I SA/Bk 64/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi P. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B., która utrzymała w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od lutego do listopada 2017 r. Podatnik zarzucał naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 239b § 1 pkt 4 i § 2 o.p., wskazując na brak uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania. Argumentował, że korzystanie z przysługujących mu praw nie powinno pogarszać jego sytuacji, a organy nie przedstawiły wystarczających okoliczności faktycznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę. Sąd uznał, że przesłanka z art. 239b § 1 pkt 4 o.p. (okres do przedawnienia krótszy niż 3 miesiące) została spełniona, a organ prawidłowo uprawdopodobnił ryzyko niewykonania zobowiązania zgodnie z art. 239b § 2 o.p. Sąd podkreślił, że w sytuacji zbliżającego się terminu przedawnienia, działania podatnika mające na celu odwleczenie ostateczności decyzji oraz niewielkie dobrowolne wpłaty (14.000 zł wobec ponad 200.000 zł zobowiązania) uzasadniały nadanie rygoru. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia zasady dwuinstancyjności i zaufania do organów, wskazując, że organy działały w granicach prawa, a zarzuty opieszałości powinny być kierowane w odrębnych postępowaniach. Rozstrzygnięcie o kosztach nie zostało szczegółowo opisane w dostarczonym fragmencie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie art. 239b Ordynacji podatkowej, w szczególności przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej ze względu na zbliżający się termin przedawnienia oraz uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania w kontekście działań podatnika.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie przesłanki z art. 239b § 1 o.p. są inne lub gdzie działania podatnika nie wskazują na próbę odwleczenia wykonania zobowiązania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy istnieją przesłanki do nadania nieostatecznej decyzji podatkowej rygoru natychmiastowej wykonalności, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, istnieją przesłanki, jeśli organ uprawdopodobni, że zobowiązanie nie zostanie wykonane.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że spełnienie przesłanki z art. 239b § 1 pkt 4 o.p. (krótszy niż 3 miesiące okres do przedawnienia) wymaga dodatkowego uprawdopodobnienia przez organ, że zobowiązanie nie zostanie wykonane. W tej sprawie, biorąc pod uwagę działania podatnika mające na celu odwleczenie ostateczności decyzji oraz niewielkie wpłaty, organ prawidłowo uprawdopodobnił ryzyko niewykonania zobowiązania.
Czy działania podatnika polegające na korzystaniu z przysługujących mu praw procesowych (np. wnoszenie o uzupełnienie decyzji, składanie odwołań) mogą stanowić podstawę do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sposób postępowania strony, w tym próby przedłużania postępowania, wpływają na ocenę prawdopodobieństwa wykonania zobowiązania.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że choć podatnik działał w ramach przysługujących mu uprawnień, to jego działania zmierzające do odwleczenia ostateczności decyzji, w połączeniu z krótkim okresem do przedawnienia, uzasadniały przypuszczenie o braku dobrowolnego wykonania zobowiązania.
Czy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej z powodu zbliżającego się terminu przedawnienia stanowi nadużycie prawa lub naruszenie zasady zaufania do organów podatkowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli organ działa w granicach obowiązującego prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 239b o.p. ma na celu ochronę interesu Skarbu Państwa i dochodów budżetowych, a jego stosowanie jest uzasadnione, zwłaszcza gdy podatnik podejmuje działania mające na celu doprowadzenie do przedawnienia zobowiązania. Działanie w granicach prawa nie narusza zasady zaufania.
Przepisy (16)
Główne
o.p. art. 239b § 1 pkt 4
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 239b § 2
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 239b § 1 pkt 4 i par. 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 239b § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 239b § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Pomocnicze
o.p. art. 239
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 210 § 4
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 217 § 2
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 219
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 70
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 233 § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 139 § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spełnienie przesłanki z art. 239b § 1 pkt 4 o.p. (krótszy niż 3 miesiące okres do przedawnienia). • Uprawdopodobnienie przez organ ryzyka niewykonania zobowiązania podatkowego, uwzględniając działania podatnika mające na celu odwleczenie ostateczności decyzji oraz niewielkie dobrowolne wpłaty. • Działanie organów podatkowych w granicach obowiązującego prawa (art. 239b o.p.) nie narusza zasady zaufania.
Odrzucone argumenty
Brak uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania podatkowego. • Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy (art. 122, 187 § 1, 191 w zw. z art. 239b § 2 o.p.). • Niewłaściwe zastosowanie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 i w zw. z art. 239b § 1 pkt 4 oraz w zw. z art. 239b § 2 o.p. • Naruszenie art. 121 § 1 o.p. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania. • Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Okolicznością stwarzającą ryzyko niewykonania zobowiązania podatkowego, które wiążą się z krótszym niż 3 miesięcznym okresem jego przedawnienia, może być między innymi czas niezbędny do uzyskania przez decyzję nieostateczną waloru ostateczności. • Sąd zauważa, że zarzuty wobec organu działania "jedynie z powodu chęci zapobieżenia przedawnieniu zobowiązania podatkowego" wyrażają w istocie nieakceptację dla istnienia przepisu art. 239b o.p. i jego stosowania przez organ. • Celem jego wprowadzenia jest przyznanie organom instrumentu do tego, aby chronić interes Skarbu Państwa i dochody budżetowe. • Przy czym stosowanie tej regulacji powinno być wyważone i nie może być nadużywane.
Skład orzekający
Małgorzata Anna Dziemianowicz
przewodniczący
Justyna Siemieniako
sprawozdawca
Dariusz Marian Zalewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 239b Ordynacji podatkowej, w szczególności przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej ze względu na zbliżający się termin przedawnienia oraz uprawdopodobnienie niewykonania zobowiązania w kontekście działań podatnika."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach, gdzie przesłanki z art. 239b § 1 o.p. są inne lub gdzie działania podatnika nie wskazują na próbę odwleczenia wykonania zobowiązania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego mechanizmu prawnego (rygor natychmiastowej wykonalności) i jego stosowania w kontekście przedawnienia, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego. Pokazuje, jak sąd ocenia działania podatników próbujących uniknąć zapłaty.
“Czy organ podatkowy może nadać decyzji rygor natychmiastowej wykonalności tuż przed przedawnieniem? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.