 o.p. dopiero doręczenie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności wiąże organ, wprowadza orzeczenie do obrotu prawnego i załatwia sprawę wykonalności decyzji nieostatecznej, co przekłada się na wykonalność obowiązku, jaki decyzja nakłada. W sprawie podstawą obowiązku podlegającego egzekucji była decyzja nieostateczna, której wymagalność zależała od nadania rygoru natychmiastowej wykonalności i dla uznania za niezasadny zarzut braku wymagalności obowiązku, o jakim mowa w art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., należało wykazać, że doręczono postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności. W bezspornych okolicznościach sprawy doręczenie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nastąpiło po zawiadomieniu wszczynającym egzekucję administracyjną.
Rozpoznając przedmiotową sprawę, sąd pragnie podkreślić, że zarówno doręczenie decyzji wymiarowej, jak i postanowienia o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ma fundamentalne znaczenie dla prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W obrocie prawnym istnieje tylko i wyłącznie decyzja doręczona (art. 212 o.p.). Oznacza to, że dopóki decyzja nie zostanie doręczona, dopóty nie wywołuje ona żadnych skutków, w tym, nie może być poddany egzekucji określony w niej obowiązek. Wykonaniu nie podlega decyzja nieostateczna, chyba że nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności (239a o.p.). Jeśli więc nawet nieostateczna decyzja została doręczona, ale postanowienie o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności nie zostało doręczone stronie, wówczas egzekucja jest niedopuszczalna (art. 212 w zw. z art. 219 o.p.).
Z prawidłowej wykładni przywołanych przepisów prawa materialnego wynika, że do przerwania biegu terminu przedawnienia dochodzi w sytuacji, gdy zastosowano środek egzekucyjny, ale wcześniej doręczono nieostateczną decyzję wymiarową, jak również postanowienie o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Brak doręczenia takiej decyzji, czy też postanowienia o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie skutkuje skutecznym przerwaniem biegu terminu przedawnienia (wyrok NSA z 17 maja 2022 r., sygn.. akt III FSK 619/21 - orzeczenie to, podobnie jak wszystkie powoływane w niniejszym uzasadnieniu są dostępne na: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z materiału zgromadzonego w rozpatrywanej sprawie wynika, iż skarżona decyzja organu odwoławczego wydana została dnia 12 lipca 2023 r., a doręczona stronie, przez reprezentującego ją pełnomocnika, w dniu 26 lipca 2023 r. Oznacza to, że doręczenie decyzji nastąpiło po upływie terminu przedawnienia.
Należy podkreślić, że tylko doręczona decyzja może rodzić skutki prawne zarówno dla strony, jak i organu, a to oznacza, że decyzja określająca wysokość zobowiązania podatkowego doręczona po upływie terminu przedawnienia narusza zarówno art. 70 § 1 jak i dyspozycję art. 59 ustawy o.p., gdyż dotyczy zobowiązania, które wygasło na skutek upływu terminu przedawnienia, a więc zobowiązania nieistniejącego.
W wyroku z dnia 7 grudnia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w dniu wszczęcia egzekucji (25 października 2019 r.) obowiązek określony w tytule wykonawczym nie był wymagalny, bowiem postanowienie o nadaniu decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności doręczono dopiero dnia 30 października 2019 r. a zatem nie doszło do skutecznego wszczęcia egzekucji.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, o kosztach orzekając zgodnie z treścią art. 200 p.p.s.a.
AKE.