I SA/Łd 477/24

I SA/Łd 477/24 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-10-22
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-07-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Gortych-Ratajczyk /sprawozdawca/
Ewa Cisowska-Sakrajda
Paweł Janicki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek rolny
Podatek od nieruchomości
Podatek leśny
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 333
art. 6, art. 6a, art. 6c
Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - t.j.
Dz.U. 2023 poz 70
art. 2 - art. 6
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.)
Dz.U. 2019 poz 888
art. art. 1 - art. 6, art. 6a
Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Janicki, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Jaworska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2024 r. sprawy ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 7 maja 2024 r. nr SKO.4140.33.2024 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2023 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 7 maja 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi po rozpatrzeniu odwołania Z. W. od decyzji Wójta Gminy G. z dnia 13 grudnia 2023 r. w przedmiocie ustalenia wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego na rok 2023, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Jak wynika z akt sprawy postanowieniem z dnia 20 listopada 2023 r. Wójt Gminy G. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego od gruntów stanowiących własność Z. W. za rok 2023 r. W ramach prowadzonego postępowania ustalono, że w związku z przeprowadzoną przez Starostwo Powiatowe w Ł. modernizacją ewidencji gruntów i budynków obrębu P., wprowadzono zmiany geodezyjne z dnia 5 grudnia 2022 r., które skutkowały zmianą klasyfikacji gruntów. Część dotychczas sklasyfikowanych gruntów w obrębie P., dz. oznaczonych nr 17, 18, 21 jako grunt rolny została zaklasyfikowana jako użytki kopalne oznaczone symbolem K. Część dotychczas sklasyfikowanych gruntów w obrębie P., dz. ozn. nr 30, 32, 35 jako grunt rolny została wyłączona z użytku rolnego i skalsyfikowana, jako droga – zmiana geodezyjna z dnia 23 maja 2023 r. Ponadto na podstawie aktu notarialnego Rep.A nr [...] podatnik stał się od dnia 31 maja 2023 r. właścicielem gruntów rolnych i leśnych o łącznej pow. 7,7258 ha, płożonych w obrębie P., gm. G.. Modernizacja ewidencji gruntów i budynków dotyczyła również aktualizacji wielkości powierzchni działek w obrębie prowadzonej modernizacji.
Decyzją z dnia 13 grudnia 2023 r. Wójt Gminy G. na podstawie przepisów art. 207 §1, art. 21 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.u. z 2022 r. poz. 2651 ze zm.) dalej: O.p., art. 1 – art. 6, art. 6 a, art. 6c i art. 12 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz.U. z 2020 r. poz. 333 ze zm.) dalej: p.r., Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 października 2022 r. w sprawie średniej ceny skupu żyta za okres 11 kwartałów będącej podstawą do ustalenia podatku rolnego na rok podatkowy 2023 (M.P. z 2022 r. poz. 995), Uchwały nr [...] Rady Gminy G. z dnia 26 października 2022 r. w sprawie obniżenia średniej ceny skupu żyta stanowiącej podstawę do obliczenia podatku rolnego na obszarze Gminy G. w 2023 roku (Dz.Urz.Woj.Łódź. z 2022 r. poz. 6388), art. 2 – art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 70) dalej: u.p.o.l., Uchwały nr [...] Rady Gminy G. z dnia 26 października 2022 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na 2023 rok (Dz.Urz.Woj.Łódź. z 2022 r. poz. 6389), Uchwały nr [...] Rady Gminy G. z dnia 26 października 2022 r. w sprawie zwolnień w podatku od nieruchomości i podatku od środków transportowych na 2023 rok (Dz.Urz.Woj.Łódź. z 2022 r. poz. 6391), art. 1 – art. 6 i art. 6a ustawy z dnia 30 października 2002 r o podatku leśnym (Dz.U. z 2019 r. poz.888 ze zm.) dalej: p.l., Komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 października 2022 r. w sprawie średniej ceny sprzedaży drewna, obliczonej według średniej ceny drewna uzyskanej przez nadleśnictwa za pierwsze trzy kwartały 2022 r. (M.P. z 2022 r. poz. 996) ustalił Z. W. wymiar łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 rok. Na łączne zobowiązanie pieniężne składają się podatek rolny, podatek od nieruchomości i podatek leśny.
W odwołaniu od powyższej decyzji Z. W. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: art. 2 ust. 1 i 2, art. 4 ust. 1 pkt 1) ust. 1 u.p.o.l., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i określenie wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 rok, w tym w szczególności ustalenie podatku od nieruchomości dla przedmiotowej nieruchomości gruntowej (gospodarstwa P., S., G.), w sytuacji, gdy skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej na tejże nieruchomości. Dodatkowo strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.: art. 122 oraz art. 187 § 1 O.p. poprzez zaniechanie zebrania oraz rozpatrzenia dowodów pozwalających na ustalenie, iż na przedmiotowej nieruchomości gruntowej (gospodarstwa P., S., G.), nie jest prowadzona działalność gospodarcza. Tym samym organ dopuścił się naruszenia obowiązku zebrania oraz rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie w sposób pozwalający na dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy w postępowaniu podatkowym. Odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako wadliwej, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz na podstawie art. 229 O.p. wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z załączonej decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia 13 września 2021 r. w celu wykazania: cofnięcia koncesji na prowadzenie działalności wydobywczej na przedmiotowej nieruchomości; braku prowadzenia działalności gospodarczej na przedmiotowej nieruchomości; braku podstaw do naliczania podatku od nieruchomości w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości.
Opisaną na wstępie decyzją z dnia 7 maja 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi, podzielając ustalenia i wyprowadzone w oparciu o ich analizę oceny organu I instancji, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję z dnia 13 grudnia 2023r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi mając na uwadze przedmiot sprawy i zarzuty odwołania, poddając ponownej analizie całokształt sprawy uwypukliło, że wobec jednoznacznych zapisów w ewidencji gruntów i budynków, organy podatkowe w zasadzie mają obowiązek przyjąć stan faktyczny w postaci ujętej w ewidencji gruntów i budynków niezależnie od faktycznego sposobu użytkowania gruntów. Organ zaznaczył, że ewidencja gruntów i budynków ma walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 O.p., a więc stanowi dowód tego, co zostało w niej stwierdzone. Przeprowadzenie przeciwdowodu (zgodnie z art. 194 § 3 O.p.) dotyczyć może tylko takich sytuacji, gdy (1) wpis w ewidencji gruntów i budynków jest niezgodny z treścią dokumentów, na podstawie których wpisu się dokonuje, (2) zachodzi sprzeczność z zapisami w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, (3) gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. Przeprowadzenie przeciwdowodu na podstawie art. 194 § 3 O.p nie może natomiast dotyczyć zmiany (ustalenia przez organ podatkowy) zapisów w ewidencji gruntów i budynków bo taka zmiana może być przeprowadzona tylko w trybie i na zasadach określonych w ustawie - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Poza zakresem postępowania podatkowego pozostaje ewentualna kwestia merytorycznej poprawności zapisów w ewidencji gruntów i budynków, dlatego powoływane w tym zakresie argumenty uznać należy za bezprzedmiotowe. Podstawą wymiaru podatków nie jest stan faktyczny, lecz stan ujawniony (zapisany) w ewidencji gruntów.
Dalej wyjaśnił, że w wyniku zmian dokonanych w 2022 i 2023 roku działki sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków, jako użytki rolne przestały być tak klasyfikowane i w wyniku modernizacji zostały sklasyfikowana jako użytki kopalne (K) oraz drogi (dr) (nie są to grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych - art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l.).
Odnośnie podatku od nieruchomości i wyjaśnień strony wspartych decyzją o cofnięciu koncesji Kolegium wyjaśniło, że grunt, na którym zarówno jest w sposób faktyczny prowadzona działalność wydobywcza, jak również, na którym była prowadzona taka działalność, natomiast nie dokonano rekultywacji tego gruntu, stanowi grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej i jako taki podlega podatkowi od nieruchomości, nie zaś rolnemu i jako taki stanowi grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, opodatkowany właściwą dla takich gruntów stawką. Podatnik nie przedstawił zaś jakichkolwiek dowodów na zakończenie rekultywacji spornych gruntów, a obowiązek rekultywacji wynika wprost z punktu drugiego przedłożonej do akt decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia 13 września 2021 r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik Z. W. zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.
a. art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 1989 Nr 30 poz. 163 ze zm.) dalej u.p.g.k. w zw. z art. 194 § 3 O.p. poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają charakter wiążący dla opodatkowania nieruchomości, a przeprowadzenie przeciwdowodu na podstawie art. 194 § 3 O.p. możliwe jest tylko w wyniku zmiany przeprowadzonej w trybie i na zasadach określonych w ustawie prawo geodezyjne i kartograficzne, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów nakazuje przyjąć, że organ podatkowy może samodzielnie w toku postępowania przeprowadzić dowód przeciw osnowie dokumentu urzędowego, w tym zapisów zawartych w ewidencji gruntów i budynków, w sytuacji powstania wątpliwości, czy dane ewidencyjne są niezgodne z rzeczywistym stanem gruntu;
b. art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l. w zw. z art. 2 ust. 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz.U. 2018 poz. 646 ze zm.) w zw. z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. Dz.U. 1995 nr 16 poz. 78 ze zm.) poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że grunt, co do którego nałożono obowiązek rekultywacji jest zajęty na działalność gospodarczą i podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, aż do zakończenia rekultywacji, choćby obecny właściciel nigdy nie prowadził działalności z zakresu wydobywania kruszywa, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisów nakazuje przyjąć, że jeżeli tereny poeksploatacyjne podlegające rekultywacji nie są we władaniu przedsiębiorstwa wydobywającego kopaliny, to nie są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w myśl art. 2 ust. 2 u.p.o.l. i nie podlegają podatkowi od nieruchomości;
c. art. 2 ust. 2 u.p.o.l. przez błędną jego wykładnię, polegającą na przyjęciu, że działka gruntu rolnego objęta koncesją na wydobywanie kopalin podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości w odniesieniu do całej powierzchni, której koncesja dotyczy, niezależnie od faktycznie prowadzonej działalności, podczas gdy prawidłowa wykładnia ww. przepisu nakazuje przyjąć, że działka gruntu sklasyfikowana ewidencyjnie jako użytek rolny, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, a nie podatkiem rolnym, tylko i wyłącznie wtedy, gdy była w danym okresie podatkowym zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej w takim rozumieniu, że była faktycznie wykorzystywana w działalności gospodarczej i tylko w takiej części, na której były wykonywane czynności składające się na prowadzenie działalności gospodarczej.
Dodatkowo pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj,:
a. art. 122 O.p. przez brak podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy i ustalenia kluczowych, w świetle doniosłych przepisów prawa materialnego, okoliczności, tj. czy dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków zgodne są z rzeczywistym stanem nieruchomości, w szczególności czy w 2023 r. sporna nieruchomość była wykorzystywana w prowadzeniu działalności gospodarczej i w jaki sposób; a jeżeli tak - jakiej powierzchni spornej nieruchomości dotyczyło faktyczne wykorzystywanie na prowadzenie działalności gospodarczej w 2023 r., a rezultatem powyższego organy arbitralnie przyjęły, że sporna nieruchomość w 2023 r. była zajęta na prowadzenie działalności gospodarczej i obciążyły skarżącego podatkiem od nieruchomości z powyższego tytułu w dowolnej wysokości obliczonej od arbitralnie przyjętej podstawy opodatkowania;
b. art. 180 § 1 w zw. z 187 § 1 O.p. poprzez przeprowadzenie przez organ postępowania dowodowego w sposób dowolny i wybiórczy, sprowadzający się do rozstrzygnięcia wyłącznie w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków, które to dane wobec przytaczanych przez skarżącego w toku postępowania podatkowego argumentów winny wzbudzić uzasadnione wątpliwości i spowodować przeprowadzenie wszechstronnego postępowania dowodowego, które pozwoliłoby rozstrzygnąć o istocie sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do bezzasadnego ustalenia wobec skarżącego zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2023;
c. art. 233 § 1 pkt 1 O.p. przez utrzymanie zaskarżonej decyzji organu I instancji w mocy, mimo podstaw do jej uchylenia w całości.
Pełnomocnik wniósł w imieniu skarżącego o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi.
Na rozprawie w dniu 22 października 2024 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymując zarzuty i wnioski skargi wniósł w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a. o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów wraz z załącznikami, w tym: wezwania Starosty Ł. do usunięcia wad z dnia [...] r. sygn. akt [...]; wniosku o przyznanie płatności na rok 2024 złożonego do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 29 czerwca 2024r. Pełnomocnik strony wyjaśnił, że nie jest w stanie podać, kiedy skarżący udostępnił nieruchomości Panu W. prowadzącemu działalność gospodarczą polegającą ma wydobyciu kruszywa naturalnego, ani czy nadal je udostępnia.
Sąd postanowił uwzględnić wniosek o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z dokumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021r., Nr 137 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Tytułem wstępu zaznaczyć należy, że w zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt II FSK 1665/06 - dostępny, jak i inne przywołane w uzasadnieniu, na stronie Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Oceniając tak stan faktyczny ustalony przez organy w kontrolowanej sprawie, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Lektura zgromadzonych na potrzeby sprawy akt administracyjnych nie uzasadnia podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Organy administracji publicznej obu instancji wyczerpująco zebrały i wszechstronnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy niezbędny do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i na tej podstawie dokonały prawidłowych ustaleń co do okoliczności faktycznych istotnych dla jej rozstrzygnięcia. Ustalenia te Sąd w pełni podziela i czyni integralną częścią swoich ustaleń oraz podstawą faktyczną dalszych rozważań.
Rozpoznając w tak zakreślonej kognicji niniejszą skargę Sąd ocenił, że organy nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani przepisów prawa procesowego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności nie są uzasadnione zarzuty podniesione w skardze, a to oznacza, że skarga podlega oddaleniu.
Zaskarżona decyzja ustalająca łączne zobowiązanie pieniężne na 2023 rok została oparta na ustaleniu, iż skarżący jest właścicielem kilkunastu działek (obręb P., S. i G.), które m.in. objęte zostały przeprowadzoną przez Starostwo Powiatowe w Ł. modernizacją ewidencji gruntów i budynków. W jej efekcie, zostały zaktualizowane wymiary działek i co istotne dla sprawy doszło do zmian klasyfikacji gruntów. Dla istoty sprawy ważne, że jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych zawiadomienia o zmianie z dnia 5 grudnia 2022 r. modernizacja objęła działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. W stosunku do wszystkich wymienionych działek zaktualizowano wielkość ich powierzchni, nadto działki nr [...], [...] i [...] w części zostały przekwalifikowane na użytki kopalne (K). Z kolei jak wynika z zawiadomień o zmianie z dnia 23 maja 2023 r., działki nr [...], [...], [...] we wskazanej w zawiadomieniu części zostały zakwalifikowane jako drogi. Kolejną istotną dla sprawy jest zmiana nie związana z modernizacją ewidencji gruntów i budynków a wynikająca z zawartej w dniu 31 maja 2023 r. umowy notarialnej nr [...], na mocy której skarżący nabył działki nr [...], [...] i [...] obręb P.. Wszystkie powyżej opisane zmiany zostały odzwierciedlone w ewidencji gruntów i budynków, w następstwie stały się źródłem informacji dla organu podatkowego na potrzeby ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego w niniejszej sprawie.
Odnotować należy, że ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie. Właściciele i osoby władające obowiązane są zgłaszać właściwemu staroście wszelkie zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne). Zgodnie natomiast z § 35 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r. poz. 1390 ze zm.), o dokonanych zmianach w danych ewidencyjnych starosta zawiadamia organy podatkowe - w przypadku zmian danych mających znaczenie dla wymiaru podatków: od nieruchomości, rolnego i leśnego. Zawiadomienie to zawiera w szczególności oznaczenie dokumentu, który stanowił podstawę do zmiany, oraz datę wprowadzenia zmiany.
W tym miejscu uwypuklić trzeba, mając na uwadze stanowisko strony w tym zakresie, że ewidencja gruntów i budynków ma walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 O.p, a więc stanowi dowód tego, co zostało w niej stwierdzone. Przeprowadzenie przeciwdowodu względem danych zawartych w tej ewidencji (zgodnie z art. 194 § 3 O.p) dotyczyć może tylko takich sytuacji, gdy (1) wpis w ewidencji gruntów i budynków jest niezgodny z treścią dokumentów, na podstawie których wpisu się dokonuje, (2) zachodzi sprzeczność z zapisami w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, (3) gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku. W związku z tym, przy wymiarze podatku od nieruchomości organ podatkowy związany jest zawartymi w ewidencji gruntów i budynków informacjami o powierzchni, czy też klasyfikacji gruntu i danych tych nie może korygować w toku prowadzonego postępowania podatkowego na podstawie art. 194 § 3 O.p., bez stosownej zmiany zapisów ewidencyjnych w odrębnym trybie. Organ podatkowy zobligowany jest do pominięcia informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, sprzecznych z prawnie wiążącymi danymi innego rejestru publicznego lub tych danych ewidencyjnych, które wykluczają zastosowanie regulacji zawartych w ustawie podatkowej, mających znaczenie dla wymiaru podatku (vide. uchwała NSA z dnia 18 listopada 2013 r., sygn. akt II FPS 2/13; wyrok NSA z dnia 1 sierpnia 2014 r., sygn. akt II FSK 1930/12; wyrok NSA z dnia 16 maja 2023 r., sygn. akt III FSK 530/22; wyrok z dnia 7 listopada 2023 r., sygn. akt III FSK 122/23; także: S.Bogucki, K.Winiarski, Zakres związania danymi z ewidencji gruntów i budynków w sprawach wymiaru podatków lokalnych, Przegląd Podatków Lokalnych i Finansów Samorządowych 2015, nr 2, s. 11-19) (vide).
Żadna z powyższych okoliczności, jak trafnie ustaliły i oceniły organy nie wystąpiła w kontrolowanej sprawie.
W orzecznictwie sądów administracyjnych dość powszechnie przyjmowany jest pogląd, w świetle którego, organ podatkowy nie może samodzielnie dokonywać klasyfikacji funkcji nieruchomości, lecz powinien odwołać się do odpowiednich zapisów ewidencji gruntów i budynków (uchwała NSA z 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FPS 1/09). Oznacza to, że co do zasady o sposobie kwalifikacji gruntu, dla celów podatkowych w podatku od nieruchomości, nie tyle decyduje sposób rzeczywistego wykorzystania nieruchomości, ile jej funkcje (przeznaczenie) wskazane w ewidencji gruntów i budynków.
Podsumowując powyższe, dążąc do wszechstronnego i zgodnego z prawem rozstrzygnięcia niniejszej sprawy poprzez ustalenie łącznego zobowiązania pieniężnego organy nie były uprawnione do pominięcia zapisów widniejących w ewidencji gruntów i budynków. Wykluczone było uwzględnienie, jak oczekiwała strona, rzeczywistego sposobu wykorzystania działek. Owszem, jak wynika z załączonego do wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, pisma z dnia 2 października 2024 r. strona już we wrześniu 2024 r. zwróciła się do Starosty Ł. o usunięcie wad powstałych podczas prac modernizacyjnych w zakresie działki nr [...] skutkujących zakwalifikowaniem części jej obszaru, jako użytki kopalne, gdy dotychczas były to użytki rolne. Jednakże dopóki pismo to nie zostanie rozpatrzone pozytywnie dla strony i w następstwie zmiany nie zostaną ujawnione w ewidencji gruntów i budynków, dopóty organy podatkowe obowiązane są uwzględniać dotychczasowe dane widniejące w ewidencji gruntów i budynków.
Z tych wszystkich względów i po analizie akt sprawy w ocenie Sądu na aprobatę zasługuje postępowanie organów, które czerpały z zasobów ewidencji gruntów i budynków.
W tym miejscu należy zauważyć, iż wbrew wyjaśnieniom strony zawartym w skardze oraz wniosku dowodowym z dnia 21 października 2024 r., działka nr [...] nie została nabyta w dniu 31 maja 2023 r. na mocy aktu notarialnego nr [...]. Jak już zostało powyżej wyszczególnione, na mocy ww. aktu notarialnego strona stała się właścicielem działek nr [...], [...] i [...] obręb P., zakwalifikowanych jako "grunty orne, pastwiska trwałe, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych".
Kolejną kwestią budzącą wątpliwości strony jest wynikająca z zaskarżonej decyzji wielkość powierzchni zakwalifikowanej, jako grunty pod działalność gospodarczą.
Z przepisu art. 2 ust. 2 u.p.o.l., wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne lub lasy, z wyjątkiem tych, zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Zgodnie zaś z art. 1a ust. 3 pkt 1 i 2 u.p.o.l. przez użytki rolne i lasy rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Przepisy te korespondują z art. 1 ustawy o podatku rolnym, a także z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o podatku leśnym, z których wynika odpowiednio, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza, natomiast opodatkowaniu podatkiem leśnym podlegają lasy, rozumiane jako grunty leśne sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako lasy, z wyjątkiem lasów zajętych na wykonywanie innej działalności gospodarczej niż działalność leśna.
Z przywołanych regulacji prawnych wynika, że grunty mogą być opodatkowane jednym z trzech podatków: od nieruchomości, rolnym lub leśnym, a zasadniczym kryterium wyboru sposobu opodatkowania jest rodzaj gruntu, na który wskazuje ewidencja gruntów i budynków. Jeżeli zatem określony grunt sklasyfikowany jest w ewidencji gruntów i budynków jako użytek rolny (art. 1a ust. 3 pkt 1 u.p.o.l.), to co do zasady nie powinien podlegać. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, chyba że jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2 ust. 2 u.p.o.l.).
Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3 (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l.). Z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.o.l. wynika określanie wysokości stawek podatku od nieruchomości od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków. Za grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a (art. 1a ust. 1 pkt 3).
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy przypomnieć trzeba, iż jak wynika z akt sprawy, a strona ustalenia w tym zakresie nie kwestionuje – skarżący udostępnił nieruchomości Ł. prowadzącemu działalność pod nawą Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo – Usługowe W. W., któremu Marszałek Województwa decyzją z dnia 31 października 2018 r. udzielił koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego za złoża P. w granicach działek nr [...], [...], [...] i [...] obręb P.. Z kolei jak wynika z załączonej do odwołania decyzji z dnia 13 września 2021 r. Marszałek Województwa [...] cofnął bez odszkodowania koncesję udzieloną Ł. prowadzącemu działalność pod nazwą Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowo – Usługowe W. W. na mocy opisanej decyzji z października 2018 r. W decyzji o cofnięciu koncesji oraz w aktualnym rolnym sposobie wykorzystania tych terenów – na którą to okoliczność przedłożył dokumentację fotograficzną oraz wniosek o przyznanie płatności na 2023 rok złożony do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa - skarżący upatruje podstawy do odmiennej kwalifikacji tych nieruchomości. Strona nie zgadza się z organem, iż fakt zaprzestania na tym gruncie działalności polegającej na wydobyciu kruszywa nie skutkuje uznaniem tego gruntu za grunt rolny, że działalność gospodarcza w zakresie wydobycia kruszywa obejmuje także rekultywację gruntów po wyczerpaniu złoża.
Po pierwsze z orzecznictwa sądów administracyjnych i dokonywanych wykładni przepisów prawa wynika, że grunty rekultywowane po działalności górniczej, wydobywczej są gruntami zajętymi na prowadzenie działalności gospodarczej. Podejmowanie obowiązkowych działań z zakresu rekultywacji wyrobisk stanowi element działalności gospodarczej istotą, której jest zarobkowe wydobywanie kopalin na tych gruntach. Do czasu zakończenia rekultywacji, stwierdzonej ostateczną decyzją właściwego organu administracyjnego, grunty objęte rekultywacją są faktycznie zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej. Dopiero wydanie decyzji o zakończeniu rekultywacji wywiera wpływ na ocenę stanu gruntów w kontekście przesłanki zajęcia pod działalność gospodarczą i konsekwencji traktowania tych gruntów jako przedmiot opodatkowania danego rodzaju podatkiem, w zależności od wyznaczonego kierunku rekultywacji (vide wyroki NSA z dnia 8 listopada 2023 r., sygn. akt III FSK 3018/21; z dnia 6 grudnia 2017 r., sygn. akt II FSK 291/15; z dnia 26 lutego 2019 r., sygn. akt II FSK 667/17; wyroki WSA: w Lublinie z dnia 13 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Lu 528/23; w Opolu z dnia 15 grudnia 2023 r., sygn. akt I SA/Op 252/23).
Innymi słowy, działalność gospodarcza w zakresie wydobywania kopalin obejmuje także rekultywację gruntów po wyczerpaniu złoża. Podzielając zaprezentowane stanowisko sądów administracyjnych jako prawidłowe należy ocenić działalnie organu w powyższej kwestii. Tym bardziej, że oprócz wspomnianej decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia 13 września 2021 r. o cofnięciu koncesji, która w pkt 2 zobowiązuje przedsiębiorcę w związku z art. 39 ust. 1 ustawy Prawo geologiczne i górnicze do wykonania obowiązków dotyczących ochrony środowiska i likwidacji zakładu górniczego w oparciu o art. 129 ww. ustawy, skarżący nie przedłożył decyzji o zakończeniu rekultywacji. Wobec powyższego prawidłowo uczyniły organy przyjmując, że grunty pozostające we władaniu przedsiębiorstwa wydobywającego kopaliny uznawane są za grunty "związane" z prowadzeniem działalności gospodarczej podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości według stawek przewidzianych od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób ich zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków. Kwalifikacja taka może ulec zmianie dopiero po wydaniu decyzji o zakończeniu rekultywacji.
Po wtóre dostrzec należy, co wynika z analizy znajdujących się w aktach administracyjnych decyzji ustalających łączne zobowiązanie pieniężne za poprzednie lata oraz pisma strony z dnia 17 sierpnia 2021 r., że powierzchnia gruntu zajętego pod działalność gospodarczą nie uległa zmianie od kwietnia 2021 roku, kiedy to skarżący jako właściciel nieruchomości złożył w tym zakresie informację aktualizując wielkość gruntu zajętego pod działalność, powiększając dotychczasową (działka nr [...]) udostępnioną Przedsiębiorstwu posiadającemu koncesję na wydobycie surowców naturalnych o kolejne części (działki [...], [...], [...]). W aktach sprawy nie ma kolejnej aktualizacji w tym zakresie, w szczególności informacji, która uzasadniałaby zarzut strony co do wadliwie ustalonej powierzchni gruntu zajętego pod działalność gospodarczą. Nie można przy tym pominąć, co wynika z art. 6 u.p.o.l., że osoby fizyczne, z zastrzeżeniem ust. 11, są obowiązane złożyć właściwemu organowi podatkowemu informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, sporządzoną na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie albo wygaśnięcie obowiązku podatkowego w zakresie podatku od nieruchomości lub od dnia zaistnienia zdarzenia mającego wpływ na wysokość opodatkowania, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części.
Dodać należy, że z akt administracyjnych nie wynika, czy i kiedy skarżący zaprzestał udostępniania nieruchomości wspomnianemu Przedsiębiorstwu, nie dokonał aktualizacji danych w tym zakresie. Z kolei pełnomocnik strony do protokołu rozprawy wyjaśnił, że nie jest w stanie podać, kiedy skarżący udostępnił nieruchomości Panu W. prowadzącemu działalność gospodarczą polegającą ma wydobyciu kruszywa naturalnego, ani czy nadal je udostępnia.
Reasumując, poddając kontroli zaskarżoną decyzję Sąd nie dopatrzył się naruszeń, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego zaskarżonych aktów. Organy podatkowe mając na uwadze, iż podatek rolny, podatek od nieruchomości, podatek leśny dotyczą przedmiotów opodatkowania położnych na terenie tej samej gminy, prawidłowo ustaliły zobowiązanie w formie łącznego zobowiązania pieniężnego (art. 6c ust. 1 u.p.r.). Nie budzą wątpliwości wskazane dla poszczególnych zobowiązań dane i stawki, na podstawie których organy dokonały końcowych wyliczeń. Jednocześnie organy ustaliły i zastosowały właściwe przepisy, które w sposób jednoznaczny regulują kwestie związane z omawianymi daninami i co istotne w przypadku żadnej z nich nie pozostawiają organom luzu decyzyjnego.
Sąd nie stwierdził również uchybienia przepisom postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Wszystkie niezbędne etapy stosowania normy prawnej, zarówno etap wyjaśnienia i ustalenia stanu faktycznego sprawy, etap wykładni i ustalenia stanu prawnego, etap subsumcji, jak i etap ustalenia skutku prawnopodatkowego udowodnionych faktów, przeprowadzone zostały w przedmiotowej sprawie w sposób prawidłowy, odpowiadający postawionym przed organami podatkowymi zasadom a uzasadnienie faktyczne i prawne zaskarżonej decyzji spełnia wymogi przepisu art. 210 § 4 O.p.
Z tych wszystkich względów, nie dopatrując się opisanych w skardze naruszeń, jak również innych naruszeń, które Sąd jest zobligowany brać pod uwagę z urzędu, a zatem nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
P.C.