I SA/Bk 88/04

I SA/Bk 88/04 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2004-06-07
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2004-04-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Janusz Lewkowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Urszula Barbara Rymarska
Włodzimierz Witold Kędzierski
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne
Celne prawo
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Powołane przepisy
Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
art. 65 par. 5, art. 262
Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA J. Lewkowicz (spr.), Sędzia NSA W. Kędzierski, Asesor WSA U. B. Rymarska, Protokolant U. Zajko, po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi A w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w . z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie o klasyfikację taryfową. oddala skargę
Uzasadnienie
W dniu 08.08.2000 r. zgodnie z JDA SAD nr [...] zgłoszono do procedury dopuszczenia do obrotu towar określony jako urządzenie mleczarskie "a" do produktów UHT, klasyfikując je zgodnie z kodem PCN 8434 20 00 0. Dług celny od przedmiotowego towaru określono zgodnie ze stawką celną obniżoną 0 %. Zgłoszenie celne zostało przez organ celny przyjęte, w związku z czym, z mocy prawa (art. 65 Kodeksu celnego) towar zwolniono w celu użycia zgodnie z wnioskowaną procedurą dopuszczenia do obrotu.
W wyniku kontroli postimportowej przeprowadzonej przez funkcjonariuszy Izby Celnej w B. stwierdzono, iż będące przedmiotem importu urządzenie, służące do zagęszczania serwatki metodą odwróconej osmozy, zaklasyfikowane zostało przez Stronę nieprawidłowo. Zdaniem zespołu kontrolującego, towar ten winien być bowiem klasyfikowany zgodnie z kodem PCN 8421 29 90 0, właściwym dla urządzeń i aparatury do filtrowania lub oczyszczania cieczy.
W konsekwencji przeprowadzonego postępowania, wszczętego przez Naczelnika Urzędu Celnego w S. w związku z w/w ustaleniami, decyzją
z dnia [...].07.2003 r. nr [...] organ pierwszej instancji uznał zgłoszenie celne strony za nieprawidłowe, określając dla importowanego towaru kod PCN zgodny z wynikiem kontroli tj. 8421 29 90 0.
Rozpatrując przedmiotową sprawę w związku z odwołaniem Strony, Dyrektor Izby Celnej w B. decyzją z dnia [...].08.2003 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Z zapisów na druku pocztowym "potwierdzenie odbioru" wynika, że decyzję doręczono stronie w dniu 26.08.2003 r. Mimo pouczenia zawartego w treści w/w decyzji, Strona nie skorzystała z prawa jej zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W dniu 28.10.2003 r. do Dyrektora Izby Celnej w B. wpłynął wniosek pełnomocnika strony o stwierdzenie nieważności w/w decyzji ostatecznej organu drugiej instancji z dnia [...].08.2003 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...].07.2003 r. nr [...], jako wadliwych z uwagi na rażące, zdaniem skarżącego, naruszenie przepisów procesowych Ordynacji podatkowej (art. 180 § 1, art. 181, art. 191, art. 197 § 1, art. 247 § 1 pkt 2 i 7), jak również przepisów prawa materialnego (art. 13, art. 65 § 5 Kodeksu celnego oraz Taryfy celnej). Kwestionując ustalenia organów celnych strona zgłosiła jednocześnie wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłych w celu stwierdzenia, czy sprowadzony towar stanowi urządzenie do filtrowania i oczyszczania cieczy, czy też traktować go należy zgodnie z jej żądaniem, jako urządzenie do zagęszczania serwatki.
Postanowieniem z dnia [...].11.2003 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w B. umorzył postępowanie w sprawie wniosku A w S. o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego w celu ustalenia, czy urządzenie "a" należy traktować jako urządzenie do filtrowania i oczyszczania cieczy lub gazów, czy też jako urządzenie mleczarskie do przetwarzania mleka w produkty mleczne poprzez jego zagęszczenie stwierdzając, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego celem nie jest ponowne rozpatrzenie sprawy, lecz ustalenie, czy decyzja ostateczna jest dotknięta jedną z wad wymienionych enumeratywnie w treści art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. Taki zakres omawianego postępowania wiąże się z treścią art. 128 Ordynacji podatkowej statuującego zasady trwałości decyzji w postępowaniu podatkowym. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności nie może przeradzać się w postępowanie o charakterze merytorycznym (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 12.11.2002 r. sygn. akt SA 3630/00 opublikowany w Przeglądzie Podatkowym 2003/7/62). Przepisy Ordynacji podatkowej nie dopuszczają możliwości prowadzenia postępowania dowodowego w ramach postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, a tym samym brak jest podstaw prawnych do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku strony.
Po rozpatrzeniu wniosku Strony Dyrektor Izby Celnej w B. odrębnymi decyzjami z dnia [...].11.2003 r. na podstawie art. 248 § 3 w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej – ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późn. zm.) oraz w związku z art. 262 Kodeksu celnego – ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. (Dz. U. nr 23, poz. 117 z późn. zm.) odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w S. nr [...] z dnia [...].07.2003 r. oraz odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. nr [...] z dnia [...].08.2003 r.
W uzasadnieniu decyzji Dyrektor Izby Celnej w B. podał, że w myśl art. 262 Kodeksu celnego do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepis art. 12 oraz przepisy działu IV ustawy – Ordynacja podatkowa. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego celem nie jest ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy, lecz ustalenie, czy decyzja ostateczna jest dotknięta jedną z wad wymienionych enumeratywnie w treści art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. Taki zakres omawianego postępowania wiąże się z treścią art. 128 Ordynacji podatkowej statuującego zasady trwałości decyzji w postępowaniu podatkowym. W orzecznictwie sądowym oraz doktrynie przyjmuje się, iż rażące naruszenie prawa następuje wtedy, gdy treść rozstrzygnięcia (decyzji, postanowienia) pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje,
że decyzja ta nie może być zaakceptowania jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (wyrok NSA z dnia 17.09.1997 r. sygn. akt III SA 1425/96). Jednak oczywisty charakter naruszenia prawa jest warunkiem koniecznym, lecz niewystarczającym do uznania, że naruszenie prawa ma charakter rażący. Rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym nie budzącym wątpliwości co do jego rozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów. W orzecznictwie wskazuje się także, iż wówczas, gdy organ podatkowy ma pewną swobodę decyzji, rażące naruszenie prawa musi mieć charakter szczególny (wyrok NSA z dnia 05.07.1996 r. III ARN 19/96 – OSNAPiUS 1997 nr 4, poz. 44). Naruszenie prawa tylko wtedy powoduje nieważność aktu administracyjnego, gdy ma ono charakter "rażącego", tzn. gdy decyzja wydana została wbrew nakazowi lub zdarzeniu ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa lub ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem, albo uchylono obowiązek. Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z przepisem poprzez proste ich zestawienie ze sobą. W sytuacji, kiedy rozstrzygnięcie sprawy zależy od oceny jej stanu faktycznego przez organy administracji publicznej bądź też w sprawie mamy do czynienia z różną wykładnią przepisu prawa, nie może dojść do "rażącego" naruszenia prawa w rozumieniu art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.
Uwzględniając powyższe, organ II instancji nie podzielił stanowiska Strony,
iż zaklasyfikowanie przedmiotowego urządzenia do kodu 842 129 90 0 Taryfy celnej rażąco narusza art. 13 Kodeksu celnego oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 21.12.1999 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej. Organ celny I instancji, działając na mocy upoważnienia określonego w art. 283 Kodeksu celnego, dokonał klasyfikacji taryfowej przedmiotowego towaru, wyjaśniając Stronie w treści uzasadnienia zasady klasyfikacji taryfowej oraz powody, dla których uznał wskazany przez zgłaszającego kod PCN za niewłaściwy.
W odwołaniu od decyzji pełnomocnik A w S. zarzucił:
1. rażące naruszenie prawa procesowego tj. art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej polegające na odmowie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].08.2003 r. znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. z [...].07.2003 r. wydanych z rażącym naruszeniem prawa tj. art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej, gdyż decyzja Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].08.2003 r. została wydana po upływie okresu przedawnienia, o którym mowa w art. 65 § 5 Kodeksu celnego tym samym rażąco narusza prawo,
2. rażące naruszenie prawa materialnego tj. art. 13 Kodeksu celnego oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 1999 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej (Dz. U. nr 107, poz. 1217 z późn. zm.) polegające na przyjęciu, iż wadliwe zakwalifikowanie zgłoszonego do odprawy celnej urządzenia mleczarskiego "a" do kodu 8421 19 90 0 w sytuacji gdy przyjęta w zgłoszeniu do procedury dopuszczenia do obrotu klasyfikacja kodu PCN 8434 20 00 0 jest prawidłowa ze względu na funkcje i przeznaczenie w/w urządzenia mleczarskiego nie jest rażącym naruszeniem prawa. Na podstawie art. 237 Ordynacji podatkowej zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].11.2003 r. znak: [...] umarzające postępowanie w sprawie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego w zakresie wiadomości specjalistycznych – czy należy traktować urządzenie mleczarskie "a" jako urządzenie do filtrowania i oczyszczania cieczy i gazów czy też jako urządzenie mleczarskie do przetwarzania mleka w produkty mleczne poprzez jego zagęszczanie (proces filtrowania i oczyszczania cieczy i gazów jest procesem odwrotnym do zagęszczania, czym się charakteryzuje urządzenie mleczarskie "a") i zarzucił:
3. rażące naruszenie prawa procesowego tj. art. 208 § 1 poprzez przyjęcie,
iż postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe, art. 191 Ordynacji podatkowej (przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu tj. urządzenia mleczarskiego przy jego klasyfikacji wg taryfy celnej), art. 180 § 1 i 181
w związku z art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na niedopuszczeniu w sprawie jako dowodu wszystkiego, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a w szczególności niedopuszczeniu dowodu z opinii biegłego
w dziedzinie gdzie wymagane są wiadomości specjalistyczne, a jednocześnie oparcie się na "rzekomo literaturze fachowej – poz. monograficzna: Ogólna technologia żywności – Wydawnictwo Naukowo-Techniczne 1984 r."
i wypowiadanie się w kwestiach specjalistycznych przez osoby nie będące fachowcami w tej dziedzinie.
W oparciu o powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonych decyzji organu pierwszej instancji i stwierdzenie nieważności decyzji na zasadzie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a Ordynacji podatkowej, ewentualnie o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji na zasadzie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej.
Decyzją z dnia [...].02.2004 r. Dyrektor Izby Celnej w B. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późn. zm.) i art. 262 Kodeksu celnego (ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. (Dz. U. nr 23, poz. 117 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania pełnomocnika Strony – radcy prawnego B. N. wniesionego od decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].11.2003 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].08.2003 r. nr [...] postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej w B.
W uzasadnieniu organ – podobnie jak w zaskarżonej decyzji – podkreślił,
że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad stanowiących przesłankę stwierdzenia nieważności (wyrok NSA z dnia 22 maja 1987 r. sygn. akt IV SA 1062/86 – ONSA 1987, nr 1, poz. 35).
W konsekwencji, w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności decyzji organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych dla postępowania o stwierdzenie nieważności, a to oznacza, że nie może rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak w postępowaniu odwoławczym (wyrok NSA z dnia 28 maja 1985 r. sygn. I SA 89/85 – ONSA 1985, nr 1, poz. 30). Stwierdzenie nieważności należy więc odróżnić od ponownego rozpatrzenia sprawy. Ma ono na celu wyjaśnienie kwalifikowanej niezgodności z prawem. Natomiast, nie jest rzeczą strony podnoszenie w tym postępowaniu argumentów merytorycznych (wyrok NSA z dnia 12 lutego 1997 r. sygn. akt III SA 1348/95). Postępowanie
w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie może bowiem przeradzać się
w postępowanie o charakterze merytorycznym (wyrok NSA w Warszawie z dnia
12 listopada 2002 r. sygn. akt SA 3630/00). Skoro więc przepisy Ordynacji podatkowej nie dopuszczają możliwości prowadzenia postępowania dowodowego w ramach wspomnianego postępowania, to wniosek pełnomocnika Strony
o przeprowadzenie dowodu w postaci opinii biegłego, zgłoszony na tym etapie postępowania, nie znajduje podstaw prawnych do jego rozpatrzenia. Zgodnie
z art. 208 § 1 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej, gdy postępowanie z
jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ podatkowy wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (wyrok NSA z dnia 25 stycznia 1990 r. sygn. akt II SA 1240/89 – ONSA 1990, nr 1, po. 16).
W przedmiotowej sprawie, brak jest podstaw prawnych do rozpatrzenia wniosku Strony w sprawie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, stąd też postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].11.2003 r. umarzające postępowanie w tym zakresie jako bezprzedmiotowe uznać należy, za w pełni zasadne.
Za niezasadne Dyrektor Izby Celnej w B. uznał również podniesione ponownie i uzasadnione jak we wniosku z dnia 24.10.2003 r. zarzuty:
- naruszenie art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej dot. rażącego naruszenia prawa przez organ celny z powodu wydania przez Dyrektora Izby Celnej
w B., w wyniku rozpatrzenia sprawy w postępowaniu odwoławczym, decyzji w dniu [...].08.2003 r. tj. po upływie 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego;
- naruszenie art. 13 Kodeksu celnego i § 1 rozporządzenia Rady Ministrów
w sprawie ustanowienia Taryfy celnej w związku z nieprawidłową klasyfikacją towaru zgodnie z kodem PCN 8421 29 90 0, właściwym dla urządzeń do filtrowania i oczyszczania cieczy i gazów;
- rażącego naruszenia prawa procesowego – art. 180 § 1, art. 181, art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez ograniczenie zakresu postępowania dowodowego i przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów.
Dyrektor Izby Celnej w B. zauważył, że do w/w zarzutów odniesiono się wyczerpująco w decyzji tego organu z dnia [...].11.2003 r. nr [...]. Rozpatrując odwołanie pełnomocnika strony wniesione od w/w decyzji stwierdził, iż w pełni podtrzymuje swoje stanowisko zawarte w rozstrzygnięciu, jak również w uzasadnieniu w/w decyzji.
Odnosząc się natomiast do zarzutu nie uwzględnienia przy rozpatrzeniu sprawy przez organ celny wyjaśnień zawartych w złożonych do akt sprawy pismach firmy B Spółka z o.o. ul. P. [...], [...] W. z dnia 04.05.2003 r. i 27.06.2003 r., wypowiadających się o przeznaczeniu sprowadzonego urządzenia do zagęszczania produktów mleczarskich, Dyrektor Izby Celnej w B. zauważył, iż z treści uzasadnienia zarówno decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w S. z dnia [...].07.2003 r., jak też decyzji organu drugiej instancji z dnia [...].08.2003 r. wynika jednoznacznie, że zawierają one wyczerpującą ocenę całego, zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Stwierdził, że organy celne szczegółowo uzasadniły, dlaczego nie podzielają argumentów Strony dotyczących klasyfikacji urządzenia do pozycji 8434 i jakie okoliczności faktyczne i prawne przesądzają o klasyfikacji przedmiotowego towaru do pozycji 8421 obejmującej urządzenia do filtrowania i oczyszczania cieczy lub gazów. Zauważył przy tym, że zarzucając nieuwzględnienie przez organ celny tychże wyjaśnień pełnomocnik Strony w żaden sposób nie wykazał, iż rozstrzygając sprawę organ celny pominął je w dokonanej ocenie materiału dowodowego. Z treści uzasadnienia organu celnego wynika bowiem, iż przyjmując za podstawę obowiązujące przepisy prawa celnego, stan towaru i treści zawarte w literaturze fachowej dokonał on szczegółowej analizy zasady działania i przeznaczenia urządzenia, przesądzając o jego klasyfikacji taryfowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik A w S. radca prawny B. N. zarzucił wydanym w sprawie decyzjom rażące naruszenie:
1. prawa procesowego tj. art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej polegające na utrzymaniu w mocy decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].11.2003 r. znak: [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].08.2003 r. znak: [...] utrzymującej w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w S. z [...].07.2003 r. znak: [...] wydanych z rażącym naruszeniem prawa tj. art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej, gdyż decyzja Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].08.2003 r. została wydana po upływie okresu przedawnienia, o którym mowa art. 65 § 5 Kodeksu celnego tym samym rażąco narusza prawo;
2. prawa materialnego tj. art. 13 Kodeksu celnego oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 1999 r. w sprawie ustanowienia Taryfy celnej
(Dz. U. nr 107, poz. 1217 z późn. zm.) polegające na przyjęciu, iż wadliwe zakwalifikowanie zgłoszonego do odprawy celnej urządzenia mleczarskiego "a" do kodu 8421 29 90 0 w sytuacji gdy przyjęta w zgłoszeniu
do procedury dopuszczenia do obrotu klasyfikacja kodu PCN 8434 20 00 0 jest prawidłowa ze względu na funkcje i przeznaczenie w/w urządzenia mleczarskiego nie jest rażącym naruszeniem prawa;
3. prawa procesowego tj. art. 208 § 1 poprzez przyjęcie, iż postępowanie w sprawie jest bezprzedmiotowe, art. 191 Ordynacji podatkowej (przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu tj. urządzenia mleczarskiego przy jego klasyfikacji wg taryfy celnej) art. 180 § 1, 181 w związku z art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na niedopuszczeniu w sprawie jako dowodu wszystkiego, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a w szczególności niedopuszczeniu dowodu z opinii biegłego w dziedzinie gdzie wymagane są wiadomości specjalistyczne, a jednocześnie oparcie się na "rzekomo literaturze fachowej – poz. monograficzna: Ogólna technologia żywności – Wydawnictwo naukowo-Techniczne 1984 r." i wypowiadanie się w kwestiach specjalistycznych przez osoby nie będące fachowcami w tej dziedzinie.
Jednocześnie zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...].11.2003 r. znak: [...] umarzające postępowanie w sprawie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego w zakresie wiadomości specjalistycznych – czy należy traktować urządzenie mleczarskie a jako urządzenie do filtrowania i oczyszczania cieczy i gazów czy też jako urządzenie mleczarskie do przetwarzania mleka w produkty mleczne poprzez jego zagęszczanie (proces filtrowania i oczyszczania cieczy lub gazów jest procesem odwrotnym do zagęszczania, czym się charakteryzuje urządzenie mleczarskie a).
Mając na uwadze powyższe zarzuty wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonych decyzji łącznie z poprzedzającymi je decyzjami w całości i umorzenie postępowania w sprawie w związku z prawidłowością postępowania Skarżącego w trakcie procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym w/w urządzenia,
ewentualnie
2. stwierdzenie nieważności w/w decyzji łącznie z poprzedzającymi je decyzjami na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
ewentualnie
3. uchylenie zaskarżonych decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik strony przedstawił argumenty jak
w poprzednich swoich wystąpieniach podnosząc, że zgodnie z art. 65 § 5 Kodeksu celnego decyzja w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe nie może zostać wydana jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. Zgłoszenie celne przyjęto 08.08.2000 r., natomiast decyzja stała się decyzją ostateczną po upływie 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, gdyż decyzja Izby Celnej wydana została [...] sierpnia 2003 r. Ponieważ postępowanie celne jest dwuinstancyjne, nie można było wydać decyzji w trybie art. 65 § 4 Kodeksu celnego, ze względu na treść art. 65 § 5 Kodeksu celnego.
Uzasadniając zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego pełnomocnik Strony obszernie przedstawił proces otrzymywania i zagęszczania serwatki
i stwierdził, że nawet przy niejednoznacznym rozumieniu zapisów technologicznych, nie dające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść strony postępowania administracyjnego. Przyjęcie w decyzjach kodu 8421 29 90 0
i potraktowanie urządzenia mleczarskiego jako urządzenia i aparatury
do filtrowania lub oczyszczania cieczy jest wielkim nieporozumieniem, nie mającym oparcia w stanie faktycznym sprawy, a tym samym rażąco narusza prawo. Organy celne nie odniosły się do podnoszonych uwag i zastrzeżeń (w szczególności do pism złożonych przez Stronę tj. pisma C Polska Sp. z o.o. w W. z dnia 04.06.2003 r. oraz pisma B Sp. z o.o. w W. z dnia 04.06.2003 r.). Wg opinii skarżącej w sprawie rażąco naruszono prawo procesowe tj. art. 191 Ordynacji podatkowej (przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu tj. urządzenia mleczarskiego przy jego klasyfikacji wg taryfy celnej), art. 180 § 1, 181 w związku z art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na niedopuszczeniu w sprawie jako dowodu wszystkiego, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a w szczególności niedopuszczeniu dowodu z opinii biegłego w dziedzinie gdzie wymagane są wiadomości specjalistyczne.
Pełnomocnik skarżącej podkreślił także, że w sprawie nie mamy do czynienia
z oceną stanu faktycznego, ani też z różną wykładnią prawa. Wadliwa kwalifikacja towaru, wydanie decyzji ostatecznej po upływie 3 lat to nie budzące wątpliwości dowody świadczące o tym, że decyzje organów celnych zostały wydane wbrew nakazom zawartym w wyraźnie wskazanych przepisach prawa. Treść decyzji pozostaje więc w oczywistej sprzeczności ze wskazanymi przez skarżącą przepisami prawa materialnego i procesowego poprzez ich proste zestawienie ze sobą.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w zakresie objętym przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie podtrzymał swoje stanowisko i wniósł
o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna. Na wstępie wyjaśnienia wymaga kilka kwestii formalnych związanych z wnioskiem pełnomocnika A w S. z dnia 28.10.2003 r. o stwierdzenie nieważności wydanych decyzji, z wnioskiem o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego oraz związanych z treścią zarzutów i żądań zawartych w skardze. Skierowane w dniu 28.10.2003 r. żądanie Strony spowodowało wydanie dwóch decyzji z dnia [...].11.2003 r. oraz postanowienia z dnia [...].11.2003 r. o umorzeniu postępowania w sprawie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Ponieważ skarga skierowana do Sądu dotyczy wszystkich rozstrzygnięć organu II instancji wydanych w sprawie, Sąd zarejestrował i założył akta odrębnie dla każdej sprawy – decyzji i postanowienia organu administracyjnego.
Kolejną sprawą wymagającą wyjaśnienia jest treść żądań zawartych w skardze. Sąd Administracyjny uprawniony jest do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Uprawnienie Sądu sprowadza się do wydania rozstrzygnięcia ściśle unormowanego w przepisach ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). W wypadku uwzględnienia skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygnięcie Sądu może polegać na:
a) ich uchyleniu,
b) stwierdzeniu ich nieważności lub
c) stwierdzeniu wydania ich z naruszeniem prawa (por. art. 145 cyt. ustawy).
Tak więc zawarte w skardze wnioski o umorzenie postępowania administracyjnego lub przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi administracyjnemu nie oparte są na żadnym przepisie.
Niezasadne jest stanowisko skarżącego, że decyzja Dyrektora Izby Celnej
w B. z dnia [...].08.2003 r. została wydana po upływie okresu przedawnienia, o którym mowa w art. 65 § 5 Kodeksu celnego. Przepis art. 65 Kodeksu celnego w poszczególnych paragrafach normuje zagadnienia związane z przyjęciem przez organ celny zgłoszenia celnego, podstawy zastosowania procedury celnej (§ 2), skutek związany ze zgłoszeniem celnym (§ 3), możliwość wydania decyzji po przyjęciu zgłoszenia celnego i treść rozstrzygnięcia (§ 4), a także termin, w którym decyzja, o której mowa w § 4 może być wydana (§ 5). Z treści powyższych przepisów wynika wprost, że trzyletni termin z § 5 art. 65 Kodeksu celnego dotyczy rodzajów rozstrzygnięć wymienionych w § 4 tego przepisu. Przepis ten normuje zagadnienie przedawnienia do wydania decyzji przez organ celny
w sposób wyczerpujący i w żadnym wypadku nie można w tym przedmiocie stosować rozwiązań dotyczących przedawnienia unormowanych w ustawie – Ordynacja podatkowa. Taki wniosek wypływa również z treści art. 262 Kodeksu celnego stanowiącego, że do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego.
W ordynacji podatkowej przepisy dotyczące przedawnienia zamieszczone
są w dziale III a nie w Dziale IV, a tym samym zawarta w skardze sugestia,
iż poprzez art. 262 Kodeksu celnego stosować należy przepisy z Ordynacji podatkowej w zakresie dwuinstancyjności postępowania, a więc i zasad dotyczących przedawnienia jest nieuprawniona w świetle jednoznacznego, całościowego uregulowania zagadnienia przedawnienia w Kodeksie celnym.
Sąd podziela również stanowisko organu administracyjnego, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad stanowiących przesłankę stwierdzenia nieważności (wyrok NSA z dnia 22 maja 1987 r. sygn. akt IV SA 1062/86, ONSA 1987, nr 1, poz. 35). W konsekwencji,
w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności decyzji organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych dla postępowania o stwierdzenie nieważności, a to oznacza, że nie może rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak w postępowaniu odwoławczym (wyrok NSA z dnia
28 maja 198 r. sygn. akt I SA 89/85, ONSA 1985, nr 1, poz. 30). Stwierdzenie nieważności należy więc odróżnić od ponownego rozpatrzenia sprawy. Ma ono na celu wyjaśnienie kwalifikowanej niezgodności z prawem. Natomiast, nie jest rzeczą Strony podnoszenie w tym postępowaniu argumentów merytorycznych (wyrok NSA z dnia12 lutego 1997 r. sygn. akt III SA 1348/95). Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie może bowiem przeradzać się w postępowanie o charakterze merytorycznym (wyrok NSA w Warszawie z dnia 12.11.2002 r. sygn. akt SA 3630/00). Domniemanie ważności decyzji administracyjnej może być obalone tylko w trybie określonym w przepisach procedury albo przez uchylenie decyzji jako nieważnej albo też przez stwierdzenie jej nieważności. Przesłanki pozytywne stwierdzenia nieważności zawarte są w wyliczeniu wyczerpującym art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej. Przesłanki wyliczone w tym przepisie nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej. Formułując tą zasadę w Komentarzu do KPA (B. Adamiak, J. Borkowski: Komentarz, Wyd. C.H. Beck Warszawa 1996, str. 706,707) prof.
J. Borkowski stwierdził, że celnie zostało to ujęte w tezie wyroku NSA z dnia 07.07.1983 r. II SA 581/83 (Problemy Praworządności 1984, nr 10, str. 26): "stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej, stanowiące wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga bezspornego ustalenia, że uchylona decyzja jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1". Pogląd ten należy w pełni odnieść do regulacji zawartych w Ordynacji podatkowej.
W toku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji i w skardze Strona powoływała przesłanki wymienione w art. 247 § 1 pkt 3 i 7 Ordynacji podatkowej. Żadna z tych przesłanek nie zachodzi. Jak podniesiono wyżej, zarzut naruszenia
art. 65 § 4 i § 5 Kodeksu celnego jest niezasadny. Zarzut niedopuszczenie dowodu
z opinii biegłego w celu ustalenia jak należy traktować urządzenie mleczarskie "a" zgłoszone do odprawy celnej w dniu 08.08.2000 r. jest również niezasadny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji, a skarga strony na postanowienie organu administracyjnego o umorzeniu postępowania w sprawie tego wniosku została przez WSA odrzucona w sprawie I SA/Bk 90/04.
Brak jest też podstaw do przyjęcia, iż organ administracyjny I i II instancji wydając decyzję po wszczęciu postępowania celnego w sprawie zgłoszenia celnego towaru objętego procedurą dopuszczenia do obrotu wg dokumentu SAD z dnia 08.08.2000 r. rażąco naruszył prawo. Rażące naruszenie prawa następuje wtedy, gdy treść rozstrzygnięcia (decyzji, postanowienia) pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje,
że decyzja ta nie może być zaakceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa (wyrok NSA z dnia 17.09,1997 r. sygn. akt III SA 1425/96). Rażące naruszenie prawa będzie miało miejsce w sytuacji, gdy w stanie prawnym nie budzącym wątpliwości co do jego rozumienia zostaje wydana decyzja, która treścią swego rozstrzygnięcia stanowi negację całości lub części obowiązujących przepisów. Prawidłowo organ administracyjny uznał, że cechą rażącego naruszenia prawa
(art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej) jest to, że treść decyzji pozostaje
w sprzeczności z przepisem poprzez proste ich zestawienie ze sobą. W sytuacji zaś, kiedy rozstrzygnięcie sprawy zależy od oceny jej stanu faktycznego przez organy administracji publicznej, bądź gdy w sprawie mamy do czynienia z różną wykładnią przepisu prawa, nie może dojść do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu
art. 247 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej.
Dyrektor Izby Celnej w B. odniósł się do zarzutu nieuwzględnienia, przy rozpatrzeniu sprawy wyjaśnień zawartych w złożonych przez stronę pismach firmy B Spółka z o.o. ul. P. [...] W. z dnia 04.05.2003 r. i 27.06.2003 r., wypowiadających się o przeznaczeniu sprowadzonego urządzenia do zagęszczania produktów mleczarskich. Organy celne szczegółowo uzasadniły, dlaczego nie podzielają argumentów Strony dotyczących klasyfikacji sprowadzonego urządzenia do pozycji 8434 i co przemawia za zasadnością zakwalifikowania tego urządzenia do pozycji 8421.
Wyczerpująco rozważone zostały również zarzuty naruszenia art. 13 Kodeksu celnego i ustanowionej w wykonaniu tego przepisu Taryfy celnej. Klasyfikacja towaru dokonana została bez naruszenia przepisów art. 280, 283 Kodeksu celnego
i art. 191 Ordynacji podatkowej.
Zarzut rażącego naruszenia prawa – jak słusznie podniósł organ administracyjny – nie może polegać wyłącznie na przedstawieniu stanu faktycznego ustalonego według własnej oceny dowodów skarżącego (por. wyrok SN z dnia 09.11.2001 r. sygn. akt III RN 142/00 - OSNIAPiUS 2002 r., nr 7, poz. 151; wyrok SN
z 20.12.2001 r., sygn. akt III RN 165/00 – OSNIAPiUS 2002 r., nr 9, poz. 200).
Z przytoczonych powodów skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270).