I SA/BK 874/20

I SA/Bk 874/20 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2021-01-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-12-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Dariusz Marian Zalewski /przewodniczący/
Marcin Kojło
Paweł Janusz Lewkowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
I FSK 994/21 - Wyrok NSA z 2025-04-04
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 900
art. 240 par. 1 pkt 11, art. 245 par. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Sędziowie asesor sądowy WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi L. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za okresy: kwiecień, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad i grudzień 2014 r. oddala skargę
Uzasadnienie
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] grudnia
2016 r. nr [...]dokonał L.G. (zwanemu dalej: "skarżącym"), prowadzącemu jednoosobową działalność gospodarczą pod nazwą A. K. L. G., rozliczenia podatku od towarów
i usług za kwiecień, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad i grudzień 2014 r.
w wysokości odmiennej niż zadeklarowano. Organ I instancji ustalił, że skarżący niezasadnie obniżył podatek należny o podatek naliczony wynikający z faktur VAT wystawionych przez firmy A.T. Sp. z o.o., P. B. Sp. zo.o., V. G. T. Sp. z o.o., D.Sp. z o.o., O. K.Ć., M. Sp. z o.o. i U. Sp. z o.o. uznając, że faktury te nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Zdaniem organu skarżący uczestniczył w łańcuchach transakcji dotyczących obrotu telefonami komórkowymi iPhone, których celem było uzyskanie zwrotu podatku VAT, który nie został zapłacony na wcześniejszym etapie obrotu. Ustalenia organu wskazały, że skarżący w skontrolowanych łańcuchach krajowych dostawców był ostatnim ogniwem pełniąc rolę brokera, a zatem podmiotu który występuje o zwrot podatku niezapłaconego na wcześniejszym etapie obrotu.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. (zwany dalej: "DIAS") decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...]utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. nr [...]z dnia [...]grudnia 2016 r. Z powyższą decyzją nie zgodził się pełnomocnik skarżącego i złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Bk 601/17 oddalił skargę. Sąd stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły łańcuch podmiotów fakturujących transakcje dotyczące obrotu telefonami komórkowymi, trafnie wywodząc, że skarżący wiedział, iż uczestniczy
w łańcuchach podmiotów wystawiających i posługujących się fakturami dotyczącymi fikcyjnego obrotu iPhonami. W ocenie Sądu w prawidłowo ustalonym, stanie faktycznym organy zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego wyczerpująco rozpatrując cały materiał dowodowy, który został poddany wszechstronnej ocenie zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Skarga kasacyjna, wniesiona od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. została odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego
w zakreślonym terminie.
W dniu [...] stycznia 2020 r. do DIAS wpłynął wniosek skarżącego o wznowienie na podstawie art. 240 § 1 pkt 11 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 ze zm., dalej jako: "o.p.") postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...]
w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad i grudzień 2014 r. Przesłanką złożenia wniosku był wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16 października 2019 r.
w sprawie o sygnaturze C-189/18, który zdaniem strony skarżącej ma wpływ na treść wydanej decyzji.
Postanowieniem z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...]DIAS wznowił, na wniosek skarżącego, postępowanie zakończone decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2017 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad i grudzień 2014 r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...]DIAS odmówił uchylenia decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B.z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...]utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2016 r.
nr [...]określającą skarżącemu, kwoty zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące kwiecień, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, listopad i grudzień 2014 r. w miejsce zadeklarowanych kwot.
Po rozpatrzeniu odwołania, DIAS decyzją z dnia [...] października 2020 r. nr [...]utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wyrok TSUE z dnia 16 października 2019 r., sygn. akt C-189/18 zapadł w stanie faktycznym, gdzie przepisy prawa węgierskiego wprost przewidywały związanie organów ustaleniami faktycznymi oraz kwalifikacją prawną dokonaną w postępowaniu prowadzonym przez organy administracyjne względem dostawcy podatnika oraz okoliczności i zakres przedstawienia podatnikowi danych i dowodów wynikających z kontroli powiązanych przeprowadzonych u innego podatnika. Zdaniem organu przeprowadzone postępowanie podatkowe w żaden sposób nie narusza tezy z wyroku TSUE. DIAS dodał, że strona miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy obejmującymi dowody wykorzystane przez organ, a dokumenty pochodzące z innych postępowań nie stanowiły jedynego materiału dowodowego, na którym organy oparły swoje rozstrzygnięcia. Zdaniem organu prawo do zapoznania z materiałem dowodowym i oceny materiału dowodowego nie może być interpretowane w ten sposób, że wyłącza działanie przepisów chroniących tajemnicę skarbową czy dane osobowe. DIAS wskazał, że zgodnie z ww. wyrokiem TSUE zasada poszanowania prawa do obrony nie ma bezwzględnego charakteru, lecz może podlegać ograniczeniom. Dodał przy tym, że przepis art. 179 § 1 o.p. w istocie wprowadza ograniczenie
w prawie do obrony strony w toku postępowania podatkowego. DIAS stwierdził ponadto, że wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej C-189/18 nie ma takiego wpływu na treść wydanej decyzji, o jakim mowa w art. 240 § 1 pkt 11 o.p., który implikowałby konieczność uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej
w B. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr[...].
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżając decyzję
w całości, pełnomocnik strony zarzucił naruszenie:
1) art. 245 § 1 pkt 2 o.p., poprzez odmowę uchylenia decyzji pomimo wystąpienia przesłanki, o której mowa w art. 240 § 1 pkt 11 o.p., a mianowicie orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16 października 2019 r. - C-189/18 ma wpływ na treść wydanej decyzji.
W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik podniósł, że w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdzającego brak wpływu orzeczenia TSUE na treść decyzji organ lakonicznie wskazał, że przepisy prawa węgierskiego,
w odniesieniu, do których zapadło rozstrzygnięcie Trybunału, przewidywały wprost związanie organów podatkowych ustaleniami faktycznymi i oceną prawną dokonaną przez organy względem dostawcy podatnika. Tymczasem przenosząc te okoliczności, w tym stan prawny, który badał Trybunał na grunt sprawy podatnika należy wskazać, że brak formalnego związania organu podatkowego rozstrzygnięciami organów trzecich nie powoduje, że zapatrywania i wnioski TSUE nie mają wpływu na ostateczną decyzję. Wskazał, że stan faktyczny w sprawie skarżącego przyjmowany był w oparciu o uzasadnienie - subiektywną ocenę dowodów oraz subiektywnie ustalony na ich podstawie stan faktyczny - decyzji organów trzecich zapadłej w sprawie kontrahenta, występującego na wcześniejszym etapie obrotu. Zatem organy, pomimo braku regulacji ustawowej, podobnie jak w sprawie węgierskiej stosowały zasadę związania rozstrzygnięciem zapadłym w innej sprawie, jednocześnie: (-) wyłączając jawność dowodów przed podatnikiem, na których oparto ustalenia stanu faktycznego powodując, że podatnik nie mógł zapoznać się z jego treścią, dokonać oceny dowodu, złożyć wniosku dowodowego, który podważyłby wiarygodność tegoż dowodu; (-) oddalając wnioski dowodowe strony o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania podmiotów - kontrahentów,
w stosunku do których wydano niekorzystne decyzji podatkowe, które pozwoliłyby wykazać skarżącemu brak działania w transakcjach w złej wierze oraz dochowaniu należytej staranności kupieckiej w relacjach ze swoim kontrahentem. Poza tym pełnomocnik podniósł, że nie sposób zgodzić się z konstatacją organu, jakoby mimo wyłączenia dowodów, strona nie została pozbawiona prawa do obrony. Wskazał, że nie zostało jej odebrane prawo do czynnego udziału w postępowaniu. Ponadto poprzestanie dokonania ustaleń faktycznych przez organ na podstawie uzasadnienia decyzji organu trzeciego powoduje, że organ w sposób oczywisty pozbawia się możliwości indywidulanego ustalenia stanu faktycznego na podstawie dowodów źródłowych, co czyni postępowania organu w zakresie zgromadzenia i oceny materiału dowodowego pozornym. W konsekwencji, zdaniem pełnomocnika, skarżący został pozbawiony możliwości oceny i zbadania dowodów i faktów dokonanych przez organ trzeci, możliwości zapoznania się z dowodem, dokonania własnej interpretacji, a w konsekwencji przedstawienia przeciwnych wniosków dowodowych i tym samym pozbawiony realnego prawa do obrony swoich interesów.
Mając na uwadze powyższe, autor skargi wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także zasądzenie kosztów postępowania na rzecz skarżącego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w skrócie "p.u.s.a."), sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej. Z przepisu art. 1 p.u.s.a. wynika, że sądowoadministracyjna kontrola administracji publicznej zawsze powinna uwzględniać trzy aspekty, a mianowicie: 1) ocenę zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym; b) ocenę dochowania wymaganej procedury; c) ocenę respektowania reguł kompetencji. Kontrola ta polega więc na wszechstronnym zbadaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, a sąd powinien poddać szczególnie gruntownej ocenie i analizie te wszystkie aspekty sprawy, w odniesieniu do których istnieją wątpliwości, a ustalenia organów są odmienne od wniosków i twierdzeń strony. Należy również dodać, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.")).
Zarzuty zawarte w skardze należy uznać jako nieuzasadnione. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej (podatkowej) zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną w przepisach prawa procesowego. Granica postępowania w sprawie wznowienia jest wyznaczana zakresem sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Prowadząc postępowanie w sprawie wznowienia można rozstrzygnąć wyłącznie sprawę tożsamą pod względem podmiotowym i przedmiotowym co sprawa zakończona uprzednią decyzja ostateczną. Należy podkreślić, że przedmiotem postępowania wznowieniowego nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jego aspektach, a jedynie zbadanie, czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wyliczone w art. 240 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Postępowanie wznowieniowe nie jest bowiem powtórnym merytorycznym rozpoznaniem sprawy, lecz badaniem przede wszystkim, czy istnieje przesłanka wznowienia, a jeżeli tak, czy jest ona na tyle istotna, że ma wpływ na odmienne rozstrzygnięcie. Postanowienie w sprawie wznowienia postępowania wszczyna więc takie postępowanie, jednak nie przesądza się w nim o zaistnieniu przesłanek określonych w art. 240 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. Stwierdzenie tego, czy przesłanki wznowienia rzeczywiście wystąpiły w sprawie i jaki mają wpływ na jej rozstrzygnięcie, może być wyłącznie efektem postępowania przeprowadzonego po wydaniu ww. postanowienia i musi być zawarte w decyzji, o której mowa w art. 245 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Ordynacja podatkowa. W rozpoznawanej przed Sądem sprawie Strona jako podstawę wznowienia postępowania wskazała art. 240 § 1 pkt 11 ustawy Ordynacja podatkowa w zw. z orzeczeniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16.10.2019 r. sygn. akt C189/18. W orzeczeniu tym Trybunał dokonał wykładni Dyrektywy Rady 2006/112AA/E z 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej - zasady poszanowania prawa do obrony oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, sygn. akt C-189/18. W orzeczeniu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 16.10.2019 r. sygn. akt C-189/18. TSUE uznał, że: "...w przypadku gdy organ podatkowy zamierza oprzeć swoją decyzję na dowodach uzyskanych, tak jak w postępowaniu głównym, w ramach powiązanych postępowań karnych i postępowań administracyjnych wszczętych przeciwko dostawcom podatnika, zasada poszanowania prawa do obrony wymaga, aby podatnik ten miał możliwość dostępu w trakcie toczącego się przeciwko niemu postępowaniu do wszystkich tych dowodów oraz dowodów, które mogą być wykorzystane w jego obronie, chyba że cele leżące w interesie ogólnym uzasadniają ograniczenie tego dostępu." - (pkt 57 wyroku TSUE). W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości, że wpływ orzeczenia TSUE na decyzję podatkową - w rozumieniu wskazanym w art. 240 § 1 pkt 11 ustawa Ordynacja podatkowa - zachodzi wówczas, gdy orzeczenie to oddziałuje na nią w sposób na tyle istotny, że wymusza odmienne rozstrzygnięcie sprawy podatkowej od przyjętego w decyzji ostatecznej. W wyroku z 25 lipca 2017 r., sygn. akt I FSK 513/17, podkreślono, że w przepisie tym chodzi o taką sytuację, w której decyzja ostateczna została wydana z zastosowaniem przepisów prawa krajowego, będących implementacją do porządku prawnego krajowego norm unijnych lub bezpośrednio norm prawa unijnego, przy ich wykładni, której wadliwość wykazał TSUE w orzeczeniu wydanym już po dniu, w którym decyzja stała się ostateczna. Wadliwość ta ma być przy tym tego rodzaju, że uwzględnienie wykładni przedstawionej przez TSUE wymusiłoby wydanie odmiennego rozstrzygnięcia (wadliwość kwalifikowana). Zdaniem natomiast Sądu powoływany wyrok TSUE nie ma takiego wpływu na treść wydanej decyzji, o jakim mowa w art. 240 § 1 pkt 11 O.p., który implikowałby konieczność uchylenia tej decyzji. Zauważyć należy, że wyrok Trybunału Sprawiedliwości zapadł w stanie faktycznym, gdzie przepisy prawa węgierskiego wprost przewidywały związanie organów ustaleniami faktycznymi oraz kwalifikacją prawną dokonaną w postępowaniu prowadzonym przez organy administracyjne względem dostawcy podatnika oraz okoliczności i zakres przedstawienia podatnikowi danych i dowodów wynikających z kontroli powiązanych przeprowadzonych u innego podatnika. Zgodnie bowiem z przepisami węgierskiej "ordynacji podatkowej", w ramach kontroli stron stosunku prawnego (umowy, transakcji), którego dotyczy obowiązek podatkowy, organ podatkowy nie może zakwalifikować tego samego stosunku prawnego objętego kontrolą, który był już przedmiotem kwalifikacji, w różny sposób w odniesieniu do każdego podatnika i stosuje z urzędu ustalenia poczynione w odniesieniu do jednej ze stron stosunku prawnego w toku kontroli wszystkich pozostałych stron rzeczonego stosunku. Stosownie do § 100 ust. 4 tej ustawy, jeżeli organ podatkowy uzasadnia wyniki dochodzenia rezultatami kontroli powiązanej przeprowadzonej u innego podatnika lub za pomocą danych i dowodów uzyskanych przy tej okazji, podatnikowi przedstawia się w sposób szczegółowy dotyczącą go część protokołu i decyzji, a także dane i dowody zebrane w toku kontroli powiązanej. W stanie faktycznym przedstawionym w wyroku TSUE podatnikowi jedynie częściowo ujawniono decyzje i dowody, na których oparły się organy skarbowe. Organy te poprzestały bowiem na wskazaniu w protokole z kontroli każdego z ustaleń znajdujących się we wspomnianych decyzjach, bez przedstawienia decyzji ani dokumentów, na których się opierały. Należy zatem z całą stanowczością stwierdzić, że przepisy polskiej ustawy Ordynacja podatkowa nie przewidują, wzorem prawa węgierskiego, związania organów decyzjami wydanymi wobec kontrahentów podatnika. Decyzje te, jak i ewentualne dowody zgromadzone w toku postępowania prowadzonego względem kontrahenta nie są w żadnej mierze wiążące dla organu prowadzącego postępowanie względem podatnika. Dowody tego rodzaju mają moc dowodową równą innym środkom dowodowym oraz podlegają regułom swobodnej oceny. Zgodnie z art. 187 § 1 O.p. organ podatkowy jest zobowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Należy przy tym podkreślić, iż w tej regulacji ustawodawca wyraża bezpośrednio obowiązek działania organu podatkowego, a więc obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, tj. tego materiału, który powstał jako skutek podejmowania niezbędnych działań dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W ramach realizowania obowiązku zebrania materiału dowodowego organ podatkowy korzysta w pełni ze swego narzędzia, przy czym może tu chodzić zarówno o materiał ustalony w toku własnych czynności, jak i materiał przekazany przez podatnika bądź pozyskany od innych organów. Jednakże, mając na uwadze treść art. 179 § 1 O.p., organ podatkowy zobowiązany jest do utrzymania w tajemnicy tych dokumentów, które pozwoliłyby osobom nieuprawnionym na wgląd w transakcje osób trzecich. W interesie publicznym leży bowiem, aby organy podatkowe prowadząc postępowanie wobec określonego podmiotu nie ujawniły danych innych podmiotów, jakie uzyskały w trakcie czynności służbowych. Zdaniem Sądu organ podatkowy zasadnie zatem dokonał wyłączenia z akt sprawy jawności niektórych dokumentów ze względu na interes publiczny, którym będzie ochrona danych osób, które nie były bezpośrednio związane z kwestionowanymi transakcjami. Należy zauważyć, że w rozpatrywanej sprawie wyłączono jawność dokumentów, które zawierają informacje dotyczące osób trzecich, nie będących stroną tego postępowania. Postanowieniem z dnia [...].11.2015 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wyłączył z akt postępowania kontrolnego prowadzonego wobec A. K.L. G. uwierzytelnioną kserokopię protokołu przesłuchania strony K. Ć.i z dnia [...].10.2015 r. i [...].10.2015 r. uzyskanych z Urzędu Skarbowego w K. Postanowieniem z dnia [...].12.2015 r. Dyrektor UKS w B. wyłączył z akt sprawy uwierzytelnione kserokopie decyzji wydanej wobec V. G. T.Spółka z 0.0., uzyskanej od Dyrektora UKS w O.i decyzji wydanej przez Dyrektora UKS w P. wobec U. Spółka z o.o. uzyskanej z postępowania kontrolnego prowadzonego wobec A. S. Spółka z o.o. Spółka komandytowa. Kolejnymi postanowieniami organy podatkowe wyłączały z akt sprawy wrażliwe wobec osób trzecich dokumenty. Zasadnie więc wyłączono jawność tych dokumentów ze względu na interes publiczny, którym w niniejszej sprawie jest ochrona danych podatników w zakresie dokonywanych przez nich transakcji. Istotną część wyłączonych dokumentów stanowią także dane z systemu VIES oraz dane z deklaracji podatkowych składanych przez innych niż Skarżący podatników, jak również obejmują informacje o dokonywanych bądź przyjmowanych przez osoby trzecie płatnościach. Dane te objęte są tajemnicą skarbową, zaś na organie podatkowym spoczywa obowiązek przestrzegania wspomnianej tajemnicy. Pojęcie ochrony danych osób trzecich należy rozumieć w znaczeniu szerokim, w którym mieszczą się m.in. także informacje stanowiące tajemnicę handlową dot. innych podmiotów (por. wyrok WSA w Białymstoku z 2017 r., sygn. akt I SA/Bk 58/17). Przez tajemnicę handlową rozumie się m.in. takie informacje jak; wartość transakcji, przedmiot transakcji, źródła zaopatrzenia, treść umów handlowych, jak również inne informacje posiadające wartość gospodarczą. W wyroku z dnia 3 sierpnia 2016 r. (II FSK 1835/14) Naczelny Sąd Administracyjny w sposób jasny i nie budzący żadnych wątpliwości wskazał, iż "czynny udział strony w postępowaniu podatkowym nie może umożliwiać dostępu do informacji o innym podatniku, w sytuacji gdy organ podatkowy prowadzi postępowanie dotyczące kilku stron, powinien im udostępnić w myśl art. 178 § 1 Ordynacji podatkowej materiały dotyczące wspólnej dla nich sytuacji procesowej w granicach określonych przedmiotem orzekania oraz bez ograniczeń materiały dotyczące strony występującej z żądaniem ich udostępnienia, jeżeli zakres materiałów uzyskanych od różnych stron lub organów przekracza ramy wspólnego dla nich stanu faktycznego, to organ podatkowy ma obowiązek stosownie do art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej zachowania w tajemnicy danych, które nie są dla strony wspólne." W ocenie Sądu w niniejszej sprawie przeprowadzone postępowanie podatkowe, w żaden sposób nie naruszało przywołanej tezy z orzeczenia Trybunału. Strona miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy obejmującymi dowody wykorzystane przez organ. Ponadto dokumenty pochodzące z innych postępowań nie stanowiły jedynego materiału dowodowego, na którym organy oparły swoje rozstrzygnięcia. Prawo do zapoznania z materiałem dowodowym i oceny materiału dowodowego nie może być jednak interpretowane w ten sposób, że wyłącza działanie przepisów chroniących tajemnicę skarbową czy dane osobowe. Podkreślenia wymaga, że przepis art. 179 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w istocie wprowadza ograniczenie w prawie do obrony strony w toku postępowania podatkowego. Jak wskazano w tezie 39 uzasadnienia wyroku TSUE, wśród praw gwarantowanych przez prawo Unii znajduje się poszanowanie prawa do obrony, które zgodnie z utrwalonym orzecznictwem stanowi podstawową zasadę prawa Unii, która powinna być stosowana wówczas, gdy organ administracyjny ma podjąć w stosunku do danej osoby decyzję wiążącą się z niekorzystnymi dla niej skutkami. Jednakże w tezie 43 uzasadnienia tego orzeczenia TSUE zwrócił uwagę, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem zasada poszanowania prawa do obrony nie ma bezwzględnego charakteru, lecz może podlegać ograniczeniom, pod warunkiem, że ograniczenia te rzeczywiście odpowiadają celom interesu ogólnego zamierzonym przez dany przepis i nie stanowią z punktu widzenia realizowanego celu nieproporcjonalnej oraz niedopuszczalnej ingerencji w samą istotę zagwarantowanych w ten sposób praw. W tezie 55 uzasadnienia ww. wyroku TSUE sprecyzował, że w zakresie, w jakim, jak przypomniano w pkt 43 tego wyroku, zasada poszanowania prawa do obrony nie jest prerogatywą absolutną, ale może być ograniczana. W ramach procedury kontroli podatkowej takie ograniczenia ustanowione w uregulowaniu krajowym mogą w szczególności mieć na celu ochronę wymogów poufności lub tajemnicy zawodowej, a także, życia prywatnego osób trzecich, dotyczących ich danych osobowych lub skuteczności działania represyjnego, dla których zagrożenie może stanowić dostęp do niektórych informacji i niektórych dokumentów. Powyższe ograniczenia wskazują wprost na konieczność wyłączenia dostępu strony do dokumentów zawierających informacje niejawne w tym objęte tajemnicą skarbową. Ze względu na interes publiczny organ podatkowy może odmówić stronie wglądu do dokumentów, gdy zawierają one dane osobowe innych podmiotów i osób niebędących stroną postępowania. Czynny udział strony w postępowaniu podatkowym nie oznacza dostępu do informacji o podmiotach i osobach niebędących stroną postępowania (wyrok NSA z dnia 12.09.2017 r., II FSK 2302/15). Reasumując należy stwierdzić, że w przedmiotowym wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, na który powołuje się skarżący wskazano, że możliwość uzyskania przez podatnika dostępu do dowodów zebranych w postępowaniach powiązanych nie jest nieograniczona, albowiem, jeśli cele leżące w interesie ogólnym uzasadniają ograniczenie tego dostępu dopuszczalne jest ich nieujawnianie. Należy zatem podzielić pogląd wyrażony w zaskarżonej decyzji, że takim celem jest m.in. interes osób trzecich w zakresie ochrony danych personalnych oraz tych związanych z ich działalnością gospodarczą nie powiązaną bezpośrednio ze stroną postępowania. Zdaniem Sądu wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie ma takiego wpływu na treść wydanej decyzji, o jakim mowa w art. 240 § 1 pkt 11 O.p., który implikowałby konieczność uchylenia decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. Zgromadzony w postępowaniu wymiarowym materiał dowodowy pozwolił na stwierdzenie, że L. G. uczestniczył w łańcuchach transakcji dotyczących obrotu telefonami komórkowymi iPhone, których celem było uzyskanie zwrotu podatku VAT, który nie został zapłacony na wcześniejszym etapie obrotu. Ustalenia organu wskazały, że L.G. w skontrolowanych łańcuchach krajowych dostawców był ostatnim ogniwem pełniąc rolę brokera, a zatem podmiotu który występuje o zwrot podatku nie zapłaconego na wcześniejszym etapie obrotu. Ujawniony przez organy podatkowe łańcuch firm stworzony został wyłącznie w celu pozyskania korzyści majątkowych, a zakwestionowane faktury VAT nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych w postaci sprzedaży telefonów komórkowych. Dokonane ustalenia oparte były o materiał dowodowy jawny dla strony postępowania. Podkreślić ponadto należy, że merytoryczna decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] kwietnia 2017 r. podlegała ocenie Sądu. W wyroku z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Bk 601/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły łańcuch podmiotów fakturujących transakcje dotyczące obrotu telefonami komórkowymi, trafnie wywodząc, że Skarżący wiedział, iż uczestniczy w łańcuchach podmiotów wystawiających i posługujących się fakturami dotyczącymi fikcyjnego obrotu iPhonami. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie wskazał, że Skarżący miał nie tylko wiedzę, ale i świadomość, że transakcje zakupu i sprzedaży iPhonów są pozorowane. W prawidłowo ustalonym stanie faktycznym organy zastosowały zatem właściwe przepisy prawa materialnego wyczerpująco rozpatrując cały materiał dowodowy, który został poddany wszechstronnej ocenie zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. W ocenie Sądu postępowanie podatkowe w kontrolowanej sprawie zostało przeprowadzone z poszanowaniem reguł prawa procesowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zaznacza, że zgodnie z art. 180 § 1 O.p., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Nie oznacza to jednak, że organy mają obowiązek przeprowadzania kolejnych dowodów na okoliczności, które zostały już dostatecznie wyjaśnione innymi dowodami. Dlatego też zgodzić się należało z organami, że brak było przesłanek do przeprowadzania wskazywanych dowodów, skoro okoliczności w sprawie zostały wyjaśnione w sposób nie budzący wątpliwości, a ograniczenia związane z wyłączeniem części dokumentów z akt sprawy znajdowały oparcie w obowiązujących przepisach. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13.01.2018 r. Sygn. akt I FSK 610/16 stwierdził: "Oczywiście nie można a priori wykluczać możliwości powtórzenia niektórych czynności dowodowych przeprowadzonych w toku innych postępowań. Jednakże w orzecznictwie podnosi się, że konieczne jest to jedynie wówczas, gdy ocena tych dowodów, dokonana w powiązaniu z materiałem dowodowym zebranym w postępowaniu podatkowym, uniemożliwia jednoznaczne i prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w konkretnej sprawie podatkowej (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 19 sierpnia 2009 r., sygn. akt I SA/Bk 204/09). W sytuacji, gdy dowód dotyczy okoliczności nie mających znaczenia dla sprawy lub gdy zgłoszony jest na okoliczność, która została już stwierdzona innym dowodem, nie istnieje nakaz jego przeprowadzenia (art. 188 Ordynacji podatkowej). Zatem obowiązkiem strony domagającej się powtórzenia dowodu np. z zeznań świadków jest wykazanie, że w sprawie istnieją zasadnicze wątpliwości, sprzeczności, zaś materiał dowodowy jest niekompletny i zawiera luki". Zdaniem tut. organu w rozpatrywanej nie zaistniały okoliczności, o których wspomina Sąd, w postaci wykazania istnienia wątpliwości lub sprzeczności (nie wskazał ich również Skarżący), toteż nie dostrzeżono naruszenia przepisów dotyczących prowadzenia postępowania dowodowego w postaci odmowy przeprowadzenia dowodów. Reasumując, Strona miała wgląd do wszystkich dokumentów, z zachowaniem zasady, że ochronie podlegają informacje wyłączone z uwagi na interes publiczny. Co za tym idzie, nie doszło do naruszenia zasady czynnego udziału strony w postępowaniu, o której mowa w art. 192 Ordynacji podatkowej.
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd postanowił jak w sentencji orzeczenia.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, a podstawę ku temu stanowił art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842) i wydane na jego podstawie w dniu 19 października 2020 r. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I w zw. z § 1 pkt 1 i 2 oraz § 3 zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w NSA działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym.