I SA/Łd 246/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatniczki na decyzję Izby Skarbowej, uznając, że nie spełniła ona warunków do zastosowania ulgi podatkowej z tytułu sprawowania opieki nad spadkodawcą, gdyż umowa o opiekę nie została zawarta przed organem gminy.
Skarżąca E. A. wniosła skargę na decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję o podatku od spadku. Podatniczka domagała się zastosowania ulgi podatkowej z art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od spadku i darowizn, argumentując, że sprawowała opiekę nad spadkodawcą przez wiele lat. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że kluczowym warunkiem zastosowania ulgi było zawarcie umowy o sprawowanie opieki przed organem gminy, czego w tej sprawie nie uczyniono.
Sprawa dotyczyła skargi E. A. na decyzję Izby Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego ustalającą podatek od spadku w wysokości 4.784,20 zł. Podstawą opodatkowania był lokal mieszkalny nabyty w drodze spadku. Organ podatkowy odmówił zastosowania ulgi przewidzianej w art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od spadku i darowizn, mimo że skarżąca sprawowała opiekę nad spadkodawcą przez okres dłuższy niż dwa lata. Kluczowym powodem odmowy było niespełnienie wymogu zawarcia umowy o sprawowanie opieki przed organem gminy. Skarżąca podnosiła, że dokument uzupełnienia testamentu miał charakter umowy, a jej ojciec próbował zalegalizować tę umowę w urzędzie gminy. Sąd administracyjny uznał argumentację organów podatkowych za prawidłową. Podkreślono, że kontrola sądowa dotyczy legalności aktów administracyjnych. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani proceduralnego. Uzasadnienie sądu wskazuje, że testament jest czynnością jednostronną, a jego uzupełnienie również. Nawet jeśli dokument miałby być traktowany jako umowa o opiekę, nie została ona zawarta przed organem gminy, co było warunkiem koniecznym do zastosowania ulgi. Zastosowanie ulgi, jako wyjątku od reguły, wymaga ścisłego spełnienia wszystkich przesłanek ustawowych. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sprawowanie opieki nie jest wystarczające, jeśli nie została zawarta umowa o sprawowanie opieki przed organem gminy.
Uzasadnienie
Przepis art. 16 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od spadku i darowizn wymaga, aby ulga była stosowana wyłącznie w przypadku, gdy opieka była sprawowana na podstawie umowy zawartej przed organem gminy. Testament ani inne dokumenty nie mogą zastąpić tej formy umowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (8)
Główne
u.p.s.d. art. 16 § 1
Ustawa o podatku od spadku i darowizn
Ulga podatkowa z tytułu sprawowania opieki nad spadkodawcą wymaga zawarcia umowy o opiekę przed organem gminy.
Pomocnicze
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.c. art. 941
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przez skarżącą warunku zawarcia umowy o sprawowanie opieki przed organem gminy.
Odrzucone argumenty
Argument skarżącej, że dokument uzupełnienia testamentu stanowił umowę o sprawowanie opieki. Argument skarżącej, że jej ojciec próbował zalegalizować umowę w urzędzie gminy.
Godne uwagi sformułowania
Sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne jest kontrolą aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem, a zatem pod względem legalności. Zastosowanie ulgi, będącej wyjątkiem od zapłaty podatku w zwykłej wysokości, wymaga dokładnego wypełnienia koniecznych warunków, co w tej sprawie nie miało miejsca.
Skład orzekający
J. Brolik
przewodniczący
P. Janicki
członek
W. Jarzębowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja warunków zastosowania ulgi podatkowej z tytułu sprawowania opieki nad spadkodawcą w podatku od spadku, ze szczególnym uwzględnieniem wymogu zawarcia umowy przed organem gminy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego przepisu ustawy o podatku od spadku i darowizn, który mógł ulec zmianie lub zostać uchylony. Kluczowe jest, że dotyczy sytuacji, gdy umowa o opiekę nie została zawarta w wymaganej formie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje, jak rygorystycznie sądy podchodzą do formalnych wymogów przy stosowaniu ulg podatkowych, nawet jeśli stan faktyczny (opieka) wydaje się spełniony.
“Ulga podatkowa od spadku: dlaczego umowa z gminą jest kluczowa?”
Dane finansowe
WPS: 4784,2 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 246/03 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2004-03-17 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-03-03 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Jacek Brolik /przewodniczący/ Paweł Janicki Wiktor Jarzębowski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Izba Skarbowa Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA J. Brolik, Sędziowie P. Janicki, W. Jarzębowski (spr.), Protokolant K. Brykalska-Stępień, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2004 r. sprawy ze skargi E. A. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od spadku oddala skargę. Uzasadnienie I SA/Łd 246/03 Uzasadnienie Izba Skarbowa w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego Ł. - P. z dnia [...] ustalającą E. A. podatek w wysokości 4.784,20 zł od nabycie spadku po M. K. Z zeznania podatkowego wynikało, że przedmiotem spadku jest samodzielny lokal mieszkalny położony w Ł. wraz z ułamkowym udziałem w prawie własności gruntu. Obliczając należny podatek organ podatkowy odliczył od podstawy opodatkowania kwotę wolną od podatku dla osób z III grupy podatkowej, koszty pogrzebu i wartość zapisu testamentowego. Według organów obu instancji nie było podstawy do zastosowania ulgi wynikającej z art.16 ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadku i darowizn (Dz.U. z 1997 r. Nr 19, poz. 89 ze zm.), gdyż warunkiem jego zastosowania jest sprawowanie przez spadkobiercę zaliczonego do III grupy podatkowej i nabywającego w drodze spadkobrania prawo do lokalu mieszkalnego opieki przez okres co najmniej dwóch lat nad wymagającym takiej opieki spadkodawcą na podstawie umowy zawartej z nim przed organem gminy. W niniejszej sprawie fakt sprawowania opieki przez podatnika nad M. K. w okresie nawet dłuższym nie jest kwestionowany, jednakże opieka ta nie była sprawowana na podstawie umowy zawartej przez organem gminy, co oznacza nie spełnienie wymogu ustawowego zastosowania ulgi podatkowej. Przedłożony w toku postępowania dokument tzw. uzupełnienie testamentu jest tylko wyrażeniem ostatniej woli M. K. i nie stanowi umowy zawartej przed organem gminy. W skardze na powyższą decyzję E. A. zarzuciła błędną ocenę tego dokumentu. Według skarżącej od chwili jego sporządzenia do chwili śmierci spadkodawczyni, a zatem przez okres 7 lat, pełnił on rolę umowy między pomiędzy testatorką, a podatnikiem. Był zabezpieczeniem dla spadkodawczyni, która mogła testament zmienić w przypadku nie wywiązywania się przez E. A. z zobowiązania do sprawowania opieki. Skarżąca stwierdziła, że jej ojciec był w urzędzie gminy w celu zalegalizowania tego dokumentu ale poinformowano go, iż urząd potwierdza umowy dotyczące opieki wtedy, gdy osoba wymagająca opieki jest najemcą lokalu od gminy. W odpowiedzi na skargę Izba podtrzymała swoje stanowisko. Sąd zważył co następuje: Sądowa kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne jest kontrolą aktów administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem, a zatem pod względem legalności, co wynika z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269). Zaskarżona decyzja nie narusza ani przepisów prawa materialnego, w szczególności art.16 ust.1 pkt 3 cyt. ustawy o podatku od spadku i darowizn ani przepisów proceduralnych, w szczególności art.122, art.187 § 1, art.191 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe wyjaśniły w sposób dostateczny istotne w sprawie okoliczności, a ocena zebranych w postępowaniu podatkowym dowodów jest prawidłowa i logicznie uzasadniona. Ustalenia faktyczne mają oparcie w materiale dowodowym. Organy zasadnie uznały, iż skarżąca nie spełniła wszystkich przesłanek zastosowania ulgi wynikającej z art.16 ust.1 pkt 3. Z przepisu tego jasno wynika, że ulga polegająca na nie wliczaniu do podstawy opodatkowania podatkiem od spadku wartości składników majątkowych wymienionych w pierwszym zdaniu, w razie ich nabycia przez osoby zaliczone do III grupy podatkowej, ma zastosowanie wtedy, gdy spadkobierca sprawował przez co najmniej dwa lata opiekę nad wymagającym takiej opieki spadkodawcą, na podstawie umowy zawartej z nim przed organem gminy. Niesporny fakt sprawowania przez skarżącą opieki nad spadkodawczynią M. K., nawet przez okres dłuższy niż dwa lata, nie jest wystarczający dla zastosowania powyższej ulgi podatkowej, skoro nie zostały spełnione pozostałe przesłanki. Opieka ta nie była sprawowana na podstawie umowy zawartej przed organem gminy. Skarżąca umowy takiej nie przedstawiła. Testament, będący zgodnie z art. 941 kc, majątkowym rozporządzeniem na wypadek śmierci jest czynnością jednostronną, nie może zatem być uznany za umowę, będącą czynnością dwustronną. Dokument z dnia 11 listopada 1992 r., znajdujący się na karcie 43, traktowany był przez testatorkę jako uzupełnienie sporządzonego przez nią wcześniej testamentu notarialnego. Wynika to z nazwania tego dokumentu "w uzupełnieniu testamentu", jak i z jego treści wyjaśniającej znaczenie terminu "cały spadek". Skoro testament jest czynnością jednostronną, to i jego uzupełnienie też ma taki charakter, a zatem nie jest umową. Jeżeli nawet dokument ten miałby, prócz powyższego charakteru, traktowany być jako umowa między skarżącą i M. K. o zobowiązanie do sprawowania opieki, to nie została ona zawarta przed organem gminy, pomijając fakt nie podpisania jej przez skarżącą. Warunkiem koniecznym w świetle art.16 ust.1 pkt 3 cyt. ustawy o podatku od spadku i darowizn jest zawarcie określonej tam umowy przed organem gminy. Zastosowanie ulgi, będącej wyjątkiem od zapłaty podatku w zwykłej wysokości, wymaga dokładnego wypełnienia koniecznych warunków, co w tej sprawie nie miało miejsca. Z uwagi na niezasadność skargi należało ją oddalić na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI