I SA/Bk 211/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2004-10-15
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od spadków i darowiznmasa spadkowawłasnośćdarowiznaewidencja gruntówpostępowanie podatkoweuchylenie decyzjikoszty postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej o umorzeniu postępowania w sprawie podatku od spadków i darowizn, uznając, że organy wadliwie ustaliły skład masy spadkowej, pomijając dowody dotyczące darowizny i podziału gospodarstwa rolnego.

Skarżący A. R. zakwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie podatku od spadków i darowizn. Organy uznały, że działki wchodzą w skład spadku po J. R. i ich wartość nie przekracza kwoty wolnej od podatku. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organy wadliwie ustaliły stan faktyczny, opierając się na zapisach w ewidencji gruntów i pomijając dowody dotyczące darowizny dokonanej przez spadkodawcę oraz podziału gospodarstwa rolnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku rozpoznał skargę A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia podatku od spadków i darowizn. Organy podatkowe uznały, że działki Nr [...] i [...] wchodzą w skład spadku po J. R., a ich wartość dla każdego ze spadkobierców nie przekracza kwoty wolnej od podatku, co uzasadniało umorzenie postępowania. Skarżący zarzucił, że działki te są jego własnością, nabyte w drodze darowizny od spadkodawcy, a wpisy w ewidencji gruntów nie odzwierciedlają stanu własności. Sąd uznał skargę za uzasadnioną, stwierdzając, że organy wadliwie ustaliły stan faktyczny, opierając się na zapisach w ewidencji gruntów i pomijając dowody z aktu notarialnego darowizny z 1960 r. oraz dowody dotyczące podziału gospodarstwa rolnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej, i zasądził zwrot kosztów postępowania. Dodatkowo, sąd zasugerował rozważenie zawieszenia postępowania w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 KPA, w związku z toczącym się postępowaniem sądowym w sprawie ustalenia własności działek.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zapisy w ewidencji gruntów nie mogą w sposób decydujący rozstrzygać o prawie własności działek, jeśli istnieją inne dowody, takie jak akt notarialny darowizny, które wskazują na inny stan własności.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe wadliwie oparły się wyłącznie na zapisach w ewidencji gruntów, pomijając dowód z aktu notarialnego darowizny z 1960 r. oraz dowody dotyczące podziału gospodarstwa rolnego, które wskazywały, że działki nie wchodziły w skład spadku po J. R., lecz były własnością skarżącego na mocy darowizny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

ord. pod. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Stan faktyczny sprawy powinien być ustalony z uwzględnieniem całości materiału dowodowego, a nie tylko części.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia przepisów proceduralnych lub prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pomocnicze

ord. pod. art. 208

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

ord. pod. art. 240

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

k.p.a. art. 97 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do zawieszenia postępowania.

u.p.s.d. art. 9 § 1

Ustawa o podatku od spadków i darowizn

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy wadliwie ustaliły, że w skład masy spadkowej wchodzą działki Nr [...] i [...], ponieważ są one własnością skarżącego na mocy darowizny od spadkodawcy. Wpisy w ewidencji gruntów nie odzwierciedlają stanu własności tych działek, a ich nadanie numerów nastąpiło po dokonaniu darowizny.

Godne uwagi sformułowania

Stanowisko organów, iż w skład masy spadkowej po J. R. wchodzą działki [...], [...] nie znajduje dostatecznego oparcia w przywołanych przez organy dowodach, nie uwzględnia też całości dowodów zebranych w sprawie. Zapisy w ewidencji gruntów [...] nie mogą w sposób decydujący rozstrzygać o prawie własności działek. Oparcie się w takiej sytuacji przez organy na zapisach w ewidencji gruntów i przyjęcie, iż działki [...] i [...] stanowią własność spadkodawcy J. R. jest nieuzasadnione. Do ustalenia stanu własności tych działek konieczne jest uwzględnienie rozporządzeń dokonanych aktem notarialnym [...].04.1960 r. [...] przez J. R. i dokonany w oparciu o te rozporządzenia podział gospodarstwa w 1962 r. przez nadanie numerów poszczególnym działkom.

Skład orzekający

Mieczysław Markowski

przewodniczący sprawozdawca

Janusz Lewkowicz

sędzia

Urszula Barbara Rymarska

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania stanu faktycznego w postępowaniu podatkowym, znaczenie dowodów z aktów notarialnych i ewidencji gruntów, a także możliwość zawieszenia postępowania podatkowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z darowizną i podziałem gospodarstwa rolnego oraz sporami o własność nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie stanu faktycznego i dowodów, a nie poleganie wyłącznie na dokumentach urzędowych, co może mieć znaczenie dla wielu podatników.

Ewidencja gruntów to nie wszystko: Sąd podkreśla wagę aktu darowizny w sprawie podatku od spadków.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bk 211/04 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2004-10-15
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-07-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Janusz Lewkowicz
Mieczysław Markowski /przewodniczący sprawozdawca/
Urszula Barbara Rymarska
Symbol z opisem
6114 Podatek od spadków i darowizn
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Podatek od spadków i darowizn
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), Sędziowie sędzia NSA Janusz Lewkowicz, asesor WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Anna Ziniewicz, po rozpoznaniu w dniu 15 października 2004 r. sprawy ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie ustalenia podatku od spadków i darowizn 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego A. R. kwotę 200,- (słownie: dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...].04.2004 r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej
w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. umarzającą postępowanie w sprawie ustalenia podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku po J. R. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż prawidłowe są ustalenia organu I instancji, który przyjął, iż działki Nr [...] i [...] wchodzą w skład spadku po J. R. Wskazują na to zebrane w toku postępowania dowody, a mianowicie postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia [...].04.2002 r. sygn. akt II Ns [...] stwierdzające nabycie spadku po J. R. na rzecz A. R., M. R., J. B. i T. S. po ¼ części na każdego z nich, zeznania spadkobierców, w których wskazano, iż przedmiotem spadku była działka o łącznej powierzchni 0,16 ha położona we wsi I. o wartości 5.000 zł, które znajdują potwierdzenie w wypisie z rejestru gruntów wydane przez Starostwo Powiatowe w B. oraz zawiadomienie o zmianie z dnia 26.08.2003 r. wydane przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w B. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17.01.2002 r. nie dotyczy kwestii własnościowych, odnosi się jedynie do zapisu w operacie ewidencji gruntów stwierdzającego stan władania gruntami jednakże potwierdzone w nim zostało stanowisko Wójta Gminy J. D. zawarte
w decyzji z dnia [...].12.1991 r., w której jako właścicieli działek [...] i [...] wpisano spadkobierców J. R.
W tej sytuacji organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji zasadnie uznał, iż przedmiotem spadku po J. R. są działki [...] i [...], a ponieważ wartość nabytego przez każdego ze spadkobierców spadku nie przekracza kwoty wolnej od podatku określonej w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn istniała podstawa do umorzenia postępowania zgodnie z art. 208 ordynacji podatkowej.
Końcowo organ stwierdził, iż obecnie toczy się przed Sądem Rejonowym
w B. postępowanie z wniosku Pani M. R. o stwierdzenie zasiedzenia przez J. R. działek [...] i [...], zaś postępowanie w sprawie zapisu w ewidencji gruntów tychże działek uległo w związku z postępowaniem sądowym zawieszeniu. W sytuacji rozstrzygnięcia kwestii własności przez Sąd Powszechny w sposób odmienny niż to wynika z wpisu do rejestru gruntów zaistnieje podstawa do wznowienia postępowania podatkowego stosownie do art. 240 ordynacji podatkowej.
W skardze na powyższą decyzję skarżący A. R. zarzucił, iż organ wadliwie ustalił, że w skład masy spadkowej wchodzą działki Nr [...] i [...], ponieważ po spadkodawcy J. R. nie pozostała żadna masa spadkowa. Przedmiotowe działki są własnością skarżącego, wydzielone zostały bowiem z części nabytej przez niego w drodze darowizny na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] kwietnia 1960 r. sporządzonego w b. Państwowym Biurze Notarialnym Repertorium A Nr [...], stąd też wpisy w ewidencji gruntów nie odzwierciedlają stanu własności tych działek. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko zawarte w decyzji i wniósł
o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należy uznać za uzasadnioną.
Stanowisko organów, iż w skład masy spadkowej po J. R. wchodzą działki [...], [...] nie znajduje dostatecznego oparcia w przywołanych przez organy dowodach, nie uwzględnia też całości dowodów zebranych w sprawie.
Postanowienie z dnia [...].10.2002 r. sygn. akt II Ns [...] Sądu Rejonowego
w B. rozstrzyga jedynie o ustaleniu spadkobierców po J. R. Zapisy w ewidencji gruntów, w której spadkobiercy ci zostali wpisani jako współwłaściciele przedmiotowych nie mogą w sposób decydujący rozstrzygać o prawie własności działek. Jak bowiem wykazuje skarżący przedmiotowe działki istotnie wchodziły w skład gospodarstwa rolnego J. R., jednakże gospodarstwo zostało przez niego rozdysponowane w formie darowizny aktem notarialnym z dnia [...].04.1960 r. Repertorium A Nr [...] sporządzonym w b. Państwowym Biurze Notarialnym w B. na rzecz członków jego rodziny w tym także skarżącego. Ponieważ w akcie tym granice darowanych działek wskazano w sposób opisowy numery tymże działkom zostały nadane przy podziale tego gospodarstwa w roku 1962 r. W decyzji z dnia [...].12.1991 Wójta Gminy J. D., której to decyzji brak jest w aktach sprawy, decyzji z dnia [...].06.2001 wydanej z upoważnienia Starosty B. uwzględniono tenże podział i przyjęto, iż działki [...] i [...] wydzielone zostały z gruntów gospodarstwa J. R. a nie z działki [...], która także powstała w wyniku podziału tego gospodarstwa. Taki stan zapisów w ewidencji gruntów jest kwestionowany przez skarżącego, a wszczęte z wniosku A. R. postępowanie w sprawie zmiany zapisu w ewidencji gruntów dotyczących przedmiotowych działek jest zawieszone postanowieniem Starosty Powiatowego w B. z dnia [...].03.2004 r. z uwagi na toczące się postępowanie sądowe w sprawie własności działek [...] i [...].
Oparcie się w takiej sytuacji przez organy na zapisach w ewidencji gruntów
i przyjęcie, iż działki [...] i [...] stanowią własność spadkodawcy J. R. jest nieuzasadnione. Do ustalenia stanu własności tych działek konieczne jest uwzględnienie rozporządzeń dokonanych aktem notarialnym [...].04.1960 r. Repertorium A Nr [...] przez J. R. i dokonany w oparciu o te rozporządzenia podział gospodarstwa w 1962 r. przez nadanie numerów poszczególnych działkom. Nieuwzględnienie tych okoliczności mimo, ż wynikają one z zebranych w sprawie dowodów daje podstawę do przyjęcia, iż stan faktyczny sprawy został ustalony z pominięciem części materiału dowodowego a to stanowi o naruszeniu art. 191 ordynacji podatkowej. Ponieważ o rozstrzygnięciu w sprawie decyduje prawidłowo ustalony stan faktyczny, a ten jak wykazano powyżej został ustalony z pominięciem dowodu z aktu notarialnego z 1960 r. oraz dowodów o podziale geodezyjnym gospodarstwa rolnego spadkodawcy, Sąd orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20.09.2002 r. Nr 153, poz. 1270), jednocześnie orzekając o zwrocie kosztów w myśl art. 200 powyższej ustawy.
Końcowo należy dodać, iż w sytuacji gdy toczy się postępowanie przed sądem powszechnym w sprawie ustalenia własności przedmiotowych działek organ winien rozważyć czy może to mieć wpływ na wynik postępowania i czy w związku z tym istnieje podstawa do zawieszenia postępowania w oparciu o art. 97 § 1 ust. 4 kpa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI