I SA/Łd 1488/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Łodzi oddalił skargę podatników na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od sprzedaży akcji, uznając, że nabycie akcji przez pracowników nie było ofertą publiczną w rozumieniu przepisów.
Skarżący S. i W. M. domagali się stwierdzenia nadpłaty podatku dochodowego od sprzedaży akcji Spółki A S.A., które nabyli nieodpłatnie jako pracownicy. Organy podatkowe odmówiły, uznając, że mimo dopuszczenia akcji do obrotu publicznego, ich nabycie przez pracowników nie spełniało wymogu oferty publicznej, co wykluczało zastosowanie zwolnienia podatkowego. WSA w Łodzi zgodził się z organami, podkreślając, że nabycie akcji przez pracowników na podstawie ustawy o komercjalizacji było odrębnym trybem od oferty publicznej.
Sprawa dotyczyła wniosku małżonków S. i W. M. o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 rok, wynikającej ze sprzedaży akcji Spółki Akcyjnej A S.A. Akcje te zostały nabyte przez skarżącą nieodpłatnie w 1999 roku jako pracownika spółki, na podstawie przepisów ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych. Po sprzedaży części akcji w 2002 roku, podatnicy zapłacili zaliczkę na podatek, a następnie wystąpili o stwierdzenie nadpłaty, powołując się na art. 52 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który przewidywał zwolnienie z podatku dochodów ze zbycia papierów wartościowych dopuszczonych do publicznego obrotu, jeśli nabycie nastąpiło na podstawie oferty publicznej. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, argumentując, że choć akcje były dopuszczone do obrotu publicznego, to ich nabycie przez pracowników nie było ofertą publiczną w rozumieniu przepisów, a stanowiło odrębny tryb wynikający z ustawy o komercjalizacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd wskazał, że zgodnie z prawem o publicznym obrocie papierami wartościowymi, nabycie akcji przez pracowników prywatyzowanego przedsiębiorstwa państwowego, na podstawie przepisów ustawy o komercjalizacji, nie stanowiło nabycia w ramach publicznego obrotu w rozumieniu wymogu oferty publicznej, niezbędnego do zastosowania zwolnienia podatkowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, nabycie akcji przez pracownika na podstawie przepisów ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych stanowi odrębny tryb nabycia, który nie jest równoznaczny z nabyciem w drodze oferty publicznej, wymaganym do zastosowania zwolnienia podatkowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych przewiduje odrębny tryb nabywania akcji przez pracowników, który różni się od trybu oferty publicznej określonego w ustawie Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi. Nabycie akcji przez skarżących nastąpiło na podstawie art. 36 ustawy o komercjalizacji, co wykluczało zastosowanie zwolnienia podatkowego przewidzianego dla nabycia w drodze oferty publicznej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (5)
Główne
u.p.d.o.f. art. 52 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie z podatku dochodowego od sprzedaży papierów wartościowych dopuszczonych do publicznego obrotu, jeśli nabycie nastąpiło na podstawie oferty publicznej. W tym przypadku nabycie akcji przez pracowników na podstawie ustawy o komercjalizacji nie było ofertą publiczną.
u.k.p.p. art. 36
Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
Przepis określający prawo pracowników do preferencyjnego nabycia akcji prywatyzowanego podmiotu, stanowiący odrębny tryb nabycia od oferty publicznej.
p.o.p.w. art. 2 § 1
Ustawa – Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi
Definicja publicznego obrotu papierami wartościowymi, obejmująca proponowanie nabycia lub nabywanie emitowanych w serii papierów wartościowych przy wykorzystaniu środków masowego przekazu albo w inny sposób, jeżeli proponowane nabycie skierowane jest do więcej niż 300 osób albo do nieoznaczonego adresata. Wyłącza spod tego pojęcia proponowanie nabycia akcji spółki powstałej z przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego na podstawie ustawy o komercjalizacji, jeśli stronami umów byli pracownicy tej spółki.
Pomocnicze
u.k.p.p. art. 33
Ustawa o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych
Określa tryb zbywania akcji należących do Skarbu Państwa w drodze oferty ogłoszonej publicznie, przetargu publicznego lub rokowań podjętych na podstawie publicznego zaproszenia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nabycie akcji przez pracowników na podstawie ustawy o komercjalizacji nie jest ofertą publiczną w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co wyklucza zastosowanie zwolnienia podatkowego.
Odrzucone argumenty
Nabycie akcji przez pracowników, mimo że nie było ofertą publiczną, powinno być traktowane jako oferta publiczna ze względu na potoczne rozumienie tego pojęcia lub fakt opublikowania prospektu emisyjnego.
Godne uwagi sformułowania
Tryb zbycia akcji pracownikom jest odrębny od innych sposobów zbywania akcji wymienionych w przepisie art. 33 w/w ustawy, a więc i oferty publicznej.
Skład orzekający
P. Janicki
przewodniczący
P. Kiss
członek
A. Świderska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zwolnienia z podatku dochodowego od sprzedaży akcji nabytych przez pracowników w ramach prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w okresie nabycia akcji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z prywatyzacją i nabyciem akcji przez pracowników, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie podatkowym i handlowym.
“Czy pracownicze akcje są zwolnione z podatku? Sąd wyjaśnia kluczową różnicę między ofertą publiczną a nabyciem pracowniczym.”
Dane finansowe
WPS: 7556,5 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 1488/03 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2004-06-22 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-10-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Anna Świderska /sprawozdawca/ Paweł Janicki /przewodniczący/ Piotr Kiss Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA P. Janicki, Sędziowie P. Kiss, A. Świderska (spr.), Protokolant A. Grosińska, po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi S. M., W. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie Odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2002 r. Oddalono skargę Uzasadnienie Decyzją z dnia [...] Urząd Skarbowy w S. odmówił S. i W. małż. M. stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2002 w kwocie 7.556,50 złotych. Na skutek wniesionego przez podatników odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny. Na podstawie umowy z dnia 8 lutego 1999 roku zawartej z reprezentującym Skarb Państwa T. N., S. M. nabyła 845 akcji zwykłych na okaziciela serii A Spółki Akcyjnej A S.A., którego była pracownikiem. Nabycie akcji nastąpiło nieodpłatnie na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 roku o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych. Następnie w roku 2002 część akcji została sprzedana i z tego tytułu została uiszczona zaliczka na podatek dochodowy w wysokości 5.248,10 złotych. Jednakże w dniu 24 marca 2003 roku wspólnie rozliczający się małżonkowie złożyli wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2002. Skarżący, powołując się na przepis art. 52 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uznali, że podatek został zapłacony bezpodstawnie. Organy podatkowe stwierdziły, że zasadą jest opodatkowanie przychodu z tytułu odpłatnego zbycia akcji. Wyjątki od tej zasady zostały przewidziane przez ustawodawcę w art. 52 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zwolnieniem zostały objęte przychody ze zbycia papierów wartościowych, jeżeli zostały one dopuszczone do publicznego obrotu papierami wartościowymi, a ich nabycie nastąpiło na podstawie publicznej oferty lub na giełdzie papierów wartościowych albo w regulowanym pozagiełdowym wtórnym obrocie publicznym. Zdaniem organów podatkowych zbyte przez skarżących akcje zostały dopuszczone do obrotu publicznego na podstawie decyzji Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] nr [...], jednakże nie została spełniona druga przesłanka, tj. nabycie tych akcji nie nastąpiło w drodze oferty publicznej. Z uwagi na brak definicji pojęcia "oferty publicznej" na gruncie prawnym organy podatkowe posłużyły się wykładnią językową pojęcia i uznały, że ofertą publiczną jest oferta powszechna, dostępna ogółowi ludzi, dla wszystkich. W przedmiotowej sprawie oferta nabycia akcji nie była skierowana do ogółu ludzi, lecz jedynie do pracowników banku. Ponadto organy podatkowe zauważyły, że w świetle przepisu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o publicznym obrocie papierami wartościowymi nabycie akcji banku, mimo iż dopuszczonych do obrotu publicznego, nie było nabyciem w ramach obrotu publicznego. W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz poprzedzającej ją decyzji Urzędu Skarbowego. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 52 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zdaniem skarżących żaden przepis nie zawiera definicji pojęcia "oferta publiczna", w związku z czym znaczenie pojęcia "oferta publiczna" należy ustalać w oparciu o dyrektywy wykładni językowej. Pojęciu temu należy przypisać znaczenie takie, jakie ma w języku potocznym. O publicznym charakterze ofert decyduje podanie jej do publicznej wiadomości i możliwość zapoznania się z nią nieograniczonej liczby zainteresowanych, nie ma zaś znaczenia, ile osób zapoznało się z nią faktycznie. Skarżący stanęli na stanowisku, że oferta nie przestaje być publiczna przez to, że jest skierowana do wskazanej grupy osób. Z prospektu emisyjnego wynika, że doszło do zaoferowania akcji do sprzedaży w obrocie publicznym, a opublikowanie prospektu przesądza o publicznym charakterze oferty Ministra Skarbu Państwa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Z uwagi na fakt, że strona skarżąca nie przedstawiła żadnych nowych okoliczności, które mogłoby wpłynąć na zmianę rozstrzygnięcia, Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z przepisów art. 10 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 roku Nr 14 poz. 176 z późn. zm.) źródłem uzyskania przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym także przychody z odpłatnego zbycia tytułu własności udziałów w spółkach, akcji oraz innych papierów wartościowych. Co do zasady zatem przyjęto, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega dochód z odpłatnego zbycia akcji. Ustawodawca przewidział wyjątek od wyżej wymienionej zasady. Zgodnie z przepisem art. 52 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w okresie od dnia 1 stycznia 2001 roku do dnia 31 grudnia 2003 roku zwolnione były od tego podatku dochody uzyskane z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, które zostały dopuszczone do publicznego obrotu papierami wartościowymi, a ich nabycie nastąpiło na podstawie publicznej oferty lub na giełdzie papierów wartościowych albo w regulowanym pozagiełdowym wtórnym obrocie publicznym. Przepisy ustawy uzależniały więc zwolnienie sprzedaży akcji od podatku dochodowego od dopuszczenia ich do obrotu publicznego oraz nabycia ich na podstawie oferty publicznej. Pozostaje poza sporem między stronami, że w zakresie publicznego obrotu w rozpatrywanej sprawie znajduje zastosowanie definicja zawarta w przepisach ustawy z dnia 2 sierpnia 1997 roku – Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz.U.Nr roku Nr 58 poz. 239 z późn. zm.). Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 tej ustawy publicznym obrotem papierami wartościowymi jest proponowanie nabycia lub nabywanie emitowanych w serii papierów wartościowych przy wykorzystaniu środków masowego przekazu albo w inny sposób, jeżeli proponowane nabycie skierowane jest do więcej niż 300 osób albo do nieoznaczonego adresata. Jak wynika z akt sprawy, decyzją Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] nr [...] akcje serii A Spółki Akcyjnej Bank A S.A. zostały dopuszczone do obrotu publicznego. Oznacza to, że co do zasady proponowanie nabycia i nabycie akcji serii A Banku A S.A. (przy wykorzystaniu środków masowego przekazu albo w inny sposób, jeżeli proponowane nabycie skierowane jest do więcej niż 300 osób albo do nieoznaczonego adresata) odbywało się w ramach publicznego obrotu papierami wartościowymi. Jednakże ustawodawca określił przypadki nabycia, które mimo spełnienia powyższych warunków nie stanowiły nabycia w ramach publicznego obrotu papierami wartościowymi. Przepisem art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy wyłączono spod pojęcia publicznego obrotu papierami wartościowymi proponowanie nabycia akcji spółki powstałej z przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego w jednoosobową spółkę Skarbu Państwa na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 roku o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (Dz. U. Nr 118, poz. 561 z późn. zm.), jeżeli stronami umów byli pracownicy tej spółki. Skarżąca nabyła akcje Banku na podstawie przepisów art. 36 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych (w brzmieniu obowiązującym w roku 1999), zgodnie z którym uprawnionym pracownikom prywatyzowanego podmiotu przysługiwało na zasadach preferencyjnych ustawowe prawo nabycia określonej ilości akcji spółki należących do Skarbu Państwa. Zakup akcji nie nastąpił zatem w drodze oferty czy rokowań pomiędzy zbywcą akcji a pracownikiem, gdyż uprawnienie pracownika do zakupu akcji wynikało bezpośrednio z przepisów ustawy. Udostępnianie akcji pracownikom stanowi wyjątek od zasady, iż akcje należące do Skarbu Państwa mogą być zbywane jedynie według trybu określonego w art. 33 ustawy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych. Z powyższego przepisu wynika bowiem, że z zastrzeżeniem art. 36 akcje należące do Skarbu Państwa są zbywane w trybie oferty ogłoszonej publicznie, przetargu publicznego lub rokowań podjętych na podstawie publicznego zaproszenia. W świetle powyższego należy stwierdzić, że jedynie nabycie akcji dokonane w trybie, o którym mowa w art. 33 ustawy może spełniać wymóg nabycia w drodze publicznej oferty. Tryb zbycia akcji pracownikom jest odrębny od innych sposobów zbywania akcji wymienionych w przepisie art. 33 w/w ustawy, a więc i oferty publicznej. Powołany zaś przez stronę skarżącą fakt zamieszczenia w publicznym prospekcie sprzedaży akcji nie może mieć istotnego znaczenia dla kwestii oceny trybu nabywania akcji przez pracowników, skoro tryb ten jest odrębnie określony w ustawie o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych. W świetle powyższego należy uznać za prawidłowe i znajdujące oparcie w przepisach prawa stanowisko organów podatkowych, iż w rozpatrywanej sprawie dochód ze sprzedaży akcji nie podlega zwolnieniu od podatku dochodowego od osób fizycznych. Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI