I SA/Łd 629/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2019-11-19
NSApodatkoweWysokawsa
VATWDTWTTtransakcje trójstronneprzedawnieniedoręczeniaprawo podatkowepostępowanie podatkowekontrola skarbowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę spółki A Sp. z o.o. w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w VAT, uznając, że transakcje nie spełniały warunków wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów ani trójstronnych transakcji uproszczonych.

Spółka A Sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za okres od lipca 2008 r. do czerwca 2009 r. Spółka wykazywała transakcje jako wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów (WDT) lub wewnątrzwspólnotowe transakcje trójstronne (WTT). Organy podatkowe uznały, że w wielu przypadkach nie doszło do faktycznego wywozu towarów z Polski do innego kraju UE, co wykluczało zastosowanie stawki 0% dla WDT. Sąd administracyjny, po wcześniejszym uchyleniu przez NSA, ponownie rozpoznał sprawę i oddalił skargę, podzielając stanowisko organów co do braku spełnienia warunków dla WDT i WTT, a także rozstrzygając kwestię przedawnienia zobowiązań podatkowych.

Sprawa dotyczyła skargi A Spółki z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która określiła zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od lipca 2008 r. do czerwca 2009 r. Spółka wykazywała nabyte towary jako wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów (WDT) lub wewnątrzwspólnotowe transakcje trójstronne (WTT). Organy podatkowe zakwestionowały te rozliczenia, wskazując, że w wielu przypadkach towary nie opuściły terytorium Polski, co uniemożliwiało zastosowanie stawki 0% dla WDT. Dotyczyło to transakcji z firmami z Holandii i Szwecji, gdzie transport kończył się w Polsce. Sąd pierwszej instancji, po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny wyroku z 2016 r. w zakresie wykładni przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia, ponownie rozpoznał sprawę. WSA w Łodzi uznał, że doręczenie zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia pełnomocnikowi skarżącej nie było prawidłowe, jednakże bieg terminu przedawnienia został przerwany na skutek postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego. Sąd, związany wykładnią NSA, ponownie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że transakcje nie spełniały warunków dla WDT i WTT, a także rozstrzygając kwestię przedawnienia zobowiązań podatkowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli towar nie opuścił terytorium Polski, nie nastąpiło przemieszczenie towarów na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, co jest warunkiem uznania transakcji za WDT.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że kluczowym elementem WDT jest faktyczne przemieszczenie towarów z jednego państwa członkowskiego do innego. W analizowanych przypadkach towar nie opuścił Polski, co wykluczało zastosowanie stawki 0%.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (30)

Główne

O.p. art. 70 § par. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § par. 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § par. 6 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70 § par. 6 pkt 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 70c

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 190

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 13 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 42

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 136 § ust. 1 pkt 1-2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 25 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 135 § ust. 1 pkt 4 lit. e

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 138 § ust. 1 pkt 1 oraz ust. 5

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 42 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 7

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 22

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 42

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 121

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 122

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 123

Ustawa o podatku od towarów i usług

O.p. art. 121 § ust. 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 123

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 145 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 148

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.k.s. art. 56 § § 1

Kodeks karny skarbowy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Transakcje nie spełniały warunków wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (WDT) z uwagi na brak faktycznego wywozu towarów z Polski. Transakcje nie spełniały warunków uproszczonej procedury wewnątrzwspólnotowych transakcji trójstronnych (WTT). Bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych został przerwany na skutek postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego.

Odrzucone argumenty

Skarga spółki dotycząca naruszenia przepisów o doręczeniach i zawieszeniu biegu terminu przedawnienia (w zakresie, w jakim nie doprowadziło to do przedawnienia zobowiązania).

Godne uwagi sformułowania

przez wywóz należy rozumieć faktyczne przemieszczenie towarów z jednego państwa członkowskiego (z kraju) i jego transport (przemieszczenie) do innego państwa członkowskiego. Uchybienie w realizacji powyższego obowiązku winno być traktowane jako brak ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 O.p. nie można uznać aby zaskarżona decyzja została wydana po okresie przedawnienia przedmiotowych zobowiązań podatkowych, gdyż w sprawie nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych (art. 70 § 4 O.p.).

Skład orzekający

Wiktor Jarzębowski

przewodniczący

Cezary Koziński

sprawozdawca

Teresa Porczyńska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (WDT) i transakcji trójstronnych (WTT), a także kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych, w tym skutków wadliwego doręczenia zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i interpretacji przepisów w kontekście konkretnych transakcji. Wykładnia przepisów o doręczeniach i przedawnieniu może być stosowana w podobnych sprawach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy złożonych kwestii VAT, w tym transakcji trójstronnych i przedawnienia, z długim procesem sądowym obejmującym NSA i WSA, co czyni ją interesującą dla specjalistów od prawa podatkowego.

VAT w transakcjach łańcuchowych: Kiedy wywóz towaru z Polski jest kluczowy dla stawki 0%?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 629/19 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2019-11-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-08-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Cezary Koziński /sprawozdawca/
Teresa Porczyńska
Wiktor Jarzębowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
I FSK 407/20 - Postanowienie NSA z 2024-04-25
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
art. 13 ust. 1, art. 42, art. 136 ust. 1 pkt 1-2
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Dz.U. 2015 poz 613
art. 70 par. 1, art. 70 par. 4, art. 70 par. 6 pkt 1, art. 70 par. 6 pkt 4, art. 70c, art. 121-123
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 153, art. 190
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie: Sędzia WSA Cezary Koziński (spr.) Sędzia NSA Teresa Porczyńska Protokolant: Sekretarz sądowy Anna Jaworska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2019 r. sprawy ze skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. (obecnie: Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł.) z dnia [...] 2016 r. nr [...] [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od lipca 2008 r. do czerwca 2009 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] czerwca 2016 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. - po rozpoznaniu odwołania A. Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. (dalej: "Spółka", "skarżąca") od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. z dnia [...] stycznia 2016 r. określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące: lipiec 2008 r. w wysokości 8.193 zł, sierpień 2008 r. w wysokości 36.663 zł, wrzesień 2008 r. w wysokości 9.222 zł, październik 2008 r. w wysokości 104.403 zł, listopad 2008 r. w wysokości 84.405 zł, grudzień 2008 r. w wysokości 30.928 zł, styczeń 2009 r. w wysokości 46.3 1 5 zł, luty 2009 r. w wysokości 1.316 zł, marzec 2009 r, w wysokości 22.073 zł, kwiecień 2009 r. w wysokości 9.277 zł, maj 2009 r. w wysokości 59.525 zł, czerwiec 2009 r. w wysokości 30.911 zł – uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej rozliczenia za: marzec, kwiecień i maj 2009 r. i orzekając co do istoty sprawy w tej części określił nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za marzec 2009 r. w kwocie: 4.976 zł, za kwiecień 2009 r. w kwocie: 6.744 zł oraz zobowiązanie podatkowe za maj 2009 r. w kwocie 52.781 zł, i w pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Dyrektor UKS ustalił, że towary nabyte przez Spółkę od firm polskich i zagranicznych, były w całości przedmiotem dostaw rozliczonych przez Spółkę jako wewnątrzwspólnotowe dostawy towarów (WDT). W poszczególnych transakcjach uczestniczyło trzech podatników zidentyfikowanych na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych, w trzech różnych państwach członkowskich, przy czym transport towarów odbywał się bezpośrednio od dostawcy do nabywcy, z pominięciem terytorium kraju. Ponieważ Spółka nie prowadziła rejestrów dla rozliczenia wewnątrzwspólnotowych transakcji trójstronnych metodą uproszczoną i nie udowodniła, że nabycie towarów zostało przez nią opodatkowane w kraju zakończenia ich transportu, w oparciu o regulację art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm. – dalej: "ustawa o VAT"), organ pierwszej instancji uznał nabycie tych towarów za podlegające opodatkowaniu w Polsce.
Dyrektor Izby Skarbowej odwołując się o wyroku WSA w Łodzi z 27 maja 2013 r. o sygn. akt I SA/Łd 148/13 podkreślił, że Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, iż strona nie wypełniła ciążących na niej obowiązków wynikających z ustawy o VAT, tj. w szczególności wynikających z art. 135 ust. 1 pkt 4 lit. e), art. 136 ust. 1, art. 138 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 5. Tym samym Spółka nie udowodniła, że nabycie towarów zostało przez nią opodatkowane w krajach zakończenia transportu towarów, tj. w Portugalii, we Włoszech, Hiszpanii i Wielkiej Brytanii, a jednocześnie nie zostały spełnione przesłanki do zastosowania procedury uproszczonej dotyczącej wewnątrzwspólnotowych transakcji trójstronnych.
W ocenie organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że w wyniku opisanych transakcji towary znajdowały się cały czas na terytorium państw UE innych niż terytorium kraju, a zatem nie występuje związek wewnątrzwspólnotowych nabyć towarów z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu na terytorium Polski. W konsekwencji nie został wypełniony podstawowy warunek uprawniający do odliczenia podatku VAT stanowiącego podatek należny od transakcji wewnątrzwspółnotowych nabyć towarów - wynikający z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
Ponadto organ odwoławczy podzielił stanowisko Dyrektora UKS, że Spółka nie miała prawa do zastosowania stawki 0% w stosunku do dostaw towarów zafakturowanych na rzecz firm: "B. (Holandia) i "C." (Szwecja). W ocenie organu odwoławczego transakcje te nie mogą zostać uznane za WDT, gdyż nie towarzyszyło im przemieszczanie towaru do innego kraju UE.
W odniesieniu do faktury wystawionej na rzecz "B..", organ wskazał, że do faktury tej dołączono dokument CMR, z którego wynika, że towar będący przedmiotem dostawy został dostarczony do firmy "D." w Ł.. Prezes skarżącej Spółki przesłuchany w charakterze strony w dniu 21 marca 2011 r. potwierdził, że towar, którego dostawę udokumentowano tą fakturą, był przewożony z "E." ze Szwecji do Polski na adres "D.", ul. A., Ł. - zgodnie z życzeniem nabywcy, tj. "B.". W konsekwencji w wyniku transakcji między Spółką "A." a "B." towar nie opuścił terytorium kraju. Podobnych ustaleń dokonano w odniesieniu do faktur wystawionych na rzecz "C.". Z zeznań C.M. wynika, że towar został zakupiony przez Spółkę w "E.", następnie sprzedany do "C.", lecz transport odbywał się bezpośrednio z "E." do firmy "F." w Ł." (odbiorcy firmy "C."). Okoliczności te potwierdzają również dokumenty pozyskane od władz podatkowych Szwecji. Powyższe transakcje z "E.", Spółka wykazała jako WNT, zaś transakcje dostaw na rzecz "B.." (Holandia) i "C." (Szwecja) jako WDT opodatkowane stawką 0% w oparciu o art. 42 ust. 1 ustawy o VAT.
Jak podkreślił organ, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o VAT WDT jest jedną z czynności opodatkowanych, wskazanych w art. 5 ust. 1 pkt 5 tej ustawy. Co do zasady, polega ona na wywozie towarów z terytorium kraju w wykonaniu czynności określonych w art. 7 na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, lecz w określonych w ustawie warunkach. Istotnym elementem, który musi wystąpić aby uznać daną czynność za WDT jest wywóz towaru z terytorium kraju na terytorium innego państwa członkowskiego, przy czym przez wywóz należy rozumieć faktyczne przemieszczenie towarów z jednego państwa członkowskiego (z kraju) i jego transport (przemieszczenie) do innego państwa członkowskiego. W przypadku ww. dostaw zafakturowanych na rzecz "B." (Holandia) i "C." (Szwecja) towar nie opuścił terytorium Polski, zatem nie nastąpiło przemieszczenie towarów na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju.
Organ odwoławczy przeanalizował transakcje skarżącej również pod kątem przepisu art. 22 ustawy o VAT, w zakresie dostaw łańcuchowych i stwierdził ostatecznie, że dostawy te podlegają opodatkowaniu zgodnie z miejscem świadczenia na terytorium kraju według właściwej stawki.
Dyrektor Izby Skarbowej uwzględnił rozliczenia strony dotyczące dostaw udokumentowanych fakturami VAT wystawionymi na rzecz "G." w Szwecji. W tej części uchylił decyzję organy podatkowego pierwszej instancji wskazującej na zaniżenie przez Spółkę podatku należnego z tego tytułu. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że mimo podejmowanych czynności, nie udało się zidentyfikować i przesłuchać E. K., której nazwisko zostało wpisane na dokumencie CMR przedstawionym przez przewoźnika. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że nie potrafi wskazać okoliczności faktycznych (środków dowodowych) ponad te, które już zostały przeprowadzone przez organ pierwszej instancji, i które mogłyby wnieść coś nowego w przedmiotowej kwestii. W tej sytuacji Dyrektor doszedł do przekonania, że dalsze wydłużanie postępowania, przy braku wystarczających dowodów, które stałyby na przeszkodzie możliwości zastosowania stawki podatku 0%, naruszałoby zasadę zaufania do organu podatkowego, wyrażoną w art. 121 O.p. Ponieważ dostawy na rzecz "G." zakwestionowane przez organ pierwszej instancji dotyczyły marca i kwietnia 2009 r. – organ odwoławczy uchylił decyzję Dyrektora UKS w części dotyczącej marca i kwietnia 2009 r. i orzekł co do istoty za te okresy, uwzględniając rozliczenia strony wynikające z deklaracji podatkowych w zakresie transakcji z tym kontrahentem.
Wskazując na okoliczności związane z ewentualnym przedawnieniem zobowiązań podatkowych, Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że w sprawie nie doszło do upływu terminu przedawnienia określonego w art. 70 § 1 stawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm. – dalej: "O.p."), gdyż bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych objętych rozpatrywaną decyzją został zawieszony na okres od dnia 11 stycznia 2013 r. do dnia 26 marca 2015 r. (postępowanie przed sądami administracyjnymi) i termin, o którym mowa w art. 70 § 1 O.p. biegł na nowo od dnia 27 marca 2015 r. Zatem zgodnie z art. 70 § 6 pkt 2 O.p. - dla wyżej wskazanych okresów rozliczeniowych - pięcioletni bieg terminu przedawnienia upływałby z dniem 15 marca 2016 r. (za okresy od lipca do listopada 2008 r.) i z dniem 15 marca 2017 r. (za okresy od grudnia 2008 r. do czerwca 2009 r.).
W dniu 5 lutego 2016 r. Dyrektor UKS wszczął także postępowanie przygotowawcze w sprawie podania nieprawdy w deklaracjach VAT-7 za poszczególne miesiące od lipca 2008 r. do czerwca 2009 r., to jest o czyn zabroniony z art. 56 § 1 K.k.s. W celu zawiadomienia o okoliczności zawieszającej bieg terminu przedawnienia Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. wysłał do Spółki pismo z dnia 11 lutego 2016 r. o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za przedmiotowe okresy na skutek przesłanki z art. 70 § 6 pkt 1 O.p. Zawiadomienie to zostało doręczone podatnikowi w dniu 29 lutego 2016 r. Zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej pismo w trybie art. 70c O.p. powinno być kierowane bezpośrednio do podatnika, również w sytuacji gdy równolegle jest prowadzone postępowanie podatkowe, w którym strona jest reprezentowana przez pełnomocnika. Jednakże w dniu 3 marca 2016 r. wskazane pismo zostało doręczone również pełnomocnikowi podatnika A. K..
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Spółka zarzuciła powyższej decyzji naruszenie art. 42 i art. 88 ust. 6 ustawy o VAT oraz art. 122 i 123 O.p.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżanej decyzji.
Pismem z dnia 14 listopada 2016 r. skarżąca Spółka uzupełniła skargę o zarzuty naruszenia:
- art. 70 § 6 pkt 1 w związku z art. 70 § 1 O.p., poprzez błędną wykładnię i uznanie, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, pomimo że podatnik nie został prawidłowo zawiadomiony o toczącym się postępowaniu karnoskarbowym związanym z niewykonaniem tego zobowiązania podatkowego;
- art. 145 § 1 i § 2, art. 148 oraz art. 121 § 1 O.p., poprzez naruszenie przepisów postępowania podatkowego związanych z zasadami doręczeń pism oraz zasad ogólnych postępowania, poprzez uznanie, że pismo z dnia 11 lutego 2016 r. nr [...] zostało doręczone prawidłowo, mimo że doręczenie dokonane zostało bezpośrednio podatnikowi, z pominięciem pełnomocnika wyznaczonego do doręczeń;
- art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 70 § 1 O.p., poprzez podjęcie przez organ odwoławczy błędnego rozstrzygnięcia i orzeczenie co do istoty sprawy w zakresie w jakim zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu;
- art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy o VAT, poprzez ich bledną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie prowadzące do nieuprawnionego przyjęcia, że podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego od wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z 22 listopada 2016 r. oddalił złożoną skargę.
Odnosząc się do najdalej idącego zarzutu, tj. kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych Sąd wskazał na art. 70 § 1 O.p. i art. 70 § 6 pkt 2 O.p., podzielając argumentacje Dyrektora Izby Skarbowej co do zawieszenia biegu terminu przedawnienia przedmiotowych zobowiązań ze względu na toczące się postepowanie przed sądem administracyjnym. Uwzględnił także okoliczność co do dalszego zwieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 O.p. (wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony). Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. – wykonując obowiązek wynikający z art. 70c O.p. - pismem z dnia 11 lutego 2016 r. powiadomił Spółkę o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za przedmiotowe okresy. Zawiadomienie to zostało doręczone podatnikowi w dniu 29 lutego 2016 r. - co jest bezsporne. Zdaniem Sądu, dla wywołania skutku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1 O.p., wystarczające jest - jak wymaga tego art. 70c O.p. - poinformowanie podatnika o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania z powodu wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe związane z niewykonaniem konkretnego zobowiązania, bez bliższego precyzowania szczegółów postępowania karnoskarbowego, gdyż art. 70c O.p. nie zawiera dodatkowych wymogów w tym zakresie. Cel tego zawiadomienia jest osiągnięty zarówno wtedy, gdy zawiadomienie jest doręczone bezpośrednio podatnikowi, jak i wtedy, gdy w trakcie toczącego się postępowania zawiadomienie doręczono do rąk pełnomocnika.
Następnie WSA w Łodzi wskazał na związanie wyrokami z dnia 27 maja 2013 r., I SA/Łd 148/13 i NSA z dnia 17 grudnia 2014 r., I FSK 1790/13 stwierdzając, że w przypadku wykazania przez Spółkę wewnątrzwspólnotowych transakcji trójstronnych, w których Spółka nabywała towar od kontrahentów z krajów Unii Europejskiej (Szwecja, Holandia, Irlandia), a następnie towar ten sprzedała kontrahentom z innych krajów Unii (Włochy, Wielka Brytania), towar transportowany był bezpośrednio od dostawcy z Holandii, Szwecji czy Irlandii do odbiorcy w Wielkiej Brytanii lub we Włoszech.
Z kolei w odniesieniu do transakcji na rzecz firm: "B.." (Holandia) i "C." (Szwecja) Sąd uznał, że transakcje te nie mogły zostać uznane za WDT, gdyż nie towarzyszyło im przemieszczanie do innego kraju UE.
W odniesieniu do dostaw udokumentowanych fakturami VAT wystawionymi na rzecz "G." w Szwecji, Sąd wskazał, iż organ odwoławczy uwzględnił rozliczenia strony wynikające z deklaracji podatkowych w zakresie transakcji z tym kontrahentem, uchylając w tej części decyzję Dyrektora UKS.
Powyższy wyrok został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 9 maja 2019 r. o sygn. akt I FSK 320/17, a sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.
NSA wskazał – odwołując się do uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2018 r. o sygn. akt I FPS 3/18, że Sąd pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni art. 70c O.p., gdyż dla skuteczności zrealizowania obowiązku wynikającego z art. 70c O.p. zawiadomienie, o którym mowa w tym przepisie należy doręczyć pełnomocnikowi, który został ustanowiony w postępowaniu kontrolnym lub podatkowym, nawet jeżeli zawiadomienia tego dokonuje organ podatkowy, przed którym nie toczy się żadne postępowanie z udziałem pełnomocnika strony. Uchybienie w realizacji powyższego obowiązku winno być traktowane jako brak ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 O.p.
Sąd odwoławczy wskazał też, że skarżąca kwestionowała skuteczność doręczenia przez Naczelnika US pisma z 11 lutego 2016 r., stanowiącego zawiadomienie o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych, o jakim mowa w art. 70c O.p. NSA zalecił zatem aby Sąd pierwszej instancji ponownie ocenił zasadność stanowiska Dyrektora IS, zgodnie z którym bieg terminu zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do listopada 2008 r. uległ zawieszeniu, w tym zweryfikował jego twierdzenie, że pełnomocnikowi skarżącej skutecznie doręczono zawiadomienie, o jakim mowa w art. 70c O.p.
Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw.
Należy podkreślić, iż zgodnie z art. 190 (zdanie pierwsze) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2018 r., poz. 1302 ze zm. – dalej: "p.p.s.a.") - sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Z unormowania tego wynika zatem, że sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia, gdyż jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wojewódzki sąd administracyjny może odstąpić od zawartej w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni prawa jedynie w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności, gdy stan faktyczny sprawy ustalony w wyniku ponownego jej rozpoznania uległ tak zasadniczej zmianie, że do nowo ustalonego stanu faktycznego należy stosować przepisy prawa odmienne od wyjaśnionych przez NSA, jak również w przypadku, gdy przy niezmienionym stanie faktycznym sprawy, po wydaniu orzeczenia, zmienił się stan prawny (zob. H. Knysiak-Molczyk – w: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", Wyd. LexisNexis, Warszawa 2005, s. 577).
W niniejszej sprawie nie zaistniały okoliczności uzasadniające odstąpienie od wykładni prawa zawartej ww. orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego; wobec tego Sąd w tym składzie orzekającym jest związany wyrokiem NSA z 9 maja 2019 r. o sygn. akt I FSK 320/17. W cytowanym wyroku NSA dokonał tylko interpretacji art. 70c O.p. w związku z art. 70 § 6 pkt 1 tej ustawy i odwołując się do uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2018 r. o sygn. akt I FPS 3/18 stwierdził, że dla skuteczności zrealizowania obowiązku wynikającego z art. 70c O.p. zawiadomienie, o którym mowa w tym przepisie należy doręczyć pełnomocnikowi, który został ustanowiony w postępowaniu kontrolnym lub podatkowym, nawet jeżeli zawiadomienia tego dokonuje organ podatkowy, przed którym nie toczy się żadne postępowanie z udziałem pełnomocnika strony. Uchybienie w realizacji powyższego obowiązku winno być traktowane jako brak ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 O.p.
Sąd odwoławczy nakazał też, aby Sąd pierwszej instancji ocenił zasadność stanowiska Dyrektora IS co do zawieszenia biegu terminu zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do listopada 2008 r. i zweryfikował twierdzenia skarżącej o skuteczności doręczenia zawiadomienie, o jakim mowa w art. 70c O.p.
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd w tym składzie orzekającym uznał, że doręczenie pełnomocnikowi skarżącej (A. K.) zawiadomienia z dnia 11 lutego 2016 r. informującego o zawieszeniu biegu terminu zobowiązań podatkowych, w trybie art. 70c O.p., nie było prawidłowe. Zawiadomienie to było przesłane na adres – [...] Ł., ul. B. 50, pomimo tego, że organ podatkowy wiedział o zmianie siedziby kancelarii podatnika i już wcześniej przesyłał pisma temu pełnomocnikowi na adres w Ł. ul. C. 276. Ponadto w tym okresie był już ustanowiony pełnomocnikiem Spółki radca prawny W. R,, którego adres korespondencyjny organ podatkowy w swoich pismach wskazywał jako "adres do doręczeń". Brak doręczenia powyższego zawiadomienia z dnia 11 lutego 2016 r. W. R., czy też A. K. na właściwy adres, należy uznać za uchybienie procesowe, które winno być traktowane jako brak ziszczenia się materialnoprawnego skutku przewidzianego w art. 70 § 6 pkt 1 O.p.
WSA w Łodzi podziela jednak argumentację Dyrektora Izby Administracji Skarbowej zawartą w piśmie procesowym z dnia 13 września 2019 r., że w omawianej sprawie bieg terminu przedawnienia został zawieszony na okres od dnia 11 stycznia 2013 r. do dnia 26 marca 2015 r. (postępowanie przed sądami administracyjnymi) i termin, o którym mowa w art. 70 § 1 O.p. biegł na nowo od dnia 27 marca 2015 r. Zatem pięcioletni bieg terminu przedawnienia upływałby z dniem 15 marca 2016 r. (za okresy od lipca do listopada 2008 r.) i z dniem 15 marca 2017 r. (za okresy od grudnia 2008 r. do czerwca 2009 r.). Ponadto w aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o zajęciu zabezpieczającym z 5 stycznia 2016 r. oraz pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego z 26 kwietnia 2016 r. informujące o zawieszeniu biegu terminu zobowiązań w podatku VAT za 2008 i 2009 r. na podstawie art. 70 § 6 pkt 4 O.p.
Skoro w niniejszej sprawie postępowanie zabezpieczające zakończyło się 2 maja 2016 r. na skutek wystawienia tytułów wykonawczych obejmujących należności w podatku VAT Spółki za okres od sierpnia do grudnia 2008 r. i od stycznia do czerwca 2009 r. oraz przekształceniu zajęć zabezpieczających w zajęcia egzekucyjne – czego strona skarżąca nie kwestionuje – to nie można uznać aby zaskarżona decyzja została wydana po okresie przedawnienia przedmiotowych zobowiązań podatkowych, gdyż w sprawie nastąpiło przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych (art. 70 § 4 O.p.). To, że organ podatkowy nie powoływał tych okoliczności w uzasadnieniu decyzji nie oznacza, że nie mogą być one uwzględnione w trakcie toczącego się sporu sądowego.
W pozostałym zakresie Sąd na podstawie art. 153 p.p.s.a. był zobligowany do uwzględnienia wcześniejszego prawomocnego wyroku WSA w Łodzi z dnia 27 maja 2013 r. o sygn. akt I SA/Łd 148/13. W orzeczeniu tym jednoznacznie wskazano, iż Spółka A. nabywała towar od kontrahentów z krajów Unii Europejskiej (Szwecja, Holandia, Irlandia), a następnie towar ten sprzedała kontrahentom z innych krajów Unii (Włochy, Wielka Brytania), przy czym był on transportowany bezpośrednio od dostawcy z Holandii, Szwecji czy Irlandii do odbiorcy w Wielkiej Brytanii lub we Włoszech. Jednocześnie wszystkie podmioty występujące w tych transakcjach były zarejestrowane na potrzeby rozliczania transakcji unijnych. Przedmiotem analizy w tym zakresie były faktury wystawione przez Spółkę "A." na rzecz:
1) "H." Lda, I., [...] no 4, [...] Fuchal, Madeira, Portugalia, NIP [...] (wymienione na str. 12 decyzji organu I instancji),
2) "J..", Calle Litio 12, K., 28946 Madrid, Hiszpania, NIP [...] (wymienione na str. 13 decyzji organu I instancji),
3) "L." s.r.l., Via D. 6, 80133 Napoli, Włochy, NIP [...] (wymienione na str. 13-14 decyzji organu I instancji),
1) "M." Co LTD, Porri Street, Lancashire, B19 6 Hj, Wielka Brytania, NIP [...], dalej "N." (wymienione na str. 14 decyzji organu I instancji),
2) "O." s.r.l., M.G. Centro direzionale Isola S. 11 Albertini, 80143 Napoli, Włochy, NIP [...] (wymienione na str. 15 decyzji organu I instancji),
i powyższe dokumenty nie zawierają informacji, o których mowa w art. 136 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy o VAT. W wyroku tym jednoznacznie Sąd przesądził, że czynności udokumentowanych tymi fakturami nie można było uznać za wewnątrzwspólnotowe transakcje trójstronne.
Sąd w tym składzie orzekającym podtrzymuje także argumentację przedstawioną w wyroku z dnia 22 listopada 2016 r. o sygn. akt I SA/Łd 735/16, że transakcje na rzecz firm: "B. (Holandia) i "C." (Szwecja), nie mogły zostać uznane za WDT, gdyż nie towarzyszyło im przemieszczanie do innego kraju UE.
W odniesieniu do faktury wystawionej na rzecz "B..", z dołączonego do niej dokumentu CMR wynikało, że towar będący przedmiotem dostawy został dostarczony do firmy "D." w Ł.. Prezes skarżącej Spółki przesłuchany w charakterze strony w dniu 21 marca 2011 r. potwierdził, że towar, którego dostawę udokumentowano tą fakturą, był przewożony z "E." ze Szwecji do Polski na adres "D.", ul. A., Ł. - zgodnie z życzeniem nabywcy, tj. "B.". W konsekwencji towar nie opuścił terytorium kraju.
Podobnych ustaleń dokonano w odniesieniu do faktur wystawionych na rzecz "C.". Z zeznań C. M. wynika, że towar został zakupiony przez Spółkę w "E.", następnie sprzedany do "C.", lecz transport odbywał się bezpośrednio z "E." do firmy "F." w Ł." (odbiorcy firmy "C."). Okoliczności te potwierdzają również dokumenty pozyskane od władz podatkowych Szwecji.
Powyższe transakcje z "E.", Spółka wykazała jako WNT, zaś transakcje dostaw na rzecz "B. (Holandia) i "C." (Szwecja) jako WDT opodatkowane stawką 0% w oparciu o art. 42 ust. 1 ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o VAT WDT jest jedną z czynności opodatkowanych wskazanych w art. 5 ust. 1 pkt 5 tej ustawy. Co do zasady polega ona na wywozie towarów z terytorium kraju w wykonaniu czynności określonych w art. 7 na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, przy czym przez wywóz należy rozumieć faktyczne przemieszczenie towarów z jednego państwa członkowskiego (z kraju) i jego transport (przemieszczenie) do innego państwa członkowskiego.
W przypadku ww. dostaw zafakturowanych na rzecz "B." (Holandia) i "C." (Szwecja) towar nie opuścił terytorium Polski, zatem nie nastąpiło przemieszczenie towarów na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju.
W odniesieniu do dostaw udokumentowanych fakturami VAT wystawionymi na rzecz "G." w Szwecji, organ odwoławczy uwzględnił rozliczenia strony wynikające z deklaracji podatkowych w zakresie transakcji z tym kontrahentem, uchylając w tej części decyzję Dyrektora UKS. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji w tej kwestii, kładące nacisk na zasadę zaufania do organu podatkowego (art. 121 O.p.), nie budzi zastrzeżeń Sądu. W tym kontekście zarzuty zawarte w skardze dotyczące naruszenia art. 42 ustawy o VAT (określającego warunki opodatkowania WDT stawką 0%) oraz art. 122 O.p. (zasada prawdy obiektywnej) i 123 O.p. (obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania) - należy uznać za całkowicie bezzasadne.
Z tych względów na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
AKE.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI