I SA/Łd 461/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2024-10-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
egzekucja administracyjnazarzuty egzekucyjnedoręczenie decyzjidoręczenie upomnieniaadres do doręczeńfikcja doręczeniaOrdynacja podatkowaustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjipostępowanie sądowoadministracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymujące w mocy decyzję o oddaleniu zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, uznając prawidłowość doręczeń decyzji podatkowych i upomnień.

Skarga dotyczyła postanowienia SKO w Łodzi, które utrzymało w mocy decyzję o oddaleniu zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Skarżący podnosił nieistnienie obowiązku z powodu braku doręczenia decyzji podatkowych oraz brak doręczenia upomnienia, argumentując, że adres do doręczeń był nieprawidłowy. Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły właściwość adresu do doręczeń, opierając się na danych z ksiąg wieczystych, ewidencji gruntów i budynków oraz historii adresu w urzędach skarbowych. Sąd stwierdził również, że upomnienia zostały skutecznie doręczone w trybie fikcji doręczenia, a zarzuty nie znalazły uzasadnienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę Ł. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Łodzi o oddaleniu zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Skarżący kwestionował prawidłowość doręczenia decyzji podatkowych oraz brak doręczenia upomnienia, twierdząc, że adres do korespondencji przy ul. [...] 133 m. 22 w Ł. był nieprawidłowy. Sąd, analizując zebrany materiał dowodowy, w tym dane z ksiąg wieczystych, ewidencji gruntów i budynków oraz historii adresu w urzędach skarbowych, uznał, że adres ten był właściwy do doręczeń. Podkreślono, że skarżący był pouczony o obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu i sam wskazał nowy adres dopiero w październiku 2023 r. Sąd odniósł się również do decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie wymeldowania, stwierdzając, że nie stanowi ona dowodu na niewłaściwość adresu. W kwestii upomnień, sąd uznał je za skutecznie doręczone w trybie fikcji doręczenia (art. 44 k.p.a.). Sąd oddalił skargę, uznając zarzuty procesowe i materialne za niezasadne oraz stwierdzając brak innych uchybień prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty te nie są zasadne, ponieważ organy prawidłowo ustaliły właściwość adresu do doręczeń na podstawie zgromadzonych dowodów, a doręczenie decyzji podatkowych nastąpiło zgodnie z przepisami, w tym poprzez fikcję doręczenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że adres do doręczeń był właściwy, opierając się na danych z ksiąg wieczystych, ewidencji gruntów i budynków oraz historii adresu w urzędach skarbowych. Skarżący był pouczony o obowiązku zawiadomienia o zmianie adresu i sam wskazał nowy adres dopiero po pewnym czasie. Decyzje podatkowe zostały doręczone zgodnie z prawem, w tym poprzez fikcję doręczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (21)

Główne

u.p.e.a. art. 33 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 33 § 5

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 150

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Doręczenie decyzji podatkowych w trybie fikcji doręczenia.

u.p.e.a. art. 15 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wymóg przesłania upomnienia przed wszczęciem egzekucji.

k.p.a. art. 44

Kodeks postępowania administracyjnego

Fikcja doręczenia.

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada praworządności.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada zaufania.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada udzielania informacji.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada czynnego udziału strony (nie stosowana w postępowaniu egzekucyjnym).

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada przekonywania.

k.p.a. art. 12

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada szybkości i prostoty postępowania.

k.p.a. art. 14 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pisemnego załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy prawidłowo ustaliły właściwość adresu do doręczeń na podstawie zgromadzonych dowodów. Doręczenie decyzji podatkowych i upomnień nastąpiło zgodnie z przepisami, w tym poprzez fikcję doręczenia. Zarzuty dotyczące nieistnienia obowiązku i braku doręczenia upomnienia są niezasadne. Zasada czynnego udziału strony nie ma zastosowania w postępowaniu egzekucyjnym.

Odrzucone argumenty

Nieprawidłowość adresu do doręczeń. Brak doręczenia decyzji podatkowych. Brak doręczenia upomnienia. Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 138 § 1 k.p.a., art. 6, 7, 10 k.p.a., art. 77, 80, 107 § 3 k.p.a. Naruszenie prawa materialnego, tj. art. 33 § 2 pkt 1, 4, 6 lit. c u.p.e.a.

Godne uwagi sformułowania

adres przy ul. [...] 133 m. 22 był właściwy aż do dnia 30 października 2023 r. kiedy to wskazano nowy adres twierdzenie strony, że adres przy ul. [...] był niewłaściwy oparte jest jedynie na gołosłownym oświadczeniu, któremu przeczą dane znajdujące się w publicznych ewidencjach Decyzje podatkowe zostały skutecznie doręczone w trybie art. 150 O.p. w postępowaniu egzekucyjnym nie znajduje natomiast zastosowania określona w art. 10 K.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu

Skład orzekający

Bożena Kasprzak

przewodniczący

Paweł Kowalski

członek

Tomasz Furmanek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie prawidłowości stosowania fikcji doręczenia w postępowaniu egzekucyjnym administracyjnym oraz interpretacji przepisów dotyczących zarzutów egzekucyjnych, w tym kwestii właściwego adresu do doręczeń."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z egzekucją administracyjną, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych stanów faktycznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w egzekucji administracyjnej, takich jak doręczenia i zarzuty, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.

Fikcja doręczenia w egzekucji administracyjnej – kiedy adres staje się pułapką?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 461/24 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2024-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Bożena Kasprzak /przewodniczący/
Paweł Kowalski
Tomasz Furmanek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2505
art. 18, art. 33 par 1, par 2, par 4, par 5
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 150
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77 par 1, art. 80, art. 107 par 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Sędziowie Sędzia WSA Paweł Kowalski, Asesor WSA Tomasz Furmanek (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Przemysław Cieślarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2024 r. sprawy ze skargi Ł. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 9 maja 2024 r. nr SKO.418.15.2024 w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. oddala skargę.
Uzasadnienie
I SA/Łd 461/24
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 18 września 2023 r. Ł. K. (dalej: skarżący, zobowiązany, strona) wniósł zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. W treści zarzutu pełnomocnik zobowiązanego wskazał na następujące tytuły wykonawcze:
1 19.01.2018 [...]
2 23.01.2018 [...]
3 09.08.2018 [...]
4 30.11.2018 [...]
5 12.01.2019 [...]
6 10.07.2019 [...]
7 27.05.2020 [...]
8 18.01.2021 [...]
9 18.01.2021 [...]
10 02.02.2021 [...]
11 11.02.2021 [...]
12 13.02.2021 [...]
13 02.04.2021 [...]
14 13.07.2021 [...]
15 04.05.2022 [...]
16 04.05.2022 [...]
17 19.10.2022 [...]
18 19.10.2022 [...]
Do powyższego pisma załączono kserokopię decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 2 czerwca 2022 r. o umorzeniu postępowania w sprawie o wymeldowanie Ł. K. z pobyty stałego w lokalu 22 przy ul. [...] 133 w Ł.
Postanowieniem z dnia 19 lutego 2024 r. Prezydent Miasta Łodzi, na podstawie art. 33 § 1, § 2 pkt 1 i 4, art. 34 § 2 pkt 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2505 z późn. zm.), oddalił zarzuty nieistnienia obowiązku i braku uprzedniego doręczenia upomnienia w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej przez Prezydenta Miasta Łodzi w stosunku do Ł. K. na podstawie tytułów wykonawczych z dnia:
– 18.01.2021 [...]
– 18.01.2021 [...]
– 02.02.2021 [...]
– 11.02.2021 [...]
– 13.02.2021 [...]
– 02.04.2021 [...]
– 13.07.2021 [...]
– 04.05.2022 [...]
– 04.05.2022 [...]
– 19.10.2022 [...]
– 19.10.2022 [...]
Jednocześnie wyjaśniono, że zarzuty w sprawie pozostałych postępowań staną się przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia.
Na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 9 maja 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi - powołując się na treść art. 33 § 1 art. 33 § 5 art. 33 § 4 art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a - podkreśliło, że przedmiot sporu sprowadza się do oceny prawidłowości doręczenia decyzji ustalających podatek od nieruchomości. Decyzje podatkowe doręczono zobowiązanemu na adres miejsca zamieszkania w Ł. przy ul. [...] 133 m. 22.
W ocenie organu nie budzi wątpliwości, że adres przy ul. [...] 133 m. 22 był właściwy aż do dnia 30 października 2023 r. kiedy to wskazano nowy adres (data wpływu pisma z dnia 23 października 2023 r. "Wykonanie wezwania").
Oceniono, że twierdzenie strony, że adres przy ul. [...] był niewłaściwy oparte jest jedynie na gołosłownym oświadczeniu, któremu przeczą dane znajdujące się w publicznych ewidencjach. Decyzje podatkowe zostały skutecznie doręczone w trybie art. 150 O.p.
Wskazując następnie na treść art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. organ wyjaśnił, że upomnienia zostały skutecznie doręczone w trybie art. 44 k.p.a.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów zażalenia wskazano, że z uwagi na charakterystykę postępowania egzekucyjnego zasada czynnego udziału strony w tym postępowaniu nie znajduje zastosowania.
Na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 maja 2024 wniesiono skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono
– naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 138 § 1 pkt i k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonego rozstrzygnięcia, podczas gdy Organ II instancji winien uchylić postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji w całości;
b) art. 6, 7, 10 k.p.a. poprzez brak umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, podczas gdy organ II instancji powinien to skarżącemu umożliwić zawiadamiając go o takiej możliwości przed wydaniem orzeczenia
c) art. 6, 7, 8, 9, 77, 80, 107 § 3 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszelkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i przyjęcia, iż dochodziło do prawidłowych doręczeń do skarżącego, podczas gdy w postępowaniu o wymeldowanie Prezydent Miasta Lodzi poczynił ustalenia przeciwne;
– naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. to art. 33 § 2 pkt 1, 4, 6 lit. c ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, że doszło do uprzedniego doręczenia skarżącemu upomnienia.
Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi II Instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. Wskutek takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone, jeśli sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to zastrzeżenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Przedmiotem skargi - w niniejszym postępowaniu - jest postanowienie o oddaleniu zarzutu opartego na okoliczności nieistnienia obowiązku i braku uprzedniego doręczenia upomnienia w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych od 18 stycznia 2021 r. do 19 października 2022 r.
Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 18 września 2023 r. pełnomocnik skarżącego (wskazując na zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej z dnia 30 sierpnia 2023 r.) wniósł zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej powołując art. 33 § 1 § 4 i § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (przywołane w brzmieniu przepisów u.p.e.a., które ma zastosowanie do postępowań wszczętych najwcześniej 30 lipca 2020 r.).
W uzasadnieniu zarzutu wskazano, że zobowiązanemu nie doręczono odpisów tytułów wykonawczych, a nadto przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego zobowiązany nie otrzymał pisemnego upomnienia wierzyciela. Wyjaśniono także, że adres, na który kierowana była korespondencja przy ul. [...]133 m. 22 w Ł. był nieprawidłowy, bo zobowiązany od wielu lat tam nie mieszka. W związku z czym w ocenie wnoszącego nie można uznać za skuteczne doręczenia korespondencji kierowanej na ten adres. Brak doręczenia decyzji stronie oznacza – w ocenie strony - że nie weszła ona do obrotu prawnego, a więc nie powstał obowiązek, który miał nią zostać ustalony.
Zdaniem Sądu treść powyższego pisma nie budzi wątpliwości co do intencji wnioskodawcy i organ prawidłowo zidentyfikował jego treść jako zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej .
Mając na uwadze powyższe w pierwszej kolejności należy zauważyć, ze ustawą z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2070 z późn. zm.; dalej zwana nowelizacją u.p.e.a. z 11.09.2019) wprowadzono zmiany w ustawie o postępowaniu egzekucyjnych w administracji. Ustawa ta weszła w życie 30.07.2020 r. i dokonała szeregu zmian w regulacjach dotyczących środków zaskarżenia przewidzianych w u.p.e.a. Wprowadzony nią stan prawy obowiązuje w pełni w postępowaniach egzekucyjnych wszczętych nie wcześniej niż w dacie jej wejścia w życie (art. 13 ust. 1 nowelizacji u.p.e.a.). Wśród wyjątków, w których przepisy przejściowe przewidują stosowanie nowych przepisów do wcześniejszych postępowań nie znalazły się zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. W stanie prawnym obowiązującym do 20.02.2021 r. (data wejścia w życie kolejnej zmiany u.p.e.a., wprowadzonej ustawą z 04.07.2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw; Dz. U. poz. 1553 z późn. zm., która dodała § 3a do art. 26 u.p.e.a.) u.p.e.a. nie regulowała daty wszczęcia postępowania egzekucyjnego w przypadku tożsamości organu egzekucyjnego i wierzyciela (tak jak w niniejszej sprawie, w obu rolach występuje Prezydent Miasta Łodzi). W takim przypadku za datę wszczęcia postępowania egzekucyjnego uznaje się datę wystawienia tytułu wykonawczego
W ocenie Sądu zasadnie organy podnoszą, że takim przypadku za datę wszczęcia postępowania egzekucyjnego uznaje się datę wystawienia tytułu wykonawczego, a ponieważ wszystkie tytuły objęte niniejszym postępowaniem zostały wystawione po 29 lipca 2020 r. to mają do nich zastosowanie przepisy w sprawie zarzutów w brzmieniu obowiązującym od tej daty.
Zgodnie z art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest:
1) nieistnienie obowiązku;
2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z:
a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4,
b) dokumentu, o którym mowa w art. 3 a § 1,
c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu;
3) błąd co do zobowiązanego;
4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane;
5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części;
6) brak wymagalności obowiązku w przypadku:
a) odroczenia terminu wykonania obowiązku,
b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej,
c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Legitymacja do podniesienia zarzutu służy zobowiązanemu (art. 33 § 1 u.p.e.a.).
Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut musi określać istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Właściwym do rozpoznania zarzutu jest wierzyciel (art. 33 § 1 u.p.e.a.).
Skuteczne podniesienie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej wymaga zachowania terminu. Dla postępowań wszczętych od 30.07.2020 r. terminy zostały uregulowane w art. 33 § 5 u.p.e.a. Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż:
1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;
2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;
3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części.
W przypadku braku zasadności zarzutów podlegają one oddaleniu (art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a.).
Z powyższych przepisów wynika, że postępowanie w przedmiocie zarzutów egzekucyjnych jest ściśle sformalizowane, a podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej nie mogą być dowolne okoliczności, ale okoliczności wymienione w art. 33 u.p.e.a. Jego granice wyznacza sam zobowiązany decydując, czy w ogóle wnieść zarzuty, jakie zarzuty sformułować oraz jak je uzasadnić, przy czym katalog możliwych zarzutów jest zamknięty.
W rozpatrywanej sprawie zarzuty wniesiono w terminie, a zobowiązany wskazał na dwie podstawy zarzutu. Po pierwsze - nieistnienie obowiązku skierowanego do egzekucji, którego istotę ma stanowić brak doręczenia decyzji podatkowych, z uwagi na wysyłkę tych dokumentów na nieprawidłowy adres, a po drugie - brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia (istota tego zarzutu również sprowadza się do wysyłki dokumentów na nieprawidłowy adres).
W niniejszej sprawie Prezydent Miasta Łodzi występował zarówno jako wierzyciel, jak i organ egzekucyjny (art. 1a pkt 7 i 13, art. 5 § 1 pkt 1 oraz art. 19 § 2 u.p.e.a.). Przedmiot egzekucji stanowią zaległości w podatku od nieruchomości położonych w Ł. przy ul. [...] 71A i ul. [...] 4.
Nie budzą wątpliwości Sądu wyjaśnienia organu (zawarte w uzasadnieniu postanowienia organu I instancji) dotyczące relacji między decyzjami dotyczącymi podatku od nieruchomości o poszczególnymi tytułami wykonawczymi (s. 3-4).
Zarzuty nieistnienia obowiązków prawidłowo został oceniony przez organy jako niezasadny.
W ocenie Sądu przeprowadzone postępowania wyjaśniające dowiodło, że, adres przy ul. [...] był właściwy doręczeń, a kluczowe do wysnucia tego wniosku były dwie okoliczności: po pierwsze - o obowiązku (i konsekwencjach jego niewykonania) zawiadomienia organu egzekucyjnego o każdej zmianie swojego adresu zobowiązany został pouczony w zawiadomieniu (o zajęciu wierzytelności pieniężnych, wraz z którym doręczono odpisy tytułów wykonawczych nr [...] i [...]) z dnia 12.02.2018 r. (które odebrał osobiście w dniu 26 lutego 2018 r.), po drugie - dopiero w dniu 30 października 2023 r. zobowiązany wskazał nowy adres.
Rację mają organy wywodząc, że adres zameldowania nie jest jednoznaczny z adresem zamieszkania, rozumianym jako adres właściwy do kierowania do zobowiązanego pism w toku postępowań administracyjnych prowadzonych przez tutejszy organ. Organ powinien dokonać oceny właściwego adresu na podstawie posiadanych danych i dostępnych ewidencji.
W powyższym zakresie organy zgromadziły materiał dowodowy, z którego wynika, że zobowiązany ujawnił w księgach wieczystych swoje prawa do nieruchomości położonych w Ł. przy ul. [...] 71 ([...]) i ul. [...] 4 ([...]). Dnia 12.09.2016 r. zobowiązany złożył w Sądzie Rejonowym dla Ł.-Ś. w Ł. wniosek o jego wpisanie w miejsce zmarłego współwłaściciela. W obu wnioskach jako swój adres zamieszkania i do korespondencji zobowiązany wskazał ul. [...] 133 lok. 22 w Ł.. Uprzednio złożone 22.08.2016 r. do Ksiąg wieczystych zawiadomienie notariusza Z. L. o zmianie właściciela nieruchomości zawierało wskazanie ww. adresu jako miejsca zamieszkania zobowiązanego. Z dokumentów znajdujących się w Księgach wieczystych wynika, że na adres ten do zobowiązanego była kierowana korespondencja dotycząca spraw wieczystoksięgowych jeszcze w sierpniu i październiku 2022 r. Adres ten został również ujawniony w Ewidencji Gruntów i Budynków, jako adres zamieszkania zobowiązanego. Na adres ten skierowano też decyzje podatkowe. Dwie z nich, za 2017 i 2018 r., zobowiązany odebrał osobiście. Dokumenty wydane w toku postępowania egzekucyjnego również były kierowane na ten adres.
Organy ustaliły także, że adres przy ul. [...], jako adres zameldowania lub zamieszkania zobowiązanego, został wskazany przez ZUS w znajdujących się w aktach sprawy pismach z 20 i 24.05. 2021 r., 27.03. i 14.09.2023 r. Adres ten widnieje również w piśmie Komornika Sądowego A. G. z 31.08. 2022 r. ([...]), którym przesłano obwieszenie o licytacji prawa do nieruchomości.
Organy wystąpił również do Naczelników Urzędów Skarbowych Łódź-Górna i Łódź-Widzew z zapytaniami o historie adresu zobowiązanego w ewidencjach prowadzonych na potrzeby podatku dochodowego. W piśmie z 15.01.2024 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź-Widzew wskazał, że adres przy ul. [...] 133 lok. 22 był adresem zobowiązanego od 23.07.2011 r. do 11.04.2023 r. Dopiero od 12.04.2023 r. jako adres zobowiązanego figuruje ul. [...] 71A. W aktach są też wcześniejsze pisma Naczelnika z 10.08. i 15.12.2021 r., gdzie jako adres zobowiązanego wskazano ul. [...] 133 lok. 22.
Odnośnie decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 2 czerwca 2022 r. o umorzeniu postępowania w sprawie o wymeldowanie Ł. K. z pobyty stałego w lokalu 22 przy ul. [...] 133 w Ł. Sąd wskazuje, że w decyzji tej nie rozstrzygnięto o wymeldowaniu lub jego braku - stwierdza ona jedynie bezprzedmiotowość postępowania (a w konsekwencji jego umorzenie), z uwagi na samodzielne wymeldowanie się przez zobowiązanego. Rację mają organy, że rozstrzygnięcie to nie jest dowodem stwierdzającym czy i ewentualnie w jakim okresie zobowiązany mieszkał albo nie mieszkał pod tym adresem (z uwagi na samodzielne wymeldowanie się przez zobowiązanego umorzono postępowanie nie prowadząc uprzednio postępowania zmierzającego do pełnego zgromadzenia i oceny dowodów).
Tym samym – decyzji tej nie można przypisywać takiej wartości dowodowej na jaką wskazuje pełnomocnik skarżącego, a jako zasadną należy postrzegać tezę organów, zgodnie z którą brak jest merytorycznego aktu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie wymeldowania, który potwierdzałby twierdzenie, że od wielu lat adres ten był niewłaściwy do kierowania korespondencji do zobowiązanego w sprawie toczących się egzekucji.
Na marginesie Sąd zauważa również sprzeczność twierdzeń skarżącego dotyczących wymeldowania i prawidłowości adresu do doręczeń, z faktem osobistego odbioru w dniu 13 września 2023 r zawiadomienia z 30 sierpnia 2023 r. nr [...] w lokalu 22 przy ul. [...]133, a więc przeszło trzy miesiące po wymeldowaniu i pod adresem, który, w ocenie zobowiązanego, nie był właściwym adresem od 2015 r.
Zgodnie z art. 27 § 1a u.p.e.a. w tytule wykonawczym wierzyciel wskazuje jako adres zobowiązanego ostatni znany mu adres miejsca zamieszkania. W sytuacji, gdy organ podatkowy nie ma wiedzy na temat zaistnienia zdarzeń powodujących zmianę miejsca zamieszkania lub faktycznego pobytu strony lub jej adresu do korespondencji, skierowanie korespondencji na znany adres należy uznać za prawidłowe.
Jednocześnie należy podkreślić, że stanie prawnym mającym stosowanie w rozpatrywanej sprawie nie ma przeszkód dla badania przez wierzyciela prawidłowości doręczenia decyzji, na podstawie której wystawiono obowiązek (zob. komentarz do art. 34 u.p.e.a. w: P. M. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, LEX/el. 2023). Zatem w stanie prawnym, którego dotyczy niniejsza sprawa, nie ma wątpliwości, że w ramach zarzutu nieistnienia obowiązku (art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a.) można co do zasady kwestionować doręczenie decyzji stanowiącej podstawę tego obowiązku – (wyrok NSA z 29.08.2023 r., III FSK 1404/22, LEX nr 3646963).
Analizując akta sprawy Sąd doszedł do przekonania, że organy prawidłowo wyjaśniły kwestie związane z doręczaniem decyzji będących podstawą obowiązków skierowanych do egzekucji (co znalazło odzwierciedlanie na str. 7-8 postanowienia organu I instancji) wskazując, że ich doręczenie odbyło się na podstawie art. 150 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 z późn. zm.; dalej : O.p.).
Podzielając wywody organów dotyczące znaczenia fikcji doręczenia za prawidłowe należy zgodzić się z wnioskiem, że przesyłka, po spełnieniu wymogów opisanych w ustawie, pozostaje w aktach sprawy i jest uznawana za doręczoną. Adresat ponosi natomiast negatywne konsekwencje swojej bezczynności, w postaci braku zapoznania się z treścią kierowanej do niego korespondencji.
Przechodząc do kwestii zarzut braku doręczenia upomnienia Sąd wskazuje, ze zgodnie w art. 15 § 1 u.p.e.a. egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz inne dane niezbędne do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia.
Upomnienie jako dokument regulowany u.p.e.a. podlega doręczeniu w trybie przewidzianym w k.p.a. W u.p.e.a. brak jest bowiem regulacji dotyczących trybu doręczenia pism wystawionych w postępowaniu egzekucyjnym. Upomnienia zostały doręczone w trybie tzw. fikcji doręczenia regulowanej w art. 44 k.p.a.
Z akt sprawy wynika, że upomnieniami wezwano zobowiązanego do uregulowania wskazanych w nich zaległości w terminie 7 dni. Wyliczono odsetki należne na datę wystawienia upomnienia oraz wskazano wysokość stawki odsetek obowiązującą w dacie wystawienie upomnienia. Wskazano też wysokość kosztów upomnienia. W treści upomnień zwarto stosowną (do daty ich wystawienia) treść pouczeń.
Wyjaśnienia organu (s. 8-10 postanowienia organu I instancji) dotyczące doręczeń upomnień (jak również zawartych w nich pouczeń) dotyczącą poszczególnych zaległości nie budzą zastrzeżeń Sądu i korespondują z dokumentami zgromadzonymi w aktach sprawy.
W świetle powyższego, organy uprawnione były do zanegowania twierdzeń twierdzenie zobowiązanego o braku doręczenia upomnień.
Sąd stwierdza, że organy nie naruszyły art. 7 k.p.a. (pkt. 2c skargi) w myśl którego w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten formułuje trzy istotne zasady. Przede wszystkim nakazuje organom administracji stanie na straży praworządności. Po drugie, nakazuje też organom administracji podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (zasada prawdy obiektywnej). I po trzecie, przepis ten nakazuje załatwienie sprawy w sposób uwzględniający interes społeczny i słuszny interes obywateli (zob. P. M. Przybysz (w:) Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2024, art. 7). Zauważyć należy, że organy nie mogły pominąć ustalonych przez siebie okoliczności. Wbrew zapatrywaniom skarżącego, to właśnie zignorowanie tych okoliczności przez organy stanowiłoby naruszenie wskazanych w pkt 2c skargi unormowań.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienia zostało wydane z poszanowaniem przepisów postępowania, w tym art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. W sposób wyczerpujący został zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, przy przeprowadzeniu koniecznych czynności wyjaśniających, zaś ocena okoliczności sprawy wyrażona w zaskarżonej decyzji została sformułowana zgodnie z wymogiem art. 107 § 3 k.p.a.
Odnośnie zarzutu pozbawienia stroimy możliwości wypowiedzenia się skarżącemu co do zebranych dowodów (pkt. 2b skargi) podkreślić należy, że doktryna i orzecznictwo przyjmują, iż z uwagi na tę specyfikę egzekucji nie wszystkie zasady ogólne znajdą zastosowanie, że względu na cel tego postępowania. Postępowanie egzekucyjne toczy się bowiem w celu realizacji stwierdzonego już obowiązku i musi zmierzać do jak najszybszego zaspokojenia wierzyciela. Stąd uznaje się, że tak postawione postępowaniu egzekucyjnemu cele determinują zakres inkorporacji zasad ogólnych postępowania administracyjnego (art. 6-16 K.p.a.), w tym też zasady czynnego udziału stron w postępowaniu przewidzianej w art. 10 K.p.a. do podstępowania egzekucyjnego. W praktyce oznacza to, że treść cytowanego powyżej art. 18 u.p.e.a., należy rozumieć w ten sposób, że tylko niektóre zasady postępowania administracyjnego można przenieść na grunt postępowania egzekucyjnego nie zmieniając ich brzmienia, inne należy stosować odpowiednio, jeszcze innych nie stosuje się w ogóle. W oparciu o powyższe podnosi się więc, że w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio następujące zasady: wynikającą z art. 6 K.p.a. zasadę praworządności, wynikającą z art. 7 K.p.a. zasadę prawdy obiektywnej, określoną w art. 8 K.p.a. zasadę zaufania, zasadę udzielania informacji (art. 9 K.p.a.), zasadę przekonywania (art. 11 K.p.a.), zasadę szybkości i prostoty postępowania (art. 12. K.p.a.) oraz zasadę pisemnego załatwienia sprawy (art. 14 § 1 K.p.a.). W postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie znajduje natomiast zastosowania określona w art. 10 K.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu (por.: D. Jankowiak w Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, Oficyna Wydawnicza "Unimex", Wrocław 2005, s. 184-185, M. Szubiakowski, Zasady ogólne administracyjnego postępowania egzekucyjnego, (System egzekucji administracyjnej, C.H. Beck 2004, s. 119 i nast.), R. Hauser, A. Skoczylas, Odpowiednie stosowanie Kodeksu postępowania administracyjnego w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (System egzekucji administracyjnej, C.H. Beck 2004, s. 204 i nast.), wyrok NSA z dnia 13 października 2005 r.; sygn. akt I FSK 157/05, wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2005 r.; sygn. akt III SA 3483/03).
Sąd uznając wszystkie zarzuty skargi (zarówno te o charakterze procesowym jak i materialnym) za niezasadne, a jednoczenie nie znajdując innych uchybień prawa skutkujących potrzebą uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
ak

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI