I SA/Łd 217/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę M. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi dotyczącą podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2012 roku. Sprawa była wynikiem wcześniejszego postępowania, w którym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił poprzedni wyrok i decyzję organu odwoławczego. Sąd administracyjny w niniejszej sprawie oddalił skargę podatnika. Kluczowe dla rozstrzygnięcia były kwestie związane z transakcjami z kontrahentami z Litwy i Ukrainy. W odniesieniu do transakcji z podmiotem litewskim, sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, że skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na faktyczne przemieszczenie towarów z Polski na Litwę, co uniemożliwiło zastosowanie stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów. Sąd podkreślił brak należytej staranności skarżącego przy wyborze kontrahenta oraz brak dowodów potwierdzających wywóz towarów. W przypadku transakcji z kontrahentem z Ukrainy, sąd, opierając się na zasadzie rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 121 § 1 O.p.), uwzględnił fakturę eksportową ze stawką 0%, mimo wątpliwości co do odbiorcy towaru, ze względu na brak wystarczających dowodów na nieprawidłowości oraz fakt, że była to jedyna transakcja z tym kontrahentem. Sąd potwierdził również, że postępowanie karnoskarbowe, które doprowadziło do zawieszenia biegu terminu przedawnienia, nie miało charakteru instrumentalnego i było prowadzone zgodnie z prawem. Sąd nie podzielił zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia przepisów Konstytucji RP i nie wystąpił z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, uznając, że przepisy te są zgodne z Konstytucją.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, eksportu, karuzeli podatkowej, odliczenia VAT, zawieszania biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem karnoskarbowym oraz zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.
Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, w tym ustaleń dotyczących świadomości podatnika o udziale w oszustwie podatkowym oraz dowodów na faktyczny wywóz towarów.
Zagadnienia prawne (4)
Czy transakcje z kontrahentem z Litwy, w których skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na faktyczny wywóz towarów z Polski, mogą być uznane za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na faktyczne przemieszczenie towarów z Polski na Litwę, co uniemożliwiło zastosowanie stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
Uzasadnienie
Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych, że skarżący nie wykazał, iż towary zostały dostarczone do podmiotu litewskiego w ramach WDT, a przedstawione dokumenty nie dawały możliwości uznania transakcji za WDT. Podkreślono brak należytej staranności przy doborze kontrahenta.
Czy w przypadku wątpliwości co do odbiorcy towaru w transakcji eksportowej, należy zastosować stawkę 0% VAT, kierując się zasadą rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w tym konkretnym przypadku, ze względu na brak wystarczających dowodów na nieprawidłowości oraz fakt, że była to jedyna transakcja z tym kontrahentem, sąd uwzględnił fakturę eksportową ze stawką 0%.
Uzasadnienie
Sąd, kierując się zasadą rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika (art. 121 § 1 O.p.), uwzględnił fakturę eksportową ze stawką 0% dla transakcji z kontrahentem z Ukrainy, mimo wątpliwości co do odbiorcy towaru.
Czy wszczęcie postępowania karnoskarbowego w celu zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest zgodne z prawem i czy miało miejsce w tej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wszczęcie postępowania karnoskarbowego było uzasadnione, nie miało charakteru instrumentalnego i skutecznie zawiesiło bieg terminu przedawnienia.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził, że postępowanie karnoskarbowe zostało wszczęte na podstawie uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa skarbowego, a jego wszczęcie nie miało charakteru blankietowego ani prewencyjnego. Potwierdzono skuteczność zawiadomienia o zawieszeniu biegu terminu przedawnienia.
Czy podatnik, który uczestniczył w transakcjach w ramach tzw. 'karuzeli podatkowej', może odliczyć podatek naliczony, jeśli nie wiedział o oszustwie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Podatnik nie może odliczyć podatku naliczonego, jeśli wiedział lub powinien był wiedzieć o oszustwie popełnionym przez kontrahentów.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził, że skarżący musiał wiedzieć o oszustwie, gdyż pełnił w nim określoną rolę, a okoliczności faktyczne sprawy potwierdzają jego świadomy udział w karuzeli podatkowej.
Przepisy (14)
Główne
u.o. VAT art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Faktury dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, nie mogą stanowić podstawy do obniżenia kwoty podatku należnego ani zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.
u.o. VAT art. 86 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
u.o. VAT art. 86 § ust. 2 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Podatek naliczony stanowi kwotę podatku, o którą podatnik ma prawo obniżyć kwotę podatku należnego.
u.o. VAT art. 13 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Definicja wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
u.o. VAT art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju jest opodatkowane podatkiem.
u.o. VAT art. 22 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Stawka 23% dla dostawy towarów na terytorium kraju.
u.o. VAT art. 41 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Stawka podstawowa podatku wynosi 23%.
u.o. VAT art. 42
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Przepisy dotyczące zastosowania stawki 0% dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.
O.p. art. 70 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Termin przedawnienia zobowiązania podatkowego.
O.p. art. 70 § § 6 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zawieszenie biegu terminu przedawnienia w przypadku wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe.
O.p. art. 70c
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zawiadomienie o wszczęciu postępowania karnoskarbowego jako przesłanka zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia.
p.p.s.a. art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Transakcje z kontrahentem z Litwy nie spełniały wymogów wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów z powodu braku dowodów na faktyczny wywóz towarów. • Skarżący musiał wiedzieć o udziale w karuzeli podatkowej. • Postępowanie karnoskarbowe było uzasadnione i skutecznie zawiesiło bieg terminu przedawnienia.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Konstytucji RP w zakresie zawieszania biegu terminu przedawnienia. • Zarzuty dotyczące arbitralnego zarzucania podatnikowi niedochowania należytej staranności i braku dobrej wiary. • Zarzuty dotyczące nadmiernej ingerencji w zasadę wolności działalności gospodarczej poprzez nakładanie dodatkowych obowiązków weryfikacji kontrahentów. • Zarzuty dotyczące braku prawa do zastosowania stawki 0% dla dostaw towarów na rzecz podmiotu z innego państwa członkowskiego UE lub spoza UE.
Godne uwagi sformułowania
organy podatkowe w sposób arbitralny dokonują zawieszania biegu terminu przedawnienia tego zobowiązania podatkowego, poprzez wszczynanie postępowań karnoskarbowych w sposób instrumentalny • skarżący musiał wiedzieć o oszustwie, gdyż pełnił w nim określoną rolę • nie można przejść obojętnie obok zagadnień w odniesieniu, do których NSA przedstawił swoją ocenę • zasada rozstrzygania wątpliwości faktycznych na korzyść podatnika
Skład orzekający
Agnieszka Gortych-Ratajczyk
sprawozdawca
Bożena Kasprzak
przewodniczący
Paweł Janicki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, eksportu, karuzeli podatkowej, odliczenia VAT, zawieszania biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem karnoskarbowym oraz zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych sprawy, w tym ustaleń dotyczących świadomości podatnika o udziale w oszustwie podatkowym oraz dowodów na faktyczny wywóz towarów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii karuzeli podatkowej, przedawnienia zobowiązań podatkowych i interpretacji przepisów VAT w kontekście transakcji zagranicznych, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Karuzela VAT: Czy wiedziałeś o oszustwie? Sąd rozstrzyga o przedawnieniu i transakcjach zagranicznych.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.