I SA/Łd 1318/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę M.G. na decyzję Izby Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Pierwszego Urzędu Skarbowego w Ł. odmawiającą umorzenia postępowania dotyczącego ustalenia wysokości przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych za rok 1997. Organ podatkowy uznał, że nie nastąpiło przedawnienie prawa do wydania decyzji, stosując przepisy Ordynacji podatkowej. Strona skarżąca podnosiła, że organy wydały decyzje bez podstawy prawnej, gdyż odmowa umorzenia postępowania powinna mieć formę postanowienia, a nie decyzji, a przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują takiej formy rozstrzygnięcia. WSA podzielił ten pogląd, stwierdzając, że decyzje wydane bez podstawy prawnej podlegają stwierdzeniu nieważności. Sąd stwierdził nieważność zarówno zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej, jak i poprzedzającej ją decyzji Urzędu Skarbowego, uznając je za wydane bez podstawy prawnej (art. 247 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWskazuje na konieczność stosowania właściwej formy prawnej (decyzja/postanowienie) przez organy administracji i konsekwencje wydania aktu prawnego bez podstawy prawnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy umorzenia postępowania podatkowego, ale zasada braku podstawy prawnej jest uniwersalna.
Zagadnienia prawne (2)
Czy odmowa umorzenia postępowania podatkowego powinna być wydana w formie decyzji, czy postanowienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odmowa umorzenia postępowania podatkowego, w sytuacji gdy strona podnosi zarzut bezprzedmiotowości postępowania, nie powinna być wydana w formie decyzji, gdyż przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują takiej formy rozstrzygnięcia.
Uzasadnienie
Przepisy Ordynacji podatkowej przewidują wydanie decyzji jedynie w przypadku umorzenia postępowania, a nie jego odmowy. Wydanie decyzji w sytuacji braku podstawy prawnej skutkuje stwierdzeniem jej nieważności.
Czy decyzje organów podatkowych odmawiające umorzenia postępowania w sprawie ustalenia przychodów z nieujawnionych źródeł zostały wydane z naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzje te zostały wydane bez podstawy prawnej, co skutkuje ich nieważnością.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe wydały decyzje w formie, która nie była przewidziana przez przepisy prawa (odmowa umorzenia postępowania w formie decyzji). Brak podstawy prawnej do wydania aktu administracyjnego jest przesłanką do stwierdzenia jego nieważności.
Przepisy (15)
Główne
O.p. art. 208 § § 1
Ordynacja podatkowa
Przepis ten stanowi o wydaniu decyzji umarzającej postępowanie, nie przewiduje natomiast formy decyzji dla odmowy umorzenia.
O.p. art. 247 § § 1 pkt 2
Ordynacja podatkowa
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej bez podstawy prawnej.
PPSA art. 145 § § 1 pkt 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji organu administracji.
PPSA art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji, jeśli obie dotknięte są wadą nieważności.
O.p.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Przepisy stosowane do spraw wszczętych przed dniem 1 stycznia 1998 r.
Pomocnicze
O.p. art. 207 § § 1 i 2
Ordynacja podatkowa
Nie stanowi podstawy do wydania decyzji odmawiającej umorzenia postępowania, gdyż nie rozstrzyga sprawy co do istoty ani nie kończy postępowania.
PPSA art. 97 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje przejście spraw do właściwości WSA po zmianie przepisów.
PPSA art. 85
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje przejście spraw do właściwości WSA po zmianie przepisów.
PPSA art. 13 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa właściwość sądu w sprawach wszczętych przed wejściem w życie nowych przepisów.
PPSA art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
PPSA art. 205 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
Dz.U. Nr 163, poz. 1348
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Podstawa do ustalenia wysokości kosztów postępowania.
PPSA art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd odstąpił od orzekania na podstawie tego przepisu z uwagi na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia.
u.p.d.o.f. art. 20 § ust. 3
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dotyczy ustalania przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych.
u.z.p.
Ustawa z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych
Przepisy, które mogłyby mieć zastosowanie do oceny terminu przedawnienia, gdyby nie zmiana przepisów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe wydały decyzje odmawiające umorzenia postępowania bez podstawy prawnej, gdyż przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują takiej formy rozstrzygnięcia. • Odmowa umorzenia postępowania powinna mieć formę postanowienia, a nie decyzji.
Odrzucone argumenty
Organy podatkowe prawidłowo zastosowały przepisy Ordynacji podatkowej do oceny przedawnienia prawa do wydania decyzji. • Umorzenie postępowania następuje w formie decyzji, zatem odmowa umorzenia również powinna mieć formę decyzji.
Godne uwagi sformułowania
decyzja została wydana bez podstawy prawnej • przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują natomiast formy odmowy umorzenia postępowania • brak jest podstaw do rozstrzygania o odmowie umorzenia postępowania w drodze decyzji
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący sprawozdawca
Arkadiusz Cudak
członek
Juliusz Antosik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazuje na konieczność stosowania właściwej formy prawnej (decyzja/postanowienie) przez organy administracji i konsekwencje wydania aktu prawnego bez podstawy prawnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odmowy umorzenia postępowania podatkowego, ale zasada braku podstawy prawnej jest uniwersalna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli merytoryczna strona sprawy nie została rozstrzygnięta.
“Błąd formalny organu podatkowego doprowadził do unieważnienia decyzji!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.