I SA/Łd 256/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2025-07-01
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od nieruchomościumorzenie zaległościupadłośćsyndyk masy upadłościważny interes podatnikainteres publicznypomoc de minimispostępowanie upadłościowekoszty postępowania upadłościowego

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę syndyka masy upadłości na decyzję odmawiającą umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości, uznając brak podstaw do zastosowania ulgi mimo trudnej sytuacji finansowej spółki.

Syndyk masy upadłości A. S.A. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Łasku odmawiającą umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości w kwocie ponad 324 tys. zł. Skarżący argumentował trudną sytuacją finansową spółki i potrzebą przetrwania do kolejnego sezonu produkcyjnego. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów, że mimo ogłoszonej upadłości i trudności finansowych, spółka posiadała wystarczający majątek, a jej sytuacja ekonomiczna nie uzasadniała zastosowania ulgi podatkowej w postaci umorzenia zaległości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę Syndyka Masy upadłości A. S.A. w upadłości na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Łasku odmawiającą umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za okres od czerwca 2023 r. do sierpnia 2024 r. w kwocie 324 388,00 zł. Syndyk wnosił o umorzenie, wskazując na trudną sytuację finansową spółki i potrzebę przetrwania do kolejnego sezonu produkcyjnego. Organy administracji obu instancji odmówiły umorzenia, uznając, że sytuacja finansowa spółki, mimo ogłoszonej upadłości, nie uzasadnia zastosowania ulgi podatkowej w postaci umorzenia zaległości, zwłaszcza w kontekście posiadanego przez spółkę majątku i środków pieniężnych. Sąd administracyjny, kontrolując legalność zaskarżonych decyzji, podzielił stanowisko organów. Stwierdził, że organy prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a ustalony stan faktyczny nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego. Sąd podkreślił, że instytucja umorzenia zaległości podatkowych ma charakter uznaniowy, a przesłanki "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego" nie zostały w tym przypadku spełnione. Mimo ogłoszonej upadłości, spółka posiadała znaczący majątek, a jej sytuacja ekonomiczna nie była na tyle nadzwyczajna, aby uzasadniać umorzenie zaległości. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na specyfikę zobowiązań podatkowych powstałych po ogłoszeniu upadłości, które mają pierwszeństwo w zaspokojeniu jako koszty postępowania upadłościowego. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, sytuacja finansowa spółki, mimo ogłoszonej upadłości, nie została uznana za na tyle nadzwyczajną i trudną, aby uzasadniać umorzenie zaległości podatkowej, zwłaszcza w kontekście posiadanego majątku.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organów, że spółka posiadała wystarczający majątek, a jej sytuacja ekonomiczna nie spełniała przesłanek "ważnego interesu podatnika" ani "interesu publicznego" dla umorzenia zaległości podatkowej. Podkreślono uznaniowy charakter decyzji i brak obowiązku umorzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

O.p. art. 67a § § 1 pkt 3

Ordynacja podatkowa

Umorzenie zaległości podatkowych, odsetek lub opłat prolongacyjnych jest możliwe w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, ale ma charakter uznaniowy.

O.p. art. 67b § § 1 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Ulgi w spłacie zobowiązań podatkowych dla przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą mogą stanowić pomoc de minimis, podlegającą szczególnym zasadom.

Pomocnicze

O.p. art. 207

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 53

Ordynacja podatkowa

KPA art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

KPA art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

KPA art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

KPA art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo upadłościowe art. 230 § ust. 1

Podatki i inne daniny publiczne związane z likwidacją masy upadłości są zaliczone do kosztów postępowania upadłościowego.

Prawo upadłościowe art. 343

Koszty postępowania upadłościowego zaspokaja się w pierwszej kolejności z funduszy masy upadłości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy prawidłowo oceniły, że sytuacja finansowa spółki nie uzasadnia umorzenia zaległości podatkowych. Spółka posiadała wystarczający majątek, a jej sytuacja ekonomiczna nie była na tyle nadzwyczajna, aby spełnić przesłanki "ważnego interesu podatnika" czy "interesu publicznego". Zaległości podatkowe powstałe po ogłoszeniu upadłości mają charakter kosztów postępowania upadłościowego i podlegają odrębnym zasadom zaspokojenia. Instytucja umorzenia ma charakter uznaniowy, a organy nie miały obowiązku uwzględnienia wniosku.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów KPA dotyczących zbierania i rozpatrywania materiału dowodowego. Zarzut błędnej wykładni art. 67a § 1 pkt 3 w zw. z art. 67b § 1 pkt 2 O.p. poprzez błędną interpretację przesłanek "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego".

Godne uwagi sformułowania

"Sytuacja ekonomiczna podatnika nie kwalifikuje się do uznania, że wystąpił ważny interes Spółki w udzieleniu wnioskowanej ulgi." "Umorzenie zaległości podatkowych nie może być powszechnie stosowanym środkiem prowadzącym do zwolnienia z długu podatkowego." "Instytucja umorzenia należności... ma charakter uznaniowy w sensie dopuszczalności wyboru konsekwencji prawnych sytuacji opisanych w hipotezie normy prawnej." "Koszty postępowania upadłościowego... mają pierwszeństwo w zaspokajaniu przed innymi zobowiązaniami masy upadłości."

Skład orzekający

Agnieszka Gortych-Ratajczyk

sprawozdawca

Ewa Cisowska-Sakrajda

przewodniczący

Joanna Grzegorczyk-Drozda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek umorzenia zaległości podatkowych (ważny interes podatnika, interes publiczny) w kontekście spółki w upadłości, a także kolejność zaspokajania zobowiązań w postępowaniu upadłościowym."

Ograniczenia: Decyzja ma charakter uznaniowy, co ogranicza jej zastosowanie jako ścisłego precedensu. Dotyczy specyficznej sytuacji spółki w upadłości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia umarzania długów podatkowych w kontekście upadłości firmy, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników. Pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów Ordynacji Podatkowej i Prawa Upadłościowego.

Czy upadła firma może liczyć na umorzenie podatków? Sąd wyjaśnia granice "ważnego interesu".

Dane finansowe

WPS: 324 388 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 256/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-07-01
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-05-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agnieszka Gortych-Ratajczyk /sprawozdawca/
Ewa Cisowska-Sakrajda /przewodniczący/
Joanna Grzegorczyk-Drozda
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 67a par. 1 pkt 3, art. 67b par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Cisowska - Sakrajda Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda Asesor WSA Agnieszka Gortych-Ratajczyk (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Syndyka Masy upadłości A. S.A. w upadłości z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Sieradzu z dnia 28 lutego 2025 r. nr SKO.4100.197.24 w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za okres od czerwca 2023 roku do sierpnia 2024 roku oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 28 lutego 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu, po rozpatrzeniu odwołania Syndyka masy upadłości A. S.A. w upadłości z siedzibą w Ł., od decyzji Burmistrza Łasku z dnia 27 listopada 2024 r. odmawiającej umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za okres od czerwca 2023 roku do sierpnia 2024 roku, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Z ustalonego na potrzeby sprawy stanu faktycznego wynika, że wnioskiem z dnia 26 sierpnia 2024 r. Syndyk masy upadłości A. S.A. w upadłości, zwróciła się do Burmistrza Łasku o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości za okres od czerwca 2023 roku do sierpnia 2024 roku w kwocie 324.388,00 zł. Jako argument do zastosowania ulgi podatkowej strona wskazała, że firma znajduje się w trudnej sytuacji finansowej. Czasowe zwolnienie z obciążenia podatkiem od nieruchomości dałoby szansę na przetrwanie do następnego sezonu zwiększonej produkcji od września bieżącego roku.
Decyzją z dnia 27 listopada 2024 r. Burmistrz Łasku, na podstawie m.in. art. 207, art. 67a § 1 pkt 3, art. 67b § 1 pkt 2 oraz art. 53 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2025 r., poz. 111) dalej: O.p., odmówił stronie umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości. Organ, dokonując analizy sytuacji ekonomicznej firmy wskazał, że sytuacja finansowa przedsiębiorstwa nie uzasadnia zastosowania najdalej idącej ulgi, jaką jest umorzenie zaległości podatkowych.
W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik Spółki zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 67a § 1 pkt 3 w zw. z art. 67b § 1 pkt 2 O.p., poprzez błędną wykładnię przesłanki "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego" co doprowadziło do błędnego ustalenia, że brak było podstaw do umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości, a także niewłaściwą ocenę przedłożonego do wniosku materiału dowodowego, prowadzącą do niesłusznego oceny, że w sprawie nie występuje ważny interes podatnika lub interes publiczny.
Przywołaną na wstępie decyzją z dnia 28 lutego 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu podzielając ustalenia i wyprowadzoną na ich podstawie ocenę organu pierwszej instancji, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji z dnia 27 listopada 2024 r.
Wskazując na brzmienie przepisów art. 67a § 1 pkt 3 w zw. z art. 67b § 1 pkt 2 O.p. oraz stanowisko judykatury organ odwoławczy wyjaśnił jak rozumieć pojęcia "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego". Dodał, że konkretyzacja tych pojęć powinna być dokonywana na tle stanu faktycznego indywidualnej sprawy. Interes podatnika musi być na tyle istotny, aby jego pominięcie powodowało dla tego podatnika wyraźnie dostrzegalne, negatywne skutki. Ponadto pojęcia "ważnego interesu podatnika" nie można ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości podatkowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną, aczkolwiek trudną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość jego dochodów oraz wydatków, możliwości zarobkowania i perspektywy spłaty zaległości wiążące się z wiekiem i stanem zdrowia podatnika. Także "interes publiczny" powinien być oceniany wielopłaszczyznowo, nie tylko z punktu widzenia fiskalnego interesu Państwa, ale także z uwzględnieniem następstw odmowy udzielenia ulgi zarówno w sferze życia społecznego, jak i indywidualnego.
Organ ustalił, że jak wynika z akt sprawy Spółka od 2001 r. jest wpisana do rejestru przedsiębiorców. Wysokość kapitału zakładowego Spółki wynosi 1 163 300,00 zł i dzieli się na 11633 akcji imiennych o wartości nominalnej 100,00 zł każda. Przedmiotem działalności Spółki jest produkcja bielizny, sprzedaż hurtowa odzieży i obuwia oraz sprzedaż detaliczna odzieży prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach. Postanowieniem z dnia 7 listopada 2022 r., Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi ogłosił upadłość A. S.A. Spółka była właścicielem zabudowanej nieruchomości gruntowej o łącznej powierzchni 23 088,00 m², położonej w Ł.. Spółka posiadała ruchomości stanowiące maszyny i urządzenia stanowiące wyposażenie hal produkcyjnych i magazynowych oraz wyposażenie biur tj.; maszyny i urządzenia, samochody osobowe i dostawcze, środki trwałe niskocenne, urządzenia IT, zapasy magazynowe (materiały i wyroby gotowe).
W dniu 30 września 2024 r. aktem notarialnym ww. nieruchomość wraz z ruchomościami została sprzedana za cenę 5.205.000,00 zł. Wymieniona cena przedmiotu umowy sprzedaży została w całości zapłacona przez spółkę - nabywcę, na konto wskazane przez syndyka masy upadłości.
Sprawozdanie syndyka nr 12 za okres od 1 września 2024 r. do 31 października 2024r. złożone do Sądu Rejonowego dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi, XIV Wydział Gospodarczy ds. Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych przedstawia następujące wartości:
1. Raport ze zmian w stanie i składzie masy upadłości:
- spis ruchomości: 1 289 611,70 zł;
- spis nieruchomości: 11 748 163,00 zł;
- spis środków pieniężnych: 23 330,88 EUR; 470 186,17 zł;
- spis przysługujących upadłemu praw majątkowych: 325 596,72 zł;
- spis należności: 442 516,64 zł.
2. Raport z wpływów i wydatki syndyka:
- wydatki w okresie sprawozdawczym: 782 568,54 zł;
- wpływy w okresie sprawozdawczym: 5 464 606,68.
Syndyk kontynuowała do dnia sprzedaży przedsiębiorstwa, tj. do dnia 30 września 2024 r. umowy najmu zawarte przed ogłoszeniem upadłości oraz zawarte przez syndyka w toku postępowania.
W związku ze zgłoszeniem w poprzednim okresie sprawozdawczym szkody dotyczącej zalania pomieszczeń w wyniku gwałtownych deszczy, ubezpieczyciel dokonał wyceny poniesionych strat, a następnie w dniu 18 września 2024 r. przekazał na rachunek bankowy masy upadłości środki w kwocie 9 371,22 zł.
W dniu 30 października 2024 r. syndyk wypłaciła odprawy pracownikom w łącznej kwocie 629 756,94 zł.
W opisywanym okresie sprawozdawczym zakończyły się dwie umowy zlecenia. Z pozostałymi pracownikami umowy są kontynuowane. Na dzień 31 października 2024 r. stan pracowników wynosił 2 osoby.
Syndyk sporządziła pierwszą uzupełniającą listę wierzytelności, która zawiera dwóch wierzycieli, a uznane wierzytelności wynoszą 49 513,30 zł.
Nieuregulowane zobowiązania powstałe po ogłoszeniu upadłości do dnia 30 września 2024 r.: Zakład Ubezpieczeń Społecznych: 608 095,02 zł oraz podatek od nieruchomości: 346 971,00 zł.
Organ dodał, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie wskazuje również, że podatnik objęty był sukcesywnym wsparciem ze strony Gminy w latach: 2009, 2010, 2013 - 2018 i 2020 poprzez udzieloną pomoc w postaci ulg podatkowych.
W ocenie Kolegium, w zaskarżonej decyzji organ dokonał prawidłowej analizy która wskazuje co prawda na trudną sytuację Spółki, jednak nie sposób było dopatrzyć się podstaw do zastosowania ulgi w spłacie zaległości podatkowych w tych ustaleniach faktycznych, z których wynikało, że podatnik posiada środki trwałe oraz środki pieniężne. Kolegium podziela pogląd organu pierwszej instancji, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego". Organ wydał decyzje po wnikliwej analizie okoliczności faktycznych. Sytuację ekonomiczną Spółki, dochody oraz ciążące na niej zobowiązania zestawione zostały z okolicznością uzyskanego już dotychczas wsparcia ze strony Gminy. Sytuacja ekonomiczna podatnika nie kwalifikuje się do uznania, że wystąpił ważny interes Spółki w udzieleniu wnioskowanej ulgi. W takich warunkach i wobec powtarzających się wniosków strony, udzielenie dalszej pomocy pozostawałoby w kolizji z zasadami sprawiedliwości i etyki. Stawiałoby to podatnika w sposób nieuprawniony w sytuacji uprzywilejowanej w stosunku do tej grupy podatników, która terminowo reguluje swoje zobowiązania podatkowe, znajdując się również w trudnej sytuacji finansowej.
W konsekwencji Kolegium nie znalazło podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 67a § 1 pkt 3 w zw. z art. 67b § 1 pkt 2 O.p. Ponadto organ zebrał i w sposób wyczerpujący rozpatrzył cały materiał dowodowy, a dokonana przez organ ocena materiału dowodowego była logiczna i zgodna z przepisami.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pełnomocnik syndyka masy upadłości A. S.A. w upadłości z siedzibą w Ł. zarzucił naruszenie:
1. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, w zw. z art. 80, w zw. z art. 107 § 3 KPA poprzez niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności oraz niezebranie i nierozpatrzenie materiału dowodowego, w szczególności zaniechania rzetelnego zbadania faktycznej sytuacji majątkowej Spółki w upadłości oraz niezebranie materiału na temat interesu publicznego w udzieleniu umorzenia zaległości podatkowej;
2. prawa materialnego, tj. art. 67a § 1 pkt 3 w zw. z art. 67b § 1 pkt 2 O.p. poprzez błędną wykładnie przesłanki "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego" co doprowadziło do błędnego ustalenia, że brak było podstaw do umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za m-c czerwiec 2023 r. do sierpień 2025 r. w kwocie 324.388,00 zł.
Pełnomocnik strony wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zwrot od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Sieradzu podtrzymując dotychczasową argumentację, przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021r., Nr 137 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.) dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonego aktu, a jedynie uwzględniając skargę może go uchylić, stwierdzić jego nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1, skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. W myśl natomiast art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając w tak zakreślonej kognicji niniejszą skargę Sąd ocenił, że organy podatkowe nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani przepisów prawa procesowego w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności nie są uzasadnione zarzuty podniesione w skardze, a to oznacza, że skarga podlega oddaleniu.
Tytułem wstępu wyjaśnić należy, iż sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide. wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r. sygn. akt II FSK 1665/06 – dostępny, jak i pozostałe przywołane w uzasadnieniu, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Oceniając stan faktyczny ustalony przez organy na potrzeby niniejszej sprawy, Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej.
Zdaniem Sądu z akt niniejszej sprawy wynika, że organy podatkowe zważając na wynikający z przepisu art. 122 O.p. obowiązek podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy zgodnie z zasadą prawdy materialnej, zebrały i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły materiał dowodowy, a oceny wyprowadzone na jego podstawie w sposób należyty wypełniają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej, jak też z zasady swobodnej oceny dowodów. W następstwie tak prowadzonych czynności, ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny, przywołany dla potrzeb niniejszego uzasadnienia w formie argumentów organu odwoławczego, stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd. Organ wyjaśnił zasadność zajętego stanowiska w kontekście ustalonego stanu faktycznego sprawy. Okoliczność, że strona skarżąca nie została przekonana do słuszności stanowiska organ nie wskazuje samo w sobie na trafność podniesionych w tym zakresie zarzutów. Tym bardziej, że wskazane przez pełnomocnika przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 7 w zw. z art. 77 § 1, w zw. z art. 80, w zw. z art. 107 § 3) jako nie mające w sprawie zastosowania nie mogły zostać przez organy naruszone. Z kolei odpowiadające im przepisy Ordynacji podatkowej w ocenie Sądu nie zostały naruszone. Postępowanie zainicjowane przez stronę nie zostało wsparte materiałem dowodowym, którego analiza mogłaby podważyć trafność oceny organów. A nader, sam fakt, iż z tych samych dowodów każda ze stron wyprowadza odmienne wnioski nie świadczy samo w sobie o wadliwości wywodów tego drugiego. Organ rzeczowo uargumentował, dlaczego kolejne żądanie podatnika nie zasługuje na uwzględnienie.
Przechodząc do dalszej kontroli przypomnieć należy, że zgodnie z art. 67a § 1 pkt 3 O.p., w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.
Art. 67b § 1 pkt 2 O.p. określa, iż organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielić ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a, które stanowią pomoc de minimis - w zakresie i na zasadach określonych w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego dotyczących pomocy w ramach zasady "de minimis".
Zakres i zasady stosowania ulg w ramach tzw. pomocy de minimis z art. 67b § 1 pkt 2 O.p. są szczegółowo określone w bezpośrednio obowiązujących aktach prawa wspólnotowego Unii Europejskiej oraz w polskim prawodawstwie. Całkowita kwota pomocy de minimis przyznane przez jedno państwo członkowskie jednemu przedsiębiorstwu nie może przekroczyć 300 000 EUR w okresie trzech lat. Po stwierdzeniu, że dana ulga mieści się w kategorii pomocy de minimis, dalsze postępowanie organu podatkowego w sprawie jej przyznania jest oparte wyłącznie na przepisach zawartych w ustawie Ordynacja podatkowa.
Organ podatkowy przyznaje ulgi w ramach pomocy de minimis w oparciu o ogólne przesłanki przyznawania ulg wszystkim podmiotom, to jest "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny" wskazane w art. 67a § 1 O.p.
W rozpatrywanej sprawie, zgodnie z informacją (oświadczeniem) podatnika, w okresie 3 lat otrzymał on pomoc de minimis nieprzekraczającą 300 000 euro, przez co podatnik spełnił podstawowy warunek ubiegania się o taką pomoc w zakresie kryterium kwotowego. Wnioskowana przez stronę pomoc w postaci umorzenia podatku od nieruchomości stanowi więc pomoc de minimis.
Podkreślenia wymaga, iż instytucja umorzenia należności, o której mowa w art. 67a O.p. ma charakter uznaniowy w sensie dopuszczalności wyboru konsekwencji prawnych sytuacji opisanych w hipotezie normy prawnej. Uznanie administracyjne przewidziane w art. 67a § 1 O.p. polega na tym, że organ podatkowy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może (ale nie musi) zastosować określoną ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych. W konsekwencji, w przypadku stwierdzenia przesłanki uprawniającej do zastosowania ulgi, zgodna z prawem może być zarówno decyzja pozytywna dla podatnika, jak i decyzja dla niego negatywna. Sedno uznania administracyjnego stanowi zatem luz decyzyjny organu administracji publicznej, w który sąd administracyjny wkraczać nie może (vide. wyrok NSA z dnia 22 września 2021 r., sygn. akt III FSK 2506/21; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 lipca 2021r., sygn. akt I SA/Po 280/21).
Powyższe oznacza jednocześnie, że w sytuacji, jak w niniejszej sprawie, gdy przedmiotem kontroli jest decyzja uznaniowa, zakres sprawowanej przez sąd kontroli decyzji uznaniowych ogranicza się wyłącznie do sprawdzenia, czy nie zostały przekroczone jego granice. Sądową kontrolą nie jest objęte rozstrzygnięcie, będące wynikiem dokonanego przez organ wyboru. Sądy administracyjne nie są uprawnione do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji uznaniowej. Takie rozstrzygnięcie należy wyłącznie do organów administracyjnych. Decyzja uznaniowa w pełnym zakresie podlega natomiast badaniu, co do jej zgodności z przepisami proceduralnymi i ocenie, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji o odmowie umorzenia zaległości podatkowych mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym oraz, czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne (zob. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., sygn. akt I SA/Gd 1507/00; wyrok NSA z dnia 15 lipca 2008 r., sygn. akt II FSK 660/07; wyrok NSA z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt II FSK 2148/11).
W ocenie Sądu, w niniejszym przypadku takie przekroczenie granic uznania administracyjnego nie wystąpiło.
Podstawowym kryterium oceny zasadności udzielenia ulgi na podstawie wyżej przywołanego przepisu art. 67a O.p. jest istnienie "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego", przy czym są to pojęcia nieostre, co oznacza, że ich treść musi być ustalona w konkretnej sprawie. Dla organu podatkowego oznacza to, że w każdej rozpatrywanej sprawie indywidualnie musi on ustalić i ocenić, na czym polega ważny interes podatnika oraz interes publiczny.
Przez "interes podatnika" należy rozumieć pewien stan spowodowany najczęściej nadzwyczajnymi, losowymi przypadkami dotyczącymi jego sytuacji, który w konsekwencji powoduje, że nie może on uregulować zaległości podatkowej, przy czym nie jest to katalog zamknięty. Niewątpliwie ważny interes podatnika jest przesłanką związaną bezpośrednio z sytuacją określonego podmiotu. Musi on być na tyle istotny i wyjątkowy, aby jego pominięcie przyniosło dla tego podmiotu wyraźnie dostrzegalne negatywne skutki. Nie jest przy tym wystarczające samo subiektywne przeświadczenie wnioskodawcy, iż taki właśnie jest jego interes w uzyskaniu ulgi, jeżeli obiektywnie istniejące okoliczności faktyczne tego nie potwierdzają.
Z kolei "interes publiczny", to dyrektywa postępowania nakazująca respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, jak: sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej. Pojęcie "interesu publicznego" nie ma więc stałego zakresu treści, lecz jest to zespół ogólnie zarysowanych celów, które należy wziąć pod uwagę w procesie stosowania prawa. Termin "publiczny" oznacza natomiast - dotyczący ogółu ludzi i służący ogółowi, dostępny dla wszystkich.
Sąd aprobuje przy tym pogląd, że z instytucji umarzania zaległości podatkowych nie można czynić powszechnie stosowanego środka prowadzącego do zwolnienia z długu podatkowego, w sytuacji gdy Ordynacja podatkowa przewiduje inne możliwości złagodzenia warunków wykonania zobowiązania podatkowego, np. rozłożenie na raty zaległości podatkowej. W ocenie Sądu, ocena przesłanki "ważnego interesu podatnika" przy zastosowaniu ulgi podatkowej nie może się ograniczać tylko i wyłącznie do sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych uniemożliwiających uregulowanie zaległości podatkowych, albowiem pojęcie to funkcjonuje w zdecydowanie szerszym znaczeniu, uwzględniającym nie tylko sytuacje nadzwyczajne, ale również normalną sytuację ekonomiczną podatnika, wysokość uzyskiwanych przez niego dochodów oraz wydatków. Podkreślić jednak należy, że zasadą określoną w przepisach prawa jest obowiązek płacenia podatków nałożonych ustawami podatkowymi.
W ocenie Sądu, w przedmiotowej sprawie wyjaśniona została sytuacja strony skarżącej oraz wskazane zostały wyraźnie powody zajętego stanowiska i wydanego rozstrzygnięcia.
Podmiotem ubiegającym się o przyznanie ulgi jest Syndyk masy upadłości A. S.A. w upadłości z siedzibą w Ł., która wniosła o umorzenie podatku od nieruchomości za okres od czerwca 2023 roku do sierpnia 2024 roku w kwocie 324.388,00 zł. Istotnym dla oceny jest fakt, że postanowieniem z dnia 7 listopada 2022r., Sąd Rejonowy dla Łodzi Śródmieścia w Łodzi ogłosił upadłość A. S.A., przy czym postępowanie upadłościowe zmierza do zakończenia, jak wskazał pełnomocnik strony.
Wnosząc o umorzenie należności syndyk uzasadniając dyrektywy wyboru - ważny interes podatnika oraz interes publiczny wskazała, że firma znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, a czasowe zwolnienie z obciążenia podatkiem od nieruchomości dałoby szansę na przetrwanie do następnego sezonu zwiększonej produkcji od września bieżącego roku.
Jak wynika z akt sprawy, Spółka była właścicielem zabudowanej nieruchomości gruntowej o łącznej powierzchni 23 088,00 m², położonej w Ł.. Spółka posiadała ruchomości stanowiące maszyny i urządzenia stanowiące wyposażenie hal produkcyjnych i magazynowych oraz wyposażenie biur tj.: maszyny i urządzenia, samochody osobowe i dostawcze, środki trwałe niskocenne, urządzenia IT, zapasy magazynowe (materiały i wyroby gotowe). W dniu 30 września 2024 r. aktem notarialnym ww. nieruchomość wraz z ruchomościami została sprzedana za cenę 5 205 000,00 zł. Wymieniona cena przedmiotu umowy sprzedaży została w całości zapłacona przez nabywcę.
Majątek strony jest obciążony ograniczonymi prawami rzeczowymi w postaci hipotek na nieruchomości, dla której Sąd Rejonowy w Łasku V Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą. Wysokość obciążeń hipotecznych na majątku Spółki wynosi łącznie 1 492 210,91 zł, w tym, na rzecz Gminy Ł. z tytułu podatku od nieruchomości hipoteka przymusowa w kwocie 412 874,10 zł (kwota ujęta w hipotece przymusowej została uregulowana przez komornika w postępowaniu egzekucyjnym).
Ze sprawozdania syndyka za okres od 01.09.2024 r. - 31.10.2024 r. składanego do Sądu Rejonowego dla Łodzi- Śródmieścia w Łodzi, XIV Wydział Gospodarczy ds. Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych wynikają wartości:
1. Raport ze zmian w stanie i składzie masy upadłości:
- spis ruchomości: 1 289 611,70 zł;
- spis nieruchomości: 11 748 163,00 zł;
- spis środków pieniężnych: 23 330,88 EUR; 470 186,17 zł;
- spis przysługujących upadłemu praw majątkowych: 325 596,72 zł;
- spis należności 442 516,64 zł.
2. Raport z wpływów i wydatki syndyka:
- wydatki w okresie sprawozdawczym: 782 568,54 zł;
- wpływy w okresie sprawozdawczym: 5 464 606,68 zł.
Majątek Spółki wolny od obciążeń oszacowano na kwotę 12 683 832,14 zł.
Mając na uwadze powyższe ustalenia odnośnie sytuacji ekonomicznej strony, Sąd podziela stanowisko organów, że w świetle powołanych wyżej dokumentów finansowych Spółki - jej sytuacji ekonomicznej i finansowej nie można uznać za nadzwyczaj trudną. Owszem ogłoszono upadłość Spółki, jednakże analiza przepływów finansowych, wartości majątku ruchomego i nieruchomego, uzasadniają ocenę organów co do braku wystąpienia po stronie strony przesłanki ważnego interesu. Trafnie organy zwróciły uwagę, że majątek strony wolny od obciążeń kilkukrotnie przekracza zobowiązania strony, w tym w podatku od nieruchomości.
A przy tym, na co trafnie zwróciły uwagę organy, przedmiotem wniosku jest zaległość w podatku od nieruchomości powstała po ogłoszeniu upadłości. Zgodnie z art. 230 ust. 1 Prawa upadłościowego definiującego pojęcie kosztów i wydatków postępowania upadłościowego podatki i inne daniny publiczne związane z likwidacją masy upadłości są zaliczone do kosztów tego postępowania. Do kosztów należy zaliczyć również zaległość podatkową związaną z nieterminowym uregulowaniem zobowiązania podatkowego. Regulacje Prawa upadłościowego w obowiązującym stanie prawnym pozostawiają koszty postępowania upadłościowego poza ustawową listą kategorii wierzytelności. W myśl art. 343 ustawy Prawo upadłościowe z masy upadłości zaspokaja się w pierwszej kolejności koszty postępowania, a jeżeli fundusze masy upadłości na to pozwalają - również inne zobowiązania masy upadłości, o których mowa w art. 230 ust. 2, w miarę wpływu do masy upadłości stosownych sum (ust. 1), a jeżeli inne zobowiązania masy upadłości, o których mowa w art. 230 ust. 2, nie zostaną zaspokojone w sposób, o którym mowa w ust. 1, zaspokaja się je stosunkowo do wysokości każdej z nich w drodze podziału funduszów masy upadłości (ust. 2). Wskazany przepis reguluje wprost kolejność zaspakajania ww. zobowiązań masy upadłości (powstałych już po ogłoszeniu upadłości), dając pierwszeństwo w tym zakresie kosztom postępowania, o których mowa w art. 230 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe przed tzw. innymi zobowiązaniami masy upadłości, określonymi w art. 230 ust. 2, jak również przed zobowiązaniami, które powstały przed ogłoszeniem upadłości a których kolejność zaspakajania została uregulowana w art. 342 tej ustawy.
Analiza treści przywołanych przepisów prowadzi do konkluzji, że z woli ustawodawcy nie jest dopuszczalne zaspokajanie wierzytelności objętych poszczególnymi kategoriami zanim dojdzie do pełnego zaspokojenia wierzytelności wskazanych w art. 230 ust. 1 Prawa upadłościowego, powstałych po ogłoszeniu upadłości. Takie unormowanie wskazuje na uprzywilejowany w stosunku do innych wierzytelności, w tym powstałych przed ogłoszeniem upadłości, charakter należności podatkowych zaliczonych do kosztów postępowania.
Trafnie organ odwoławczy podtrzymał wywód organu pierwszej instancji, że gmina, jako wierzyciel upadłej Spółki z tytułu należnych jej zobowiązań wchodzących w zakres określonych w art. 230 ust. 1 Prawa upadłościowego kosztów postępowania, ma takie samo prawo do dochodzenia swoich roszczeń jak inni wierzyciele i trudno oczekiwać, by w sytuacji, gdy dochodzi do likwidacji majątku upadłej spółki, rezygnowała ze swoich praw wierzycielskich, tym bardziej, że należności z tytułu podatku od nieruchomości stanowią jedno z podstawowych źródeł finansowania jej ustawowych zadań wobec społeczności lokalnej.
W konsekwencji poczynionych ustaleń organy zasadnie uznały, że nie ma podstaw do przyjęcia, aby ważny interes podatnika czy interes publiczny uzasadniały umorzenie zaległości podatkowej. Trafnie zwróciły uwagę, że strona już w latach 2009, 2010, 2013 - 2018 i 2020 ubiegała się o przyznanie pomocy w postaci ulg podatkowych. Pomoc taką wówczas strona otrzymała co jednak w żadne sposób nie obliguje organów do ponownego uwzględnienia wniosku strony, jeżeli całokształt sytuacji takowego uwzględnienia nie uzasadnia, w tym samo ogłoszenie upadłości. Nadto skoro postępowanie upadłościowe zmierza do zakończenia bytu prawnego podmiotu gospodarczego, to nie znajduje uzasadnienia argument strony, że przyznanie ulgi podatkowej, dałoby szansę na przetrwanie do następnego sezonu zwiększonej produkcji od września bieżącego roku. Przyznanie takiej ulgi spowodowałoby nieuprawnione postawienie w pozycji korzystniejszej od gminy pozostałych wierzycieli strony, a nie można pominąć, że kwoty z tytułu podatku od nieruchomości, podatku majątkowego w tym znaczeniu, że obowiązek podatkowy powstaje przez sam fakt posiadania nieruchomości, bez względu na to, czy przynosi ona dochody, czy też wymaga jedynie ponoszenia wydatków, stanowią znaczące źródło finansowanie bieżącego gminy.
Z tych wszystkich względów, Sąd nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Stanowisko wywiedzione przez organ znajduje odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym, który strona mogła w toku postępowania uzupełniać dążąc do wykazania swych racji.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
db

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI