Pełny tekst orzeczenia

I SA/Łd 586/25

Oryginalna, niezmieniona treść orzeczenia. Jeżeli chcesz przeczytać analizę (zagadnienia prawne, podstawa prawna, argumentacja, rozstrzygnięcie), wróć do strony orzeczenia.

I SA/Łd 586/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-12-10
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Gortych-Ratajczyk /sprawozdawca/
Grzegorz Potiopa /przewodniczący/
Paweł Janicki
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 116 par. 1 par. 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Potiopa, Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki, Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Jaworska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 8 sierpnia 2025 r. nr 1001-IEW-1.4120.4.2025.20.U16.KW w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki z o.o. w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 rok wraz z odsetkami za zwłokę oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 8 sierpnia 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, po rozpatrzeniu odwołania M. B. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pabianicach z dnia 30 grudnia 2024 r., którą orzeczono o solidarnej odpowiedzialności podatkowej M. B. wraz z A. Sp. z o.o. z siedzibą w P. za zaległości ww. Spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 rok wraz z odsetkami za zwłokę – utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Ze zgromadzonych na potrzeby sprawy akt administracyjnych wynika, że Spółka A. złożyła zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych CIT-8 za 2021 rok, z którego wynikał podatek do zapłaty w kwocie 9.753,00 zł. Pomimo upływu z dniem 30 czerwca 2022 r. terminu płatności, zobowiązanie podatkowe nie zostało uregulowane. W związku z powstałą zaległością, w dniu 7 października 2022 r. wystawiony został tytuł wykonawczy (nr [...]) i przekazany do wszczęcia administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Wobec ustalenia, że ww. zaległość podatkowa nie została uregulowana ani wyegzekwowana w toku postępowania egzekucyjnego, postanowieniem z dnia 25 września 2024 r. organ pierwszej instancji wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności M. B. wraz ze Spółką. Postanowienie zostało doręczone w ramach fikcji doręczenia z dniem 11 października 2024 r. Strona nie podjęła również kolejnego pisma - wezwania do złożenia dodatkowych wyjaśnień w sprawie.
Decyzją z dnia 30 grudnia 2024 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Pabianicach, na podstawie art. 107 § 1 i 2 pkt 2, art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 roku, poz. 2383 ze zm.) dalej: O.p., orzekł o solidarnej wraz z A. Sp. z o.o. odpowiedzialności podatkowej M. B. za zaległości ww. Spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 r. w kwocie zaległości głównej 9.753,00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w wysokości 3.765,00 zł.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji M. B., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzuciła naruszenie przepisów
postępowania, tj. art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191, art. 210 § 4 w zw. z art. 121 § 1, art. 116 § 1 pkt 1a, art. 116 §1 pkt 1, art. 2a O.p. oraz zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieprawidłowym uznaniu przez organ, iż skarżąca była zobowiązana do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, podczas gdy funkcję Prezesa objęła dnia 15 września 2021 r. tj. po upływie roku od daty rodzącej obowiązek złożenia takowego obowiązku przez poprzedniego członka zarządu; na przyjęciu, iż solidarna odpowiedzialność skarżącej wynika z samego faktu bycia członkiem.
Pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Łodzi z dnia 30 grudnia 2024 r.
Przywołaną na wstępie decyzją z dnia 8 sierpnia 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi podzielając ocenę organu pierwszej instancji i uznając zarzuty odwołania za niezasadne, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 107 § 1 i § 2 pkt 2, art. 108 § 2 pkt 3 oraz § 3, art. 116 § 1, § 2, § 4 O.p., utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie z dnia 30 grudnia 2024 r.
Organ odwoławczy, wskazując na mające zastosowanie w sprawie przepisy m.in. art. 107, art. 108, art. 116, art. 118 O.p., zgodził się z oceną Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pabianicach, że w ustalonych okolicznościach sprawy zachodzą przesłanki określone w art. 116 § 1 i § 2 O.p., uprawniające organ do orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej strony jako osoby trzeciej. Z materiału sprawy wynika jasno, że zaległości Spółki powstały w czasie pełnienia przez odwołującą funkcji członka zarządu Spółki, egzekucja z majątku Spółki okazała się bezskuteczna. A przy tym strona we właściwym czasie nie złożyła wniosku o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie nie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne, nie zatwierdzono układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu. Organ wyjaśnił, że bez wpływu pozostaje argument strony, że funkcję Prezesa objęła dnia 15 września 2021 r. tj. po upływie 21 września 2019 r. (czas właściwy na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości) zatem nie mogła złożyć wniosku o ogłoszenie upadłości. Organ wskazał, że obejmując tę funkcję, strona winna niezwłocznie, a najpóźniej w ciągu 30 dni od ww. daty skierować do sądu wniosek o ogłoszenie upadłości Spółki. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, analizując zaległości Spółki na dzień 15 marca 2023 r., że Spółka posiadała nieuregulowane zobowiązania za lata 2016-2022. Biorąc pod uwagę fakt, że po raz pierwszy strona pełniła funkcję członka Spółki w okresie od 10.09.2012 r. do 4.02.2019 r. to zdaniem organu bezspornie należy uznać, że okoliczności zaistniałe w 2018 roku, świadczące o niewypłacalności Spółki w sensie płynnościowym, wystąpiły w okresie, w którym strona pełniła funkcję członka zarządu Spółki. Spółka już wtedy przestała regulować swoje zobowiązania, mimo to strona nie wystąpiła jako ówczesny członek zarządu z wnioskiem o ogłoszenie upadłości, nie otwarto również postępowania restrukturyzacyjnego, ani nie zatwierdzono układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu. Potwierdza to załączony do akt sprawy odpis pełny z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego sporządzony na dzień 24 grudnia 2024 r. Ponadto odwołująca nie wskazała mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości.
W dalszych rozważanych organ jako niezasadne ocenił podniesione w odwołaniu zarzuty naruszenia przepisów postępowania, przytaczając odpowiednią argumentację przemawiającą za taką oceną tych zarzutów.
Nie podzielając rozstrzygnięcia organu podatkowego M. B. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów: art. 116 § 1 O.p. poprzez błędne przyjęcie, że jako Wiceprezes Zarządu Spółki skarżąca ponosi odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe Spółki, podczas gdy strona nie miała żadnego wpływu na prowadzenie jej spraw i podejmowanie decyzji gospodarczych; art. 116 § 1 pkt 1 O.p. poprzez nieuprawnione przypisanie skarżącej winy za niezłożenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, pomimo że obowiązek i możliwość podjęcia tej decyzji należały wyłącznie do Prezesa Zarządu T. B.; art. 233 § 1 pkt 1 O.p. przez utrzymanie w mocy wadliwych decyzji organu I instancji, bez należytego wykazania przesłanek odpowiedzialności; art. 122 i art. 187 § 1 O.p. poprzez nieustalenie rzeczywistego stanu faktycznego, w szczególności pominięcie, że faktyczne zarządzanie Spółką i podejmowanie decyzji finansowych należało wyłącznie do Prezesa Zarządu T. B., wobec którego toczy się postępowanie karne w Prokuraturze Rejonowej w Pabianicach w związku z zadłużeniem Spółki i wyprzedawaniem jej majątku.
W drugiej skardze, wywiedzionej w imieniu M. B. przez profesjonalnego pełnomocnika, organom podatkowym zarzucono naruszenie przepisów postępowania i wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem:
- art. 7, art. 8 §1 i art. 11 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, w tym stanu faktycznego i prawnego oraz podejmowanie działań sprzecznych z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do władz publicznych oraz niepodjęciu wszelkich czynności wymaganych od organu, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy oraz na działaniu w sposób rażąco naruszający zaufanie do władzy publicznej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy i doprowadziło do wydania decyzji na podstawie błędnego ustalenia stanu faktycznego polegającego na przyjęciu, iż skarżąca ze swojej nie złożyła w odpowiednim czasie wniosku o ogłoszenie upadłości, podczas gdy lektura skargi i postawionych w niej zarzutów dowodzą, iż właściwym czasem dla dokonania czynności był 21.09.20219 r., zaś skarżąca pełniła funkcje Prezesa od 15.09.2021 r.;
- art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191O.p, polegające na:
a) dokonaniu dowolnej, zamiast swobodnej, oceny zgromadzonych w toku postępowania dowodów i przyjęcie, iż egzekucja z majątku Spółki jest bezskuteczna, podczas gdy organ miał możliwość przeprowadzenia egzekucji ze składników majątku w postaci pojazdu MAN TG 460A, a także przystąpienia do egzekucji prowadzonej z nieruchomości położonej pod adresem C. w A.,
b) dokonaniu dowolnej, zamiast swobodnej, oceny zgromadzonego w toku postępowania dowodów i przyjęcie, iż skarżąca była zobowiązana do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, podczas gdy organ ustalił czas na złożenie takowego wniosku na dzień 21 września 2019 r., zaś skarżąca została Prezesem dopiero dnia 15 września 2021 r., tj. po upływie 30-dniowego okresu na złożenie przedmiotowego wniosku, co skutkowało nieuzasadnionym określeniem solidarnej odpowiedzialności podatkowej za zaległości Spółki wraz z odsetkami za zwłokę;
- art. 210 § 4 w zw. z art. 121 § 1 O.p. poprzez sporządzenie wadliwego i niewzbudzającego zaufania podatnika do organu podatkowego uzasadnienia decyzji, w treści którego ocenę wiarygodności dowodów i wyjaśnienie poczynionych na ich podstawie ustaleń faktycznych w istocie sprowadzono do argumentacji w oparciu o arbitralne i niejasne przesłanki, co nie może być uznane za spełnienie przez organ ciążącego na nim obowiązku wyczerpującego wyjaśnienia podstawy rozstrzygnięcia, a jednocześnie organ nie wskazał, którym dowodom przyznał walor wiarygodności, a którym go odmówił i w konsekwencji, które z przeprowadzonych dowodów stanowiły podstawę poczynionych przez organ ustaleń faktycznych, co skutkuje ograniczoną możliwością dokonania prawidłowej kontroli instancyjnej przez organ II instancji i naruszeniem zasady zaufania obywatela do organu podatkowego;
- art. 116 §1 pkt 1a O.p. poprzez uznanie, iż skarżąca była zobowiązania do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, podczas gdy skarżąca została powołana na stanowisko Prezesa dnia 15 września 2021 r., zaś stan niewypłacalności według ustaleń organu powstał dnia 21 września 2019 r.;
- art. 2a O.p. polegające na nierozstrzygnięciu niedających się usunąć wątpliwości na korzyść podatnika.
Pełnomocnik w imieniu strony zarzucił nadto błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieprawidłowym uznaniu przez organ, iż skarżąca była zobowiązana do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, podczas gdy funkcją Prezesa objęła 15 września 2021 r. tj. po upływie roku od daty rodzącej obowiązek złożenia takowego obowiązku przez poprzedniego członka zarządu; przyjęciu, iż solidarna odpowiedzialność skarżącej wynika z samego faktu bycia członkiem.
Przedstawiając na poparcie sformułowanych zarzutów stanowisko strony, pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 8 sierpnia 2025 r. wraz z poprzedzającą ją decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pabianicach z dnia 30 grudnia 2024 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r., Nr 137 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 395 ze zm.) dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu.
Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W tak określonej kognicji Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego, zatem skarga podlega oddaleniu.
Tytułem wstępu wyjaśnić należy, iż w zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008r. sygn. akt II FSK 1665/06 - dostępny, tak jak inne orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Oceniając stan faktyczny ustalony przez organy w niniejszej sprawie, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan sprawy ustalony przez organy i udokumentowany w nadesłanych aktach administracyjnych nie budzi zastrzeżeń i może stanowić podstawę do poddania kontroli legalności zaskarżonej decyzji, również w kontekście zarzutów skargi.
Mając na uwadze wywiedzione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania, Sąd nie stwierdził nieprawidłowości w pozyskaniu i ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organy podatkowe podjęły wszelkie działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, działając zgodnie z wymogami wynikającymi z przepisów Ordynacji podatkowej. Strona skarżąca nie przedstawiła dowodów, które potwierdzałyby zarzucane organom nieprawidłowości co do ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia.
Organy podatkowe obowiązane są podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, czemu towarzyszy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i 187 § 1 O.p.). Warunkiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy jest nie tylko zebranie wszystkich istotnych dla sprawy dowodów, ale również ich prawidłowa ocena. Oceny tej organ powinien dokonać na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego, a o jej prawidłowości decyduje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie (art. 191 O.p.). Postępowanie podatkowe powinno być przy tym prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p). Dowodem jest wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 O.p.). Wyniki rozpatrzenia dowodów, dające obraz stanu faktycznego, powinny być przekonująco umotywowane i znajdować odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, obrazując proces myślowy, który doprowadził do podjęcia określonych ustaleń i w konsekwencji wydania takiego, a nie innego rozstrzygnięcia (art. 210 § 4 O.p.).
Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie organy nie uchybiły powyższym zasadom postępowania podatkowego i dołożyły wszelkich starań, by dokładnie ustalić stan faktyczny sprawy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy jest kompletny. Organ przeprowadził postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, umożliwiając stronie zapoznanie się z materiałem dowodowym oraz wypowiedzenie się w tej kwestii. Jednocześnie okoliczność, że każda ze strona z tego samego materiału dowodowego wysnuwa odmienne oceny samo w sobie nie świadczy o uchybieniach organu, których uwzględnienie, jak oczekiwałaby tego strona, doprowadziłoby do korzystnej oceny tego stanu. Końcowo należy wyjaśnić, iż kontrolowane postępowanie organy podatkowe prowadziły w oparciu o przepisy ustawy Ordynacja podatkowa, co za tym nie mogły odnieść oczekiwanego przez pełnomocnika skutku, sformułowane w skardze zarzuty naruszenia wskazanych przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
Przechodząc do dalszej kontroli wskazać należy, co prawidłowo uczynił organ, że materialnoprawą podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 107, art. 108, art. 116 § 1, § 2 i § 4 O.p. Przewidują one, że w przypadkach i w zakresie przewidzianych w rozdziale 2 działu III O.p. za zaległości podatkowe podatnika odpowiadają całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem również osoby trzecie (art. 107 § 1 O.p.). Osobą trzecią w rozumieniu art. 116 O.p. są członkowie jej zarządu. Stosownie zaś do art. 107 § 2 pkt 2 i 4 osoby trzecie odpowiadają również za: odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych oraz koszty postępowania egzekucyjnego. Przepis art. 108 § 1 O.p. stanowi, że o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej organ podatkowy orzeka w drodze decyzji. Z kolei, w myśl art. 108 § 2 pkt 3 O.p., postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej nie może zostać wszczęte przed dniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego - w przypadku, o którym mowa w § 3. Z kolei art. 108 § 3 O.p. stanowi, że w razie wystawienia tytułu wykonawczego na podstawie deklaracji, na zasadach przewidzianych w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przed orzeczeniem o odpowiedzialności osoby trzeciej nie wymaga się uprzedniego wydania decyzji, o której mowa w § 2 pkt 2. Z tą ostatnią sytuacją mieliśmy do czynienia w rozpoznanej sprawie.
Idąc dalej, zgodnie z przepisem art. 118 § 1 O.p., nie można wydać decyzji o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym powstała zaległość podatkowa, upłynęło 5 lat. Stosownie zaś do art. 70 § 1 O.p., zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Jak wynika z ustaleń organu, odzwierciedlonych w aktach administracyjnych, termin płatności zobowiązania Spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 r. upływał dnia 30 czerwca 2022 r., a zatem ustawowy termin na wydanie decyzji liczony od końca 2022 roku minie dnia 31 grudnia 2027 r. Organ pierwszej instancji wydał decyzję dnia 30 grudnia 2024 r., decyzja organu odwoławczego została wydana w dniu 8 sierpnia 2025 r., a więc przed upływem ostatecznego terminu do jej wydania. A przy tym, na zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Pabianicach wystawił dnia 7 października 2022 r. tytuł wykonawczy. Następnie na jego podstawie wszczął egzekucję, zatem, postępowanie w sprawie odpowiedzialności podatkowej strony rozpoczęło się po wszczęciu postępowania egzekucyjnego dotyczącego ww. zaległości podatkowej, czym spełniono przesłankę art. 108 § 2 pkt 3 i § 3 O.p. Wobec powyższego nie ma wątpliwości, iż organy uprawnione były do wydania decyzji o odpowiedzialności podatkowej skarżącej.
Przechodząc do istoty sprawy przypomnieć trzeba, iż zgodnie z art. 116 O.p., za zaległości podatkowe m.in. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu:
1) nie wykazał, że:
a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne w rozumieniu ustawy z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2022 roku poz. 2309) albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu, o którym mowa w ustawie z dnia 15 maja 2015 r. Prawo restrukturyzacyjne, albo
b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy;
2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części.
Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu (art. 116 § 2 O.p.).
Na tle podobnych stanów faktyczno-prawnych, w orzecznictwie sądowym utrwalił się pogląd, który Sąd w pełni podziela, że w postępowaniu w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki kapitałowej organy podatkowe obowiązane są wykazać jedynie, że zaległości podatkowe spółki istnieją, a zobowiązania podatkowe, których dotyczą, powstały w okresie pełnienia funkcji przez tego członka zarządu oraz że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna. Członka zarządu obciąża natomiast obowiązek wykazania istnienia przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność (zob. np. wyrok NSA z dnia 20 marca 2014 r. sygn. akt II FSK 1211/12).
W ocenie Sądu, poprzedzonej analizą okoliczności faktycznych i prawnych, w niniejszej sprawie zaistniały wszystkie przesłanki pozytywne, a jednocześnie skarżąca nie wykazała przesłanek negatywnych, co obligowało organ do wydania zaskarżonej decyzji. Podkreślić bowiem trzeba, że w przypadku wystąpienia wszystkich przesłanek pozytywnych przy jednoczesnym braku przesłanek negatywnych, organ nie ma możliwości odstąpienia od rozstrzygnięcia co do orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności ze spółką byłego członka zarządu. W tego rodzaju sprawach ustawodawca nie pozostawił organom administracji publicznej luzu decyzyjnego, nie ma zatem możliwości załatwienia sprawy w ramach uznania administracyjnego, uwzględniając chociażby trudną sytuację życiową strony skarżącej.
Nie budzi wątpliwości Sądu ustalenie organów, odzwierciedlone w zebranym materiale dowodowym, że skarżąca pełniła obowiązki członka zarządu w czasie upływu terminu płatności zobowiązania podatkowego, co jest jedną z przesłanek pozytywnych Jej odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe Spółki.
Zgodnie bowiem z art. 21 § 1 pkt 1 O.p. zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania. Jako podatnik podatku dochodowego od osób prawnych Spółka zobligowana była do obliczenia i wpłaty należnego podatku za 2021 rok, wynikającego ze złożonego przez Spółkę zeznania CIT-8 w ustawowym terminie, tj. do dnia 30 czerwca 2022 r.
Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika zaś, że Spółka A. powstała na mocy aktu założycielskiego - umowy Spółki z dnia 10 września 2012 r. W skład pierwszego zarządu Spółki wspólnicy powołali T. B. - jako prezesa zarządu oraz M. B. - jako wiceprezesa zarządu. Z akt sprawy wynika, że funkcję członka zarządu strona pełniła od dnia 10 września 2012 r., co wynika z podpisanej w tym dniu umowy Spółki, do dnia 4 lutego 2019 r. kiedy strona zrezygnowała z tej funkcji, o czym świadczy skutecznie doręczona Spółce pisemna rezygnacja strony, którą odebrał ówczesny prezes zarządu. Kolejny mandat strony, jako członka zarządu Spółki trwał od dnia 15 września 2021 r. do dnia 21 grudnia 2023 r.
W świetle powyższych ustaleń, których strona skarżąca nie kwestionuje, prawidłowo na potrzeby rozstrzygnięcia przyjął organ, że termin płatności zobowiązania Spółki w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 rok (30 czerwca 2022 r.) przypadał w czasie pełnienia przez stronę funkcji członka zarządu. Tym samym za spełnioną należało uznać przesłankę, o której mowa w art. 116 § 2 O.p.
Tożsamo jako spełnioną Sąd ocenił kolejną z przesłanek, gdyż jak trafnie wskazał organ, egzekucja wobec Spółki okazała się bezskuteczna. Ustalenia i stanowisko organu w tej kwestii, znajduje oparcie w materiale dowodowym, z którego jednoznacznie wynika, że zobowiązania Spółki wynikające ze złożonej deklaracji były przedmiotem administracyjnego postępowania egzekucyjnego.
Jak słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji, pojęcie bezskutecznej egzekucji nie zostało zdefiniowane ani w przepisach prawa podatkowego, ani w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym (administracyjnym czy kodeksie postępowania cywilnego). Bezskuteczność egzekucji w rozumieniu art. 116 § 1 O.p. oznacza, że w wyniku wszczęcia i przeprowadzenia przez organ egzekucyjny egzekucji skierowanej do majątku spółki nie doszło do przymusowego zaspokojenia wierzyciela. Pod pojęciem bezskutecznej egzekucji należy zatem rozumieć sytuację, w której nie ma wątpliwości, że nie zachodzi żadna możliwość zaspokojenia egzekwowanej wierzytelności z jakiejkolwiek części majątku spółki. Zgodnie z art. 116 § 1 O.p. do uznania egzekucji za bezskuteczną wystarczający jest choćby częściowy brak możliwości zaspokojenia wierzyciela. O bezskuteczności egzekucji możemy mówić w przypadku gdy, m.in.: w toku postępowania egzekucyjnego nie uzyskano żadnych kwot; w toku postępowania egzekucyjnego uzyskano jedynie część kwot objętych tytułem wykonawczym (częściowa bezskuteczność); egzekucja została zakończona postanowieniem o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na bezskuteczność; egzekucja nie została zakończona, ale w efekcie analizy zastosowanych środków, można twierdzić, że egzekucja jest w całości lub w części bezskuteczna; bezskuteczność egzekucji dotyczy innych zaległości niż te, za które przenoszona jest odpowiedzialność, również dochodzonych przez sądowe organy egzekucyjne.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ zasadnie również podkreślił, że nie jest rolą organu podatkowego badanie prawidłowości prowadzonego przez organ egzekucyjny postępowania, lecz wykazanie za pomocą wszelkich istniejących dowodów, że spółka zobowiązana do zapłaty zaległości nie posiada majątku, który umożliwi zaspokojenie należności Skarbu Państwa. I dalej, że zaległość Spółki została objęta wystawionym przez Naczelnika urzędu Skarbowego w Pabianicach tytułem wykonawczym z dnia 7 października 2022 r., na którego podstawie organ wszczął egzekucję i podjął próby: zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych Spółki w bankach bank A S.A. oraz bank B S.A. - od instytucji tych uzyskano informacje o braku operacji na rachunkach; egzekucji z nieruchomości położonej w P. przy ul. [...], dla której prowadzona jest księga wieczysta - 21.08.2023 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Pabianicach dokonał zajęcia ww. nieruchomości, następnie w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej z sądową przekazał egzekucję Komornikowi Sądowemu przy Sądzie Rejonowym w Pabianicach, postanowieniem z dnia 4 grudnia 2023 r. wobec dwukrotnie przeprowadzonej bezskutecznej licytacji (brak licytantów) Komornik umorzył postępowanie egzekucyjne; wyegzekwowania należności w siedzibie Spółki, jednak podczas prób podejmowania czynności w terenie obiekt zawsze był zamknięty, a w bramie widoczna była nieodebrana korespondencja. Stwierdzając brak majątku do prowadzenia dalszej egzekucji, postanowieniem z dnia 25 marca 2024 r. organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne.
Uwypuklić należy, iż postępowanie z art. 116 § 1 O. p. nie służy przeprowadzaniu kontroli prawidłowości prowadzenia postępowania egzekucyjnego, które jako postępowanie wykonawcze stanowi odrębną procedurę opatrzoną specyficznymi środkami odwoławczymi, takimi jak zarzuty czy skarga na czynności egzekucyjne. Ewentualna wadliwość postępowania egzekucyjnego powinna być podnoszona i skarżona przewidzianymi środkami w tym właśnie postępowaniu (vide. wyrok NSA z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt I FSK 608/08; wyrok NSA z dnia 25 maja 2010 r., sygn. akt I FSK 949/09). Nie jest zatem rzeczą organu podatkowego, co zasadnie zaakcentował w uzasadnieniu skarżonej decyzji, weryfikacja, w postępowaniu dotyczącym odpowiedzialności podatkowej członka zarządu spółki, czy organ egzekucyjny wykorzystał wszystkie sposoby wyegzekwowania zobowiązania, w sytuacji gdy dysponuje wiążącym dla niego postanowieniem umarzającym postępowanie egzekucyjne ze względu na jego bezskuteczność (art. 194 § 1 O.p.).
Sąd nie ma wątpliwości co do trafności oceny organów, iż w sprawie niniejszej wystąpiła bezskuteczności egzekucji. Jednocześnie analiza zgromadzonego materiału w tym zarzutów odwołania, powielonych w skardze, nie mogła doprowadzić do odmiennej konkluzji. Strona skarżąca odnosząc się do oceny organu co do bezskuteczności egzekucji zarzuciła organowi odstąpienie od przeprowadzenia egzekucji ze składników majątku w postaci pojazdu MAN TG 460A, a także nie przystąpienia do egzekucji prowadzonej z nieruchomości położonej pod adresem C. w A.. W ocenie Sądu, zgodzić należy się z organem, że ewentualna próba egzekucji z powyższych składników majątku nie byłaby efektywna, a tylko skutkowałaby powstaniem dodatkowych kosztów egzekucyjnych. Nie świadczy to o pozorności czynności organu egzekucyjnego lecz rozwadze i postępowaniu zgodnym z zasadami racjonalnego gospodarowania środkami publicznymi. Nie można pominąć co ustalił organ, że wskazana przez stronę nieruchomość (grunty orne o powierzchni 2,0070 ha) jest obciążona hipotekami na łączną kwotę prawie 1.500.000 zł na rzecz trzech wierzycieli hipotecznych, którzy jako pierwsi zostaną zaspokojeni w razie skutecznej egzekucji z tej nieruchomości.. A jak wynika z danych opublikowanych na stronie ARiMR średnia cena gruntów ornych w województwie [...] w IV kwartale 2024 r. (dane obowiązujące od 24.03.2025 r.) wynosiła 67.135,00 zł/ha (średnie ceny według GUS). Wobec powyższego trafnie stwierdził organ, że hipotetyczna kwota uzyskana ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości (zakładając nawet najwyższą cenę 89.172,00 zł/ha za najlepszą klasę gruntu I, II oraz III a), w zestawieniu z obciążeniami hipotecznymi i liczbą ujawnionych w Księdze Wieczystej wierzycieli hipotecznych, nie rokuje efektywnej egzekucji na rzecz kolejnych przystępujących do niej podmiotów. Z kolei samochód ciężarowy, o którym wspomniała strona został wyprodukowany w 2002 r., a zatem był eksploatowany przez ponad 20 lat, aktualnie nie posiada ubezpieczenia OC co trafnie nasunęło organowi wniosek, że nie jest on użytkowany, co z kolei przy uwzględnieniu roku produkcji budzi wątpliwości co do jego stanu technicznego. W tej sytuacji Sąd nie ma wątpliwości co do trafności oceny organów, iż w sprawie niniejszej wystąpiła bezskuteczności egzekucji. Jednocześnie warto odnotować, że strona wskazując na ww. opisane składniki, jako umożliwiające przeprowadzenie egzekucji, nie wskazała na nie jako na mienie, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części. Co uprawdopodabnia, że strona miała wiedzę o rzeczywistej możliwości uzyskania z tych składników środków na pokrycie zobowiązań Spółki.
Przystąpiwszy do oceny zaistnienia przesłanek wyłączających odpowiedzialność członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki, w ocenie Sądu, strona nie złożyła we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, nie wykazała, że w tym czasie zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne albo zatwierdzono układ w postępowaniu o zatwierdzenie układu albo też, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez winy strony.
Zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze, upadłość ogłasza się w stosunku do dłużnika, który stał się niewypłacalny. Według art. 11 p.u., dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych (ust.1). Domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące (ust. 1a). Dłużnik będący osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące (ust. 2). Do majątku, o którym mowa w ust. 2, nie wlicza się składników niewchodzących w skład masy upadłości (ust. 3). Do zobowiązań pieniężnych, o których mowa w ust. 2, nie wlicza się zobowiązań przyszłych, w tym zobowiązań pod warunkiem zawieszającym oraz zobowiązań wobec wspólnika albo akcjonariusza z tytułu pożyczki lub innej czynności prawnej o podobnych skutkach, o których mowa w art. 342 ust. 1 pkt 4 (ust. 4). Domniemywa się, że zobowiązania pieniężne dłużnika przekraczają wartość jego majątku, jeżeli zgodnie z bilansem jego zobowiązania, z wyłączeniem rezerw na zobowiązania oraz zobowiązań wobec jednostek powiązanych, przekraczają wartość jego aktywów, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące (ust. 5).
Zgodnie z art. 21 p.u., dłużnik jest obowiązany, nie później niż w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości, zgłosić w sądzie wniosek o ogłoszenie upadłości (ust. 1). Jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek, o którym mowa w ust. 1, spoczywa na każdym, kto na podstawie ustawy, umowy spółki lub statutu ma prawo do prowadzenia spraw dłużnika i do jego reprezentowania, samodzielnie lub łącznie z innymi osobami (ust. 2).
Wykładnia powołanych przepisów prawa upadłościowego wskazuje, że dla stwierdzenia niewypłacalności dłużnika wystarczające jest ziszczenie się tylko jednej z dwóch enumeratywnie wymienionych w nich podstaw. Pierwsza z nich, utrata zdolności płatniczej (art. 11 ust. 1–2), ma charakter uniwersalny i odnosi się do wszystkich dłużników, jest to tzw. przesłanka płynnościowa. Druga, to przewaga zobowiązań nad majątkiem (art. 11 ust. 2–7), to tzw. przesłanka bilansowa.
W niniejszej sprawie organ, zestawiając wielkość zobowiązań Spółki z majątkiem jednostki, doszedł do prawidłowej oceny co do braku przesłanki bilansowej (str. 16-17). Z kolei badając przesłankę płynnościową (str. 14-16) organ odwoławczy, w ślad za organem pierwszej instancji, doszedł do trafnej konkluzji, że w dniu 21 sierpnia 2019 r. nastąpiła niewypłacalność Spółki wskazana w art. 11 ust. 1 p.u., a czas właściwy do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpił dnia 21 września 2019 r., tj. 30 dni od daty, w której nastąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości zgodnie z art. 21 ust. 1 i 2 p.u. Jak bowiem wynika z ustaleń organu pierwszej instancji najstarsza zaległość Spółki dotyczyła zobowiązania w podatku CIT za 2018 r. z terminem płatności – 31 marca 2019 r., a kolejną była nieuregulowana zaliczka na ten podatek za kwiecień 2019 r. z terminem płatności - 20 maja 2019 r. Ustalenie terminów płatności ww. zobowiązań umożliwiło organowi precyzyjne określenie czasu właściwego na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości Spółki, tj. licząc 3-miesięczny termin od drugiego z rzędu, niespłaconego w terminie zobowiązania. Badając wystąpienie przesłanki płynnościowej organ odwoławczy przyjmując jako prawidłowe ustalenie organu pierwszej instancji w tym zakresie, powziął dodatkowo własne ustalenia. W ich wyniku doszedł do przekonania, że czas właściwy na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości zaistniał już w 2018 roku, ponieważ pierwszą nieuregulowaną zaległością Spółki było zobowiązanie wobec Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego w Ł. z sierpnia 2016 r., objęte tytułem wykonawczym z dnia 7.12.2020 r. Kolejną również zobowiązanie wobec ww. wierzyciela z lutego 2018 r., objęte tytułem wykonawczym z dnia 7.07.2020 r. Analizując dane zgromadzone w tym zakresie i argumenty organu odwoławczego Sąd doszedł jednakże do przekonania, że z uwagi na brak danych co do upływu terminu wcześniejszych zaległości (str.15), na co również zwrócił uwagę organ odwoławczy, jako wiążący należy przyjąć termin ustalony na dzień 21 września 2019 r.
Zaakcentować w tym miejscu należy, mając na względzie zarzuty skargi, że racjonalny ustawodawca formułując przepis art. 116 O.p. nie wskazał w nim wymogu, aby strona w przedmiocie odpowiedzialności której wraz ze spółką za jej zobowiązania toczy się postepowanie, pełniła funkcje członka zarządu w czasie właściwym na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Przepis art. 116 § 2 O.p. wyraźnie wskazuje, że odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 oraz art. 52a powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Wobec powyższego dla orzeczenia o odpowiedzialności strony skarżącej ze Spółką za zobowiązania Spółki bez znaczenia pozostaje, co akcentuje strona, że mandat członka zarządu przyjęła dnia 15 września 2021 r. Należy pamiętać, że dla oceny zasadności ustalonego przez organ właściwego czasu na podjęcie czynności uwalniających członka zarządu spółki od odpowiedzialności za jej zobowiązania podatkowe punktem odniesienia są przepisy prawa upadłościowego, prawidłowo wskazane i omówione przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji.
Niewątpliwie, okoliczność przyjęcia funkcji członka zarządu dwa lata po ustalonym przez organ właściwym czasie na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości nie jest również okolicznością uwalniającą stronę od odpowiedzialności. Pamiętać trzeba, że pełnienie funkcji członka zarządu jest funkcją dobrowolną, wymagającą zgody osoby powołanej na to stanowisko. Jednocześnie przyjęcie tej funkcji wiąże się nie tylko z profitami i reprezentacją, ale i z odpowiedzialnością. Ma rację organ twierdząc, że skarżąca winna była po ponownym wejściu do zarządu Spółki, najpóźniej w ciągu 30 dni od zapoznania się z dokumentami finansowymi Spółki, złożyć stosowny wniosek o ogłoszenie jej upadłości.
Członek zarządu spółki, jako organ upoważniony i jednocześnie zobowiązany do prowadzenia jej spraw i reprezentacji wobec osób trzecich, zobligowany jest do podejmowania czynności tak faktycznych, jak i prawnych, związanych z funkcjonowaniem podmiotu gospodarczego na rynku, w różnych aspektach obrotu prawnego, m.in. w zakresie finansowym. W tej sferze mieści się obowiązek monitorowania stanu majątkowego i finansowego spółki oraz konieczność w myśl art. 10 P.u.n., w warunkach tam przewidzianych, reagowania na zły stan finansowy tego podmiotu poprzez złożenie do odpowiedniego sądu wniosku o ogłoszenie upadłości spółki oraz doprowadzenie do ustania jej bytu prawnego. Osoba decydująca się na pełnienie wymienionej funkcji, musi mieć świadomość ciążących na niej obowiązków korporacyjnych, których niedopełnienie w określonych realiach może pociągać konsekwencje prawne w postaci konieczności ponoszenia odpowiedzialności za zaległości spółki, w tym zaległości podatkowe na gruncie Ordynacji podatkowej. Analizy pojęcia "braku winy" w rozumieniu art. 116 § 1 pkt 1 lit. b O.p. należy dokonywać z uwzględnieniem specyfiki funkcji członka zarządu spółki kapitałowej, co oznacza, iż celem uwolnienia się od odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki kapitałowej, strona będąca aktualnie bądź uprzednio członkiem zarządu musi wykazać wszelkie akty staranności nie tylko w sferze prywatnej, ale również zawodowej, tj. korporacyjnej. Profesjonalizm wymagany od członków zarządu spółki kapitałowej, a także wynikająca z niego podwyższona staranność, pozwala na przyjęcie, że każdy członek zarządu obowiązany jest kontrolować sytuację w spółce przynajmniej z taką uwagą, która pozwala na zorientowanie się, że jest ona niewypłacalna i że należy wystąpić z wnioskiem o ogłoszenie upadłości (por. wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2020 r., sygn. akt II FSK 1145/18; wyrok NSA z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt II FSK 3948/17; wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2020 r., sygn. akt II FSK 2118/19).
Nie może świadczyć na korzyść strony, co wybrzmiewa wyraźnie ze skargi wniesionej samodzielnie przez stronę, że w rzeczywistości nie uczestniczyła w podejmowaniu decyzji gospodarczych, ani finansowych spółki, wszystkimi sprawami faktycznie zarządzał Prezes Zarządu T. B., który jednoosobowo decydował o płatnościach, kredytach oraz dysponowaniu majątkiem spółki i doprowadził do zadłużenia, zaniechując regulowania zobowiązań podatkowych i potajemnie wyprzedając majątek spółki. Nie sposób pominąć, że od dnia 15 września 2021 r., ponownego przyjęcia funkcji członka zarządu, skarżąca pozostawała jedynym członkiem zarządu, co potwierdza wpis w KRS z dnia 20 stycznia 2021 r. zgodnie, z którym T. B. został wykreślony jako członek zarządu Spółki. Co więcej jak wynika z zapisów w KRS z dnia 19 maja 2017 r. T. B. został wykreślony jako wspólnik. Pomimo zatem posiadanej wiedzy jak w rzeczywistości funkcjonuje spółka, jaka jest jej kondycja finansowa, strona po wtóre dobrowolnie przyjęła mandat członka zarządu spółki. Wobec powyższego, a przy tym wobec braku innej argumentacji, której analiza doprowadziłaby organ, a za nim Sąd do odmiennej oceny, nie sposób podzielić zapatrywania strony, że nie zgłosiła wniosku o ogłoszenie upadłości bez swej winy przy zachowaniu wszelkiej należytej staranności podczas prowadzenia spraw spółki.
Uregulowana w art. 116 § 1 i § 2 O.p. odpowiedzialność członka zarządu uzależniona jest od kryterium formalnego, jakim jest pełnienie funkcji członka zarządu, a nie od faktycznie wykonywanych czynności. Gdyby celem ustawodawcy w powyższej regulacji było wskazywanie na ponoszenie odpowiedzialności przez członka organu zarządzającego jedynie faktycznie wykonującego swoje obowiązki w danej osobie prawnej, nie użyłby określenia "w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu", lecz zwrotów na przykład: "w czasie faktycznego wykonywania", czy "w czasie wykonywania" obowiązków członka zarządu. W przypadku, gdy ustawodawca za celowe uznaje wprowadzenie przesłanek o charakterze faktycznym, warunkującym odpowiedzialność danego podmiotu, wówczas jednoznacznie to określa (np. odpowiedzialność członka rodziny z art. 111 O.p) (vide. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2024 r., sygn. akt I GSK 1754/20).
W sprawie niniejszej bezsporne jest również ustalenie, iż skarżąca nie wskazała mienia Spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości podatkowych w znacznej części (art. 116 § 1 pkt 2 O.p.).
Z orzecznictwo sądów administracyjnych wynika jasno, iż wskazane mienie musi być nie tylko realne (faktycznie istnieć w toku postępowania w przedmiocie odpowiedzialności członka zarządu), ale i nadawać się do efektywnej egzekucji, musi nadto przedstawiać identyfikowalną wartość finansową, gdyż jest to konieczne dla stwierdzenia, czy egzekucja z tego mienia umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowej spółki. Okolicznością zwalniającą członka zarządu z odpowiedzialności za zaległości spółki nie jest bowiem jedynie kwestia wskazania jakiegokolwiek mienia, ale takiego które faktycznie, realnie umożliwia zaspokojenie istniejących zaległości podatkowych i to w znacznej części i które w związku z tym istnieje w czasie prowadzenia postępowania o przeniesienie odpowiedzialności (vide wyrok NSA z dnia z dnia 13 kwietnia 2023 r., sygn. akt III FSK 2024/21).
Z tych wszystkich względów, w ocenie Sądu, organy podatkowe podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i w konsekwencji zebrany przez nie materiał dowodowy był wystarczający do orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności podatkowej strony skarżącej za zaległości podatkowe Spółki. Organy wykazały, iż wszystkie przesłanki odpowiedzialności osoby trzeciej za zobowiązania Spółki zostały spełnione, przy jednoczesnym braku okoliczności egzoneracyjnych. Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia art. 2a O.p. i ogólnej zasady "in dubio pro tributario", zasada ta ma bowiem zastosowanie wyłącznie do niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
W tym stanie rzeczy Sąd nie dopatrując się opisanych w skardze naruszeń, jak również innych naruszeń, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
db