I SA/Bk 618/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2019-12-23
NSApodatkoweŚredniawsa
prawo celnenależności celnezwrot cłaodsetkiklasyfikacja taryfowaTSUEUnijny Kodeks CelnyWspólnotowy Kodeks CelnyBiałystokskarżący

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję odmawiającą zwrotu odsetek od zwróconej kwoty należności celnych, uznając, że brak jest podstaw do ich wypłaty, gdy błędna klasyfikacja towaru wynikała z deklaracji importera, a nie błędu organu celnego.

Spółka domagała się zwrotu odsetek od zwróconej kwoty należności celnych, argumentując, że pierwotna klasyfikacja towaru była błędna i niezgodna z prawem UE, co potwierdziły późniejsze orzeczenia TSUE. Organy celne odmówiły wypłaty odsetek, wskazując, że błąd wynikał z deklaracji importera, a nie z winy organu, co wyklucza wypłatę odsetek zgodnie z przepisami. Sąd administracyjny przychylił się do stanowiska organów, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi spółki B. S.A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą zwrotu odsetek od zwróconej kwoty należności celnych. Spółka importowała węglowodory gazowe i początkowo zaklasyfikowała je do kodu CN 2711 12 97, co skutkowało naliczeniem cła. Następnie, powołując się na orzeczenia TSUE, spółka wniosła o sprostowanie zgłoszenia celnego i zwrot nadpłaconej kwoty wraz z odsetkami. Organy celne początkowo odmówiły, następnie uchyliły decyzję do ponownego rozpatrzenia, a po ponownym rozpoznaniu zmieniły dane w zgłoszeniu celnym, orzekły o zwrocie cła, ale odmówiły wypłaty odsetek. Spółka zaskarżyła tę decyzję, argumentując, że zwrot cła pobranego z naruszeniem prawa UE powinien nastąpić wraz z odsetkami, a przepis art. 116 ust. 6 UKC, wykluczający wypłatę odsetek, nie powinien mieć zastosowania. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że odmowa wypłaty odsetek była zasadna. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami (art. 67 ust. 1 Prawa celnego oraz art. 116 ust. 6 UKC), wypłata odsetek od zwracanych należności celnych jest uzależniona od błędu organu celnego, a także od braku przyczynienia się dłużnika do powstania tego błędu. W tej sprawie błędna klasyfikacja wynikała z deklaracji importera, który samodzielnie dokonał klasyfikacji towaru, a organ celny przyjął te dane bez weryfikacji. Sąd uznał, że spółka przyczyniła się do powstania błędu, a zatem nie ma podstaw do wypłaty odsetek. Sąd odniósł się również do orzecznictwa TSUE, wskazując, że wyrok w sprawie C-365/15 dotyczył specyficznej sytuacji poboru cła antydumpingowego na podstawie uchylonego rozporządzenia, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Sąd nie znalazł podstaw do zawieszenia postępowania i skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, spółce nie przysługują odsetki, ponieważ brak jest podstaw prawnych do ich wypłaty w sytuacji, gdy błędna klasyfikacja towaru wynikała z deklaracji importera, a nie z błędu organu celnego, a spółka przyczyniła się do powstania tego błędu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zgodnie z art. 67 ust. 1 Prawa celnego oraz art. 116 ust. 6 UKC, wypłata odsetek od zwracanych należności celnych jest uzależniona od błędu organu celnego i braku przyczynienia się dłużnika do jego powstania. W tej sprawie błąd wynikał z deklaracji importera, a organ celny przyjął te dane bez weryfikacji, co oznacza, że spółka przyczyniła się do błędu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

UKC art. 116 § ust. 6

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Wyklucza wypłatę odsetek w sytuacji innej niż opóźnienie w realizacji orzeczonego zwrotu cła.

p.c. art. 67 § ust. 1

Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne

Warunkuje zapłatę odsetek od zwracanych należności celnych istnieniem błędu organu celnego i brakiem przyczynienia się dłużnika do jego powstania.

Pomocnicze

UKC art. 173 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Zarzut naruszenia poprzez błędną wykładnię i odmowę zastosowania wyroku TSUE.

UKC art. 102 § ust. 2 i 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Zarzut niezastosowania.

UKC art. 117 § ust. 1

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny

Zarzut błędnej wykładni i uznania, że nie doszło do zawyżenia należności celnych.

TFUE art. 267

Traktat o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zarzut błędnej wykładni i niezastosowania się do orzeczeń TSUE.

o.p. art. 180

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zarzut błędnej oceny materiału dowodowego.

o.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zarzut błędnej oceny materiału dowodowego.

o.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zarzut błędnej oceny materiału dowodowego.

WKC art. 241

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny

Przepis nieobowiązujący, ale przywołany w kontekście wykładni TSUE.

WKC art. 71 § ust. 2

Rozporządzenie Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny

Przepisy regulujące dopuszczenie do obrotu stosowane na podstawie danych zadeklarowanych przez zgłaszającego.

PPSA art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola sądowa zaskarżonych decyzji.

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki wyeliminowania aktu z obrotu prawnego.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice kognicji sądu.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o oddaleniu skargi.

Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 116

Podstawa prawna w kontekście UKC.

Dz.U. 2018 poz 167 art. 67 § ust. 1

Podstawa prawna w kontekście Prawa celnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do wypłaty odsetek, gdyż błędna klasyfikacja towaru wynikała z deklaracji importera, a nie błędu organu celnego. Spółka przyczyniła się do powstania błędu poprzez błędne zaklasyfikowanie towaru. Wyrok TSUE C-365/15 nie ma zastosowania do sytuacji poboru należności celnych na podstawie błędnej klasyfikacji, która nie wynikała z uchylenia aktu prawnego przez TSUE.

Odrzucone argumenty

Spółka argumentowała, że zwrot cła pobranego z naruszeniem prawa UE powinien nastąpić wraz z odsetkami, a przepis art. 116 ust. 6 UKC nie powinien mieć zastosowania. Spółka powoływała się na wyrok TSUE C-365/15 jako podstawę do żądania wypłaty odsetek. Spółka wskazywała, że błędna klasyfikacja wynikała ze stanowiska polskiej administracji celnej, a nie z winy importerów.

Godne uwagi sformułowania

nie budzi wątpliwości, że zadeklarowanie przez zgłaszającego towaru do określonego w zgłoszeniu celnym kodu CN, nie było wynikiem błędu organu celnego, który nie badał treści tego zgłoszenia, ani w żaden sposób w nią nie ingerował, było natomiast wynikiem przyjęcia zgłoszenia skarżącej w jej pierwotnym kształcie. Z powyższego jednoznacznie wynika, że spółka przyczyniła się do powstania przedmiotowego błędu poprzez błędne zaklasyfikowanie zgłaszanego towaru do nieodpowiedniego kodu CN. W świetle tego ostatniego wyroku wyłącznie w sytuacji uchylenia przepisów rozporządzenia przez Trybunał Sprawiedliwości uprawnione jest twierdzenie, że cło zostało pobrane z naruszeniem prawa Unii.

Skład orzekający

Andrzej Melezini

przewodniczący

Paweł Janusz Lewkowicz

sędzia

Dariusz Marian Zalewski

sędzia (spr.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wypłaty odsetek od zwróconych należności celnych, zwłaszcza w kontekście błędnej klasyfikacji towaru wynikającej z deklaracji importera."

Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na specyfice przepisów UKC i WKC oraz konkretnym stanie faktycznym. Wyrok TSUE C-365/15 został zinterpretowany jako mający zastosowanie tylko w określonych okolicznościach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zwrotu należności celnych i odsetek, z odwołaniem do orzecznictwa TSUE. Pokazuje złożoność interpretacji przepisów celnych i odpowiedzialność stron.

Czy należą Ci się odsetki od zwróconego cła? Sąd wyjaśnia, kiedy organ celny musi zapłacić więcej.

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bk 618/19 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2019-12-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-10-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Andrzej Melezini /przewodniczący/
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne
Celne prawo
Sygn. powiązane
I GSK 701/20 - Postanowienie NSA z 2024-02-08
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 116
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
Dz.U. 2018 poz 167
art. 67 ust. 1
Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi B. S.A. w B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu odsetek od zwróconej kwoty należności celnych oddala skargę
Uzasadnienie
I. Stan sprawy przedstawia się następująco:
1. W dniu [...] maja 2014 r. B. SA zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu w procedurze uproszczonej poprzez wpis do rejestru nr 146, towar w postaci węglowodorów gazowych o zawartości propanu do 90%.
W dniu [...] czerwca 2014 r. importer złożył zgłoszenie celne uzupełniające dotyczące ww. towaru wg SAD nr [...]. W zgłoszeniu celnym zadeklarowano, że przedmiotem importu jest węglowodór gazowy o zawartości propanu do 90% zaklasyfikowany do kodu CN 2711 12 97 Taryfy celnej, obejmujący: Gaz ziemny (mokry) i pozostałe węglowodory gazowe; Skroplone; Propan; Pozostały.
Zgłoszenie celne zostało przyjęte przez organ celny, a dane w nim zawarte stanowiły podstawę do zastosowania przepisów regulujących procedurę celną dopuszczenia do obrotu oraz określenia kwoty długu celnego. Do ustalenia kwoty wynikającej z długu celnego przyjęto stawkę celną w wysokości 0,7%.
Następnie, importer wystąpił o sprostowanie ww. zgłoszenia celnego w zakresie klasyfikacji taryfowej towaru, stawki celnej i kwoty naliczonych należności celnych oraz zwrot nadpłaconej kwoty długu celnego wraz z odsetkami. W uzasadnieniu wskazał na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 26 maja 2016 r. w sprawie C286/15, dotyczący klasyfikacji mieszanin węglowodorów gazowych. Wniósł także o uwzględnienie orzeczenia TSUE (wyrok C-365 z dnia 18 stycznia 2017 r.) w sprawie wypłaty odsetek od zwracanych należności celnych.
2. Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. odmówił sprostowania ww. wpisu do rejestru i zgłoszenia celnego uzupełniającego nr [...] w zakresie klasyfikacji taryfowej towaru oraz odmówił zwrotu cła z odsetkami. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał na utrwaloną od kilku lat przed datą publikacji ww. wyroku Trybunału linią orzeczniczą, zgodnie z którą klasyfikacja ustalana na podstawie kryterium ilościowego była prawidłowo stosowana przez organy celne i akceptowana przez sądy administracyjne
3. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. (dalej: DIAS). Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej oraz art. 173 ust. 3 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny (Dz. U. UE L. z 2013 r., poz. 269.1, dalej: UKC) poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na odmowie zastosowania wyroku TSUE z dnia 26 maja 2016 r. w sprawie C-286/15 ze względu na zarzut braku skuteczności wyroku do stanów faktycznych zaistniałych przed jego wydaniem, art. 102 ust. 2 i 3 UKC polegające na niezastosowaniu tego przepisu i w efekcie nieuwzględnieniu w decyzji rozstrzygnięcia w przedmiocie określenia należnej kwoty należności celnych przywozowych w prawidłowej wysokości, art. 117 ust. 1 UKC, w związku z art. 116 UKC polegające na błędnej wykładni i uznaniu, że w sprawie nie doszło do zawyżenia kwoty należności celnych przywozowych w kwocie przewyższającej kwotę należną, art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu UE poprzez jego błędną wykładnię i w efekcie niezastosowanie się do orzeczeń TSUE w sprawie C-286/15 i C365/15, art. 180, art. 187 § 1, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z. 2019 r., poz. 900, dalej: o.p.) poprzez błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego i uznanie, że nie zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji o sprostowaniu zgłoszenia celnego oraz wydania decyzji o zwrocie kwoty należności celnych wraz z odsetkami.
4. Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. DIAS uchylił w całości decyzję Naczelnika P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. nr [...] z dnia [...] lipca 2017 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał na analogiczny jak w niniejszej sprawie stan faktyczny, który był przedmiotem rozstrzygnięć Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku między innymi w sprawach o sygn. akt SA/Bk 756/17, SA/Bk 757/17 i SA/Bk 758/17, w wyniku których zakwestionowane zostały stanowiska wyrażone w zaskarżonych decyzjach oraz decyzjach organu I instancji w zakresie braku możliwości dokonania sprostowania zgłoszenia celnego ze względu na nie działanie wstecz orzeczenia TSUE oraz brak podstaw prawnych do dokonania zwrotu należności wskutek wydania orzeczenia przez TSUE.
5. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2019 r. zmienił dane w zgłoszeniu celnym nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r. poprzez określenie kodu importowanego towaru na 27 111 900 00, określił dane zawarte w polu 47 zgłoszenia celnego (podstawę opłaty, stawkę celną i kwotę cła), orzekł o zwrocie cła oraz odmówił wypłaty odsetek od zwróconej kwoty cła. Jako podstawę podjętego rozstrzygnięcia wskazano między innymi art. 173 ust. 3 oraz art. 116 ust. 1 lit. a UKC.
6. Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie i wniosła o jej uchylenie w części odmawiającej wypłaty odsetek od zwracanej kwoty cła. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tzn. art. 116 ust. 6 UKC poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na uznaniu, że w niniejszej sprawie, mimo że należności celne zostały pobrane z naruszeniem prawa Unii, to nie ma podstaw do wypłaty odsetek.
W uzasadnieniu złożonego odwołania podkreślono, że zwrot nadpłaconego cła powinien nastąpić wraz z odsetkami. Za powyższym stanowiskiem przemawia wykładnia przepisów Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UW L. z 1992 r., poz. 302.1, dalej: WKC; mająca odpowiednie zastosowanie do regulacji UKC) zaprezentowana w orzeczeniu TSUE C365/15 z 18 stycznia 2017 r.
Wnoszący odwołanie wskazał ponadto, że w sytuacji, w której należności celne zostały pobrane z naruszeniem prawa art. 241 WKC 3 (odzwierciedlony dzisiaj w art. 116 ust. 6 UKC), powinien być pominięty, ponieważ nie może on stać na przeszkodzie wypłacie odsetek na rzecz poszkodowanego podmiotu. Zdaniem spółki, regulacja art. 116 ust. 6 UKC (wcześniej art. 241 WKC) nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ niezgodne z prawem UE pobranie należności celnych nie było związane ani z szybkością dokonywania odprawy celnej, ani brakiem kontroli zgłoszeń celnych, ani też niewłaściwym ustaleniem stanu faktycznego, lecz wynikało ze sprzecznej z prawem UE klasyfikacji towarów do niewłaściwego kodu Nomenklatury Scalonej. Podniesiono ponadto, że sprzeczna z prawem UE klasyfikacja taryfowa wynikała ze stanowiska przyjętego przez polską administrację celną, co jednoznacznie wynika z pisma Ministerstwa Finansów do Dyrektorów Izb Celnych nr PC4-8640-34/DCH/11/3753 z dnia 6 grudnia 2011 r., nie zaś z winy importerów.
7. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], DIAS utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, powołując się na przepisy UKC, że w przedmiotowej sprawie zgłoszenie celne zostało przyjęte bez weryfikacji i zgodnie z art. 71 ust. 2 WKC przepisy regulujące dopuszczenie do obrotu importowanego towaru zostały zastosowane na podstawie danych zadeklarowanych przez zgłaszającego, zawartych w zgłoszeniu celnym. Organ celny przyjął deklarację importera, który samodzielnie dokonał klasyfikacji importowanej mieszaniny LPG do kodu Nomenklatury Scalonej. Z uwagi na powyższe DIAS stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki określone w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. z 2019 r., poz. 1169, dalej: p.c.) warunkujące zapłatę odsetek od zwracanych należności celnych, bowiem w przedmiotowej sprawie nie sposób przyjąć, że zadeklarowanie przez zgłaszającego towary do określonego w zgłoszeniu celnym kodu CN było wynikiem błędu organu celnego.
DIAS podkreślił, że w przedmiotowej sprawie podstawę odmowy wypłaty odsetek stanowi art. 116 ust 6 UKC, który wyklucza ich wypłatę w sytuacji innej niż opóźnienie w realizacji orzeczonego zwrotu cła.
8. Nie zgadzając się w powyższym rozstrzygnięciem spółka wywiodła skargę do tut. sądu zarzucając mu naruszenie art. 116 ust. 6 UKC, poprzez jego niewłaściwą wykładnię, sprzeczną ze stanowiskiem TSUE wyrażonym w wyroku z dnia 18 stycznia 2017 r. polegającą na uznaniu, że w niniejszej sprawie, mimo że należności celne zostały pobrane z naruszeniem prawa Unii, to nie ma podstaw do wypłaty odsetek.
Zdaniem spółki, pobrana przez organ celny zawyżona kwota należności celnych przywozowych/cła stanowi nadpłatę i powinna zostać zwrócona zgodnie z wnioskiem złożonym w sprawie. Zwrot nadpłaconego/nienależnie uiszczonego cła/należności celnych przywozowych powinien nastąpić wraz z należnymi odsetkami. Podstawą przedstawionego żądania zwrotu kwoty nadpłaconych należności celnych wraz z odsetkami jest wykładnia przepisów WKC (mająca odpowiednie zastosowanie do regulacji UKC), zaprezentowana w orzecznictwie TSUE, w szczególności w wyroku C-365/15 z dnia 18 stycznia 2017 r.
W ocenie skarżącej nie ulega wątpliwości, że regulacja art. 116 ust. 6 UKC (wcześniej art. 241 WKC) nie znajduje zastosowania w sprawie takiej jak niniejsza, ponieważ niezgodne z prawem UE pobranie należności celnych nie było tu związane, ani z szybkością dokonywania odprawy celnej, ani brakiem kontroli zgłoszeń celnych, ani też niewłaściwym ustaleniem stanu faktycznego, lecz wynikało ze sprzecznej z prawem UE klasyfikacji towarów do niewłaściwego kodu Nomenklatury Scalonej.
Podkreślić należy, że zwrot nadpłaconego cła nastąpił nie w efekcie kontroli celnej, lecz w efekcie zainicjowanego przez spółkę, kilkuletniego sporu z organami celno-skarbowymi, przy czym sprzeczna z prawem UE klasyfikacja taryfowa wynikała ze stanowiska przyjętego przez polską administrację celną, co jednoznacznie wynika z pisma Ministerstwa Finansów do Dyrektorów Izb Celnych z dnia 6 grudnia 2011 r. PC4-8640-34/DCH/11/3753. Z całą pewnością nie wynikała ona natomiast z winy importerów. Przeciwnie, importerzy stosowali się do, jak się następnie okazało, niezgodnej z prawem praktyki organów celnych w tym zakresie.
9. W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
10. W piśmie złożonym na rozprawie spółka zwróciła uwagę na wyrok Niemieckiego Sądu Finansowego Hesji z 23 lipca 2018 r., sygn. [...], który w oparciu o tezy wyroku TSUE w sprawie C-365/15 przychylił się do stanowiska strony skarżącej i w sprawie podobnej natury do sprawy niniejszej uznał zasadność przyznania odsetek. Skarżąca, wskazując, że rolą TSUE jest usuwanie rozbieżności w orzecznictwie sądów krajowych państw członkowskich UE, zwróciła się do sądu, w przypadku niepodzielenia stanowiska zawartego w wyroku niemieckiego sądu, o zawieszenie postępowania i skierowania pytania prejudycjalnego do TSUE.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
1. Na wstępie wyjaśnić należy, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.), sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
2. Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach kognicji, tut. sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie zawiera wad powodujących konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego, co z kolei skutkowało stwierdzeniem braku zasadności skargi wywiedzionej przez skarżącego.
Kwestią sporną w analizowanej sprawie jest odmowa wypłaty odsetek od zwróconej kwoty należności celnych w związku ze zmianą klasyfikacji taryfowej importowanego towaru. Zdaniem strony przepis art. 116 ust. 6 UKC nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, zaś podstawą zwrotu cła z odsetkami jest wykładnia przepisów zaprezentowana przez Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z dnia 18 stycznia 2017 r. w sprawie C-365/15 Wortmann KG Internationale Schuhproduktionen.
Powyższy wyrok dotyczył pytania prejudycjalnego w sprawie wykładni art. 241 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy kodeks celny. Wniosek ten został przedstawiony w ramach sporu pomiędzy firmą Wortmann a niemieckim urzędem celnym i dotyczył zapłaty odsetek w związku ze zwrotem ceł antydumpingowych uiszczonych na skutek zastosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1472/2006 z dnia 5 października 2006 r. nakładającego ostateczne cła antydumpingowe oraz stanowiącego o ostatecznym pobraniu cła tymczasowego nałożonego na przywóz niektórych rodzajów obuwia ze skórzanymi cholewkami pochodzącego z Chin i częściowo uchylonego na mocy wyroku z dnia 2 lutego 2012 r. w sprawie C-249/10 (Brosmann Footwear i inn.).
W wyroku tym Trybunał uchylił w części rozporządzenie nr 1472/2006, między innymi w zakresie dotyczącym Brosmanna i spółki Seasonable. W uzasadnieniu wskazano, że Komisja Europejska błędnie nie rozważyła wniosków o przyznanie statusu przedsiębiorstwa działającego w warunkach gospodarki rynkowej lub wniosków o indywidualne traktowanie skarżących.
W wyroku w sprawie C-365/15 z dnia 18 stycznia 2017 r. Trybunał Sprawiedliwości podkreślił, że z jego dotychczasowego orzecznictwa wynika, że w sytuacji, gdy podatki lub cła zostały pobrane przez państwo członkowskie w zastosowaniu rozporządzenia Unii, które zostało uznane za nieważne lub uchylone przez sąd Unii, zainteresowani, którzy uiścili omawiane podatki i cła, mają zasadniczo prawo nie tylko do zwrotu pobranych kwot, lecz również do odsetek od owych kwot. W tym kontekście, mając na uwadze z jednej strony, że ani art. 236 ust 1 kodeksu celnego ani art. 241 tego kodeksu nie wykluczają zwrotu odsetek w sytuacji takiej jak w postępowaniu głównym, a z drugiej strony - że zwrot rozpatrywanych ceł antydumpingowych miał miejsce wskutek uchylenia przez Trybunał rozporządzenia, na podstawie którego cła zostały pobrane, a zatem w związku z niezgodnością ich poboru z prawem Unii, co winno zostać zweryfikowane przez sąd krajowy.
Trybunał stwierdził, że kwota ceł zwróconych na rzecz danego przedsiębiorstwa przez właściwy organ celny powinna zostać powiększona o odsetki od tej kwoty. W konkluzji Trybunał orzekł, że gdy należności celne przywozowe, włącznie z cłami antydumpingowym, podlegają zwrotowi z tego względu na to, że zostały one pobrane z naruszeniem prawa Unii - co winno zostać zweryfikowane przez sąd krajowy - państwa członkowskie są na podstawie prawa Unii zobowiązane względem podmiotów mających prawo do zwrotu do zapłaty związanych z tym zwrotem odsetek, liczonych od dnia zapłaty przez owe podmioty należności celnych podlegających zwrotowi.
W powyższym wyroku dokonano wykładni nieobowiązujących obecnie przepisów Wspólnotowego kodeksu celnego. Obowiązujący w dniu objęcia zgłoszonego przez skarżącą towaru procedurą celną przepis art. 241 WKC stanowił, że dokonanie przez organy celne zwrotu należności celnych przywozowych lub wywozowych, jak również odsetek od kredytu lub odsetek za zwłokę, które mogły zostać pobrane przy uiszczaniu tych należności, nie nakłada na organy obowiązku wypłaty odsetek. Jednakże odsetki wypłaca się, gdy:
- decyzja w sprawie wniosku o udzielenie zwrotu nie zostanie wykonana w terminie trzech miesięcy od dnia jej wydania,
- przewidują to przepisy krajowe.
3. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy oraz odnosząc się do stawianych w skardze zarzutów, sąd stwierdza, że nie znajdują one usprawiedliwionych podstaw. W przedstawionym stanie faktycznym oraz przy uwzględnieniu przepisów UKC, stanowisko organu jest w pełni zasadne. Jak już zostało wskazane powyżej - wypłata odsetek od zwróconych należności celnych byłaby możliwa jedynie w sytuacji zaistnienia błędu organu celnego przy jednoczesnym braku przyczynienia się dłużnika do powstania błędu.
Zgodnie natomiast z art. 116 ust. 6 UKC zwrot nie powoduje wypłaty odsetek przez właściwe organy celne. Odsetki są jednak wypłacane w przypadku, gdy decyzja o przyznaniu zwrotu nie zostanie wykonana w terminie trzech miesięcy od daty jej wydania, chyba że niedotrzymanie terminu było niezależne od organów celnych.
Po myśli art. 62 WKC, na podmioty wnioskujące o objęcie towaru określoną procedurą celną nałożony został obowiązek przedstawienia wszystkich elementów niezbędnych do zastosowania przepisów regulujących procedurę celną oraz dołączenie wszystkich dokumentów, których przedłożenie jest wymagane.
Zgłoszenie celne oznacza czynność, poprzez którą osoba wyraża, w wymaganej formie i w określony sposób zamiar objęcia towaru określoną procedurą celną. Zgłaszający deklaruje w nim, zgodnie ze swoją wiedzą, rodzaj towaru, jego ilość, wartość oraz klasyfikuje towar do właściwego kodu Nomenklatury Scalonej.
Zgodnie z dyspozycją art. 67 ust. 1 p.c. (obowiązującego na dzień dokonania zgłoszenia celnego) od zwracanych należności organ płaci odsetki, gdy niewłaściwe określenie kwoty należności było wynikiem błędu organu celnego, a dłużnik w żaden sposób nie przyczynił się do powstania tego błędu. W takim przypadku odsetki oblicza się od dnia zapłaty należności podlegających zwrotowi oraz według zasad i wysokości określonej w odrębnych przepisach, dotyczących pobierania odsetek za zwłokę od należności podatkowych. Jak wynika z powyższego - wypłata odsetek od zwróconych należności celnych możliwa była w sytuacji zaistnienia błędu organu celnego przy jednoczesnym braku przyczynienia się dłużnika do powstania błędu.
W ugruntowanym orzecznictwie wydanym na kanwie obowiązującego z chwili dokonania zgłoszenia przez skarżącą do procedury dopuszczenia do obrotu wg. SAD nr [...] towaru w postaci węglowodorów gazowych skroplonych o zawartości propanów 16,04 % oraz butanów 82,28 %, wskazuje się, że w świetle art. 67 ust. 1 p.c. wypłata odsetek od zwracanych należności celnych uzależniona jest nie tylko od zaistnienia przesłanki błędu organu celnego, ale również od braku spełnienia przesłanki negatywnej w postaci przyczynienia się dłużnika do powstania błędu (zob. wyroki NSA z dnia 9 maja 2017 r., I GSK 1436/16, LEX nr 2305340 oraz I GSK 1441/16, LEX nr 2325436; wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2014 r., I GSK 1778/13, LEX nr 1682016; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 10 września 2008 r., III SA/Gd 186/08, LEX nr 465681, dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak słusznie zauważył DIAS, w przedmiotowej sprawie zgłoszenie celne zostało przyjęte bez weryfikacji i zgodnie z art. 71 ust. 2 WKC - przepisy regulujące dopuszczenie do obrotu importowanego towaru zostały zastosowane na podstawie danych zadeklarowanych przez zgłaszającego, zawartych w zgłoszeniu celnym. Organ celny przyjął deklarację importera, który samodzielnie dokonał klasyfikacji importowanej mieszaniny LPG do kodu Nomenklatury Scalonej.
Z uwagi na powyższe oczywistym jest, że w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki określone w art. 67 ust. 1 p.c. warunkujące zapłatę odsetek od zwracanych należności celnych, gdyż nie budzi wątpliwości, że zadeklarowanie przez zgłaszającego towaru do określonego w zgłoszeniu celnym kodu CN, nie było wynikiem błędu organu celnego, który nie badał treści tego zgłoszenia, ani w żaden sposób w nią nie ingerował, było natomiast wynikiem przyjęcia zgłoszenia skarżącej w jej pierwotnym kształcie. Z powyższego jednoznacznie wynika, że spółka przyczyniła się do powstania przedmiotowego błędu poprzez błędne zaklasyfikowanie zgłaszanego towaru do nieodpowiedniego kodu CN. W takiej sytuacji oczywiście nie możemy mówić o błędzie organu.
4. Skarżąca we wniesionej skardze powoływała się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-365/15, w którym Trybunał odniósł się do przepisów Wspólnotowego kodeksu celnego i uzależnił wypłatę odsetek od dwóch warunków: przepisy kodeksu nie wykluczają zwrotu odsetek oraz stwierdzenia, że należności zostały pobrane niezgodnie z prawem Unii. Z taką sytuacją nie mam jednak do czynienia w przedmiotowej sprawie, gdyż podstawę odmowy wypłaty odsetek stanowi art. 116 ust 6 UKC, który wyklucza ich wypłatę w sytuacji innej niż opóźnienie w realizacji orzeczonego zwrotu cła. Wskazywany jako podstawa żądania wypłaty odsetek wyrok Trybunału Sprawiedliwości w ww. sprawie dotyczył wypłaty odsetek od zwróconego podmiotom cła antydumpingowego w konsekwencji anulowania rozporządzenia nakładającego cła antydumpingowe. Stwierdzono w nim, że pobór należności na podstawie aktu, który został następnie uchylony przez Trybunał stanowi naruszenie prawa Unii. Jak słusznie zauważyły organy celne, praktyka klasyfikacyjna zgodna z zaleceniami Komitetu Kodeksu Celnego podjętymi na posiedzeniu w dniach 11-13 marca 2009 r., które dotyczyły klasyfikacji mieszaniny skroplonego gazu propan-butan do kodu CN 2711 12 97 lub do kodu CN 2711 13 97 w zależności od procentowej przewagi jednego z wyżej wymienionych składników w oparciu o regułę 1, 3b) i 6 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej. Oświadczenia Komitetu Kodeksu Celnego są jednym ze środków służących zapewnieniu jednolitego stosowania Wspólnej Taryfy Celnej na terenie Unii.
W konsekwencji ustaleń dokonanych na posiedzeniu Komitetu Kodeksu Celnego, w powołanym w odwołaniu skarżącej piśmie Ministerstwa Finansów nr PC4-8640-34/DCH/11/3753 z dnia 6 grudnia 2011 r. zalecono klasyfikację mieszaniny propanu i butanu do kodu CN 2711 12 97 lub kodu CN 2711 13 97 w zależności od procentowej przewagi jednego z wymienionych składników, zgodnie z regułą 3b) ORINS. W praktyce określony tryb postępowania został przyjęty i stosowany zarówno przez organy celne, jak również zgłaszających.
Należy zgodzić się w tym miejscu z organem odwoławczym, że nie sposób uznać powyższej praktyki klasyfikacyjnej za sprzeczną z prawem Unii klasyfikację towaru do niewłaściwego kodu CN w związku z tezami wyroku Trybunału Sprawiedliwości w sprawie C-285/15, który dotyczył mieszaniny gazów o konkretnym składzie i odnosił się do możliwości zastosowania reguły 3b) ORINS do mieszaniny takiej jak będąca przedmiotem sporu.
Dokonana przez Trybunał Sprawiedliwości interpretacja przepisów dotyczących klasyfikacji towaru będącego przedmiotem sporu w wyroku w sprawie C-285/15 nie może być porównywana z sytuacją, której dotyczył wyrok w sprawie C-365/15 ("Wortmann") w sprawie poboru cła antydumpingowego na podstawie rozporządzenia Komisji nakładającego takie cła i następnie anulowanego przez sąd. W świetle tego ostatniego wyroku wyłącznie w sytuacji uchylenia przepisów rozporządzenia przez Trybunał Sprawiedliwości uprawnione jest twierdzenie, że cło zostało pobrane z naruszeniem prawa Unii. Z taką sytuacją bez wątpienia nie mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, a zatem zarzuty skargi należało uznać za chybione.
Reasumując, skoro art. 116 ust 6 UKC wyklucza wypłatę odsetek w sytuacji innej, niż opóźnienie w realizacji orzeczonego zwrotu cła, a taka sytuacja niewątpliwie nie miała miejsca w niniejszej sprawie, żądanie strony w tym zakresie nie mogło być uwzględnione, o czym prawidłowo rozstrzygnęły organy w zaskarżonych decyzjach.
5. Odnośnie wniosku skarżącej o zawieszenie postępowania i wystąpienie z pytaniem prejudycjalnym do TSUE wskazać należy, że na podstawie art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r., poz. 90.864/2, dalej: TFUE) sądy krajowe mogą zadawać pytania prejudycjalne w zakresie wykładni prawa Unii Europejskiej. Należy podkreślić, że sądy krajowe mają prawo, a w niektórych przypadkach są wręcz zobowiązane do wystąpienia z pytaniem prejudycjalnym. Zobowiązane do wniesienia pytania prejudycjalnego są sądy, od których rozstrzygnięcia nie można się odwołać. Znaczące złagodzenie tego obowiązku nastąpiło na podstawie orzeczenia TS w sprawie 283/81 CILFIT i inni przeciwko Minister della Sanitá27.
Zdefiniowana została wówczas formuła CILFIT, która stanowi: "Sąd, którego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu według prawa wewnętrznego, jest zobowiązany – w przypadku gdy powstaje przed nim pytanie dotyczące prawa wspólnotowego – do spełnienia swojego obowiązku przedłożenia pytania, chyba że stwierdził on, że podniesione pytanie nie jest istotne dla sprawy lub że dany przepis prawa wspólnotowego stanowił już przedmiot wykładni Trybunału, lub że prawidłowe stosowanie prawa wspólnotowego jest tak oczywiste, że nie pozostawia ono miejsca na jakiekolwiek racjonalne wątpliwości; istnienie takiej ewentualności należy oceniać z uwzględnieniem cech charakterystycznych prawa wspólnotowego i szczególnych trudności, jakie sprawia jego wykładnia, oraz niebezpieczeństwa rozbieżności w orzecznictwie wewnątrz Wspólnoty".
Powyższe rozstrzygnięcie Trybunału stało się podstawą do określenia sytuacji, w których sąd ostatniej instancji nie ma obowiązku zwrócenia się z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości. Takie przypadki występują, gdy:
– decyzja w kwestii wykładni prawa unijnego nie jest niezbędna do wydania rozstrzygnięcia w sprawie,
– decyzje uprzednio wydane przez Trybunał odnosiły się już do kwestii prawnych, których dotyczy pytanie, bez względu na rodzaj postępowania prowadzącego do tych decyzji, także w przypadku gdy kwestie, o które chodzi, nie są całkowicie identyczne,
– zastosowanie prawa unijnego jest na tyle oczywiste, że nie wzbudza żadnych wątpliwości.
Mając powyższe na uwadze, można wysnuć wniosek, że sąd krajowy ma możliwość wniesienia pytania prejudycjalnego do Trybunału Sprawiedliwości, jeżeli twierdzi, że uzyskanie na to pytanie odpowiedzi jest konieczne do wydania rozstrzygnięcia zawisłego przed nim sporu. W analizowanej sytuacji sąd nie miał wątpliwości interpretacyjnych prawa unijnego, które uzasadniałyby konieczność rozstrzygnięcia przez Trybunał.
6. Trudno też wiązać rozpoznawaną sprawę z przywoływanym na rozprawie wyrokiem Sądu Finansowego Hesji o sygnaturze [...]. Strona skarżąca nie wskazała aktu administracyjnego, na podstawie którego - niezgodnie z prawem unijnym – pobrane zostały w niniejszej sprawie należności celne. Organ celny przyjął bowiem deklarację importera, który samodzielnie dokonał klasyfikacji importowanej mieszaniny LPG do kodu Nomenklatury Scalonej. Jak wskazano powyżej, w zaistniałym stanie faktycznym nie można też mówić o błędzie organu celnego.
Sąd nie dopatrzył się też innych uchybień procesowych w działaniu organu, które miałyby istotny wpływ na podjęte rozstrzygnięcie, czy też wskazanych w art. 145 p.p.s.a. przesłanek powodujących potrzebę wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego.
7. Mając na uwadze powyższe, sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI