I SA/Łd 1151/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę J. J. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Ł. określającą zwrot podatku od towarów i usług za wrzesień i październik 2015 r. w kwocie innej niż zadeklarowana przez podatnika. Organy podatkowe uznały, że faktury dokumentujące nabycie towarów od wskazanych spółek są nierzetelne, ponieważ spółki te nie prowadziły faktycznej działalności gospodarczej, a transakcje były fikcyjne. W szczególności wskazano na brak majątku, zatrudnienia, siedziby w tzw. wirtualnych biurach oraz nierzetelne rozliczenia. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej oraz ustawy o VAT. Sąd, analizując zgromadzony materiał dowodowy, uznał skargę za zasadną. Wskazał, że organy nie wykazały w sposób wystarczający fikcyjności wszystkich transakcji eksportowych i nieprawidłowo odrzuciły dowody w postaci komunikatów IE-599, które stanowią urzędowe potwierdzenie wywozu towarów. Sąd podkreślił, że organy podatkowe są związane domniemaniem autentyczności i zgodności z prawdą dokumentów urzędowych, chyba że zostanie przeprowadzone postępowanie przeciwko ich autentyczności lub zgodności z prawdą. W ocenie Sądu, organy nie wykazały, że skarżący wiedział lub powinien wiedzieć, że komunikaty IE-599 nie odzwierciedlają rzeczywistości. W związku z tym, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i nakazał organowi ponowne rozpatrzenie sprawy, uwzględniając wskazane przez Sąd kwestie, w tym analizę ilości towaru możliwego do wywozu i prawidłowości dostaw eksportowych do zarejestrowanych podmiotów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie znaczenia dowodowego komunikatów IE-599 w sprawach o VAT, zasady prowadzenia postępowań kontrolnych i podatkowych, ciężar dowodu w sprawach o fikcyjne transakcje.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i dowodowej, w tym interpretacji przepisów dotyczących kontroli skarbowej i postępowania podatkowego.
Zagadnienia prawne (4)
Czy faktury dokumentujące transakcje, które nie zostały faktycznie dokonane lub podają kwoty niezgodne z rzeczywistością, mogą stanowić podstawę do odliczenia podatku naliczonego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, faktury takie nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego ani zwrotu podatku naliczonego, zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a i b ustawy o VAT.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organy podatkowe muszą wykazać, że transakcje były fikcyjne, a podatnik wiedział lub powinien wiedzieć o tej fikcyjności. Samo stwierdzenie nierzetelności faktur nie zawsze oznacza brak prawa do odliczenia całego podatku.
Czy komunikaty elektroniczne IE-599, potwierdzające wywóz towarów poza UE, stanowią dowód urzędowy, który może być obalony jedynie w drodze specjalnego postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, komunikaty IE-599 stanowią dowód urzędowy, który korzysta z domniemania autentyczności i zgodności z prawdą. Organy podatkowe mogą odmówić wiarygodności tym dokumentom jedynie w przypadku przeprowadzenia postępowania przeciwko ich autentyczności lub zgodności z prawdą.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organy podatkowe nie mogą swobodnie oceniać treści dokumentów urzędowych, a zasada swobodnej oceny dowodów jest w tym zakresie wyłączona. Brak takiego postępowania i nieuznanie dokumentu urzędowego powoduje naruszenie przepisów postępowania.
Czy wszczęcie postępowania kontrolnego przez organ kontroli skarbowej w czasie trwania kontroli podatkowej prowadzonej przez inny organ jest dopuszczalne?
Odpowiedź sądu
Tak, brak jest podstawy prawnej do przyjęcia, że wszczęcie postępowania kontrolnego przez organ kontroli skarbowej w czasie trwania kontroli podatkowej prowadzonej przez inny organ jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Sąd podzielił pogląd organu odwoławczego, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące wszczęcia postępowania podatkowego po kontroli nie ograniczają praw organu kontroli skarbowej do wszczęcia innego rodzaju postępowania.
Czy prowadzenie czynności dowodowych przez pracowników organu poza terenem jurysdykcji tego organu wpływa na jego właściwość miejscową do rozstrzygania sprawy?
Odpowiedź sądu
Nie, dla zachowania właściwości miejscowej organu rozstrzygającego sprawę znaczenie ma miejsce zamieszkania lub adres siedziby podatnika, a nie miejsce podjęcia przez pracowników czynności.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że właściwość miejscowa organu podatkowego jest ustalana według miejsca zamieszkania lub adresu siedziby podatnika, a fakt podjęcia przez pracowników czynności na innym terenie pozostaje bez znaczenia.
Przepisy (9)
Główne
u.p.t.u. art. 86 § 1 i 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
Do odliczenia podatku naliczonego muszą być spełnione kumulatywnie przesłanki: podatnik podatku VAT, wystawca faktury musi być podatnikiem dokonującym dostawy w ramach działalności gospodarczej, nabycie musi mieć związek ze sprzedażą opodatkowaną.
u.p.t.u. art. 88 § 3a pkt 4 lit. a
Ustawa o podatku od towarów i usług
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane - w części dotyczącej tych czynności.
u.p.t.u. art. 88 § 3a pkt 4 lit. b
Ustawa o podatku od towarów i usług
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy podają kwoty niezgodne z rzeczywistością - w części dotyczącej tych pozycji, dla których podane zostały kwoty niezgodne z rzeczywistością.
u.p.t.u. art. 41 § 4
Ustawa o podatku od towarów i usług
Dostawa towarów, o której mowa w art. 41 ust. 1, podlega opodatkowaniu według stawki 0% pod warunkiem, że podatnik udokumentował wywóz towarów poza terytorium Unii Europejskiej.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 87 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług
o.p. art. 165b § 1
Ordynacja podatkowa
W przypadku ujawnienia przez kontrolę podatkową nieprawidłowości, organ podatkowy wszczyna postępowanie podatkowe w sprawie, która była przedmiotem kontroli, nie później niż w terminie 6 miesięcy od zakończenia kontroli.
uks art. 13 § 1
Ustawa o kontroli skarbowej
Wszczęcie postępowania kontrolnego następuje wyłącznie z urzędu w formie postanowienia.
usdg art. 77 § 6
Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej
Dowody przeprowadzone w toku kontroli przez organ kontroli z naruszeniem przepisów prawa w zakresie kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy, jeżeli miały istotny wpływ na wyniki kontroli, nie mogą stanowić dowodu w żadnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym, karnym lub karno-skarbowym dotyczącym kontrolowanego przedsiębiorcy.
o.p. art. 194 § 1
Ordynacja podatkowa
Dokumenty urzędowe sporządzone w formie określonej przepisami prawa przez powołane do tego organy władzy publicznej stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe nie wykazały w sposób wystarczający fikcyjności wszystkich transakcji eksportowych. • Organy podatkowe nieprawidłowo odrzuciły dowody w postaci komunikatów IE-599, które stanowią urzędowe potwierdzenie wywozu towarów. • Organy podatkowe nie przeprowadziły postępowania mającego na celu obalenie domniemania autentyczności i zgodności z prawdą komunikatów IE-599.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. • Zarzut naruszenia art. 165b § 1 Ordynacji podatkowej oraz art. 13 ust. 1 ustawy o kontroli skarbowej. • Zarzut naruszenia właściwości miejscowej poprzez wykonywanie przez pracowników Urzędu Skarbowego czynności poza zasięgiem działania tego organu. • Zarzuty dotyczące naruszenia art. 290 Ordynacji podatkowej w związku z doręczeniem protokołu kontroli.
Godne uwagi sformułowania
komunikaty IE-599 stanowią urzędowe potwierdzenie wywozu towarów • organy podatkowe są związane domniemaniem autentyczności i zgodności z prawdą dokumentów urzędowych • brak jest podstawy prawnej do przyjęcia, iż wszczęcie postępowania kontrolnego przez organ kontroli skarbowej w czasie trwania kontroli podatkowej prowadzonej przez inny organ jest niedopuszczalne • nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane lub podają kwoty niezgodne z rzeczywistością
Skład orzekający
Joanna Tarno
przewodniczący
Teresa Porczyńska
sprawozdawca
Bożena Kasprzak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie znaczenia dowodowego komunikatów IE-599 w sprawach o VAT, zasady prowadzenia postępowań kontrolnych i podatkowych, ciężar dowodu w sprawach o fikcyjne transakcje."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i dowodowej, w tym interpretacji przepisów dotyczących kontroli skarbowej i postępowania podatkowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy oszustw podatkowych na dużą skalę, wykorzystania tzw. 'wirtualnych biur' i 'pustych faktur' w obrocie międzynarodowym. Kluczowe jest tu znaczenie dowodowe komunikatów elektronicznych w sprawach VAT.
“VAT: Czy elektroniczne potwierdzenie wywozu towarów (IE-599) to niepodważalny dowód? Sąd administracyjny wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.