I SA/Łd 1267/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Izby Skarbowej dotyczącą straty podatkowej, uznając, że organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił dowody dotyczące umowy ubezpieczenia.
Sprawa dotyczyła określenia straty podatkowej spółki z o.o. za 1998 rok. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów szeregu wydatków, w tym związanych z ubezpieczeniem, zakupem breloków, pracami budowlanymi oraz wydatkami poniesionymi przed uzyskaniem osobowości prawnej. Spółka odwołała się, argumentując zasadność tych wydatków. Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu I instancji, ale nadal kwestionowała część wydatków. WSA w Łodzi uchylił decyzję Izby Skarbowej, uznając, że organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił dowody dotyczące umowy ubezpieczenia, nie wykazując należytej staranności w ocenie swobodnej dowodów.
Sprawa rozpatrywana przez WSA w Łodzi dotyczyła sporu między A Spółką z o.o. a organami podatkowymi w przedmiocie określenia straty podatkowej za 1998 rok. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów szeregu wydatków, w tym: wydatków poniesionych przez wspólników przed uzyskaniem osobowości prawnej, wydatków na tłumaczenie umów, opłaty notarialne, prowizje bankowe, wydatków na ubezpieczenie, wydatków na prace budowlane mające przystosować budynek do potrzeb studia nagrań (uznanych za inwestycję zaniechaną), zakupu breloków samochodowych oraz wydatków na imprezę promocyjną (uznanych za reklamę limitowaną). W odwołaniu spółka argumentowała, że wydatki na ubezpieczenie powinny zostać uwzględnione, breloki były gadżetami promocyjnymi, a zdjęcia z otwarcia studia miały służyć celom promocyjnym. Izba Skarbowa w Łodzi uchyliła decyzję organu I instancji, ale nadal nie uznała wydatków na ubezpieczenie za koszt uzyskania przychodu, kwestionując dowody. Zaliczyła wydatki na breloki i zdjęcia do kosztów reprezentacji i reklamy limitowanej, które przekroczyły dopuszczalny limit. Uznano również, że impreza promocyjna nie miała charakteru reklamy publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, rozpoznając skargę, uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił dowody dotyczące umowy ubezpieczenia. Przedstawiony przez spółkę dowód zapłaty składki oraz kopia faxu z towarzystwa ubezpieczeniowego, mimo że nie stanowiły polisy, mogły uprawdopodobniać zawarcie umowy. Sąd wskazał, że organ odwoławczy nie uzasadnił swojego stanowiska w sposób wyczerpujący i nie dokonał oceny dowodu zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Pozostałe zarzuty skargi, dotyczące wydatków poniesionych przed uzyskaniem osobowości prawnej, prac budowlanych oraz charakteru imprezy promocyjnej, zostały uznane za niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, wydatek na ubezpieczenie może stanowić koszt uzyskania przychodu, a dowód zawarcia umowy ubezpieczenia nie musi być wyłącznie polisą. Organ odwoławczy nieprawidłowo ocenił przedstawione dowody, nie wykazując należytej staranności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ odwoławczy nie dokonał oceny dowodów zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, ograniczając się do stwierdzenia, że kopia faxu nie jest polisą. Sąd wskazał, że inne dokumenty również mogą potwierdzać zawarcie umowy ubezpieczenia, a organ powinien rozważyć dalsze czynności dowodowe.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (13)
Główne
u.p.d.o.p. art. 15 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Koszty uzyskania przychodu to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodu, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 16 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Wymienia koszty, które nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów, w tym koszty zaniechanych inwestycji (pkt 41) oraz koszty reprezentacji i reklamy przekraczające limit (pkt 28).
u.o.r. art. 9 § 1
Ustawa o rachunkowości
Nakłada na podatników obowiązek prowadzenia ewidencji rachunkowej.
u.o.r. art. 22 § 1
Ustawa o rachunkowości
Wymaga, aby dowody księgowe były rzetelne, tj. zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczej.
o.p. art. 180 § 1
Ordynacja podatkowa
Fakt wykonania operacji gospodarczej może być wykazany za pomocą każdego środka dowodowego, który nie jest sprzeczny z prawem.
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organów podatkowych do podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
o.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek organów podatkowych do zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.
o.p. art. 210 § 4
Ordynacja podatkowa
Wymóg wyczerpującego uzasadnienia decyzji, w tym przesłanek oceny dowodów.
k.c. art. 809 § 1
Kodeks cywilny
Definiuje polisę jako dokument potwierdzający zawarcie umowy ubezpieczenia.
k.h. art. 171 § 1
Kodeks handlowy
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nabywa osobowość prawną przez zarejestrowanie.
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1
Reguluje przejście spraw do właściwości sądów administracyjnych po zmianie przepisów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nieprawidłowa ocena dowodów przez organ odwoławczy dotyczących umowy ubezpieczenia, brak wyczerpującego uzasadnienia decyzji.
Odrzucone argumenty
Wydatki poniesione przed uzyskaniem osobowości prawnej przez spółkę. Kwalifikacja wydatków na prace budowlane jako koszt zaniechanej inwestycji. Niewykazanie publicznego charakteru imprezy promocyjnej i zakupu breloków. Przekroczenie limitu kosztów reklamy i reprezentacji.
Godne uwagi sformułowania
organ odwoławczy nie dokonał oceny tego dowodu zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów Lakoniczność uzasadnienia organu odwoławczego w zakresie motywów, jakimi kierował się uznając kopię faxu za niewystarczający bądź niewiarygodny dowód zawarcia umowy ubezpieczenia ciężar dowodu spoczywa na podatniku
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący sprawozdawca
Arkadiusz Cudak
członek
Juliusz Antosik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów, oceny dowodów w postępowaniu podatkowym, w szczególności w zakresie umów ubezpieczenia i wydatków promocyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i dowodowych sprawy, zwłaszcza w kontekście oceny dowodów przez organy podatkowe.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowych dla przedsiębiorców kwestii kosztów uzyskania przychodów i oceny dowodów przez organy podatkowe, co jest zawsze interesujące dla prawników i księgowych.
“Koszty ubezpieczenia w firmie: kiedy dowód zapłaty i fax wystarczą zamiast polisy?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Łd 1267/03 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2004-11-25 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-08-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Aleksandra Wrzesińska-Nowacka /przewodniczący sprawozdawca/ Arkadiusz Cudak Juliusz Antosik Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Izba Skarbowa Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA A. Wrzesińska - Nowacka (spr.), Sędziowie NSA J. Antosik, A. Cudak, Protokolant A. Łuczyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2004 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na decyzję Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [[ w przedmiocie określenia straty podatkowej za 1998 r. I uchyla zaskarżoną decyzję; II zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. na rzecz A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. kwotę 250 (dwieście pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; III określa prawidłowy wpis sądowy jako wpis stały w wysokości 10 (dziesięć) złotych i nakazuje zwrócić skarżącej 790,40 (siedemset dziewięćdziesiąt złotych czterdzieści groszy) tytułem nadpłaconego wpisu; Uzasadnienie Decyzją z dnia [...]Urząd Skarbowy Ł.-W. określił A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S, wysokość straty podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych za okres od 7 września do 31 grudnia 1998 roku. W ocenie organu podatkowego podatnik zawyżył wysokość straty podatkowej za 1998 rok w wyniku zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów m.in. poprzez zaliczenie do nich: - wydatków poniesionych przez wspólników Spółki przed datą nabycia przez Spółkę osobowości prawnej na tłumaczenie na język niemiecki umów, na opłaty za sporządzenie aktu notarialnego i na prowizję bankową, zapłaconą od wpłaty gotówkowej; - wydatków wspólników Spółki – R.Z. z tytułu prowizji bankowych za operacje przekazywania środków pieniężnych tytułem pożyczek udzielanych Spółce na jej rachunek bankowy oraz M.W. poniesione tytułem opłat bieżących za usługi telekomunikacyjne ( na rachunkach jako "kupujący" został wskazany wspólnik, a nie Spółka, zatem łącznie wydatki te również nie kwalifikują się do kosztów uzyskania przychodów Spółki); - wydatków, których poniesienie lub związek z kosztami uzyskania przychodów Spółki nie został wykazany . Do tej ostatniej grupy zaliczono m.in. wpłatę dokonaną na rzecz Towarzystwa Ubezpieczeniowego B SA tytułem umowy ubezpieczenia, udokumentowaną poleceniem przelewu bez daty oraz wyciągiem bankowym. Zakwestionowano ją z uwagi na brak dowodu źródłowego, który spełniałby cechy dowodu księgowego –w rozumieniu art. 9 ust. 1 i art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 1993r., Nr 106, poz. 482 ze zm.). Nie uznano też za koszty uzyskania przychodu wydatków na prace budowlane, mające przystosować budynek mieszkalny, zakupiony przez spółkę do potrzeb działalności gospodarczej ( uruchomienie studia nagrań). W ocenie organu podatkowego były to wydatki stanowiące koszt zaniechanej inwestycji. Z uwagi na warunki hydrologiczne – częste zalewanie piwnicy przez wody gruntowe przy okazji obfitych opadów okazało się, że dostosowanie budynku do potrzeb studia nagrań jest niemożliwe. Wydatki na wykonanie instalacji sieci elektrycznej, zakup płyt dźwiękochłonnych, tapicerowanie drzwi studia, nie zostały w ocenie organu poniesione celem przywrócenia pierwotnego stanu technicznego budynku, ich celem było przystosowanie piwnicy do potrzeb planowanej tam działalności. Przeprowadzone prace miały nadać nieruchomości nowe cechy użytkowe, a poniesione wydatki miały charakter inwestycyjny. Skoro planowany cel nie został ostatecznie zrealizowany, a poniesione wydatki nie podniosły wartości użytkowej budynku i nie miało miejsca ulepszenie środka trwałego, to inwestycję należy określić jako " inwestycję zaniechaną" a poniesione wydatki zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 41 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodu za dany rok. Za wydatki niezwiązane z przychodami uznano koszt zakupu kompletu breloków samochodowych, bowiem na dzień 31 grudnia 1998r. Spółka nie była właścicielem żadnego środka transportu. Zakwestionowano również wydatki na wykonanie zdjęć z otwarcia studia, bowiem studio takie nie zostało ostatecznie otwarte z uwagi na przerwanie prac budowlanych. Organ podatkowy stwierdził też nieprawidłowe, z naruszeniem art. 16 ust. 1 pkt. 28 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zakwalifikowanie przez Spółkę do reklamy nielimitowanej wydatków poniesionych na zakup alkoholu, napojów chłodzących, usługi hotelowe, usługi konsumpcyjne i wykonanie zdjęć z otwarcia studia. Zwrócił uwagę, iż reklama publiczna winna być skierowana do szerokiego, niezindywidualizowanego kręgu odbiorców, co w tym przypadku nie miało miejsca. Spółka wykorzystała natomiast limit kosztów reprezentacji i reklamy. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o jej uchylenie w całości, zarzuciła naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) a w szczególności art. 187 § 1, art. 191 i art. 120 i przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych tj. art. 15 ust. 1, art.1 6 ust. 1 pkt 28. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik strony podniósł, iż kwota poniesiona tytułem ubezpieczenia w B SA winna zostać uwzględniona, w szczególności w świetle przedstawionej przez stronę kserokopii polisy i przelewu na konto towarzystwa. W odniesieniu do zakwestionowanej kwoty na zakup kompletu breloków samochodowych zauważyć należy, iż Spółka zajmowała się m.in. wspomaganiem działalności artystycznej zespołu muzycznego "A". Niewątpliwie jednym z elementów tej działalności było promowanie zespołu, a więc rozprowadzanie wśród fanów okolicznościowych gadżetów, w tym przypadku breloków z logo zespołu. Wydatki na tenże zakup są zatem ściśle związane z kosztami uzyskania przychodów Spółki. W odniesieniu do kosztów poniesionych tytułem zdjęć wykonanych z okazji otwarcia studia, pełnomocnik wyjaśnił, iż uwzględniając to, że Spółka zajmuje się publishingiem artystycznym rzeczą normalną jest tworzenie dokumentacji z tej działalności. Zebrane w ten sposób materiały, zdjęcia miały być wykorzystywane dla dalszych celów promocyjnych, reklamowych, dla produkcji fonograficznej. Nie ma zatem podstaw do zakwestionowania tych wydatków. Odnosząc się również do wydatków na reklamę nielimitowaną wyjaśnił, iż spełniony został warunek reklamy publicznej. Wszystkie wydatki dotyczyły imprezy promocyjnej, na której obecni byli przedstawiciele telewizji i prasy, co w pełni zdaniem pełnomocnika wypełnia znamiona reklamy publicznej. Izba Skarbowa w Ł. uchyliła zaskarżoną decyzję i określiła ponownie wysokość straty podatkowej za okres 7 września – 31 grudnia 1998 roku. Po przeprowadzeniu uzupełniającego postępowania dowodowego w odniesieniu do wydatków związanych z zawarciem umowy ubezpieczenia z B SA organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż w świetle art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wydatkowana na powyższy cel kwota nie może stanowić kosztu uzyskania przychodów Spółki. Strona przedstawiła bowiem w celu udokumentowania tego wydatku jedynie polecenie przelewu oraz kopię faxu, jaki jej pełnomocnik otrzymał od B. W ocenie Izby Skarbowej dokument ten nie stanowi dowodu zawarcia umowy ubezpieczeniowej. Dowodem takim jest polisa, w której określa się przedmiot i warunki ubezpieczenia. W odniesieniu do wydatków na zakup breloczków i wykonanie zdjęć z okazji otwarcia siedziby firmy, organ uwzględnił częściowo argumentację strony, iż wydatki te służyły reklamie, jednakże zaliczył je stosownie do treści art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do kosztów reprezentacji i reklamy limitowanej. Jednakże koszty te przekroczyły 0,25% przychodu i zgodnie z treścią art. 16 ust. 1 pkt 28 powołanej ustawy nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodów. Odnosząc się do pozostałych wydatków, zaliczonych przez stronę do reklamy nielimitowanej, a przez I instancję uznanych za reklamę limitowaną podkreślił, że impreza z okazji otwarcia studia odbyła się w lokalu "B", natomiast fakturę za konsumpcje wystawiła Restauracja "C". Ponadto trudno uznać kilka nieopisanych zdjęć i sprzeczne wyjaśnienia stron za wystarczający dowód, na okoliczność, iż impreza ta miała charakter reklamy publicznej. Na wystawionych fakturach jako upoważniony do odbioru przedmiotowych faktur w trzech przypadkach, widniał M.W., a w jednym M.W. Organ odwoławczy, powołując się na poglądy orzecznictwa wskazał, iż reklama w wybranym kręgu odbiorców, współpracujących z podatnikiem stanowi reklamę niemającą charakteru publicznego (wyrok NSA z 6 lutego 1996r., sygnatura akt SA/Po 1162/95). W odniesieniu do pozostałych kosztów organ odwoławczy podzielił stanowisko zajęte przez organ I instancji, podnosząc jednocześnie, iż strona nie zgłaszała w odwołaniu żadnych zarzutów do tej części rozstrzygnięcia. Podkreślił dodatkowo, iż podatnik w odwołaniu od decyzji organu I instancji, w żaden sposób nie uzasadnił zarzutu naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej. Wskazał, iż nie znalazł podstaw do uznania ich za zasadne. Organ podatkowy zgromadził i rozpatrzył w sposób wystarczający cały materiał dowodowy, umożliwił również stronie czynny udział w postępowaniu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzuciła organom podatkowym naruszenie przepisów art. 122, art. 180 § 1, art. 187, art. 197 Ordynacji podatkowej , a także art. 9 ust. 1, art. 15 ust. 1 i ust. 4, art. 16 ust. 1 pkt 28, pkt 41, pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Powtórzyła wcześniejszą argumentację odnoszącą się do kosztów reklamy i zasadności zaliczenia tych wydatków do kosztów reklamy nielimitowanej. Kwestionowała też dokonaną przez organy podatkowe ocenę dowodów dotyczących wydatków na ubezpieczenie. Ponadto uznała za niezasadne nieuznanie za koszty uzyskania przychodów wydatków poniesionych przed uzyskaniem przez Spółkę osobowości prawnej . W ocenie strony jest to sprzeczne z wypracowaną na gruncie kodeksu handlowego i kodeksu spółek handlowych instytucją spółki kapitałowej w organizacji. Za błędne uznała też stanowisko organów podatkowych co do charakteru wydatków na pogłębienie posadzki. Prace te miały na celu zabezpieczenie nieruchomości przed zalewaniem i błędnie zostały zakwalifikowane jako "inwestycje zaniechane". Prace zostały zakończone, a dodatkowo nie były one związane z niedokończonymi pracami inwestycyjnymi, zmierzającymi do polepszenia budynku. Pełnomocnik wyjaśnił również, iż nazwa lokalu podana przez podatnika tj. "B" dotyczy tego samego lokalu, na który wystawiono fakturę za konsumpcję. Uzasadniając natomiast zarzuty dotyczące naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej pełnomocnik podniósł, iż organ dopuścił się szeregu zaniedbań, jednakże nie wskazał konkretnych naruszeń prawa. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko. Podkreślił, w odniesieniu do wydatków poniesionych przed nadaniem Spółce osobowości prawnej, chybiona jest argumentacja strony, bowiem Spółka powstała w 1998 roku, natomiast instytucja spółki w organizacji wprowadzona została ustawą Kodeks spółek handlowych z dnia 15 września 2000 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga w niniejszej sprawie została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego –Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie w sprawie nią wszczętej nie zostało do tego dnia zakończone. Zgodnie z art. 97 § 1, art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę –Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., Nr 153,poz. 1271 z późn.zm.) i art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 )sprawa ta podlegała zatem rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga jest zasadna, choć tylko niektóre z podniesionych w niej zarzutów można podzielić. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych kosztami uzyskania przychodu są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodu, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 tejże ustawy. Są one elementem konstrukcyjnym podatku, wpływającym na wysokość podstawy opodatkowania bądź wysokość straty. Biorąc pod uwagę różnorodność zjawisk związanych z prowadzoną przez podatników działalnością gospodarczą ustawodawca zdefiniował pojęcie kosztów uzyskania przychodu poprzez użycie pojęć niedookreślonych. W doktrynie i orzecznictwie uznaje się, iż koszt uzyskania przychodu musi być faktycznie dokonanym wydatkiem bądź każdym faktycznie dokonanym odpisem niebędącym wydatkiem, ale powodującym zmianę w strukturze aktywów lub pasywów osoby prawnej. Ponadto działania podatnika, związane z tym wydatkiem muszą być nakierowane na uzyskanie (zwiększenie) przychodu, a cel ten ( osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodu) musi być widoczny. Jest okolicznością niesporną, iż wydatki związane z ubezpieczeniem mienia, służącego prowadzonej działalności gospodarczej co do za zasady stanowić mogą koszty uzyskania przychodu w rozumieniu powołanego wyżej art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Fakt poniesienia wydatku, zaliczonego do kosztów uzyskania przychodu winien wynikać przede wszystkim z prowadzonej zgodnie z ustawą z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości( Dz.U. Nr 121,poz. 591 z późn.zm.) ewidencji rachunkowej (obowiązek prowadzenia ewidencji rachunkowej nakłada na podatników art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych). Dowody księgowe, na podstawie których wprowadzane są zapisy winny przy tym być rzetelne, to znaczny zgodne z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczej, którą dokumentują ( art. 22 ust. 1 ustawy o rachunkowości ). Fakt wykonania operacji gospodarczej może zaś, zgodnie z art. 180 Ordynacji podatkowej być wykazany za pomocą każdego środka dowodowego, jaki nie jest sprzeczny z prawem. Przyjmuje się przy tym, iż skoro to strona wywodzi z faktu zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodu korzystne dla siebie skutki prawne ( w postaci obniżenia podstawy opodatkowania lub zwiększenia straty), to mimo nałożonego na organy podatkowe na podstawie art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej obowiązku wyjaśnienia podatkowo-prawnego stanu faktycznego , na niej przede wszystkim spoczywa obowiązek wykazania faktu poniesienia wydatku i jego faktycznego związku z przychodem. Strona ma w toku postępowania zapewniony czynny udział, może zgłaszać i przedstawiać wnioski dowodowe ( art.123 § 1 , 200 § 1 i 188 Ordynacji podatkowej). Nie zwalnia to organu podatkowego z obowiązku określenia okoliczności, które winny być wykazane w toku postępowania dowodowego i przeprowadzenia postępowania dowodowego, z uwzględnieniem również dowodów wnioskowanych przez stronę ( z ograniczeniem wskazanym w art. 188 Ordynacji podatkowej). Organ podatkowy nie powinien się przy tym ograniczyć do przeprowadzenia jedynie dowodów, które pozwalałyby na wydanie niekorzystnego dla strony rozstrzygnięcia. Zebrane dowody organ prowadzący postępowanie ma następnie obowiązek ocenić, kierując się wyrażoną w art. 191 Ordynacji podatkowej zasadą swobodnej oceny dowodów. Zasada na ta nakłada na organ podatkowy obowiązek rozważenia wszystkich zebranych w sprawie dowodów, we wzajemnym ich związku, z uwzględnieniem zasad wiedzy, doświadczenia życiowego i logiki. W przypadku umowy ubezpieczenia strona przedstawiła dowód zapłaty składki na rzecz zakładu ubezpieczeń w wysokości 7 246 zł z 17.12.1998 r., a także – w toku postępowania odwoławczego kopię faxu, otrzymanego z B S.A. Oddział w Ł., z którego wynika, iż w dniu 17.12.1998 r. została na rzecz tego Towarzystwa zapłacona składka w wysokości 7 246 zł. Ponadto w treści tego pisma wskazano, iż przedmiotem ochrony ubezpieczeniowej miało być mienie. Podano też numer polisy, okres ochrony ubezpieczeniowej i stronę skarżącą jako ubezpieczającego. Niewątpliwie dokumentu tego nie można uznać za polisę w rozumieniu art. 809 § 1 k.c. Stwierdzić jednak należy, iż wywieść z jego treści można, iż umowa ubezpieczenia została faktycznie zawarta. Podano bowiem w nim istotne elementy umowy, wskazujące na charakter ubezpieczenia, czas obowiązywania umowy, osoby zawierające tę umowę. Ponadto zwrócić też należy uwagę na to, iż dowodem zawarcia umowy ubezpieczenia mogą być również inne dokumenty ( art. 809 k.c.). Uznając złożony przez stronę dokument za niewystarczający dla wykazania faktu zawarcia umowy ubezpieczenia, a tym samym wykazania związku między poniesionym wydatkiem a przychodami, organ odwoławczy ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że nie jest on polisą, w której określa się przedmiot i warunki umowy ubezpieczenia. Organ odwoławczy nie uzasadnił przy tym swojego stanowiska, iż fakt zawarcia umowy ubezpieczenia w postępowaniu podatkowym można wykazać tylko za pomocą polisy ubezpieczeniowej. Art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej nie ogranicza zaś środków dowodowych, wyliczając je jedynie przykładowo, nie wprowadza też hierarchii dowodów. Organ podatkowy uprawniony jest do oceny dowodów, a także może niektórym z nich odmówić wiarygodności, jednakże oceny tej winien dokonać zgodnie z powołaną wyżej zasadą swobodnej oceny dowodów, a w uzasadnieniu decyzji winien wyjaśnić w sposób wyczerpujący przesłanki, które spowodowały uznanie danego dowodu za niewiarygodny bądź też niewystarczający dla wykazania danego faktu ( art. 210 § 4 i 124 Ordynacji podatkowej). Lakoniczność uzasadnienia organu odwoławczego w zakresie motywów, jakimi kierował się uznając kopię faxu za niewystarczający bądź niewiarygodny dowód zawarcia umowy ubezpieczenia ( stanowiąca naruszenie art. 210 § 4 i 124 Ordynacji podatkowej) wskazuje na to, iż organ odwoławczy nie dokonał oceny tego dowodu zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów i art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej. Rozpoznając sprawę ponownie organy podatkowe winny jeszcze raz dokonać analizy tego dowodu, odnosząc się do jego treści, sposobu sporządzenia, możliwości sprawdzenia, od kogo pochodzi i z uwzględnieniem faktu, iż potwierdzenie faktu zawarcia umowy ubezpieczenia nie musi być stwierdzone polisą. Rozważyć też winny ewentualne przeprowadzenie dalszych czynności dowodowych, zmierzających do ustalenia faktu zawarcia umowy ubezpieczenia, skoro strona przedstawiła pewne dowody, uprawdopodobniające fakt jej zawarcia. Dopiero po przeprowadzeniu postępowania dowodowego możliwe będzie stwierdzenie, czy wydatek poniesiony na rzecz B ma związek z przychodami skarżącej spółki w badanym roku podatkowym i czy stanowi koszt uzyskania przychodu w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.. Pozostałe zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (w brzmieniu obowiązującym w badanym roku podatkowym) podatnikami tego podatku były osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej , poza spółkami nie mającymi osobowości prawnej. Stosownie do art. 171 § 1 kodeksu handlowego spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nabywa osobowość prawną przez zarejestrowanie. Dopiero od tej daty może zatem być podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych, a tym samym jako podatnik, ponosić może koszty i uzyskiwać przychody. Sporządzenie umowy spółki, umowy przedwstępnej , w której nie wskazano spółki jako uprawnionej do zawarcia umowy przyrzeczonej czy też kosztów związanych ze sporządzeniem tych umów ( opłaty notarialne, tłumaczenie umów) nie mogą być uznane za czynności wykonane w imieniu spółki . Umowy te dotyczą bowiem tylko jej wspólników ( por. Kodeks handlowy. Komentarz M.Allerhanda. Orzecznictwo sądów polskich z lat 1936-1999), ,Wyd. Park sp. z o.o. 1999, s. 247). Prawidłowo zatem organy podatkowe uznały wydatki poniesione przez rejestracją spółki za wydatki jej wspólników ,a nie wydatki podatniczki. Nie naruszyły tym samym art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Trafnie też podniosły, iż w 1998 r. prawu polskiemu nie była znana spółka w organizacji. Wbrew zarzutom skargi organy podatkowe nie naruszyły także wskazanego wyżej przepisu oraz art. 16 ust. 1 pkt. 28 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, nie uznając za wydatki poniesione na reklamę publiczną wydatków na imprezę promocyjną, wykonanie zdjęć z tej imprezy oraz na zakup breloków. Organy podatkowe, w tym również organ odwoławczy wzywały stronę do wykazania, iż impreza promocyjna skierowana była do nieograniczonej ilości osób. Wskazywały, iż strona winna przedstawić listę zaproszonych gości, okazać np. notatki prasowe, sporządzone przez uczestniczących w niej przedstawicieli mediów. W odpowiedzi na to wezwanie strona przedstawiła tylko wybrane zdjęcia i rachunki, składając zresztą sprzeczne wyjaśnienia co do miejsca imprezy. W tym stanie rzeczy, skoro nie wykazano, iż impreza ta miała służyć przedstawieniu jej nieograniczonej ilości osób (poprzez publikacje prasowe czy relacje telewizyjne) uznać należało, że impreza ta służyć mogła co najwyżej reprezentacji i reklamie niepublicznej firmy ( por. też pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 kwietnia 2002 r. ,sygn. I SA/Łd 762/01, opubl. w Monitorze Podatkowym za 2002 r., Nr 12, s. 41). W przypadku zakupu breloków wskazać trzeba, iż strona nie składała żadnych wyjaśnień na temat celu ich zakupu w postępowaniu przed Urzędem Skarbowym. Z dowodu księgowego nie wynika zaś, ani ile tych breloków zakupiono ( określono je jako 1 komplet), czy miały one jakiś nadruk. Dopiero w odwołaniu strona powołała się na to, iż były one sprzedawane bądź rozdawane w czasie koncertów grupy A. Nie przedstawiła jednak żadnego dowodu na tę okoliczność. Mimo tych lakonicznych wyjaśnień organ odwoławczy, działając na korzyść podatnika, uznał ten wydatek za koszt reklamy limitowanej. Wobec braku dowodu, iż breloki te mogły służyć promocji zespołu ( nie wykazano, gdzie i kiedy je rozdano, czy miały jakiś nadruk, logo zespołu) brak jest w ocenie Sądu podstaw do kwestionowania stanowiska organów podatkowych. Nadal bowiem strona nie zaoferowała dowodów, potwierdzających przedstawioną w skardze tezę, iż służyły one promocji. Jak wskazano zaś wyżej, to na podatniku przede wszystkim ciąży obowiązek wykazania faktu poniesienia wydatku i jego charakteru. Niezasadny jest również dotyczący wydatku na pogłębienie posadzki. Twierdzenia strony o charakterze tego wydatku pozostają w wyraźnej sprzeczności z treścią dowodów księgowych, przedłożonych w toku postępowania podatkowego. Z rachunku za wykonanie tych prac wynika w sposób oczywisty, iż prace te były związane ze studiem nagrań, które ostatecznie nie powstało. Ponadto nie powstało ono właśnie z uwagi na złe warunki hydrologiczne. Strona nie wskazała zaś, w jaki sposób pogłębienie posadzki mogło służyć zapobieganiu zalewaniom piwnic budynku. Trafnie też podnosi organ odwoławczy, iż charakter tych prac nie był przedmiotem jego szczegółowego badania z uwagi na brak zarzutów strony w odwołaniu w tym zakresie. Zarzut niewyjaśnienia charakteru prac ( w świetle wyjaśnień składanych przez pełnomocnika strony w postępowaniu podatkowym) i dowolnego przyjęcia ich charakteru , bez zasięgnięcia opinii biegłego z zakresu budownictwa jest więc w tym stanie rzeczy bezpodstawny. Strona mogła się bowiem wypowiedzieć przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów, znane ( z treści protokołu kontroli) było jej stanowisko organu podatkowego w tym zakresie. Organ podatkowy był zatem uprawniony do przyjęcia, iż w zakresie charakteru prac budowlanych ustalony stan faktyczny nie budzi wątpliwości( art. 192 ordynacji podatkowej). Z tych względów, wobec uznania jednego z zarzutów za zasadny, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zaskarżoną decyzję należało uchylić. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i § 6 i § 18 ust. 1 pkt. 1 lit. c Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz.U. Nr 163, poz. 1348, zm. Dz.U. z 2003 r.,Nr 212,poz. 2073).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI