I SA/Łd 11/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2025-03-13
NSApodatkoweWysokawsa
VATpodatek naliczonypodatek należnyodliczenie VATnależyta starannośćweryfikacja kontrahentówfakturynierzetelne fakturyobrótkasa rejestrująca

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę podatniczki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając brak należytej staranności przy weryfikacji kontrahentów i odliczaniu podatku VAT.

Podatniczka zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy częściowo decyzję organu pierwszej instancji w sprawie podatku od towarów i usług. Spór dotyczył prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur od podmiotów, które zdaniem organów nie były rzeczywistymi dostawcami towarów i usług. Sąd uznał, że podatniczka nie dochowała należytej staranności w weryfikacji kontrahentów, co uzasadnia zakwestionowanie prawa do odliczenia VAT, a także nie zaewidencjonowała całości obrotu ze sklepu internetowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę A. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi dotyczącą podatku od towarów i usług za okres od października 2019 r. do września 2020 r. Organy podatkowe zakwestionowały prawo podatniczki do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawionych przez podmioty, które według ustaleń organów nie były rzeczywistymi dostawcami towarów ani usługodawcami. Dodatkowo stwierdzono niezaewidencjonowanie całości obrotu ze sklepu internetowego. Podatniczka zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak wykazania przez organy, że wiedziała lub mogła podejrzewać, iż transakcje wiążą się z oszustwem podatkowym. Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i ocenili materiał dowodowy. Sąd stwierdził, że podatniczka nie dochowała należytej staranności w weryfikacji kontrahentów, co uzasadnia odmowę prawa do odliczenia podatku naliczonego. Podkreślono, że nawet proste działania weryfikacyjne pozwoliłyby na stwierdzenie nierzetelności kontrahentów. Sąd nie dopatrzył się również naruszeń przepisów proceduralnych, a ustalenia dotyczące niezaewidencjonowania obrotu ze sklepu internetowego uznał za uzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, podatniczka nie dochowała należytej staranności w weryfikacji kontrahentów, co uzasadnia zakwestionowanie prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podatniczka nie podjęła podstawowych działań weryfikacyjnych, takich jak sprawdzenie tożsamości i umocowania przedstawicieli kontrahentów, kontakt telefoniczny z firmami, czy weryfikacja w rejestrach. Akceptacja płatności gotówkowych i brak pisemnych umów dodatkowo świadczą o braku staranności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.p.t.u. art. 86 § ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

u.p.t.u. art. 88 § ust. 3a pkt 4 lit. a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Brak prawa do odliczenia podatku naliczonego, gdy faktury nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 99 § ust. 12

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 109 § ust. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług

Obowiązek prowadzenia ewidencji zawierającej dane niezbędne do prawidłowego określenia podatku naliczonego i należnego.

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1 oraz pkt 2 lit. a

Ordynacja podatkowa

Rozstrzygnięcia organu odwoławczego.

Dyrektywa 2006/112/WE art. 167 i art. 168

Dyrektywa Rady 2006/112/WE

Zasady neutralności i proporcjonalności w kontekście odliczenia VAT.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podatniczka nie dochowała należytej staranności w weryfikacji kontrahentów. Faktury zakwestionowane przez organy były nierzetelne podmiotowo. Podatniczka nie zaewidencjonowała całości obrotu ze sklepu internetowego.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe nie wykazały, że podatniczka wiedziała lub mogła podejrzewać, że transakcje wiążą się z oszustwem podatkowym. Organy naruszyły przepisy postępowania poprzez wybiórcze traktowanie dowodów i brak wykazania wzorca należytej staranności. Zastosowanie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u. było nieuzasadnione.

Godne uwagi sformułowania

brak weryfikacji kontrahentów w CElDG, KRS, białej liście podatników VAT osoby reprezentujące kontrahentów nie uwiarygodniły swojej tożsamości, nie potwierdziły faktu, że faktycznie pracują dla tych firm oraz, że są umocowani do reprezentowania tych czerech podmiotów akceptacja rzekomych żądań kontrahentów do dokonywania zapłaty w formie gotówkowej faktury nierzetelne co najmniej podmiotowo nie zaewidencjonowała całości obrotu ze sklepu internetowego

Skład orzekający

Wiktor Jarzębowski

przewodniczący-sprawozdawca

Bożena Kasprzak

członek

Grzegorz Potiopa

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Należyta staranność w weryfikacji kontrahentów w obrocie gospodarczym, konsekwencje braku tej staranności w kontekście odliczenia VAT, obowiązki podatnika w zakresie ewidencjonowania obrotu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, ale zasady dotyczące staranności i weryfikacji kontrahentów mają charakter uniwersalny w sprawach VAT.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa ilustruje kluczowe zasady dotyczące należytej staranności w VAT i konsekwencje jej braku, co jest niezwykle istotne dla praktyków prawa podatkowego i przedsiębiorców.

Czy brak weryfikacji kontrahenta może kosztować utratę prawa do odliczenia VAT? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Łd 11/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-03-13
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-01-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Bożena Kasprzak
Grzegorz Potiopa
Wiktor Jarzębowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 106
art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a, art. 99 ust. 12, art. 109 ust. 3
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Bożena Kasprzak, Asesor WSA Grzegorz Potiopa, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Jaworska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2025 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 31 października 2024 r. nr 1001-IOV-3.4103.4.2024.21.U09.AG w przedmiocie podatku od towarów i usług za niektóre miesiące 2019 i 2020 roku oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 31 października 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Łodzi (dalej: "DIAS w Łodzi"), uchylił decyzję Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Łódź-Bałuty z dnia 30 listopada 2023 r. w części dotyczącej określenia A. P., dalej: "Podatniczce" albo "Stronie", zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2019 r. i w tym zakresie określił Stronie zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług oraz utrzymał w mocy decyzji organu I instancji w pozostałym zakresie, obejmującym okresy od października do listopada 2019 r. oraz od stycznia do września 2020 r.
W wyniku kontroli, a następnie postępowania podatkowego prowadzonego wobec Strony w zakresie podatku od towarów i usług za okresy od października 2019 r. do września 2020 r. przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego Łódź - Bałuty stwierdzono nieprawidłowości w podatku należnym i w podatku naliczonym.
Organ I instancji zakwestionował Podatniczce prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony wynikający z faktur VAT mających dokumentować zakup towarów i usług, na których widnieją dane następujących podmiotów:
• P.P.H. P. M. B., [....] M., ul. [...],
• V S.A., [...] R., ul. [...],
• P.P.H.U. A K. P., [...] Ł., ul.[...],
• M M.S., [...] Ł., ul.[...].
Decyzją z dnia 30 listopada 2023 r. organ I instancji określił Stronie zobowiązania podatkowe w podatku od towarów i usług za poszczególne okresy od października 2019 r. do września 2020 r.
W odwołaniu pełnomocnik strony kwestionowała ustalenia organu w zakresie
tzw. "sumienności kupieckiej" oraz podnosiła brak zakwestionowania przez organ rzeczywistego wykonania usług udokumentowanych spornymi fakturami. Zdaniem pełnomocnika Strony, na moment zawarcia transakcji Podatniczka nie miała podstaw, aby podejrzewać jakiekolwiek nieprawidłowości, a fakty, na które powołuje się organ zostały ustalone w toku czynności, do których uprawnione są jedynie organy administracji państwowej.
Po rozpatrzeniu odwołania Podatniczki, opisaną na wstępie decyzją z dnia 31 października 2024 r., wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz pkt 2 lit. a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm.), dalej: "O.p.", oraz art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 2 pkt 22, art. 19a ust. 1 i ust. 8, art. 29a ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a, art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a, art. 99 ust. 12, art. 109 ust. 3 ustawy z 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (t.j: Dz. U. z 2018 r. poz. 2174 ze zm., a od 9 grudnia 2019 r. t.j.: Dz.U. z 2020 r., poz, 106 ze zm.), dalej: "u.p.t.u.", organ odwoławczy uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za grudzień 2019 r., w wysokości 7.949 zł i określił Podatniczce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług ten miesiąc w wysokości 7.827 zł, oraz utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w pozostałym zakresie.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji dotyczące konieczności zakwestionowania Stronie prawa do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur, na których jako dostawcy/usługodawcy widnieją: P.P.H. P. M. B., V S.A., P.P.H.U. A K. P., "T" M.S., A2 Sp. z o.o. oraz podzielił ocenę organu I instancji dotyczącą braku zaewidencjonowania przez Podatniczkę całości obrotu ze sklepu internetowego, który powinien być zaewidencjonowany przy użyciu kasy rejestrującej.
Podatniczka prowadziła od dnia 2 września 2013 r. do 20 grudnia 2022 r. działalność gospodarczą "J" A. P. pod adresem ul. [...] w Ł.. Głównym przedmiotem działalności była sprzedaż drewna i materiałów budowlanych sklasyfikowana pod kodem PKD 46.13.Z. Pod wyżej wymienionym adresem Strona prowadziła kwiaciarnię "F". Dodatkowo Strona przedłożyła umowę najmu z 26 sierpnia 2019 r. zawartą z "E" Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., dotyczącą najmu pomieszczeń magazynowych o powierzchni 232 m2 w budynku przy ul.[...] . Znajdował się tam magazyn, w którym Strona prowadziła działalność obejmującą obrót środkami chemicznymi oraz ich konfekcjonowaniem, która nie została zgłoszona do organu I instancji oraz do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.
W zakresie podatku naliczonego, organy stwierdziły, że w przedłożonych do kontroli rejestrach zakupu VAT za miesiące: październik i listopad 2019 r. oraz kwiecień 2020 r. Strona nieprawidłowo zaewidencjonowano faktury VAT:
• nr [...] z [...] r. wystawioną przez "C" sp. z o.o. sp.k., z siedzibą w K, na wartość netto 361,10 zł podatek VAT 83,05 zł, rejestr zakupu za 10/2019 poz. 41, natomiast z faktury VAT wynika wartość netto 361,10 zł, podatek VAT (8%) 28,89 zł;
• nr [...] z [...] r. wystawioną przez "C" Sp. z o.o. sp.k., na wartość netto 83,40 zł, podatek VAT 19,18 zł, rejestr zakupu za 11/2019 poz. 85, natomiast z faktury VAT wynika wartość netto 83,40 zł podatek VAT (8%) 6,67 zł,
• nr [...] z [...] r. wystawioną przez "C" Sp. z o.o. sp.k., na wartość netto 13.200 zł podatek VAT 3.036,00 zł, rejestr zakupu za 04/2020 poz. 43, natomiast z faktury VAT wynika wartość netto 13.200 zł podatek YAT (8%) 1.056 zł.
Powyższym naruszono przepis art. 109 ust. 3 u.p.t.u. i zawyżono podatek naliczony za miesiące: październik 2019 r. o kwotę 54,16 zł, listopad 2019 r. o kwotę 12,51 zł, kwiecień 2020 r. o kwotę 1.980 zł.
W toku kontroli, m.in. w oparciu o informację z plików JPK, organ I instancji ustalił także, że w rejestrach zakupu VAT Strona ujęła faktury, których wystawcy nie wykazali transakcji sprzedaży i nie naliczyli podatku należnego z tytułu tych faktur. Na tych fakturach VAT jako sprzedawcy widnieją:
1. P.P.H. P. M. B.. Faktury VAT wyszczególniono w tabeli nr 1 na stronach od 4 do 7 decyzji organu I instancji. Na fakturach podano: nazwa towaru/usługi - usługa konfekcjonowania, z wyłączeniem jednej faktury na której widnieje - usługa transportowa, sposób zapłaty: gotówka, termin zapłaty - data wystawienia faktury. Do faktur załączono dowody KP, na których widnieje pieczęć i podpis przedstawiciela handlowego: M. O. - osoba potwierdzająca otrzymanie gotówki;
2. V S.A. z siedzibą w R. przy ul. [...]. Faktury VAT wyszczególniono w tabeli nr 2 na stronach od 7 do 8 decyzji organu I instancji. Na fakturach podano: nazwa towaru/usługi - usługa transportowa, sposób zapłaty: gotówka, termin zapłaty - data wystawienia faktury. Do faktur załączono dowody KP, na których widnieje pieczęć i podpis przedstawiciela handlowego: S. D. - osoba potwierdzająca otrzymanie gotówki;
3.P.P.H.U. A K. P. w Ł.. Faktury VAT wyszczególniono w tabeli nr 3 na stronie 8 i 9 decyzji organu I instancji. Na fakturach podano: nr rej. samochodu - [...], nazwa towaru/usługi - części samochodowe w tym silnik kompletny i drzwi tylne, sposób zapłaty: gotówka, termin zapłaty - data wystawienia faktury;
4. "T" M.S. w Ł. oraz M M.S. w Ł.. Dane z bazy CEIDG: "M" M.S. od 29 marca 2017 r. nazwa "T" M.S.. Faktury VAT wyszczególniono w tabeli nr 4 na stronie 9 i 10 decyzji organu I instancji. Na fakturach podano: nazwa towaru/usługi - usługa transportowa, sposób zapłaty: gotówka, termin zapłaty - brak,
5. L. Sp. z o.o. w W. (obecnie firma nosi nazwę A2 Sp. z o.o.). Dane z bazy KRS: "L." Sp. z o.o. od 25 maja 2016 roku nazwa A2 sp. z o.o. Faktury VAT wyszczególniono w tabeli nr [...] na stronie 10 i 11 decyzji organu I instancji. Na fakturach podano: nazwa towaru/usługi - olej napędowy, sposób zapłaty: gotówka, zapłata - data wystawienia faktury.
Organ I instancji w toku kontroli podatkowej wystąpił do wyżej wskazanych podmiotów celem wyjaśnienia rozbieżności odnośnie rozliczenia podatku od towarów i usług z zakresu zawartych transakcji handlowych z firmą Strony w okresie od 1 października 2019 r. do 30 września 2020 r.
W udzielanych organom odpowiedziach:
1. M. B. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą P. poinformował, że nie zawierał żadnych transakcji handlowych z J A. P.. Nigdy także nie utrzymywał jakichkolwiek kontaktów z ww. podmiotem. Podczas przesłuchania w dniu 29 grudnia 2021 r. zeznał, że firma P. nie dokonywała sprzedaży na rzecz firmy J. P. w okresie od października 2019 r. do września 2020 r., ani w żadnym innym czasie. W rejestrze kontrahentów P. nie ma takiej firmy. Świadek nie zna ani A. P. ani K. P. kresie produkcji opakowań z folii i nigdy nie świadczyło usług konfekcjonowania preparatów do dezynfekcji powierzchni. rozcieńczalników, denaturatu, impregnatów itp. Podkreślił, że firma P. nie posługiwała się pieczęcią widniejąca na okazanych fakturach. Pieczątka firmy posiada inną szatę graficzną. Ponadto numeracja i szata graficzna okazanych faktur nie odpowiada fakturom wystawianym przez P. M. B..
2. Spółka V S.A. w treści pisma z 25 października 2021 r. udzieliła następującej odpowiedzi cyt. "... w okresie 01.10.2019 - 30.09.2020 r. informujemy, że firma nie była naszym bezpośrednim nabywcą usług. Firma V S.A. nie wystawiała faktur dotyczących sprzedaży usług dla firmy A. P.. Nie otrzymaliśmy żadnych zapłaty ze strony w/w firmy". Spółka V S.A. nigdy nie współpracowała z tą firmą a na terenie Polski firma nie zatrudniała przedstawiciela handlowego. Przedstawiciel handlowy – S. D. nie jest znany spółce V S.A.. Spółka ta nie posiada w wewnętrznych bazach informacji poświadczających jej współpracę z S. D., który nie był również pracownikiem tej spółki.
3. K. P. pismem z 9 grudnia 2021 r. poinformował, że firma "A" nigdy nie współpracowała z firmą J A. P. oraz nie zawarła żadnej transakcji handlowej z tym przedsiębiorcą. Podczas przesłuchania w dniu 3 lutego 2022 r. zeznał, że okazane faktury nie dokumentują dokonanej przez "A"’ sprzedaży towarów na rzecz J A. P.. Zeznał, że jego firma nie sprzedaje silników do samochodu ani drzwi do samochodów. Zeznał, że nie zna A. P. K. P., ani Ł. K., nie wie także, kto parafował okazane faktury. Z przeprowadzonego przez organ marca i 10 maja 2022 r. dowodu z przesłuchania świadków Ł. G. , M. P. i P. J. wynika, że nie zawarto transakcji sprzedaży części samochodowych na rzecz J. P..
4. M.S. w oświadczeniu z 14 grudnia 2021 r. wskazała, że w okresie od 1 października 2019 r. do 30 września 2020 r. nie zawierała transakcji z firmą J. P.. Z przeprowadzonego 23 lutego 2022 r. dowodu z przesłuchania świadka P. S. - pełnomocnika M. S., wynika, że w okresie od listopada 2019 r. do kwietnia 2020 r. działalność była prowadzona przez żonę M. S. pod firmą "T." M.S. w zakresie handlu samochodami (auto - handel) w Ł. przy ul. [...]. Świadek zeznał, że firma "T." M.S. nie dokonywała sprzedaży usług transportowych na rzecz J. P.. Okazane faktury nie zostały wystawione przez firmę M. S.. Do wystawiania faktur VAT sprzedaży w firmie wykorzystywany jest program komputerowy Mała Księgowość. Świadek oświadczył, że pieczęć na okazanych fakturach o treści: "T M.S." nie jest pieczęcią jaką posługuje się firma M. S.. W przedłożonych dokumentach użyto nazwy firmy "T", która jest niepoprawna.
5. Spółka A2 poinformowała, że przesłane faktury o nr [...] z [...]r. i nr [...] z [...] r. nie dokumentują sprzedaży dokonanej przez Spółkę. Spółka nie otrzymała zapłaty za wskazane faktury. Wygląd i numeracja faktur jest inna od stosowanej na stacjach paliw. Spółka nie posługiwała się pieczęcią widniejącą na wskazanych fakturach.
Podczas przesłuchania w dniu 12 maja 2022 r. świadek K .P. zeznał, że w okresie od października 2019 r. do września 2020 r. świadczył pracę w firmie J A. P., reprezentując firmę w zakresie współpracy z kontrahentami. Do jego obowiązków należało zamawianie towarów, sprzedaż, dokonywanie płatności. Prowadził rozmowy z klientami i był decyzyjną osobą. Świadek złożył zeznania dotyczące charakteru i zakresu współpracy z przedmiotowymi kontrahentami.
W zakresie podatku należnego, organ I instancji ustalił, że w dokumentacji podatkowej firmy Strony znajduje się faktura nr [...] z [...] r., dotycząca sprzedaży dezyradusa - płynu do dezynfekcji na wartość netto 12.870,00 zł, podatek VAT (8%) 1.029,60 zł, wystawiona dla P2 K. R.. W odpowiedzi na wezwanie organu podatkowego wyżej wymieniony kontrahent przekazał posiadaną przez siebie fakturę nr [...] z [...] r. dotyczącą sprzedaży dezyradusa oraz kosztów wysyłki na łączną wartość netto 13.020,00 zł podatek VAT 1.064,10 zł.
W toku przesłuchania K.P. zeznał, że sprzedaż towaru dla firmy P. K. R. była dokonana na podstawie jednej faktury nr [...] z 16 marca 2020 r. Pierwotnie wystawiona faktura nie zawiera kosztów transportu, a towar był wysłany poczta kurierską. Przy dokonywaniu wysyłki świadek zauważył błąd i faktura została poprawiona, poprzez dopisanie kosztu transportu i w takiej formie faktura VAT został wysłana do kontrahenta. Natomiast w dokumentacji zaksięgowana została pierwotnie wystawiona faktura. Wartość niezaewidencjonowanej usługi wysyłki towaru i kwoty należnego podatku VAT w marcu 2020 r. wynosi: netto 150,00 zł, VAT (23%) 34,50 zł.
Organ I instancji ustalił ponadto, że w kontrolowanym okresie Strona oprócz sprzedaży środków chemicznych w magazynie na ulicy [...] prowadziła również sprzedaż towarów w kwiaciarni usytuowanej w Ł. na ulicy [...], na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz podmiotów gospodarczych, opodatkowanych stawką VAT 23% oraz sklep internetowy - www.A.com.pl. Sprzedaż była ewidencjonowana przy użyciu kasy rejestrującej o nr unikatowym [...] oraz dokumentowana fakturami. Z ustaleń organu I instancji wynika, że Strona niezaewidencjonowała przy użyciu kasy rejestrującej całej sprzedaży w sklepie internetowym w okresach od października 2019 r. do września 2020 r. W trakcie kontroli Strona nie przedłożyła wyciągów z prowadzonego w I S.A. rachunku bankowego, który został wskazany w regulaminie sklepu internetowego. W związku z tym organ I instancji pozyskał z I. wyciągi z ww. rachunku za badany okres, na podstawie których ustalono wpływy dokonane przez osoby fizyczne i podmioty gospodarcze z tytułu zamówień towarów w prowadzonym przez Stronę sklepie internetowym. Organ I instancji przeprowadził analizę porównawczą wpłat na ww. rachunek bankowy ze sprzedaży towarów w sklepie internetowym z zaewidencjonowaną sprzedażą towarów przy użyciu kasy rejestrującej w okresie od października 2019 r. do września 2020 r., z której wynika, że Strona nie niezaewidencjonowała całości obrotu ze sklepu internetowego.
Biorąc pod uwagę wyjaśnienia Strony w tym zakresie oraz okoliczność, że Podatniczka nie prowadziła odrębnych ewidencji ani nie posiadała innych dokumentów potwierdzających wysokość wpłat zwróconych w przypadku rezygnacji z zamówienia przed wystawieniem paragonu za okres objęty postępowaniem podatkowym, organ I instancji ustali wartość niezaewidencjonowanej sprzedaży z kasy fiskalnej (tabela na s. 25-29 dec. organu I instancji) za okresy od października 2019 r. do września 2020 r. na kwotę netto 4.517 zł, podatek VAT 1.038 zł.
Oceniając postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji w zakresie ustaleń dotyczących podatku naliczonego Strony, organ odwoławczy wskazał, że na podstawie analizy plików JPK VAT w aplikacji W ustalono, że podmioty wskazane jako wystawcy spornych faktur nie wykazały transakcji sprzedaży udokumentowanych fakturami wystawionymi dla nabywcy J A. P. oraz nie rozliczyły podatku należnego z tytułu tych faktur. Okoliczności wskazane przez organ I instancji stanowią zdaniem organu odwoławczego wystarczającą podstawą, aby podzielić jego stanowisko, że Strona w kontaktach handlowych ze swoim kontrahentem nie dochowała należytej staranności kupieckiej, a podstawę odliczenia powyższych kwot podatku naliczonego w zakwestionowanych fakturach stanowiły czynności, które nie zostały dokonane, czym naruszono przepis art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a. ustawy o podatku od towarów i usług.
Organ odwoławczy zgodził się z organem I instancji, że zeznania złożone przez K. P. 12 maja 2022 r. dotyczące rzekomego wykonania usług konfekcjonowania przez P. M. B. i usług transportowych przez V S.A. są sprzeczne z pozostałymi ustaleniami dokonanymi w sprawie oraz nie uwiarygadniają autentyczności wykonania usług, których dotyczą sporne j faktury. Usługi ujęte na fakturach od ww. kontrahentów nie były przez nich wykonane, o czym świadczą jednoznacznie wyjaśnienia pozyskane od tych podmiotów, co zostało przedstawione we wcześniejszej części niniejszej decyzji, o czym Strona powinna mieć wiedzę gdyby choć w minimalnym stopniu dochowała zasad należytej staranności i zweryfikowała swoich kontrahentów, z którymi właśnie rozpoczynała współprace
Zdaniem organu odwoławczego, o tym, że Podatniczka nie dochowała takich standardów świadczą następujące okoliczności:
• ustne umowy współpracy z przedstawicielami ww. firm, którzy w niewytłumaczalny sposób trafiali, bez uprzedniego kontaktu np. telefonicznego z firmą J, do magazynu Strony w L. przy ul. [...],
• niejasne okoliczności zawierania umów ustnych dotyczących wykonania na rzecz J usług z obcymi osobami, których dane personalne były nieznane, a także niewiadomą był również fakt ewentualnego posiadania umocowania tych osób do działania w imieniu kontrahentów,
• wykonywanie usług konfekcjonowania przez nieznanych pracowników, których nieznane osoby dowoziły "nie wiadomo skąd" do magazynu Strony,
• świadczenie usług transportowych samochodami typu bus podstawianymi na podstawie zamówienia złożonego telefonicznie, co miało być dokumentowane fotograficznie, ale których dokumentów Strona nie była w stanie przedłożyć ponieważ je zniszczyła,
• regulowanie należności gotówką, gdyż podobno takiej formy płatności wymagali "przedstawiciele", w zamian wymagany był jedynie podpis na dowodach KP, chociaż jak zeznał świadek K.P. w stosunku do innych kontrahentów wymagane były przelewy bankowe,
• niszczenie dokumentacji magazynowej i fotograficznej po dokonaniu transakcji, w co organy podatkowe nie dają wiary,
• dane przedstawicieli nie pozwalające na zidentyfikowanie i potwierdzenie współpracy.
Zdaniem organu odwoławczego, decydujące w sprawie jest to, że oprócz K. P., żaden z przesłuchanych w sprawie świadków nie potwierdził faktu zawarcia transakcji z firmą J. P.. Konfrontując złożone przez K. P. wyjaśnienia z zeznaniami świadków (w większości kontrahentów) organ odwoławczy uznał, cechują się one daleko idącą ogólnikowością i brakiem konkretnych informacji dotyczących szczegółów zawieranych transakcji. Podatnik stwierdza, że współpracę z firmami nawiązał po kontakcie z przedstawicielem handlowym, którego zarówno danych osobowych, jak i kontaktowych nie pamięta, twierdzi, że płatności dokonywał w formie gotówkowej nieznanym osobom, których nie legitymował w żaden sposób, jak też nie żądał potwierdzenia zapłaty znaczących sum w gotówce. Strona nie podjęła także jakichkolwiek działań w celu kontaktu z firmą w celu ustalenia danych osoby z którą wchodzi w kontakty biznesowe. Zdaniem organu odwoławczego, fakty te świadczą o niczym nieuzasadnionym odformalizowaniu nawiązanej współpracy rzekomo z P.P.H. P. M. B., V S.A., P.P.H.U. A K. P., T M.S. oraz A2 sp. z o.o. i wskazują na nierzeczywisty charakter tychże transakcji. Dodatkowo zeznania K. P. w przedmiocie gotówkowej zapłaty za dostarczane usługi stoją w opozycji w stosunku do zeznań wszystkich kontrahentów, którzy wskazywali, że nigdy nie przyjmowali płatności gotówkowych.
Ponadto, z zeznań świadków wynika m.in., że:
• firma P.PH.U. A K. P. nie posiadała nigdy w ofercie sprzedaży silnika i drzwi do samochodu, takie części nie są sprzedawane w sklepie tej firmy. Oznaczenia części samochodowych widniejące na spornych fakturach nie są zgodne z symbolami I w bazie danych sklepu,
• firma "T." M.S. prowadziła działalność w zakresie handlu samochodami, ale nie posiadała pojazdów w celu świadczenia usług transportowych,
• szata graficzna, numeracja faktur, pieczęć widniejąca na spornych fakturach nie j odpowiada wystawianym fakturom przez ww. podmioty.
Z informacji przekazanej przez firmę A2 Sp. z o.o. wynika, że Spółka nie wystawiła faktur nr [...] i nr [...], Spółka nie posługiwała się pieczęcią widniejącą na tych fakturach, wygląd faktur jest inny od faktur wystawianych na stacjach. Od 2016 r. Spółka nie posługuje się nazwą L. sp. z o.o., została ona zmieniona na A2 sp. z o.o.
Wobec powyższego, organ II instancji również i w tych przypadkach przychylił się do stanowiska, w odniesieniu do spornych faktur, na których jako sprzedawcy figurują: P.PH.U. A K. P., M M.S. / "T: M.S., L. sp. z o.o., Stacja paliw L2, B., ul. [...], że faktury te nie potwierdzają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, ponieważ są wadliwe podmiotowo.
Organ odwoławczy uznał zatem, że w kontaktach ze wskazanymi wyżej kontrahentami A. P. nie dochowała należytej staranności kupieckiej wymaganej w obrocie gospodarczym, wskazując na następujące przesłanki:
• brak weryfikacji kontrahentów w CElDG, KRS, białej liście podatników VAT (wykazie podmiotów zarejestrowanych jako podatnicy VAT, niezarejestrowanych oraz wykreślonych i przywróconych do rejestru VAT), innych dostępnych internetowych bazach danych lub we właściwym dla kontrahenta urzędzie skarbowym;
• osoby reprezentujące kontrahentów nie uwiarygodniły swojej tożsamości, nie potwierdziły faktu, że faktycznie pracują dla tych firm oraz, że są umocowani do reprezentowania tych czerech podmiotów, wobec czego Strona nie mogła mieć pewności z kim faktycznie współpracuje;
• w Stronie nie wzbudziła niepokoju sytuacja, że osoby rzekomo podające się za przedstawicieli nie posiadały umocowania do działania w imieniu kontrahenta. Strona nie zweryfikowała tego chociaż by dzwoniąc do siedziby danej firmy;
• transakcje pomiędzy Podatnikiem a kontrahentem nie były udokumentowane pisemną umową, zamówieniem łub innym potwierdzeniem warunków tych transakcji, natomiast rzekomo posiadana dokumentacja magazynowa i fotograficzna została zniszczona;
• osoby reprezentujące kontrahentów jako warunek przeprowadzenia transakcji wskazały zapłatę w formie gotówkowej, na co strona zgodziła się bez żadnych zastrzeżeń;
• płatności dla wystawców spornych faktur były dokonywane wyłącznie gotówką; ponadto w kwietniu dla tego samego kontrahenta - P.P.H. P. M. B. wystawionych zostało kilka (do 10 szt.) faktur na kwoty niższe niż kwota określona w art. 19 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców - w celu ominięcia wymogów wynikających z tego przepisu;
• terminy płatności w formie gotówki były natychmiastowe, podczas gdy standardowo stosowane w transakcjach z innymi kontrahentami były zapłaty w formie przelewów bankowych, z odroczonym terminem płatności;
• transakcje zostały zawarte na warunkach znacznie odbiegających od tych, które uznawane były w danej branży za gwarantujące bezpieczeństwo obrotu, np. brak wskazania tras przewozu towarów, nr rej. samochodów, miejsca odbioru towaru;
• usługi rzekomo nabywane od kontrahenta nie należą do branży, w której działa ten kontrahent;
• brak działań marketingowych w celu pozyskania dostawców usług;
• Podatnik nie przeprowadzając żadnej weryfikacji tak naprawdę decydował się na współpracę wyłącznie z "przedstawicielami handlowymi", a nie ze wskazanymi podatnikami;
• miejsce prowadzenia działalności, gdzie świadczono dla Strony nabywane usługi konfekcyjne - nie zostało zgłoszone w urzędzie skarbowym.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że w treści decyzji I instancji organ nie kwestionował samego nabycia przez Stronę usług i towarów będących przedmiotem kwestionowanych faktur, ale fakt, że wskazani na zakwestionowanych fakturach wystawcy nie byli rzeczywistymi wykonawcami usług/sprzedawcami towarów, będących podmiotem faktur VAT. W świetle obiektywnych danych Podatniczka nie wypełniła ciążących na niej obowiązków, a przez co nie dochowała należytej staranności kupieckiej w relacjach handlowych ze wskazanymi kontrahentami, ponieważ w świetle stwierdzonych przez organ okoliczności powinna była wiedzieć, że dokonywane przez nią czynności stanowią cześć składową oszustwa popełnianego przez sprzedającego na szkodę systemu podatku VAT. Dodatkowo Strona nie podjęła wszelkich racjonalnych środków znajdujących się w jej mocy w celu uniknięcia swego udziału w tym oszustwie. Podstawą rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest zatem nie tylko zanegowanie rzetelności spornych faktur, tj. stwierdzenie, że nie odzwierciedlają one rzeczywistych zdarzenia gospodarczego, ale również ustalenie, że Strona nie dochowała należytej staranności kupieckiej celem uniknięcia udziału w transakcji stanowiącej element oszustwa podatkowego.
W zakresie ustaleń organu I instancji dotyczących podatku należnego, organ odwoławczy podzielił stanowisko, że Podatniczka nie zaewidencjonowała całości obrotu ze sklepu internetowego (działającego w domenie www.a.com.pl), podlegającego ewidencji przy użyciu kasy rejestrującej, wskazując, że pełnomocnik Strony nie odniósł się do poszczególnych wpłat na koncie, a stwierdzenie w odwołaniu, że powyższa nieprawidłowość została potwierdzona przez jednego z klientów jest, zdaniem organu odwoławczego zbyt ogólnikowe.
Na powyższe rozstrzygnięcie organu odwoławczego pełnomocnik Strony złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W treści skargi zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik postępowania, tj.:
1. art. 86 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a, art, 88 ust. 3a pkt 4 lit. a, art. 99 ust. 12, art. 109 ust. 3 u.p.t.u. w zw. z art. 167 i art. 168 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.U. UE L z dnia 11 grudnia 2006 r. nr 347 poz. 1 ze zm), poprzez bezpodstawne zakwestionowanie prawa Skarżącej do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur otrzymanych od firm: RRH. P. M. B., V S. A., P.P.H.U. A K. P., M M.S., mimo że rzeczywisty stan faktyczny sprawy i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał podstaw do zastosowania ograniczeń, w myśl zasad neutralności i proporcjonalności, w sytuacji gdy sam fakt nabycia usług w drodze czynności opodatkowanej nie został w świetle zgromadzonego materiału dowodowego w skuteczny sposób podważony, zaś ewentualne niezgodności danych usługodawców wskazanych na spornych fakturach, były wynikiem bezprawnych działań osób trzecich, o których Skarżąca nie wiedziała i nie mogła mieć wiedzy,
2. art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 181, art. 187 § 1, art. 191 O.p., poprzez dokonanie ustaleń faktycznych w oparciu o wybiórcze fragmenty materiału dowodowego, a także brak wykazania, że Skarżąca wiedziała lub choćby mogła podejrzewać, że zakwestionowane mogą wiązać się z oszustwem,
3. art. 120 O.p., poprzez naruszenie zasady legalizmu przejawiające się niezastosowaniem się do wytycznych zawartych w wiążącym organy podatkowe orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) w konsekwencji postawieniem względem Skarżącej wymogów w zakresie weryfikacji kontrahentów, które w zaistniałych w sprawie okolicznościach faktycznych nie mogły ustrzec Skarżącej przed podjęciem współpracy z nierzetelnymi kontrahentami,
4. art. 122 w zw. z art. 187 § 1, art. 180 § 1, art. 181, art. 188 oraz art. 191 O.p., poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz przekroczenie granic swobodnej oceny materiału dowodowego, w szczególności polegające na braku wskazania ustalonego dla Skarżącej wzorca należytej staranności (odpowiedniego do zaistniałych okoliczności faktycznych, przy uwzględnieniu ich dokonania w latach 2019 i 2020), ze wskazaniem konkretnych obowiązków, jakie ciążyły na Skarżącej, podstaw prawnych tych obowiązków oraz udowodnienia, że ich dokonanie doprowadziłoby do niepodjęcia współpracy z przedmiotowymi firmami, ponieważ tylko zaniechanie możliwych do wymagania czynności przedmiotowo istotnych może stanowić podstawę zakwestionowania Skarżącej prawa do odliczenia naliczonego podatku VAT,
5. art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 19a ust. 1 i ust. 8, art. 29a ust 1 oraz art. 41 ust. 1, art. 99 ust. 12 u.p.t.u., poprzez uznanie, że Skarżąca nie zaewidencjonowała całości obrotu ze sklepu internetowego podlegającego ewidencji przy użyciu kasy rejestrującej,
6. art. 193 § 1, § 2 i § 4 O.p. poprzez uznanie ewidencji zakupu i sprzedaży VAT oraz wytworzonych na ich podstawie Jednolitych Plików Kontrolnych VAT Skarżącej za okresy: październik 2019 r. - wrzesień 2020 r. za nierzetelne,
7. art. 210 § 1 pkt 4 w zw. z art. 193 § 1, § 2 i § 4 O.p., poprzez zastosowanie w sprawie przepisu art. 193 § 1, § 2 i § 4 O.p., pomimo braku powołania go w podstawie prawnej decyzji,
8. art. 210 § 1 pkt 4 O.p. w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u., poprzez zastosowanie w sprawie przepisu art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a u.p.t.u., pomimo braku powołania go w podstawie prawnej decyzji.
Wobec wskazanych wyżej naruszeń prawa, pełnomocnik Strony skarżącej wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania, zaś ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona, bowiem organ podatkowy nie naruszył przepisów prawa, w szczególności przepisów wskazanych w zarzutach skargi.
Z treści skargi wynika, że zasadniczy spór dotyczy obecnie tego, czy organy podatkowe zebrały dostateczny materiał dowodowy i właściwie go oceniły oraz czy dokonały prawidłowej oceny, że Skarżąca nie dochowała należytej staranności w zakresie weryfikacji kontrahentów – dostawców usług i towarów, to jest: PPH P. M. B., V S.A., K. P. PPHU A3 i T. M.S. i w rezultacie odliczyła podatek naliczony z faktur, które w rzeczywistości nie były wystawione przez te podmioty, i które to podmioty ani nie świadczyły żadnych usług na rzecz Skarżącej, ani nie dokonały na jej rzecz dostawy towarów. Organy nie kwestionują natomiast tego, że zarówno usługi konfekcjonowania i transportu towarów zostały na rzecz Skarżącej wykonane, tak jak i zostały nabyte przez nią części do naprawy samochodu, ale na pewno usługodawcami i dostawcą towarów nie były podmioty widniejące na spornych fakturach. Są to zatem faktury co najmniej nierzetelne podmiotowo, co jest wystarczającym powodem do zakwestionowania podatku naliczonego z nich wynikającego, przy jednoczesnym wykazaniu, że Podatniczka nie dochowała należytej staranności w zakresie weryfikacji kontrahentów.
Skarżąca obecnie nie kwestionuje ustaleń organów co do tego, że wymienieni wyżej fakturowi usługodawcy i dostawca nie świadczyli żadnych usług i nie dostarczyli towarów, ale twierdzi, że ich weryfikowała dostatecznie i nie miała podstaw do podejrzeń, że w rzeczywistości za tymi firmami ukrywają się inne podmioty.
Zarzuty naruszenie przepisów prawa materialnego podniesione w punkcie 1 skargi są właściwie konsekwencją zarzutów naruszenia prawa procesowego. Skoro, jak twierdzi Skarżąca, organy nie wykazały, że nie dochowała należytej staranności w zakresie weryfikacji swych dostawców, to bezpodstawnie pozbawiły ją prawa do odliczenia podatku naliczonego ze spornych faktur, a więc nieprawidłowo stosowały przepisy prawa materialnego powołane w punkcie 1 skargi.
Z obszernie przedstawionego stanowiska Skarżącej, popartego przytoczonym w skardze orzecznictwem TSUE, wynika, że nie jest przez nią kwestionowane prezentowane przez organy podatkowe stanowisko, iż istnieje możliwość zakwestionowania dokonanego przez podatnika odliczenia podatku naliczonego mimo spełnienie przez transakcje nabycia towarów lub usług warunków formalnych upoważniających do takiego odliczenia, jeżeli na podstawie obiektywnych okoliczności zostanie ustalone, że podatnik wiedział lub chociażby powinien był wiedzieć, że nabywając towary lub usługi uczestniczy w transakcji wykorzystywanej przez wystawcę faktury do popełnienia przestępstwa lub mówiąc bardziej ogólnie – do unikania opodatkowania. Spór pomiędzy stronami dotyczy natomiast tego, czy na podstawie zebranych w sprawie dowodów i ustalonych okoliczności można skutecznie zarzucić Skarżącej, że w odniesieniu do spornych transakcji taką wiedzę posiadała lub powinna posiadać na chwilę zawierania transakcji.
Warunkiem prawidłowego zastosowania prawa materialnego jest wcześniejsze dokładne, wnikliwe, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego sprawy czynione zgodnie z przepisami regulującymi tę materię. Stwierdzenie naruszenia wskazanych w skardze przepisów proceduralnych mogłoby mieć znaczenie wyłącznie w sytuacji, gdyby mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd nie dopatrzył się takich naruszeń prawa procesowego, w szczególności naruszenia przepisów O.p. wskazanych w punktach 2, 3 i 4 skargi. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo i dawał podstawę do podjęcia zaskarżonego rozstrzygnięcia. Na wstępie wskazać należy, że na organy podatkowe nałożony jest obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, czemu towarzyszy obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 122 i art. 187 O.p.). Warunkiem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy jest zarówno zebranie wszystkich istotnych dla sprawy dowodów, a także ich prawidłowa ocena. Dowodem w sprawie podatkowej jest przy tym wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, o ile nie jest to sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 O.p.). Według art. 181 O.p. dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2, oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Z przepisu tego wynika, iż Ordynacja podatkowa nie nakłada na organy podatkowe obowiązku bezpośredniego przeprowadzania dowodów, lecz przyjmuje zasadę pośredniości w postępowaniu dowodowym, polegającą na tym, że ustalenie stanu faktycznego jest możliwe na podstawie dowodów przeprowadzonych przez inny organ w innym postępowaniu. W konsekwencji tej zasady, materiały zgromadzone w toku innego postępowania podatkowego lub postępowania karnego, są pełnoprawnym dowodem w postępowaniu podatkowym. W tej sytuacji jedyną powinnością organów podatkowych jest umożliwienie podatnikowi wypowiedzenia się, co do przeprowadzonych dowodów, jak i poddanie tak uzyskanych dowodów ocenie zgodnej z regułami art. 191 O.p. Jeśli ta ocena zostanie dokonana, nie ma żadnych przeszkód, aby na podstawie tego rodzaju dowodów budować ustalenia faktyczne w sprawie podatkowej (por. np. wyrok WSA w Poznaniu z 15 stycznia 2008 r., w sprawie I SA/Po 1057/07, LEX nr 468114, wyrok WSA w Łodzi z 11 października 2007 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Łd 587/07, LEX nr 390825 czy wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 19 marca 2009 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Go 908/08, LEX nr 500828). Oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego organ dokonuje na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia życiowego, a o jej prawidłowości decyduje to, czy wyciągnięte przez organ wnioski mają logiczne uzasadnienie (art. 191 Op.). Ocena ta ma zatem charakter swobodny, winna być jednak oparta na wszechstronnym rozważeniu całego materiału dowodowego. Organ podatkowy według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności (por. wyrok NSA z 20 sierpnia 1997 r., III SA 150/96, LEX nr 30848). Ustaleń stanu faktycznego organ dokonuje bezpośrednio w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a także na podstawie domniemań faktycznych i prawnych (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne, Warszawa, 2003, s. 208).
Zdaniem Sądu, organy podatkowe w zakresie możliwym do uzyskania i niezbędnym dla prawidłowego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy zebrały materiał dowodowy, a następnie, bez przekroczenia ustawowych granic, poddały go dokładnej oraz wnikliwej analizie i ocenie, wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski. Ustalenia te znalazły odzwierciedlenie w całościowym i kompletnym uzasadnieniu faktycznym zaskarżonej decyzji.
Organy ustaliły i wykazały, że niewątpliwie wymienieni wyżej fakturowi dostawcy usług i towarów w rzeczywistości żadnych usług konfekcjonowania i transportowych oraz żadnej dostawy towarów (części samochodowych) na rzecz Skarżącej nie świadczyli i Skarżąca, jak wspomniano wcześniej, tych ustaleń nie kwestionuje. W toku postępowania organ podatkowy zwracał się do firm mających być jakoby wystawcami spornych faktur ale żadna z tych firm nie potwierdziła, że wystawiła sporne faktury, że dokonywała jakiegokolwiek świadczenia usług lub dostawy towarów na rzecz Skarżącej, a nawet że znają firmę Skarżącej. Ponadto podmioty te (ich reprezentanci) wskazały na różne odmienności dodatkowo wykluczające udział tych firm w świadczeniu usług lub dostawie towarów na rzecz Skarżącej (np. inny przedmiot zasadniczej i rzeczywiście wykonywanej działalności, inna szata graficzna faktur i pieczęci stawianych na fakturach, inna numeracja wystawianych faktur, brak wiedzy o osobie, która podawała się za przedstawiciela firmy mającej być usługodawcą lub dostawcą Skarżącej, nieprzyjmowanie zapłaty w gotówce, brak w ofercie sprzedaży konkretnych towarów-dotyczy silnika i drzwi do samochodu).
Organy zebrały obszerny materiał dowodowy i właściwie go oceniły pod kątem niezachowania przez Skarżącą należytej staranności w zakresie weryfikacji fakturowych dostawców i rzetelności transakcji i w tym zakresie zasadnie wskazały m.in. na następujące, najistotniejsze argumenty:
- brak weryfikacji firm kontrahentów w dostępnych rejestrach, jak np. CEIDG, KRS (niesporne),
- brak weryfikacji tożsamości i umocowania osób podających się za przedstawicieli kontrahentów,
- brak jakichkolwiek dowodów na zawarcie umów i ich realizację przez fakturowych kontrahentów (wyjaśnienia strony skarżącej o fotograficznym dokumentowaniu początkowych transportów towarów są gołosłowne, a i tak ewentualna dokumentacja, i ile rzeczywiście byłaby wytworzona, nie dotyczyłyby wszystkich transportów),
- akceptacja rzekomych żądań kontrahentów do dokonywania zapłaty w formie gotówkowej,
- brak upewnienia się, że fakturowi kontrahenci rzeczywiście wykonują danego rodzaju działalność.
Sąd zgadza się z organami podatkowymi, że zachowania Skarżącej w zakresie kontaktów z rzekomymi kontrahentami ocenione w ich całokształcie prowadzą do logicznego wniosku, że Skarżąca co najmniej nie zachowała należytej staranności w zakresie upewnienia się, że podmioty świadczące usługi i dostarczające części samochodowe są tymi, które wystawiły sporne faktury, zaś podjęcie przez Skarżącą nawet nieskomplikowanych, a zdaniem Sądu koniecznych, działań mogłoby ją uchronić od przyjęcia usług od podmiotów nieustalonych co do tożsamości i tym samym od odliczenia podatku naliczonego z faktur nierzetelnych co najmniej podmiotowo. Takim działaniem nasuwającym się w sposób oczywisty powinno być przede wszystkim sprawdzenie tożsamości rzekomych przedstawicieli kontrahentów i ich umocowania do reprezentowania firm, na które się powoływali, lecz bez przedstawienia stosownych upoważnień. Drugim takim działaniem mógł być choćby telefoniczny lub mailowy kontakt z rzekomymi kontrahentami dla potwierdzenia, że rzeczywiście firmy te działając przez określonych przedstawicieli zaoferowały i mogą wykonać na rzecz Skarżącej określone usługi. Pozostałe wskazane w decyzji ustalone okoliczności faktyczne, niekwestionowane przez Skarżącą, raczej wskazują dodatkowo na to, że twierdzenia Skarżącej o wprowadzeniu jej w błąd przez jakieś inne osoby podające się za przedstawicieli czterech wymienionych wcześniej firm, są niewiarygodne. Brak pisemnych umów, rozliczenia gotówkowe, brak jakiejkolwiek dokumentacji na okoliczność wykonywania usług, rozbieżność w szatach graficznych i numeracji faktur i wyglądzie pieczęci na spornych fakturach, brak nawet dowodów na kontaktowanie się rzekomych przedstawicieli tych firm ze Skarżącą (np. wizytówek) wskazuje raczej na to, że Skarżąca po prostu wiedziała, że odlicza podatek naliczony z nierzetelnych faktur, niż na to, że została wprowadzona w błąd przez inne osoby. Nie ma to jednak znaczenia dla sprawy, bowiem wystarczającym jest wykazanie, że Skarżąca nie zachowała należytej staranności w zakresie weryfikacji kontrahentów.
Powyższej oceny nie zmieniają podnoszone w skardze argumenty o formalnej treści faktury, o niewielkich różnicach w oznaczeniu czterech kontrahentów na spornych fakturach i w CEIDG, o możliwości płatności gotówkowych za wykonane usługi, o dokumentowaniu początkowych transportów ale późniejszym zniszczeniu dokumentacji (twierdzenie gołosłowne), o posiadaniu wizytówek od przedstawicieli kontrahentów (nie zostały okazane organom), o mieszczeniu się rzekomo wykonanych usług (konfekcjonowanie towarów) w zakresie działalności firmy PPH P. (zaprzeczenie kontrahenta co do konfekcjonowania środków dezynfekcyjnych), bowiem argumenty te nadal nie podważają wniosków organów podatkowych, że wykonanie nawet prostych, podstawowych aktów staranności pozwoliłoby stwierdzić, że osoby podające się za przedstawicieli firm rzekomo oferujących usługi są niewiarygodne.
Organy podatkowe dostatecznie także wykazały, że nierzetelne co najmniej podmiotowo są faktury zakupu części do naprawy samochodu. Skoro zakupu tych części miał dokonać pracownik Skarżącej, ale działający w ramach firmy A. P. to na niej ciążył obowiązek weryfikacji działań tego pracownika i ona ponosiła ryzyko braku należytego nadzoru nad postępowaniem pracownika. W tym zakresie Sąd także podziela obszernie przedstawione w decyzji ustalenia i wnioski organów.
Nie są też uzasadnione zarzuty z punktów 5 i 6 skargi. Porównując wpłaty na rachunek bankowy ze sprzedaży towarów w sklepie internetowym prowadzonym przez Skarżącą (określony rachunek obsługiwał właśnie te płatności) ze sprzedażą towarów ewidencjonowaną przy użyciu kasy rejestrującej organy doszły do uzasadnionego wniosku, że nie cały obrót został zaewidencjonowany w kasie. Wniosek ten jest oczywisty i ustalenia organów nie zostały przez Skarżącą skutecznie podważone, gdyż to mogła zrobić tylko poprzez wskazanie konkretnych transakcji, które zostały przez klientów anulowane i przez wskazanie kwot, które zostały im zwrócone. Tego jednak Skarżąca nie uczyniła, bowiem nie czyni tego przykładowe wskazanie jednego klienta, który miał zmieniać pierwotne zamówienie.
Pozostałe stwierdzone przez organy nieprawidłowości (dotyczące odliczenia z faktury wystawionych przez firmę L nie są przedmiotem skargi.
Nie są też uzasadnione zarzuty z punktów 6, 7 i 8 skargi. Dla zgodności z prawem decyzji organu I instancji nie ma znaczenia, że część stosowanych przez organów przepisów została powołana, choć nie w sentencji decyzji, lecz w jej uzasadnieniu.
Z uwagi na niezasadność skargi należało ją oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935).
P.C.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI