I SA/Łd 618/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-10-26
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek rolnyumorzeniezaległości podatkoweOrdynacja podatkowaważny interes podatnikainteres publicznyuznanie administracyjnesytuacja finansowarentagospodarstwo rolne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę podatnika na decyzję odmawiającą umorzenia zaległości w podatku rolnym, uznając, że jego sytuacja finansowa nie uzasadnia zastosowania ulgi.

Podatnik K. K. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą umorzenia zaległości w podatku rolnym za 2003 rok. Argumentował trudną sytuacją finansową, niskimi dochodami z renty, problemami z dojazdem do gospodarstwa i kradzieżą płodów rolnych. Organy podatkowe uznały, że mimo wieku i renty, posiadanie ponad 9 ha przeliczeniowych gospodarstwa rolnego z szacunkowym dochodem rocznym generuje obowiązek zapłaty podatku, a podniesione okoliczności nie stanowią wystarczającej podstawy do umorzenia. Sąd administracyjny podzielił to stanowisko, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. odmawiającą umorzenia zaległości w podatku rolnym za rok 2003. Podatnik, 74-letni emeryt, wraz z żoną utrzymywał się z rent w łącznej wysokości około 1000 zł miesięcznie, ponosząc koszty najmu mieszkania i leczenia. Posiadał gospodarstwo rolne o powierzchni ponad 10 ha (9,0068 ha przeliczeniowych), z którego szacunkowy roczny dochód wynosił 9277 zł. Podatek rolny za 2003 rok wyniósł 688,40 zł. K. K. wnosił o umorzenie zaległości, powołując się na trudną sytuację finansową, problemy z dojazdem do gospodarstwa (toczący się spór o drogę konieczną) oraz kradzieże płodów rolnych. Organy podatkowe uznały, że nie zachodzi ważny interes podatnika ani interes publiczny, uzasadniający umorzenie zgodnie z art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej. Podkreślono, że prowadzenie działalności rolniczej wiąże się z obowiązkiem ponoszenia opłat publicznoprawnych, a podniesione okoliczności nie miały wystarczającego znaczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, stwierdzając, że organy prawidłowo oceniły sytuację finansową i rodzinną skarżącego, a kontrola sądu w sprawach uznania administracyjnego ogranicza się do badania prawidłowości postępowania. Sąd uznał, że nie doszło do naruszenia przepisów proceduralnych ani materialnych, a ocena organów o braku podstaw do umorzenia była zasadna.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sytuacja finansowa podatnika, mimo niskich dochodów z renty, nie stanowiła wystarczającej podstawy do umorzenia zaległości w podatku rolnym, zwłaszcza przy posiadaniu gospodarstwa rolnego o znacznej powierzchni i szacunkowym dochodzie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły, iż nie zaszły przesłanki do umorzenia zaległości podatkowej. Posiadanie gospodarstwa rolnego wiąże się z obowiązkiem ponoszenia opłat, a podniesione przez podatnika okoliczności (problemy z dojazdem, kradzieże) nie miały wystarczającego znaczenia dla zastosowania ulgi. Umorzenie jest formą ulgi pozostawioną uznaniu organu, stosowaną w wyjątkowych sytuacjach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

o.p. art. 67 § § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis ten stanowi podstawę do umorzenia zaległości podatkowych w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, przy czym zastosowanie tej ulgi pozostawione jest uznaniu organu podatkowego.

Pomocnicze

o.p. art. 207

Ordynacja podatkowa

u.d.j.s.t. art. 18 § pkt.1

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego

p.p.s.a. art. 145 § par.1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku istotnego wpływu naruszeń postępowania na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § par.1

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Sytuacja finansowa podatnika (niskie dochody z renty, koszty leczenia i najmu) uzasadnia umorzenie zaległości podatkowych. Problemy z dojazdem do gospodarstwa rolnego (spór o drogę konieczną) oraz kradzieże płodów rolnych stanowią wystarczającą podstawę do umorzenia. Zaskarżona decyzja opiera się na dowolnej interpretacji faktów i nie stanowi uznania administracyjnego. Przymusowa egzekucja zaległości doprowadzi do konieczności korzystania przez podatnika ze środków pomocy publicznej.

Godne uwagi sformułowania

ewentualne zastosowanie wymienionej w nim ulgi nawet w przypadku zaistnienia wymienionych przesłanek, ustawodawca pozostawił uznaniu uprawnionego organu podatkowego sprawowana przez sąd administracyjny kontrola zgodności z prawem zaskarżonych tego rodzaju decyzji organów podatkowych sprowadza się w zasadzie jedynie do badania, czy w toku prowadzonego postępowania podatkowego nie zostały naruszone przepisy postępowania podstawową zasadą wynikającą z odpowiednich przepisów prawa podatkowego jest obowiązek zapłaty przez podatnika należnego podatku

Skład orzekający

B. Klimowicz

przewodniczący

P. Kiss

sprawozdawca

A. Wrzesińska-Nowacka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia zaległości podatkowych na podstawie ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, zwłaszcza w kontekście posiadania gospodarstwa rolnego i sytuacji finansowej podatnika."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika i jego sytuacji finansowej oraz posiadanych gruntów rolnych. Uznaniowy charakter decyzji o umorzeniu ogranicza możliwość kwestionowania jej przez sąd.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje trudną sytuację materialną niektórych podatników, zwłaszcza osób starszych, prowadzących działalność rolniczą. Pokazuje, jak organy i sądy oceniają przesłanki do zastosowania ulg podatkowych.

Czy emerytura i problemy z dojazdem zwalniają z podatku rolnego? Sąd wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 618/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-10-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-07-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
Bogusław Klimowicz /przewodniczący/
Piotr Kiss /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Sygn. powiązane
II FSK 977/05 - Wyrok NSA z 2006-07-06
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA B. Klimowicz, Sędziowie NSA P. Kiss (spr.),, A. Wrzesińska-Nowacka, Protokolant J. Wegner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2004 roku sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku rolnym za rok 2003. oddala skargę
Uzasadnienie
K. K. wnioskiem z dn. 02.02.2004r. zwrócił się do Urzędu Miasta Ł. o umorzenie zaległości z tytułu podatku rolnego za 2003r. uzasadniając swoją prośbę trudną sytuacją finansową. Wnioskodawca podał także, że nakłady i koszty związane z uprawą gruntów rolnych przewyższają wartość produkcji, której nie ma gdzie sprzedać, a ponadto wiele uprawianych produktów rolnych jest mu kradziona bezpośrednio z gruntów. Strona podała również, że głównym źródłem utrzymania jego i żony są stosunkowo niewielkie świadczenia rentowe, które z trudem wystarczają na bieżące utrzymanie i ponoszone koszty leczenia.
W toku wszczętego postępowania został spisany w dn.06.02.2004r. protokół przesłuchania strony, z którego wynika, że podatnik liczy 74 lata, otrzymuje rentę w wysokości około 377 zł miesięcznie, mieszka z żoną / wiek 64 lat /, która otrzymuje rentę chorobową w wysokości około 610 zł miesięcznie oraz podatnik jest właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni przeliczeniowej 9,0068 ha i przychodowości 9.277 zł rocznie, tj. 773 zł miesięcznie. Ustalono także, że podatnik wraz z żoną zajmują dwa pokoje z kuchnią /w tzw.blokach/ i płacą czynsz najmu w wysokości około 375 zł miesięcznie.
Prezydent Miasta Ł. decyzją z dn. [...] nr [...], wydaną z powołaniem się na przepisy art.67 par.1 i art.207 ustawy z dn. 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm./ oraz art. 18 pkt.1 ustawy z dn.13.11.2003r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego /Dz. U. nr 205, poz. 1966/ odmówił uwzględnienia prośby K. K. o umorzenie zaległości w podatku za 2003 rok od nieruchomości rolnej położonej w Ł. przy ul. A 85. W motywach swojej decyzji organ po rozważeniu sytuacji finansowej strony stwierdził, że brak jest dostatecznych podstaw do uznania, iż w sprawie zachodzi ważny interes podatnika lub interes publiczny, o których mowa w art. 67 par.1 Ordynacji podatkowej do zastosowania umorzenia przedmiotowych zaległości. Organ podniósł również, że posiadane przez podatnika gospodarstwo rolne liczące 10,7977 ha użytków rolnych stanowi ponad 9 ha przeliczeniowych, z którego szacunkowy dochód wynosi za 2003 rok kwote 9.277 zł, tj. 733 zł miesięcznie, natomiast ustalony za ten rok podatek od gruntów wraz z budynkiem wynosi 688,40 zł.
W odwołaniu od powyższej decyzji, K. K. wnosząc o jej uchylenie i umorzenie przedmiotowych zaległości stwierdził, że organ pierwszej instancji nie uwzględnił wszystkich okoliczności jego sytuacji. W szczególności strona załączając szereg dokumentów podniosła, że mimo toczącej się od wielu lat sprawy z jego wniosku przeciwko Ochotniczej Straży Pożarnej w Ł. o ustanowienie drogi koniecznej, stanowiącej niezbędny dojazd do jego gospodarstwa rolnego, Urząd Miasta Ł. do chwili obecnej nie załatwił ostatecznie tej sprawy. Podatnik stwierdził, że z uwagi na brak ustanowienia powyższej drogi jest zmuszony zawiesić swoją działalność i z gospodarstwa rolnego ponosi tylko straty.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpatrzeniu odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję uznając, iż nie narusza ona prawa, a w szczególności art. 67 par.1 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie uznania administracyjnego i również w przekonaniu Kolegium Odwoławczego z analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że nie zaistniał przypadek ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, uzasadniającego w myśl powołanego przepisu umorzenie zaległości podatkowej. Organ powołując się na wskazane orzecznictwo sądowe w tego rodzaju sprawach podał, że ważny interes podatnika zachodzi w sytuacji, gdy z powodu nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik nie jest w stanie uregulować swoich zaległości podatkowych. Natomist interes publiczny zachodzi w sytuacji, gdy zapłata zaległości podatkowej spowoduje konieczność sięgania przez podatnika do środków pomocy państwa, gdyż nie będzie on w stanie zaspokajać swoich podstawowych potrzeb materialnych.
W odniesieniu do sytuacji K.K. organ stwierdził, ze podatnik mimo podeszłego wieku i niezdolności do pracy prowadzi działalność rolniczą, w związku z czym winien liczyć się z koniecznością ponoszenia opłat publicznoprawnych związanych z posiadaniem i użytkowaniem gruntów rolnych. Stwierdzono również, że podniesine przez stronę okoliczności dotyczące prowadzenia sporu z Ochotniczą Strażą Pożarną o ustanowienie drogi koniecznej, lub kradzież jego płodów rolnych przez osoby trzecie nie mogą stanowić wystarczającej podstawy do umorzenia przedmiotowej zaległości podatkowej.
W złożonej do Sądu skardze K. K. wnosząc o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego zarzucił, że została ona wydana z naruszeniem art.67 par.1 Ordynacji podatkowej oraz art. 120, art.122 i art.187 par.1 ordynacji podatkowej. Skarżący stwierdził, że "zaskarżona decyzja opiera się na dowolnej interpretacji faktów ustalonych przez organy obu instancji i nie stanowi uznania administracyjnego". Zdaniem skarżącego za umorzeniem jego zaległości podatkowej przemawia zarówno ważny interes podatnika, jak również interes publiczny, gdyż jego skromne dochody z trudem wystarczają na zaspokojenie podstawowych potrzeb bytowych i czynią niemożliwym uregulowanie zaległości z tytułu podatku rolnego. Skarżący stwierdził również, że w przypadku przymusowej egzekucji tych zaległości, zostanie pozbawiony możliwości zaspakajania swoich potrzeb bytowych, co zmusi go do korzystania ze środków publicznych przeznaczonych na pomoc najuboższym.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało w całości swoje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga nie mogła zostać uwzględniona.
Przede wszystkim nie można podzielić zarzutu skarżącego K. K., iż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. została wydana z naruszeniem prawa materialnego, tj. art.67 par.1 ustawy z dn. 29.08.1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137, poz.926 ze zm./. Zgodnie z powyższym przepisem w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę. Z treści tego przepisu wynika, że ewentualne zastosowanie wymienionej w nim ulgi nawet w przypadku zaistnienia wymienionych przesłanek, ustawodawca pozostawił uznaniu uprawnionego organu podatkowego / organ ... "może".../. Powyższa treść wymienionego przepisu powoduje również, że sprawowana przez sąd administracyjny kontrola zgodności z prawem zaskarżonych tego rodzaju decyzji organów podatkowych sprowadza się w zasadzie jedynie do badania, czy w toku prowadzonego postępowania podatkowego nie zostały naruszone przepisy postępowania i jedynie w przypadku stwierdzenia, że takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, sąd na podstawie art. 145 par.1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz.1270/ uchyla zaskarżoną decyzję.
Z analizy przedstawionych Sądowi akt rozpoznawanej sprawy wynika, że organy orzekające, a zwłaszcza organ drugiej instancji szczegółowo rozważyły wszystkie okoliczności, mogące mieć istotne znaczenie w sprawie, w tym zwłaszcza okoliczności podniesione przez skarżącego. W oparciu o sporządzony w dn.06.06.2004r. protokół przesłuchania skarżącego organy orzekajace dokonały oceny jego sytuacji finansowej i rodzinnej oraz innych podniesionych okoliczności uznając, iż brak jest dostatecznych przesłanek do zastosowania wnioskowanego przez stronę umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku rolnego za 2003 rok na podstawie art. 67 par.1 Ordynacji podatkowej. Należy zgodzić się ze stanowiskiem Kolegium Odwoławczego, iż zastosowanie powyższej ulgi podatkowej może nastąpić jedynie w wyjątkowych sytuacjach, uzasadnionych w szczególności nieprzewidzianymi zdarzeniami losowymi, albowiem podstawową zasadą wynikającą z odpowiednich przepisów prawa podatkowego jest obowiązek zapłaty przez podatnika należnego podatku.
Z ustalonego stanu faktycznego sprawy wynika, że skarżący wraz z żoną mieszkają w dwu pokojowym lokalu mieszkalnym w bloku, otrzymują stałe świadczenia rentowe w wysokości ogółem blisko 1.000 zł miesięcznie, a ponadto skarżący jest właścicielem gruntów rolnych o powierzchni ponad 10 ha /około 9 ha przeliczeniowych/, będących przedmiotem opodatkowania, z których szacunkowy dochód roczny wynosi kwotę 9.277 zł, tj. 773 zł miesięcznie. W tych warunkach należy uznać, że dokonana przez organy podatkowe ocena, iż sytuacja ekonomiczna i rodzinna skarżącego nie stanowi dostatecznej podstawy do zastosowania ulgi podatkowej z art.67 par.1 Ordynacji podatkowej nie narusza również przepisów i zasad postępowania podatkowego, w tym powołanych przez skarżącego art. 120, art.122 i art.187 par.1 Ordynacji podatkowej.
Należy także podzielić stanowisko Kolegium Odwoławczego, że podniesione przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego oraz sądowego inne okoliczności mające uzasadniać jego wniosek o umorzenie przedmiotowych zaległości podatkowych - dotyczące długotrwałego postępowania o ustanowienie szerszej drogi koniecznej do jego gruntów rolnych oraz kradzieży jego płodów rolnych – nie mogą mieć istotnego znaczenia dla wyniku rozpatrywanej sprawy.
Z tych wszystkich względów uznając, iż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. nie narusza prawa, należało skargę oddalić na podstawie art. 151 wymienionej wyżej ustawy z d. 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI