I SA/Łd 375/25

I SA/Łd 375/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-09-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-07-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Gortych-Ratajczyk
Bożena Kasprzak /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Cisowska-Sakrajda
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 306ia, art. 293 par 3 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Ewa Cisowska - Sakrajda, Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 września 2025 r. sprawy ze skargi K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (poprzednio K1.S.A.) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 12 maja 2025 r. nr 1001-IOV-2.4103.24.2025.3.U14.WT w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę.
Uzasadnienie
K. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (przed przekształceniem K. Spółka Akcyjna z/s w W., dalej "spółka", "skarżąca") wniosła do sądu administracyjnego skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 12 maja 2025 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia.
Z akt sprawy wynika, że spółka 21 lutego 2025 r. złożyła do Naczelnika Urzędu Skarbowego Łódź - Widzew wniosek o wydanie zaświadczenia (ZAS - KP) w trybie art. 306ia ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 111, dalej "O.p.") potwierdzającego, że kontrahent strony, tj. B. B. Ż. [...] B. 12c (NIP: [...]) złożył deklaracje VAT- 7 za okres od 1.10.2024 do 31.12.2024 r., ujął w złożonej deklaracji oraz innym dokumencie (JPK_VAT) zdarzenia objęte załączoną do wniosku fakturą VAT nr [...] z 31.10.2024 r. wystawioną przez K. ul. [...], [...] W. (NIP: [...]) oraz zalega lub nie w podatkach wynikających z deklaracji lub innego dokumentu.
Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź – Widzew 27 lutego 2025 r. wydał zaświadczenie numer 1014-SOB-1.4050.3.2025 potwierdzające, że kontrahent wnioskodawcy, na dzień wydania zaświadczenia, złożył deklarację (VAT – 7 za okres od 1.10.2024 r. do 31.12.2024 r.) i nie zalega w podatkach wynikających z deklaracji lub innego dokumentu, składanych na podstawie przepisów ustaw podatkowych za ww. okres.
Natomiast postanowieniem z 27 lutego 2025 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź – Widzew odmówił wydania zaświadczenia ZAS - KP w części dotyczącej wskazania, czy kontrahent Wnioskodawcy ujął w złożonej deklaracji oraz innym dokumencie (JPK_VAT) zdarzenie objęte fakturą VAT numer [...] z 31.10.2024 r., argumentując że z mocy art. 293 § 3 pkt 2 O. p. § 1 i 2 nie stosuje się do udostępnienia kontrahentowi podatnika prowadzącego działalność gospodarczą informacji o nieujęciu lub ujęciu przez podatnika w złożonej deklaracji lub złożonym innym dokumencie zdarzeń, do których ujęcia nie był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych. W tym aspekcie organ stwierdził, że z mocy art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 361) w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Spółka nie zgodziła się z rozstrzygnięciem organu I instancji i zarzucając organowi naruszenie art. 293 § 3 w zw. z art. 306ia w zw. z art. 306c O.p. poprzez jego niezastosowanie i wniosła o uchylenie postanowienia z 27 lutego 2025 r. oraz podjęcie na zasadzie art. 25 ust. 1 pkt 17 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej czynności nadzorczych mających na celu jednolite stosowanie art. 293 § 3 w zw. z art. 306ia O.p. w skali kraju oraz odmowy stosowania przepisu o oczywistej treści w zakresie wydawania zaświadczeń ZAS-KP.
W wyniku rozpatrzenia wniesionego zażalenia postanowieniem z 12 maja 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ wskazał, że kwestią sporną w sprawie jest odmowa wydania zaświadczenia w zakresie informacji, o których mowa w art. 293 § 3 pkt 2 O.p.
Organ wyjaśnił, że art. 293 § 3 O.p. wyłącza obowiązek zachowania tajemnicy skarbowej stanowiąc, że przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do udostępnienia kontrahentowi podatnika prowadzącego działalność gospodarczą informacji o niezłożeniu lub złożeniu przez podatnika deklaracji lub innego dokumentu, do których złożenia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych, nieujęciu lub ujęciu przez podatnika w złożonej deklaracji lub złożonym innym dokumencie zdarzeń, do których ujęcia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych, zaleganiu lub niezaleganiu przez podatnika w podatkach wynikających z deklaracji lub innego dokumentu składanych na podstawie przepisów ustaw podatkowych.
Organ drugiej instancji podkreślił, że w sprawie nie budzi wątpliwości, że okoliczności związane z transakcją udokumentowaną fakturą VAT numer [...] z 31.10.2024 r., podobnie jak informacja o tym, czy faktura ta została uwzględniona w rozliczeniu podatkowym B. B. Ż. [...] B. 12c są objęte tajemnicą skarbową, rozumianą zgodnie z art. 293 § 1 O.p. Organ wyjaśnił, że obowiązek ochrony tego rodzaju danych, jako tajemnicy skarbowej, nie ma charakteru bezwzględnego, bowiem wyłącza go między innymi przepis art. 293 § 3 O.p. lecz wyłącznie w sytuacji kumulatywnego spełnienia przesłanek w tej regulacji wskazanych. Natomiast art. 293 § 3 pkt 2 O.p. stanowi, że przepisów § 1 i 2 nie stosuje się do udostępnienia kontrahentowi podatnika prowadzącego działalność gospodarczą informacji o nieujęciu lub ujęciu przez podatnika w złożonej deklaracji lub złożonym innym dokumencie zdarzeń, do których ujęcia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych.
Wykładnia przytoczonego wyżej przepisu prowadzi do wniosku, że wyłączenie stosowania rygorów ochrony tajemnicy skarbowej, w odniesieniu do konkretnego podmiotu, zachodzi wówczas, gdy z żądaniem uzyskania zaświadczenia zawierającego taką informację występuje kontrahent podatnika prowadzącego działalność gospodarczą (przedsiębiorcy), a informacje te odnoszą się do zdarzeń, które podatnik był zobowiązany ująć na podstawie przepisów ustaw podatkowych.
Organ wyjaśnił, że w sprawie nie budzi wątpliwości, iż wnioskująca o wydanie zaświadczenia Spółka była kontrahentem B., co wywiedzione zostało wprost z faktu bycia stroną transakcji udokumentowanej ww. fakturą VAT z 31.10.2024 r. Wobec powyższego, zgodnie z treścią art. 306ia O.p. K. S.A. mogła wystąpić o wydanie zaświadczenia o swoim kontrahencie. Organ wskazał, że bezpośrednią przyczyną odmowy wydania wnioskowanego przez podatnika zaświadczenia, w części dotyczącej ujęcia w złożonej deklaracji oraz innym dokumencie zdarzeń objętych fakturą VAT numer [...] z 31.10.2024 r. nie było kwestionowanie statusu podmiotu uprawnionego do uzyskania tego rodzaju danych w oparciu o status kontrahenta, lecz wynikający z przepisów prawa, tj. ustawy o podatku od towarów i usług, brak obowiązku ich ujawnienia. Odwołując się do treści art. 86 ust. 1 z zastrzeżeniami wynikającymi z art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i ust. 19 oraz art. 124 ustawy o podatku od towarów i usług organ wyjaśnił, że w świetle powołanych przepisów podatnik nie jest bezwzględnie zobligowany do ujmowania w swoich rozliczeniach każdej faktury zakupowej, a także pomniejszania swojego podatku należnego o wynikający z niej podatek naliczony. A zatem możliwość odliczenia podatku naliczonego jest uprawnieniem podatnika, nie zaś jego obowiązkiem. W tym kontekście organ DIAS w Łodzi podzielił stanowisko organu I instancji, który odmówił stronie wydania wnioskowanego zaświadczenia o treści wynikającej z art. 293 § 3 pkt 2 O.p., ponieważ jej kontrahent nie miał prawnego obowiązku ujęcia w księgach rachunkowych, w tym ewidencji zakupów objętych dokumentem elektronicznym JPK VAT zdarzeń gospodarczych opisanych fakturą VAT numer F[...] z 31.10.2024 r.
Organ podkreślił, że przepisy pozwalające na uchylenie tajemnicy skarbowej zawsze należy interpretować rygorystycznie, a zatem brak było w rozpoznawanej sprawie możliwości uwzględnienia wniesionego przez stronę zażalenia.
W skardze do sądu administracyjnego spółka zarzuciła naruszenie prawa materialnego, tj. art. 293 § 3 w zw. z art. 306ia w zw. z art. 306c ustawy Ordynacja podatkowa, które miało wpływ na wynik sprawy poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że dane ujawnione przez kontrahenta podatnika w pliku JPK VAT objęte są bezwzględną tajemnicą skarbową, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisu winna stwierdzać, że w przypadku żądania wydania zaświadczenia ZAS-KP tajemnica ta w stosunku do wnioskodawcy jest wyłączona. Wskazując na powyższe zarzuty, strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga jest niezasadna.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego aktu, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Należy również podkreślić, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy organ podatkowy zasadnie odmówił skarżącej spółce, z uwagi na tajemnicę skarbową, udzielenia informacji w formie zaświadczenia, o którym mowa w art. 306ia Ordynacji podatkowej, potwierdzającego ujęcie, bądź nie, przez kontrahenta strony, tj. B. B. Ż. [...] B.12c w złożonej deklaracji oraz JPK VAT zdarzeń objętych fakturą ww. VAT z 31 października 2024 r. wystawioną przez K. S.A. z/s w W..
W ocenie Sądu za prawidłowe w tym zakresie należy uznać stanowisko Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi, który zaskarżonym postanowieniem utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji odmawiające skarżącej spółce udzielenia wnioskowanych informacji poprzez wydanie stosownego zaświadczenia, gdyż żądanie strony wykraczało poza zakres przepisu art. 293 § 3 Ordynacji podatkowej, wyłączającego stosowanie wobec kontrahenta tajemnicy skarbowej.
Zakreślając ramy prawne rozpoznawanej sprawy Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 306ia O.p. organ podatkowy, na wniosek kontrahenta podatnika prowadzącego działalność gospodarczą, wydaje zaświadczenie w zakresie informacji, o których mowa w art. 293 § 3. W przypadku gdy wniosek dotyczy deklaracji lub innego dokumentu, których termin złożenia nie upłynął, a podatnik nie złożył takiej deklaracji lub innego dokumentu, organ podatkowy odmawia wydania zaświadczenia.
Natomiast w myśl art. 293 O.p., indywidualne dane zawarte w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników, płatników lub inkasentów objęte są tajemnicą skarbową (§ 1). Przepis § 1 stosuje się również do danych zawartych w: informacjach podatkowych przekazywanych organom podatkowym przez podmioty inne niż wymienione w § 1; aktach dokumentujących czynności sprawdzające; aktach postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej oraz aktach postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe; dokumentacji rachunkowej organu podatkowego; informacjach uzyskanych przez organy Krajowej Administracji Skarbowej z banków oraz z innych źródeł niż wymienione w § 1 lub w pkt 1; informacjach uzyskanych w toku postępowania w sprawie zawarcia porozumień, o których mowa w dziale IIa; aktach dokumentujących kontrolę, o której mowa w rozdziale 9 działu III ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami; informacjach o wynikach analizy ryzyka, o której mowa w art. 119zn § 1, oraz innych informacjach i dokumentach, o których mowa w dziale IIIB; informacjach i dokumentach, o których mowa w dziale III w rozdziale 11a; aktach postępowania w sprawie wydania opinii zabezpieczającej oraz aktach postępowania określonego w dziale IIIA w rozdziale 5.
Z kolei zgodnie z art. 293 § 3 O.p., powyższych przepisów nie stosuje się do udostępnienia kontrahentowi podatnika prowadzącego działalność gospodarczą informacji o:
1) niezłożeniu lub złożeniu przez podatnika deklaracji lub innego dokumentu, do których złożenia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych;
2) nieujęciu lub ujęciu przez podatnika w złożonej deklaracji lub złożonym innym dokumencie zdarzeń, do których ujęcia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych;
3) zaleganiu lub niezaleganiu przez podatnika w podatkach wynikających z deklaracji lub innego dokumentu składanych na podstawie przepisów ustaw podatkowych.
Z przytoczonych regulacji w pierwszej kolejności wynika więc, że informacje objęte tajemnicą skarbową, we wskazanym powyżej zakresie, mogą być ujawniane tylko kontrahentowi podatnika. W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, co słusznie podkreślił organ w zaskarżonym postanowieniu, że skarżąca była kontrahentem firmy B., co wynika wprost z dołączonej do wniosku o wydanie zaświadczenia ZAS-KP faktury z 31 października 2024 r. wystawionej przez K.S.A. z/s w W., dokumentującej zawartą między stronami transakcję.
Ponadto należy wskazać, że z przytoczonego wyżej art. 293 § 3 O.p. wprost wynika również, iż znajduje on zastosowanie wyłącznie do deklaracji lub innego dokumentu składanego przez podatnika do których ujęcia był obowiązany na podstawie przepisów ustaw podatkowych. Natomiast w stanie faktycznym niniejszej sprawy organ trafnie ocenił, że żądanie skarżącej sformułowane we wniosku o wydanie zaświadczenia nie dotyczy takiego przypadku.
W myśl art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonania czynności opodatkowanych podatnikowi, o którym mowa w art. 15 tej ustawy (z zastrzeżeniem wymienionych w tym przepisie i nie mających znaczenia dla sprawy wyjątków), przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Należy zatem podkreślić, że odliczenie podatku naliczonego od podatku należnego w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych pozostaje uprawnieniem, nie zaś obowiązkiem podatnika.
Skoro zatem w sprawie nie budzi wątpliwości, iż kontrahent skarżącej nie miał obowiązku lecz możliwość ujęcia ww. faktury VAT z 31 października 2024 r. w swoich rozliczeniach podatkowych, to w konsekwencji Sąd w całości podzielił stanowisko organu wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, że informacje, o których udostępnienie wnioskowała strona pozostawały poza zakresem art. 293 § 3 O.p., który stanowi wyjątek od przepisów dotyczących tajemnicy skarbowej.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi dotyczących wyłączenia tajemnicy skarbowej w sytuacji żądania przez podatnika wydania zaświadczenia ZAS-KP Sąd jeszcze raz podkreśla, że konstrukcja przepisu art. 293 § 3 w zw. z § 1 i 2 O.p. wskazuje, że generalną zasadą jest objęcie indywidualnych danych zawartych w deklaracji oraz innych dokumentach składanych przez podatników i pozyskanych przez organy z wymienionych źródeł, tajemnicą skarbową. Możliwość udostępnienia informacji, o których mowa w § 3 ma więc charakter wyjątkowy. Przyjąć zatem należy, że sprzeczne z zasadami wykładni przepisów prawa byłoby interpretowanie zakresu § 3 w sposób rozszerzający, a więc w sposób, którego oczekuje strona w rozpoznawanej sprawie.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a należało orzec jak w sentencji.
Ake.