I SA/Łd 455/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2023-09-19
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościelektrownia wiatrowanadpłatawartość rynkowawartość amortyzacyjnaśrodki trwałebudowleustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 rok, uznając, że przy braku tożsamości między środkami trwałymi a budowlą, podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa.

Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 rok dla elektrowni wiatrowych. Spółka argumentowała, że skoro elektrownia nie jest ujęta jako samodzielny środek trwały, a jedynie jej elementy, należy zastosować wartość rynkową. Organy podatkowe odmawiały, opierając się na wartości amortyzacyjnej. WSA w Łodzi uchylił decyzję, stwierdzając, że przy braku tożsamości między środkami trwałymi a budowlą, podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę V. sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 rok w kwocie ponad 1 miliona złotych. Spółka wnioskowała o stwierdzenie nadpłaty, argumentując, że elektrownia wiatrowa nie jest ujęta jako samodzielny środek trwały, od którego dokonywane są odpisy amortyzacyjne, a jedynie jej poszczególne elementy. W związku z tym, zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (u.p.o.l.), podstawę opodatkowania powinna stanowić wartość rynkowa elektrowni na dzień powstania obowiązku podatkowego. Organy podatkowe uznały, że skoro od elementów składających się na elektrownię wiatrową dokonywane są odpisy amortyzacyjne, podstawę opodatkowania stanowi wartość tych elementów zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., niezależnie od sposobu ich ewidencji jako środków trwałych. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, podzielając stanowisko spółki. Wskazał, że w orzecznictwie NSA jednolicie przyjmuje się, iż w sytuacji, gdy budowla nie stanowi odrębnego środka trwałego, od którego dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, lecz są nimi jej poszczególne elementy, podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa. Sąd podkreślił, że dla podatku od nieruchomości nie ma znaczenia sposób identyfikacji i ewidencjonowania środka trwałego dla potrzeb podatków dochodowych, a kluczowe jest ustalenie faktu amortyzacji lub jej braku. W przypadku braku tożsamości między budowlą a środkiem trwałym, od którego dokonywane są odpisy, podstawę opodatkowania powinna stanowić wartość rynkowa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa elektrowni, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego, zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w sytuacji braku tożsamości między budowlą (elektrownią wiatrową) a środkiem trwałym, od którego dokonywane są odpisy amortyzacyjne, należy zastosować art. 4 ust. 5 u.p.o.l., który przewiduje ustalenie podstawy opodatkowania w oparciu o wartość rynkową.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (19)

Główne

u.p.o.l. art. 4 § ust. 5

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Przepis ten ma zastosowanie, gdy od budowli lub ich części nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, a podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa.

Pomocnicze

u.p.o.l. art. 4 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

O.p. art. 72 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 73 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 75 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 75 § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 75 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

p.b. art. 2 § ust. 1 pkt 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 3 § pkt 1 i 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.i.e.w. art. 2 § pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145a § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2 i 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. § 2 § ust. 1 pkt 1 lit g

Argumenty

Skuteczne argumenty

Elektrownia wiatrowa nie jest ujęta jako samodzielny środek trwały, od którego dokonywane są odpisy amortyzacyjne, co uzasadnia zastosowanie wartości rynkowej jako podstawy opodatkowania. Brak tożsamości między środkami trwałymi a budowlą oznacza konieczność zastosowania art. 4 ust. 5 u.p.o.l. i ustalenia podstawy opodatkowania według wartości rynkowej. Organy podatkowe dokonały wybiórczej oceny materiału dowodowego i nie odniosły się do korzystnych dla podatnika argumentów i orzecznictwa.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe błędnie przyjęły, że skoro od elementów elektrowni wiatrowej dokonywane są odpisy amortyzacyjne, podstawę opodatkowania stanowi wartość tych elementów zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., niezależnie od sposobu ich ewidencji.

Godne uwagi sformułowania

w sytuacji gdy budowla nie stanowi odrębnego środka trwałego, od którego dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, lecz są nimi jej poszczególne elementy, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa nie ma znaczenia na gruncie podatku od nieruchomości sposób identyfikacji i ewidencjonowania środka trwałego dla potrzeb podatków dochodowych Kwestią prawnie doniosłą jest ustalenie faktu amortyzacji lub braku amortyzacji tej budowli. sformułowanie 'nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych', użyte w art. 4 ust. 5 u.p.o.l. dotyczy wszystkich przypadków, niezależnie od tego, z jakich przyczyn nie ma miejsca fakt dokonywania tych odpisów.

Skład orzekający

Agnieszka Krawczyk

przewodniczący

Paweł Janicki

członek

Tomasz Furmanek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości dla elektrowni wiatrowych oraz innych budowli, które nie są ujmowane jako samodzielne środki trwałe podlegające amortyzacji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2017 roku i specyfiki elektrowni wiatrowych, choć jego argumentacja może być szersza.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z nowymi technologiami (elektrownie wiatrowe) i interpretacją przepisów dotyczących podstawy opodatkowania, co jest istotne dla wielu podatników i praktyków prawa podatkowego.

Elektrownia wiatrowa a podatek od nieruchomości: kiedy liczy się wartość rynkowa, a nie amortyzacja?

Dane finansowe

WPS: 1 033 686 PLN

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 455/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-09-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-06-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Krawczyk /przewodniczący/
Paweł Janicki
Tomasz Furmanek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1785
art. 4 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 5
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Krawczyk, Sędziowie Sędzia NSA Paweł Janicki, Asesor WSA Tomasz Furmanek (spr.), Protokolant asystent sędziego Aneta Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 września 2023 roku sprawy ze skargi V. sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 3 kwietnia 2023 roku nr KO.400.569.2022 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim na rzecz V. sp. z o.o. z siedzibą w G. kwotę 21.154 (dwadzieścia jeden tysięcy sto pięćdziesiąt cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
I SA/Łd 455/23
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia 3 kwietnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Rusiec z dnia 8 listopada 2022 r. w sprawie odmowy "A." Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: spółka, skarżąca, podatnik) stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 r. w kwocie 1.033.686,00 zł,
W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że spółka w dniu 9 września 2022 r. złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty z tytułu podatku od nieruchomości za 2017 r. w kwocie 1.033.686,00 zł. We wniosku spółka podniosła, że biorąc pod uwagę brak możliwości zastosowania art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1785 ze zm. – dalej u.p.o.l.) ze względu na ujęcie części budowli elektrowni wiatrowej w ramach środków trwałych, których wartość początkowa odnosi się także do elementów niestanowiących przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, spółka powinna w celu określenia podstawy opodatkowania elektrowni określić podstawę opodatkowania na poziomie ich wartości rynkowej na dzień powstania obowiązku podatkowego, tj. na dzień 1 stycznia 2017 r., zgodnie z art. 4 ust. 5 u.p.o.l.. Z tego względu spółka opierając się na sporządzonej przez podmiot zewnętrzny "wycenie wartości rynkowej wybranych aktywów operacyjnych farmy wiatrowej R. (woj. łódzkie)" z dnia 12 sierpnia 2021 r. wskazała, iż wartość rynkowa elektrowni wiatrowej na dzień 1 stycznia 2017 r. wynosiła 31.933.673,80 zł. W konsekwencji, według spółki, nastąpiło zawyżenie podstawy opodatkowania budowli w 2017 r. o 51.684.272,51 zł oraz zawyżenie wysokości podatku od nieruchomości za 2017 r. o 1.033.686,00 zł.
Organ podatkowy I instancji, po przeanalizowaniu wniosku orzekł, że stanowisko spółki nie jest prawidłowe. Organ nie podzielił stanowiska spółki, sprowadzającego się do uznania, że nie można przyjąć, że na potrzeby ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, jako że te środki trwałe nie pokrywają się w stosunku jeden do jednego z częścią budowli, jaką jest elektrownia wiatrowa. Z punktu widzenia ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nie ma bowiem znaczenia w jakim stopniu środki trwałe pokrywają się z częścią budowli. Istotne jest natomiast, czy dokonywane są odpisy amortyzacyjne. Decyduje o tym jednoznaczne brzmienie art. 4 ust. 5 u.p.o.l., zgodnie z którym jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim powołując się art. 72 § 1 pkt 1 art. 73 § 1 pkt 1 art. 75 § 1 art. 75 § 2 art. 75 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r., poz. 2651 ze zm. – dalej O.p.) i art. 4 ust. 1 pkt 3 art. 4 ust. 5 u.p.o.l. przypomniało, że elektrownie wiatrowe nie figurują w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych spółki jako samodzielne (wyodrębnione) środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne. Ponadto w ewidencji środków trwałych, ujęto i amortyzowano zarówno części budowlane elektrowni wiatrowych (tj. fundament i wieżę), jak i różnego rodzaju urządzenia służące do wytwarzania energii elektrycznej z infrastrukturą towarzyszącą (środki trwałe o nazwie "[...]").
W ocenie Kolegium, bez znaczenia dla określenia podstawy opodatkowania pozostaje podnoszona przez spółkę okoliczność, że elektrownie wiatrowe nie figurują w tej ewidencji jako samodzielne (wyodrębnione) środki trwałe. Przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie są bowiem środki trwałe, ale budowle lub ich części w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Ustawa ta odsyła do przepisów o podatkach dochodowych dotyczących środków trwałych tylko w zakresie ustalania wartości początkowej .
Zdaniem organu odwoławczego nie ma zatem znaczenia na gruncie podatku od nieruchomości sposób identyfikacji i ewidencjonowania środka trwałego dla potrzeb podatków dochodowych. Zasadniczy z punktu widzenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. jest bowiem fakt dokonywania przez spółkę odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych, które łącznie składają się na przedmiot opodatkowania. Przepis art. 4 ust. 3 tej ustawy nie wymaga, aby budowla stanowiąca przedmiot opodatkowania, stanowiła zindywidualizowany, odrębny przedmiot opodatkowania.
W konsekwencji przyjęto, że prawidłowo organ podatkowy I instancji wskazał, że jeżeli spółka dokonuje od elementów składających się na elektrownie wiatrowe (części budowli) odpisów amortyzacyjnych, to podstawą opodatkowania będzie wartość tych elementów ustalona zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (wartość ta została podana przez spółkę we wniosku o stwierdzenie nadpłaty podatku).
Na decyzję SKO z dnia 3 kwietnia 2023 r. strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
1. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz. 290 ze zm.; dalej: p.b.) w zw. z art. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. poz. 961. w brzmieniu obowiązującym w 2017 r., dalej: u.i.e.w.) poprzez przyjęcie za podstawę opodatkowania elektrowni wiatrowych w stanie prawnym obowiązującym w 2017 r. ich wartości, stanowiących podstawę dokonywania odpisów amortyzacyjnych w danym roku, na którą składają się nie tylko elementy wymienione wprost w art. 2 pkt 1 i 2 u.i.e.w., i w konsekwencji rozszerzenie zakresu opodatkowania na te elementy elektrowni wiatrowych, które nie stanowiły w 2017 roku przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości;
b) art. 4 ust. 5 oraz art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 2 pkt 1 i 2 u.i.e.w. poprzez błędną wykładnię w zakresie, w jakim organ odwoławczy stwierdził w decyzji, że podstawą opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli w postaci elektrowni wiatrowej, jest jej wartość początkowa, o której mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., bez względu na fakt, że w ewidencji środków trwałych brak jest środka trwałego lub grupy środków trwałych odpowiadających dokładnie zakresowi opodatkowania elektrowni wiatrowych.
2. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 w związku z art. 124 O.p. poprzez brak przedstawienia uzasadnienia prawnego, przekonującego podatnika do prawidłowości rozstrzygnięcia. Uzasadnienie decyzji ogranicza się w zasadzie do odrzucenia z góry stanowiska podatnika i pominięciu wszystkich korzystnych dla podatnika okoliczności oraz stanowisk doktryny i orzecznictwa;
b) art. 120, art. 121 § 1, art. 122 i art. 124 w zw. art. 187 § 1 i art. 191 O.p. poprzez naruszenie podstawowych zasad prowadzenia postępowania, jakimi są zasady prawdy obiektywnej, legalizmu, przekonywania strony w postępowaniu podatkowym oraz zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, w szczególności poprzez: wybiórczą ocenę materiału dowodowego, brak dążenia do rzetelnego oraz obiektywnego rozpatrzenia wszystkich okoliczności sprawy; pominięcie przy wydawaniu decyzji utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych dot. opodatkowania elektrowni wiatrowych w 2017 r. , a w szczególności pominięcie wyroków WSA w Łodzi, wydanych w sprawie interpretacji indywidualnych wydanych w sprawie Spółki
c) art. 127 w zw. z art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p. poprzez brak ponownego rozpatrzenia sprawy, dokonania ponownej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz własnej oceny prawnej poszczególnych obiektów pod kątem przepisów prawa podatkowego, a w konsekwencji naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego;
d) art. 2a O.p. poprzez rozstrzygnięcie mogących wystąpić w sprawie wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego na niekorzyść podatnika;
Mając na uwadze powyższe naruszenia, wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim; zasądzenie kosztów postępowania, a w przypadku uchylenia zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim do wydania w określonym terminie decyzji, wskazując sposób rozstrzygnięcia sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje
Odnosząc się na wstępie do kwestii kognicji Sądu, należy wpierw przywołać art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021r. poz. 137), stosownie do którego sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Normatywnym potwierdzeniem sprawowania przez sądy administracyjne kontroli działalności administracji publicznej jest również art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 329; dalej p.p.s.a.), stanowiący ponadto, że sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie.
Zaznaczenia wymaga, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.).
W myśl art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę, uchyla decyzję administracyjną, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z kolei stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w przypadku wystąpienia przesłanek nieważności postępowania administracyjnego określonych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji w całości lub w części. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Natomiast w myśl art. 145a § 1 w przypadku, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub pkt 2, jeżeli jest to uzasadnione okolicznościami sprawy, sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie, chyba że rozstrzygnięcie pozostawiono uznaniu organu.
Dokonując kontroli zaskarżonego orzeczenia zgodnie z zakreślonymi powyżej regułami, Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do ustalenia podstawy opodatkowania elektrowni wiatrowych należących do skarżącej, w szczególności czy będzie ją stanowić wartość rynkowa ustalona przez spółkę na dzień 1 stycznia 2017 r., czy też wartość amortyzacyjna.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że powyższe zagadnienie było przedmiotem oceny Sądu w prawomocnym wyroku z dnia 14 października 2021 r. (sygn. akt I SA/Łd 492/21) w sprawie skargi spółki na interpretację indywidulaną, jednakże przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena skonkretyzowanego wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości.
Zgodnie z art. 72 § 1 O.p. za nadpłatę uważa się kwotę: (1) nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku; (2) podatku pobraną przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej; (3) zobowiązania zapłaconego przez płatnika lub inkasenta, jeżeli w decyzji, o której mowa w art. 30 § 4, określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej; (4) zobowiązania zapłaconego przez osobę trzecią lub spadkobiercę, jeżeli w decyzji o ich odpowiedzialności podatkowej lub decyzji ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego spadkodawcy określono je nienależnie lub w wysokości większej od należnej.
Mając na uwadze, zakreśloną powyżej, płaszczyznę sporu Sąd wskazuje, że w aktualnym orzecznictwie jednolicie już się przyjmuje, że w sytuacji gdy budowla nie stanowi odrębnego środka trwałego, od którego dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, lecz są nimi jej poszczególne elementy, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych, podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa, o której mowa w art. 4 ust. 5 u.p.o.l. (zob. m.in. wyroki NSA: z 15 stycznia 2020 r., II FSK 352/18; z 23 stycznia 2020 r., II FSK 353/18; z 31 stycznia 2020 r., II FSK 426/18; z 4 lutego 2020 r., II FSK 2584/19; z 12 lutego 2020 r., II FSK 796/18; z 6 marca 2020 r., II FSK 1259/18; z 3 marca 2021 r., III FSK 919/21; z 12 października 2021 r., III FSK 1755/21; z 11 maja 2022 r., III FSK 2061/21; z 11 października 2022 r., III FSK 968/21).
W rozpatrywanej sprawie WSA w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela zawartą tam argumentację, a ocenę prawną wyrażoną w powołanych orzeczeniach w pełni aprobuje, stąd też w dalszej części uzasadnienia będzie posługiwał się argumentacją zbieżną z tą, która została przedstawiona w tych wyrokach.
W rozpoznawanej sprawie kluczowe jest wskazanie sposobu rozumienia art. 4 ust. 1 pkt 3 oraz art. 4 ust. 5 u.p.o.l.
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4 - 6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. wynika, że podstawę opodatkowania dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, jednakże - jak wskazał w tym przepisie ustawodawca - "z zastrzeżeniem ust. 4 - 6" - co oznacza, że jednocześnie w tym przepisie art. 4 przewidział także inne sytuacje, gdy podstawy opodatkowania nie stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych. Zasada ustalania wartości, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych (art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.), doznaje zatem ograniczenia w jej stosowaniu w przypadkach wprost przewidzianych przez ustawodawcę określonych w ust. 4 - 6 art. 4 u.p.o.l.
W świetle przytoczonego art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w pierwszej kolejności ustawodawca rozstrzygnął sytuację, gdy budowle podlegają amortyzacji, jednocześnie jednak odsyła w tym przepisie do przypadków określonych w ust. 4 - 6 u.p.o.l., co świadczy, że ustawodawca dopasował (przewidział) ustalanie wartości podstawy opodatkowania do jeszcze innych sytuacji, jakie mogą wystąpić u podatnika w praktyce, a mianowicie: (-) gdy budowle są przedmiotem umowy leasingu i odpisów amortyzacyjnych (ust. 4), (-) gdy od budowli lub ich części nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych (ust. 5), (-) gdy budowle lub ich części zostały ulepszone lub zgodnie z przepisami o podatkach dochodowych nastąpiła aktualizacja wyceny środków (ust. 6). W związku z tym biorąc pod uwagę art. 4 ust. 5 u.p.o.l., jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego.
Z powyższego wynika więc, że ustawodawca podatkowy powiązał podstawę opodatkowania nie tylko z wartością przyjmowaną jako podstawa dokonywania odpisów amortyzacyjnych, ale nadto unormował m.in. także sytuację podatników, gdy od budowli lub ich części nie dokonują odpisów amortyzacyjnych (ust. 5). Wówczas podstawę opodatkowania stanowić będzie ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego. Określenie podstawy opodatkowania w przypadku niedokonywania odpisów amortyzacyjnych, prawodawca odniósł do wartości rynkowej, którą określa podatnik na dzień powstania obowiązku podatkowego. Warto w tym miejscu odnotować, że zgodnie z art. 4 ust. 7 u.p.o.l. zdanie pierwsze, jeżeli podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 oraz w ust. 5, lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy powoła biegłego, z zastrzeżeniem ust. 8, który ustali tę wartość.
W niniejszej sprawie elektrownie wiatrowe nie figurują w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych jako samodzielne (wyodrębnione) środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne. W stanie prawnym, który jest tu rozpatrywany przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości w przypadku elektrowni wiatrowych nie jest jedynie fundament oraz wieża (część budowlana), ale elektrownia wiatrowa rozumiana jako całość, na którą składają się wymienione składniki budowlane oraz tzw. elementy techniczne elektrowni wiatrowej, ale tylko te które zostały wymienione w ustawie.
Kwestia ta została przesądzona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z 22 października 2018 r., II FSK 2983/17 (publik. CBOSA). Zgodzić się należy z poglądem prezentowanym w orzecznictwie (zob. wyroki NSA: z 26 listopada 2019 r., II FSK 199/19; z 19 marca 2019 r., II FSK 2935/17; publik. CBOSA), że ewidencja środków trwałych sama w sobie nie decyduje o podstawie opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie są bowiem środki trwałe, ale budowle lub ich części w rozumieniu u.p.o.l.. Ustawa podatkowa zawiera odesłanie do przepisów o podatkach dochodowych dotyczących środków trwałych jedynie w zakresie ustalenia wartości początkowej. Nie ma wobec tego znaczenia, na gruncie podatku od nieruchomości, sposób identyfikacji i ewidencjonowania środka trwałego dla potrzeb podatków dochodowych. Tym samym za nieistotne należy uznać, że elektrownia wiatrowa nie stanowi jednego środka trwałego. Kwestią prawnie doniosłą jest ustalenie faktu amortyzacji lub braku amortyzacji tej budowli.
W ocenie WSA w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą należy podzielić pogląd wyrażony w wyroku NSA z 26 listopada 2019 r., sygn. akt II FSK 199/19, że sformułowanie "nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych", użyte w art. 4 ust. 5 u.p.o.l. dotyczy wszystkich przypadków, niezależnie od tego, z jakich przyczyn nie ma miejsca fakt dokonywania tych odpisów. Sytuacja opisana w tym przepisie może mieć miejsce również wtedy, gdy podatnik dokonuje odpisów amortyzacyjnych, ale brak jest tożsamości między środkami trwałymi stanowiącymi przedmiot opodatkowania w podatku dochodowym, od których "dokonuje się odpisów amortyzacyjnych" i budowlami opodatkowanymi podatkiem od nieruchomości. Należy bowiem podkreślić, że amortyzacji w podatku dochodowym podlegają środki trwałe obejmujące swym zakresem budowle, budynki, lokale, maszyny, urządzenia, środki transportu i inne przedmioty, natomiast spośród tych środków trwałych przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości na tle tej sprawy mogą być wyłącznie budowle.
Literalne odczytanie przepisu art. 4 ust. 5 u.o.p.l. prowadzi do wniosku, że jeżeli nie ma tożsamości pomiędzy budowlą lub jej częścią będącą przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości a środkiem trwałym, od którego dokonywane są odpisy amortyzacyjne, podstawę opodatkowania powinna stanowić wartość rynkowa. Powołany przepis nie przewiduje, a w konsekwencji przyjąć należy, że nie dopuszcza rekonstruowania wartości budowli lub ich części poprzez operacje rachunkowe uwzględniające wartość początkową środków trwałych w skład których wchodzą te budowle. W takiej sytuacji metodą prostszą, a przez to bardziej obiektywną, jest ustalenie wartości rynkowej budowli lub jej części.
Należy zauważyć, że analizowany problem prawny powstał na gruncie zmiany wprowadzonej przez ustawodawcę od 1 stycznia 2017 r., która w sposób odmienny od dotychczas obowiązującego unormowania określiła przedmiot opodatkowania w odniesieniu do elektrowni wiatrowych. Podatnicy, którzy dotychczas eksploatowali elektrownie wiatrowe, jako przedmiot opodatkowania traktowali części budowlane elektrowni wiatrowych. Zmiana definicji przedmiotu opodatkowania, w przypadku braku ustawowo określonego obowiązku, nie może oznaczać dla podatnika konieczności daleko idących, często niemożliwych modyfikacji istniejących zapisów w księgach podatkowych. Pogląd ten jest tym bardziej uzasadniony, że ustawa podatkowa wskazuje sposób ustalenia wartości początkowej przez odwołanie do wartości rynkowej.
Przyjęta w sprawie interpretacja czyni zasadnym zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez jego zastosowanie w sprawie i zarzut naruszenia art. 4 ust. 5 u.p.o.l. - poprzez jego niezastosowanie.
Jako zasadne należy również potraktować zarzuty dotyczące wybiórczej oceny materiału dowodowego. Trzeba zauważyć, że do wniosku o stwierdzenie nadpłaty strona załączyła wycenę wartości rynkowej wybranych aktywów operacyjnych farmy wiatrowej. Na skutek błędnej wykładni przepisów prawa materialnego dokument ten nie został wzięty pod uwagę i oceniony przez organy, co spowodowało naruszenia art. 187 § 1 O.p., a zarzut skargi w tym zakresie jest zasadny.
Nadto, w ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w przepisach O.p. W szczególności organ odwoławczy nie odniósł się do argumentacji przedstawionej w odwołaniu. Trzeba podkreślić, że przywołanie odmiennej linii orzeczniczej od tej prezentowanej przez organ I instancji było integralną częścią uzasadnienia odwołania. Nie może też umknąć uwadze Sądu, że sporne zagadnienie było przedmiotem trzykrotnego rozstrzygnięcia tutejszego sądu na gruncie postępowań dotyczących legalności zaskarżonych interpretacji. Co prawda - mimo faktu, że w konsekwencji powyższych rozstrzygnięć sądowych kolejna interpretacja nie została wydana (oświadczenie strony – s. 3 skargi) i nie zachodzi pomiędzy postępowaniami dotyczącymi legalności interpretacji, a postępowaniem w zakresie stwierdzenia nadpłaty tożsamość to nie można nie zauważyć, ze w wyroku z dnia 14 października 2021 r. Sąd w sposób nie budzący wątpliwości wskazał na błędny sposób rozumienia przez organ art. 4 ust. 1 pkt 3 i art. 4 ust. 5 u.p.o.l. Jednocześnie wyraził nadzieję, że Wójt Gminy Rusiec przychyli się do stanowiska judykatury.
Tymczasem zarzuty strony opierające się w dużej mierze na argumentacji Sądów przedstawionych w korzystnych dla wnioskodawcy wyrokach została zupełnie zignorowana przez organ. Organ ograniczył się do przytaczania stanowiska odmiennego wynikającego z orzeczeń w dużej mierze nieaktualnych pomijając jednocześnie zupełnie zarówno stanowisko sądu wyrażone w wyroku dotyczącym interpretacji jak i w najnowszym orzecznictwie.
Zauważając niedostatki konstrukcji uzasadniania Sąd jednocześnie stwierdza, że było to naruszanie przepisów postepowania nie mające wpływu na wynik sprawy szczególnie w światle wcześniej umówionych uchybień w zakresie wykładni przepisów prawa materialnego jak i braków w ocenie materiału dowodowego.
Z uwagi na powyższe ponownie rozpoznając sprawę organ oceni cały materiał dowodowy w świetle przedstawionej wykładni przepisów u.p.o.l.. oraz ugruntowanych poglądów orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Odnośnie żądania strony skarżącej dotyczącego wydania rozstrzygnięcia w trybu art. 145a § 1 p.p.s.a. Sąd podkreśla, że przedmiotowej sprawie podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji jest nie tylko naruszenie przepisów prawa materialnego, ale również naruszanie przepisów prawa procesowego, co powoduje wniosek strony w tym zakresie nie mógł zostać uwzględniony.
W tych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a uchylił zaskarżoną decyzję.
O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 i 4 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 pkt. 1 lit g rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1687).
AKE.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI