II SA/Łd 2077/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2004-01-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zezwolenie na sprzedaż alkoholuustawa o wychowaniu w trzeźwościuchwała rady gminylimit punktów sprzedażydziałanie prawa wsteczsamorządowe kolegium odwoławczewójt gminyprawo administracyjnepostępowanie administracyjnekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę T.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. odmawiającą zezwolenia na sprzedaż alkoholu, uznając, że wyczerpano limit punktów sprzedaży ustalony uchwałą rady gminy.

Skarga T.M. dotyczyła odmowy wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, mimo złożenia wniosku w 2000 r. Organ pierwszej instancji i Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły zezwolenia, powołując się na uchwałę rady gminy z 2001 r. wprowadzającą limit 5 punktów sprzedaży w miejscowości P. Skarżąca zarzucała działanie prawa wstecz. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały stan prawny obowiązujący w dacie wydawania decyzji, a wyczerpanie limitu punktów sprzedaży uniemożliwiało wydanie zezwolenia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę T.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy P. odmawiającą wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Podstawą odmowy było wyczerpanie limitu 5 punktów sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w miejscowości P., ustalonego uchwałą Rady Gminy P. z dnia 12 marca 2001 r. Skarżąca zarzucała organom działanie prawa wstecz, argumentując, że wniosek złożyła w 2000 r., a uchwała wprowadzająca limit weszła w życie później. Sąd podkreślił, że organy administracji są zobowiązane stosować przepisy prawa obowiązujące w dacie podejmowania decyzji. W momencie wydawania decyzji przez Wójta i Kolegium Odwoławcze, limit punktów sprzedaży był już wyczerpany zgodnie z obowiązującą uchwałą rady gminy. Sąd uznał, że wydanie zezwolenia byłoby sprzeczne z prawem i naruszałoby zasady określone w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Sąd oddalił skargę, wskazując, że skarżącej przysługiwało prawo do zaskarżenia uchwały rady gminy w odrębnym trybie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa wydania zezwolenia na podstawie stanu prawnego obowiązującego w dacie podejmowania decyzji, nawet jeśli uchwała wprowadzająca ograniczenia weszła w życie po złożeniu wniosku, nie narusza zasady niedziałania prawa wstecz.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że organy administracji są zobowiązane stosować przepisy prawa obowiązujące w dniu wydawania decyzji. Wyczerpanie limitu punktów sprzedaży ustalonego uchwałą rady gminy uniemożliwiało wydanie zezwolenia, nawet jeśli uchwała została podjęta po złożeniu wniosku. Zastosowanie stanu prawnego z daty decyzji nie jest działaniem prawa wstecz.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.w.t.p.a. art. 18 § 1

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

u.w.t.p.a. art. 12 § 2

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

u.w.t.p.a. art. 18 § 2

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

u.w.t.p.a. art. 18 § 3

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Przepis ten stanowi podstawę do zaskarżenia uchwały rady gminy do sądu administracyjnego.

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Reguluje przekazanie spraw do rozpoznania przez wojewódzkie sądy administracyjne.

u.s.g. art. 7 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyczerpanie limitu punktów sprzedaży napojów alkoholowych ustalonego uchwałą rady gminy. Obowiązek stosowania stanu prawnego obowiązującego w dacie wydawania decyzji administracyjnej.

Odrzucone argumenty

Zarzut działania prawa wstecz w związku z uchwałą rady gminy podjętą po złożeniu wniosku o zezwolenie. Niezastosowanie przez organy podstawowej zasady prawa, że prawo nie działa wstecz.

Godne uwagi sformułowania

Organy obu instancji nie były uprawnione do wydania decyzji na podstawie stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia wniosku przez T.M. Obowiązkiem organów administracyjnych było rozpoznanie wniosku z uwzględnieniem stanu prawnego z daty podejmowania decyzji. Wydanie korzystnej dla T.M. decyzji byłoby sprzeczne z porządkiem prawnym obowiązującym na terenie gminy. T.M. przysługiwało prawo zaskarżenia uchwały Rady Gminy z dnia [...] w trybie art.101 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.

Skład orzekający

Teresa Rutkowska

przewodniczący

Janusz Nowacki

członek

Krzysztof Szczygielski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady niedziałania prawa wstecz w kontekście zezwoleń administracyjnych i uchwał samorządowych; możliwość kwestionowania uchwał rady gminy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyczerpania limitu punktów sprzedaży alkoholu i zastosowania uchwały rady gminy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konflikt między prawem jednostki a regulacjami lokalnymi oraz ważną zasadę prawa administracyjnego dotyczącą działania prawa wstecz.

Czy nowe przepisy mogą cofnąć Twoje prawa? Sąd wyjaśnia zasadę niedziałania prawa wstecz.

Sektor

handel detaliczny

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 2077/01 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2004-01-28
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2001-10-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Janusz Nowacki
Krzysztof Szczygielski /sprawozdawca/
Teresa Rutkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
604  Działalność gospodarcza, w tym z udziałem  podmiotów zagranicznych
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie NSA Janusz Nowacki, WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi T.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie sprzedaży napojów alkoholowych oddala skargę. bg/
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu odwołania T.M. od decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] odmawiającej wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych od 4,5 % do 18 % i powyżej 18 % zawartości alkoholu w sklepie przemysłowo-monopolowym w P., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, iż zgodnie z art.18 ust.1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. " o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi" sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia na miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez właściwego wójta lub burmistrza /prezydenta miasta/ po zasięgnięciu opinii zarządu gminy.
Zarząd Gminy P. postanowieniem Nr [...] z dnia [...] negatywnie zaopiniował wniosek T.M. o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych od 4,5 % do 18 % zawartości alkoholu, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w sklepie przemysłowo-monopolowym w P. W wyniku rozpatrzenia zażalenia Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Zarządu Gminy P. Postanowienia tego T.M. nie zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Zgodnie z art.12 ust.2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi rada gminy określa w drodze uchwały zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży napojów alkoholowych i warunki sprzedaży tych napojów. Rada gminy w drodze uchwały ustala także dla terenu gminy liczbę punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5 % alkoholu /z wyjątkiem piwa/, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, jak i w miejscu sprzedaży.
Zawarte w art.18 ust.2 i 3 przesłanki dopuszczalności wydania zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych - liczba punktów sprzedaży ustalona dla terenu gminy oraz zasady usytuowania na terenie gminy miejsc sprzedaży - wyznaczają materialnoprawne granice uznania administracyjnego organu wydającego decyzję. Zezwolenie nie może zostać wydane, jeśli doprowadziłoby to do przekroczenia ustalonej przez radę gminy liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych lub było niezgodne z zasadami ich usytuowania.
Rada Gminy P. w dniu [...] podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie określenia zasad usytuowania punktów sprzedaży napojów alkoholowych oraz trybu wydawania zezwoleń na sprzedaż tych napojów na terenie gminy P. Uchwała ta została zmieniona uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia [...]. Zmiana polegała na dodaniu po ust.2 § 2 ustępu 3 o treści: "ustala się na terenie miejscowości P. liczbę punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % alkoholu /z wyjątkiem piwa/, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży w ilości 5 punktów". Uchwała ta weszła w życie dnia 10 czerwca 2001 r.
Z uzasadnienia decyzji Wójta Gminy P. wydanej [...] wynika, iż podstawą odmowy wydania T.M. zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, było wyczerpanie limitu 5 punktów sprzedaży napojów alkoholowych, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, w miejscowości P., stanowiącej jedną z obowiązujących zasad usytuowania tych punktów, a wynikającą z obowiązującej uchwały Rady Gminy P. z dnia [...].
Uchwała Rady Gminy P. Nr [...] z dnia [...] jest aktem powszechnie obowiązującym, a zatem wiążącym organy administracji publicznej orzekające w niniejszej sprawie. W toku instancyjnego postępowania administracyjnego uchwały organów gmin nie mogą być skutecznie kwestionowane.
Podniesione przez T.M. w odwołaniu zarzuty przeciwko wspomnianej wcześniej uchwale Rady Gminy P., choć bardzo istotne z punktu widzenia skarżącej, nie mogły zostać przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze uwzględnione.
Stanowić mogą natomiast podstawę zaskarżenia tej uchwaly do sądu administracyjnego w trybie art.101 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.
T.M. w dniu 19 października 2001 r. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając niezgodność z prawem tej decyzji jak i decyzji organu I instancji. Zdaniem skarżącej niezgodność z prawem obu instancji polega na, cyt: "nie zastosowaniu przez organ pierwszej instancji i organ odwoławczy podstawowej zasady prawa, że prawo nie działa wstecz".
W uzasadnieniu skargi T.M. podniosła, iż od kilkunastu lat na terenie P. funkcjonowało 6 punktów sprzedaży.
Gmina podjęła środki przeforsowania uchwały stwierdzającej w ramach istniejącego limitu dla terenu Gminy, ograniczenie limitu punktów na terenie samego P.
Uchwałę taką przeforsowała w dniu [...] i na podstawie tej uchwały odmówiono skarżącej w dniu 12 lipca 2001 r. wydania zezwolenia, powołując się na ograniczenie punktów sprzedaży w samym P. do 5 punktów.
Przyczyną odmowy zezwolenia jest stan prawny z 12 marca 2001 r., choć wniosek złożony został w dniu 9 maja 2000 r.
W ocenie skarżącej przy rozpatrywaniu jej wniosku miało miejsce działanie prawa wstecz.
Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Kolegium Odwoławczego i zmianę decyzji organu I instancji poprzez uwzględnienie jej wniosków, bądź o uchylenie decyzji obu organów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wyjaśniło, iż nie występują przesłanki do uwzględnienia skargi i wniosło o jej oddalenie. W dniu orzekania przez organ pierwszej instancji na terenie miejscowości P. funkcjonowało 5 punktów sprzedaży napojów alkoholowych i w świetle uchwały Rady Gminy P. z dnia 12 marca 2001 r. nie mogło być T.M. wydane zezwolenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył:
Skarga nie jest zasadna.
Przede wszystkim wyjaśnić należy, iż zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1271/ - sprawy, w których skargi nie zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W myśl art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U Nr 153, poz.1269/ sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
Oznacza to, że sąd administracyjny bada prawidłowość zaskarżonych decyzji pod względem zgodności z przepisami prawa obowiązującymi w czasie ich wydawania.
Decyzja, stosownie do art.145 § 1 ust.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270/ podlega uchyleniu, jeżeli sąd stwierdzi:
1/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć wpływ na wynik postępowania.
W rozpatrywanej przez sąd sprawie nie doszło do naruszenia przez organy administracyjne przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, ani do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
Organ odwoławczy rozpoznaje sprawę administracyjną w oparciu o stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji ostatecznej.
Podstawę materialnoprawną rozpoznania wniosku T.M. z dnia 9 maja 2000 r. o wydanie zezwolenia na sprzedaż w sklepie napojów alkoholowych, stanowiła uchwała Rady Gminy P. Nr [...] z dnia [...], zmieniona uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia [...]. Akty te uchwalone zostały na podstawie upoważnienia wynikającego z art.12 ust.2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi /Dz.U Nr 35, poz.230 z późn. zm./.
Uchwałą Nr [...] z dnia [...], wydaną w oparciu także o art.7 ust.1 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U z 1996 r., Nr 13, poz.74 z późn. zm./ Rada ustaliła, iż na terenie miejscowości P. może znajdować się 5 punktów sprzedaży napojów alkoholowych powyżej 4,5 % alkoholu /z wyjątkiem piwa/, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży.
[...], to jest w dacie wydania decyzji przez Wójta jak i w dniu [...], gdy Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję, limit 5 punktów sprzedaży określony uchwałą był wyczerpany.
Organy obu instancji nie były uprawnione do wydania decyzji na podstawie stanu prawnego obowiązującego w dniu złożenia wniosku przez T.M.
Obowiązkiem organów administracyjnych było rozpoznanie wniosku z uwzględnieniem stanu prawnego z daty podejmowania decyzji.
W dniach wydawania obu decyzji, wobec wyczerpania limitu punktów sprzedaży ustalonego uchwałą Rady Gminy P., nie było możliwe pozytywne rozpoznanie wniosku skarżącej.
Wydanie korzystnej dla T.M. decyzji byłoby sprzeczne z porządkiem prawnym obowiązującym na terenie gminy.
Spowodowałoby naruszenie zasady przyznawania zezwoleń określonej w art.18 ust.2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
W myśl tego przepisu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży są wydawane w granicach liczby punktów sprzedaży ustalonej przez radę gminy.
Wobec powyższego Sąd uznał za bezzasadny zarzut podniesiony w skardze dotyczący, cyt: "niezgodności z prawem obu decyzji, polegającej na nie zastosowaniu przez organ pierwszej instancji i organ odwoławczy podstawowej zasady prawa, że prawo nie działa wstecz".
Jak trafnie wskazał w uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy, T.M. przysługiwało prawo zaskarżenia uchwały Rady Gminy z dnia [...] w trybie art.101 ust.1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminy.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI