I SA/Łd 547/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2022-10-26
NSAAdministracyjneWysokawsa
dotacjezwrot dotacjinieważność decyzjipostępowanie administracyjneSKOWSAodpowiedzialność solidarnaszkoła policealna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która została wydana omyłkowo bez wniosku strony.

Skarżący S. S. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi dotyczącej zwrotu dotacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dwukrotnie odmówiło stwierdzenia nieważności. Ostatecznie WSA w Łodzi stwierdził nieważność decyzji SKO z 4 maja 2022 r., uznając ją za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ została wydana omyłkowo, bez wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Sprawa dotyczyła skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 11 lutego 2020 r. w przedmiocie określenia kwoty zwrotu niewykorzystanej dotacji. Prezydent Miasta Łodzi określił kwotę zwrotu dotacji w wysokości 477.338,01 zł, a następnie wszczął postępowanie w sprawie solidarnej odpowiedzialności S. S. za zaległości podatkowe spółki. S. S. wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi. SKO odmówiło stwierdzenia nieważności, a następnie utrzymało w mocy własną decyzję odmowną. WSA w Łodzi, rozpatrując skargę, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji SKO z 4 maja 2022 r. Sąd uznał, że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ została wydana omyłkowo, bez wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sąd podkreślił, że naruszenie zasady dwuinstancyjności lub wydanie decyzji bez wniosku strony stanowi rażące naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja wydana omyłkowo bez wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy jest decyzją wydaną z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Wydanie decyzji przez organ odwoławczy bez wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy stanowi naruszenie zasady dwuinstancyjności i innych zasad postępowania administracyjnego, co kwalifikuje się jako rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (18)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia, jeśli stwierdzi ich nieważność z mocy prawa.

Pomocnicze

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Do przypadków rażącego naruszenia prawa zalicza się między innymi pogwałcenie zasad ogólnych zawartych w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego, w stopniu powodującym istotne ograniczenie uprawnień strony w postępowaniu, w szczególności naruszenie zasady dwuinstancyjności.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 30 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 40 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 40 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 109 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 110 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu odwoławczego została wydana omyłkowo, bez wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, co stanowi rażące naruszenie prawa.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia art. 7, 8, 11, 30 § 3, 40, 77 § 1, 80, 109 § 1, 110 § 1 k.p.a. nie zostały przez sąd rozstrzygnięte jako podstawa stwierdzenia nieważności, gdyż sąd oparł się na innych przesłankach.

Godne uwagi sformułowania

sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi sąd bada z urzędu m.in. czy zaskarżony akt administracyjny jest dotknięty jedną z wad powodujących jego nieważność organ odwoławczy rozpatrzył ponownie sprawę bez wniosku strony skarżącej decyzja ta rażąco naruszała prawo i — jako rażąco wadliwa — musi zostać wyeliminowana z obrotu prawnego Wydanie decyzji z pogwałceniem zasady dwuinstancyjności [...] musi być ocenione jako rażące naruszenie prawa Decyzja organu odwoławczego, która w trybie art. 138 § 1 k.p.a. rozstrzyga o decyzji organu I instancji nie będącej przedmiotem odwołania jest wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.)

Skład orzekający

Paweł Kowalski

przewodniczący sprawozdawca

Paweł Janicki

sędzia

Ewa Cisowska-Sakrajda

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że omyłkowe wydanie decyzji przez organ odwoławczy bez wniosku strony stanowi rażące naruszenie prawa i uzasadnia stwierdzenie nieważności decyzji. Podkreślenie roli sądu w badaniu nieważności z urzędu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji omyłkowego wydania decyzji przez SKO. Interpretacja rażącego naruszenia prawa może być różnie stosowana w zależności od okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błąd proceduralny organu administracji (wydanie decyzji omyłkowo) może prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji przez sąd, nawet jeśli strona podniosła inne zarzuty. Podkreśla to znaczenie prawidłowego przebiegu postępowania administracyjnego.

Omyłka urzędnika doprowadziła do stwierdzenia nieważności decyzji. WSA w Łodzi wyjaśnia, kiedy błąd proceduralny jest rażącym naruszeniem prawa.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 547/22 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-10-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-07-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Ewa Cisowska-Sakrajda
Paweł Janicki
Paweł Kowalski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 156 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Paweł Janicki Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda po rozpoznaniu w dniu 26 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 4 maja 2022 r. nr SKO.4142.7.2022 w przedmiocie utrzymania w mocy decyzji SKO z 7.04.2022 r. o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej dotyczącej określenie kwoty zwrotu dotacji niewykorzystanych w 2019 r. 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz S. S. kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi decyzją z 4 maja 2022 r. nr SKO.4142.7.2022, utrzymało w mocy własną decyzję z 7 kwietnia 2022 r. nr SKO.4142.2.2022, w której odmówiło S. S. stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 11 lutego 2020 r. nr DEP-Ed-VI.4431.14.2020.
W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że w powołanej decyzji z 11 lutego 2020 r. Prezydent Miasta Łodzi określił wysokość dotacji niewykorzystanej w 2019 r. przez A. w kwocie 477.338,01 zł oraz nakazał dokonanie zwrotu ww. dotacji wraz z odsetkami na wskazany rachunek bankowy. Organ prowadzący ww. szkołę policealną, to jest L. sp. z o.o., nie zakwestionował ww. decyzji.
Pismem z 11 stycznia 2022 r. Prezydent Miasta Łodzi poinformował S. S. o wszczęciu postępowania w sprawie jej solidarnej odpowiedzialności, jako członka zarządu L. sp. z o.o., za zaległości podatkowe spółki, w związku z niedokonaniem zwrotu ww. dotacji.
S. S. pismem z 8 lutego 2022 r. zwróciła się do Kolegium z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 11 lutego 2020 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi decyzją z 7 kwietnia 2022 r. nr SKO.4142.2.2022, odmówiło stwierdzenia nieważności ww. decyzji Prezydenta Miasta Łodzi nr DEP-Ed-VI.4431.14.2020.
Następnie, wymienioną na wstępie decyzją z 4 maja 2022 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy własną decyzję z 7 kwietnia 2022 r. W uzasadnieniu organ ponownie stwierdził, że w sprawie nie zachodziły przesłanki stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi, wymienione w art. 156 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej: k.p.a.).
W skardze z 14 czerwca 2022 r., S. S., wnosząc o uchylenie w całości decyzji obu instancji i zasądzenie kosztów postępowania, podniosła zarzuty naruszenia:
(1) art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego i brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie;
(2) art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie uczestników postępowania do władzy publicznej;
(3) art. 30 § 3 w zw. z art. 40 § 1 i 2 k.p.a. poprzez uznanie, że L. sp. z o.o. w toku postępowania administracyjnego wszczętego i prowadzonego przez Prezydenta Miasta Łodzi, była należycie reprezentowana, korespondencja była jej skutecznie doręczana, w sytuacji nie wyjaśnienia czy pracownicy dokonujący odbioru korespondencji byli upoważnieni do odbioru pism lub do bieżącej obsługi spółki;
(4) art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie wszechstronną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, polegającą na uznaniu, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi;
(5) art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 8 w zw. z art. 9 w zw. z art. 10 § 1 w zw. z art. 109 § 1 i art. 110 § 1 k.p.a. poprzez uznanie, że w sprawie nie zachodzą przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi 11 lutego 2020 r. nr DEP-Ed-VI.4431.14.2020.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazano, że 7 kwietnia 2022 r. zostały wydane dwa rozstrzygnięcia:
1) decyzja nr SKO.4142.2.2022 o odmowie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 11 lutego 2020 r. nr DEP-Ed-VI.4431.14.2020;
2) decyzja nr SKO.4142.3.2022 o odmowie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 11 lutego 2020 r. nr DEP-Ed-VI.4431.17.2020.
Strona wniosła następnie tylko jeden wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, to jest od decyzji o nr SKO.4142.3.2022. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi zaskarżoną decyzją z 4 maja 2022 r. nr SKO.4142.7.2022, omyłkowo rozpatrzyło wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego Kolegium z 7 kwietnia 2022 r. nr SKO.4142.2.2022, o odmowie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 11 lutego 2020 r. nr DEP-Ed-VI.4431.14.2020. Zdaniem Kolegium zasadne jest wyeliminowanie decyzji wydanej na wniosek, który w rzeczywistości nie został złożony.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje.
Zaskarżona decyzja podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego, jednakże z innych przyczyn niż wymienione w skardze.
Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bada z urzędu m.in. czy zaskarżony akt administracyjny jest dotknięty jedną z wad powodujących jego nieważność zaskarżonego aktu, to jest w niniejszym postępowaniu, jednej z wad, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a.
W postępowaniu sądowym ustalone zostało, że 4 maja 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wydało decyzję nr SKO.4142.7.2022, mimo braku wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącego decyzji tego Kolegium z 7 kwietnia 2022 r. nr SKO.4142.2.2022, o odmowie stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 11 lutego 2020 r. nr DEP-Ed-VI.4431.14.2020. Powyższa okoliczność została przyznana przez Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi w odpowiedzi na skargę, w której Kolegium wyjaśniło, że zaskarżona decyzja została wydana przez pomyłkę. W konsekwencji przyjąć należy, że organ odwoławczy rozpatrzył ponownie sprawę bez wniosku strony skarżącej.
W myśl art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i piśmiennictwie "rażące naruszenie prawa" definiowane jest jako takie naruszenie przepisów prawa, które w świetle stanu prawnego nie budzi wątpliwości. Do przypadków rażącego naruszenia prawa zalicza się między innymi pogwałcenie zasad ogólnych zawartych w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego, to jest: oczywiste niezastosowanie lub nieprawidłowe zastosowanie zasad określonych w art. 6–11 k.p.a. w stopniu powodującym istotne ograniczenie uprawnień strony w postępowaniu (por. uzasadnienie wyroku NSA z 8 czerwca 1983 r., I SA 355/83, ONSA 1983, nr 1, poz. 40). W szczególności dotyczy to naruszenia zasady dwuinstancyjności. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 10 kwietnia 1989 r. (sygn. akt II SA 1198/88, ONSA 1989, nr 1, poz. 36) "Wydanie decyzji z pogwałceniem zasady dwuinstancyjności, obowiązującej w postępowaniu administracyjnym (art. 15 k.p.a.), godzi w podstawowe prawa i gwarancje procesowe obywatela i musi być ocenione jako rażące naruszenie prawa". Podobnie stwierdził Naczelny Sąd Administracyjnie w wyroku z 17 września 1990 r. (sygn. akt III SA 647/90, Wspólnota 1991, nr 36, s. 21): "Decyzja organu odwoławczego, która w trybie art. 138 § 1 k.p.a. rozstrzyga o decyzji organu I instancji nie będącej przedmiotem odwołania jest wydana z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.)".
Objęta skargą w niniejszej sprawie decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 4 maja 2022 r., została wydana bez wniosku strony o ponowne rozpatrzenie sprawy, a zatem decyzja ta rażąco naruszała prawo i — jako rażąco wadliwa — musi zostać wyeliminowana z obrotu prawnego.
W tym stanie sprawy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.p.s.a.
lp

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI