I SA/Bk 56/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2023-03-22
NSApodatkoweŚredniawsa
podatkiumorzeniezaległości podatkoweulgigospodarstwo rolnerentainteres publicznyinteres podatnikaOrdynacja podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych, uznając, że mimo trudnej sytuacji finansowej, podatnik posiada znaczący majątek rolny, a jego problemy wynikają z własnych zaniedbań.

Podatnik J. B. domagał się umorzenia zaległości podatkowych, powołując się na trudną sytuację finansową i zdrowotną. Organy podatkowe odmówiły ulgi, wskazując na posiadanie przez skarżącego dużego gospodarstwa rolnego, maszyn rolniczych oraz fakt, że jego problemy finansowe wynikają z własnych zaniedbań, takich jak niezłożenie wniosków o dopłaty unijne czy zaniedbania w prowadzeniu gospodarstwa. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.

Sprawa dotyczyła skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy decyzję Burmistrza S. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za 2022 r. Skarżący argumentował, że nie stać go na uiszczenie zaległości z powodu trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej, wskazując na brak odszkodowań i inne problemy. Organy podatkowe, zarówno Burmistrz, jak i SKO, odmówiły umorzenia, podkreślając, że skarżący jest właścicielem dużego gospodarstwa rolnego (20 ha), posiada maszyny rolnicze, pobiera rentę rolniczą, a jego problemy finansowe wynikają z własnych zaniedbań, takich jak niezłożenie wniosków o dopłaty unijne czy dodatki mieszkaniowe/energetyczne, a także z powodu czasowego odebrania mu bydła. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo oceniły sytuację majątkową skarżącego. Sąd podkreślił, że umorzenie zaległości jest środkiem wyjątkowym, a podatnik dysponujący znacznym majątkiem, nawet jeśli generuje on niższe dochody, nie powinien być uprzywilejowany. Sąd zwrócił uwagę, że problemy skarżącego nie wynikały z czynników losowych, a jego zaniedbania nie mogą działać na jego korzyść. Sąd uznał, że organy nie przekroczyły granic uznania administracyjnego, a ocena materiału dowodowego była prawidłowa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, umorzenie zaległości podatkowych jest środkiem wyjątkowym i nie powinno być stosowane, gdy podatnik dysponuje majątkiem, który może być przedmiotem egzekucji, a jego problemy finansowe wynikają z własnych zaniedbań.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że posiadanie przez skarżącego dużego gospodarstwa rolnego i maszyn rolniczych stanowi potencjalne źródło zaspokojenia wierzytelności. Podkreślono, że problemy finansowe skarżącego wynikały z jego własnych zaniedbań (np. niezłożenie wniosków o dopłaty), a nie z czynników losowych. Umorzenie w takiej sytuacji byłoby preferencją niedostępną dla innych podatników i sprzeczne z interesem publicznym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

o.p. art. 67a § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis ten reguluje możliwość umorzenia zaległości podatkowych, odroczenia terminu płatności lub rozłożenia na raty, jednakże umorzenie jest środkiem wyjątkowym.

Pomocnicze

u.p.r. art. 12 § 1 pkt 7 i 8

Ustawa o podatku rolnym

u.p.l. art. 7 § 1 pkt 3

Ustawa o podatku leśnym

p.u.s.a. art. 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych w zakresie kontroli aktów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie przez skarżącego znaczącego majątku rolnego (20 ha, maszyny rolnicze) stanowi potencjalne źródło zaspokojenia wierzytelności. Problemy finansowe skarżącego wynikają z jego własnych zaniedbań (niezłożenie wniosków o dopłaty, dodatki), a nie z czynników losowych. Umorzenie zaległości podatkowych jest środkiem wyjątkowym i nie powinno być stosowane, gdy podatnik dysponuje majątkiem. Umorzenie w sytuacji skarżącego byłoby preferencją niedostępną dla innych podatników i sprzeczne z interesem publicznym.

Odrzucone argumenty

Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący prowadzenia hodowli bydła i osiągania z tego tytułu dochodów. Niedostateczne przeanalizowanie zarzutów odwołania przez SKO. Obraza przepisów prawa materialnego (ustawy o podatku rolnym i leśnym) przez brak zastosowania przy ustalaniu aktualnego zadłużenia. Obraza art. 67a § 1 o.p. przez oparcie decyzji tylko na jednym punkcie przepisu.

Godne uwagi sformułowania

Umorzenie zaległości podatkowych nie można traktować jako prostej konsekwencji złej sytuacji finansowej podatników. W sytuacji, gdy istnieje potencjalne źródło zaspokojenia wierzytelności (podatnik dysponuje majątkiem, który może być przedmiotem egzekucji) byłoby działaniem przedwczesnym i stałoby także w sprzeczności z interesem publicznym. Umorzenie zaległości podatkowych musi mieć równie wyjątkowy charakter jak okoliczności je uzasadniające, gdyż stanowi odstępstwo od zasady powszechności opodatkowania.

Skład orzekający

Marcin Kojło

przewodniczący

Paweł Janusz Lewkowicz

sprawozdawca

Dariusz Marian Zalewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umorzenia zaległości podatkowych w kontekście posiadania przez podatnika majątku rolnego oraz jego własnych zaniedbań."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika z gospodarstwem rolnym i jego indywidualnych okoliczności. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych branż.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy oceniają wnioski o ulgi podatkowe, gdy podatnik posiada znaczący majątek, ale twierdzi, że nie stać go na zapłatę. Podkreśla znaczenie odpowiedzialności podatnika za swoją sytuację finansową.

Czy posiadanie ziemi i maszyn rolniczych oznacza, że stać Cię na zapłatę podatków? Sąd wyjaśnia.

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bk 56/23 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2023-03-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Dariusz Marian Zalewski
Marcin Kojło /przewodniczący/
Paweł Janusz Lewkowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Odpowiedzialność podatkowa osób trzecich, ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2651
art. 67a par. 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r.  Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marcin Kojło, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 marca 2023 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] listopada 2022 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległej I i II raty podatku w łącznym zobowiązaniu pieniężnym za 2022 r. oddala skargę
Uzasadnienie
Wnioskiem z 30 czerwca 2022 r. J. B. (dalej także jako: "skarżący"), na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.), dalej jako: "o.p.", wystąpił do Burmistrza S. z prośbą "o umorzenie zaległości podatkowych w łącznym zobowiązaniu pieniężnym tj. I i II rata za 2022 r.", podnosząc, iż nie stać go na uiszczenie zaległości podatkowych. Równocześnie zwrócił się o wykorzystanie, przy wydawaniu rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, materiałów dowodowych zebranych w sprawie nr [...], gdyż są one nadal aktualne. Ponadto wnioskodawca poinformował, że do tej pory nie otrzymał od Gminy S.odszkodowania za grunty odebrane pod budowę ul. S., jak też "zwrotu akcyzy do paliwa rolniczego mimo wydania ostatecznej decyzji". Nie otrzymał również odszkodowania za niesłuszne zatrzymanie i za przymusowe leczenie psychiatryczne. Do przedmiotowego wniosku skarżący załączył "PIT za 2021 oraz oświadczenie sądowe o stanie majątkowym i źródłach dochodów".
Postanowieniem z 5 lipca 2022 r. Burmistrz S. włączył do akt sprawy, jako dowód, decyzję z [...] stycznia 2022 r., nr [...], w sprawie obciążenia skarżącego kosztami utrzymania, opieki, konieczności leczenia i transportu bydła w wysokości 25.213,00 zł, decyzję z [...] marca 2022 r., nr [...], w sprawie obciążenia skarżącego kosztami utrzymania, opieki, konieczności leczenia i transportu 11 sztuk bydła w wysokości 16.528,95 zł, a także dokumenty zebrane w postępowaniu [...]: informację Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z 9 września 2021 r. w sprawie dodatku energetycznego i mieszkaniowego, informację z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 13 września 2021 r. w sprawie płatności do gruntów rolnych w 2021 r., informację z KRUS z 10 września 2021 r. w sprawie pobieranej renty rolniczej w 2020 i 2021 roku, rachunki, fakturę VAT za energię elektryczną i usługi dystrybucyjne z 12 lipca 2021 r., fakturę VAT za wodę z 30 czerwca 2021 r., oświadczenie o nieotrzymaniu pomocy de minimis w rolnictwie w latach 2019, 2020 oraz 2021, formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc w rolnictwie lub rybołówstwie inną niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie z 17 września 2021 r., oświadczenie o stanie majątkowym podatnika z 17 września 2021 r., oświadczenie z 11 października 2021 r. o zapoznaniu z aktami sprawy [...] wraz z decyzją z [...] października 2021 r., nr [...], w sprawie obciążenia skarżącego kosztami utrzymania, opieki, konieczności leczenia i transportu 11 sztuk bydła w wysokości 16.528,95 zł oraz decyzją z [...] sierpnia 2021 r., nr [...], o czasowym odebraniu skarżącemu 11 sztuk bydła i czasowym umieszczeniu ich w gospodarstwie rolnym wskazanym przez Burmistrza, zlokalizowanym w miejscowości Z., gmina S., prowadzonym przez T. T.
Ponadto, pismem z 5 lipca 2022 r., wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku z 30 czerwca 2022 r., w terminie 7 dni, o następujące dokumenty: wszystkie zaświadczenia lub oświadczenie o otrzymanej pomocy de minimis w rolnictwie w latach 2020, 2021 i 2022 albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy, formularz informacji niezbędnych do udzielenia pomocy de minimis w rolnictwie, rachunki przedstawiające wydatki z miesiąca: kwiecień, maj, czerwiec 2022 roku, zaświadczenie z banku na dzień 30 czerwca 2022 r. o posiadanych rachunkach i kredytach lub oświadczenie podatnika.
W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie, 14 lipca 2022 r. skarżący złożył: oświadczenie, iż nie posiada lokat bankowych oraz kredytów, wyciąg z rachunku bankowego na dzień 30 czerwca 2022 r., formularz informacji przedstawianych przez wnioskującego o pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, oświadczenie o otrzymaniu pomocy de minimis w rolnictwie, kopie dwóch zaświadczeń o pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, kopie dokumentów obrazujących wydatki (na zakup nawozów, środków ochrony roślin, oleju napędowego, na energię elektryczną, opłatę abonamentową za wodę).
W toku postępowania przed organem pierwszej instancji uzyskano także informację z Ośrodka Pomocy Społecznej w S., iż skarżący nie składał w 2022 r. wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego i energetycznego, informację z KRUS, iż wnioskodawca pobiera rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy, przyznaną na stałe, a także wskazującą na wysokość wypłaconych w 2022 r. świadczeń, informację od Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. o wysokości osiągniętego w 2021 r. dochodu oraz informację z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, że wyżej wymieniony w 2022 r. nie składał wniosku o przyznanie płatności obszarowych. Ponadto w aktach sprawie znajduje się dokument potwierdzający wypłatę skarżącemu w kasie Urzędu Miejskiego w S., 3 sierpnia 2022 r., kwoty 655,06 zł.
Decyzją z [...] sierpnia 2022 r., nr [...], Burmistrz S. odmówił skarżącemu umorzenia zaległości podatkowych objętych wnioskiem z 30 czerwca 2022 r. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji odwołał się do rozumienia pojęć ważnego interesu podatnika i interesu publicznego w orzecznictwie sadów administracyjnych, konkludując, że nie dopatrzył się wystąpienia tych przesłanek udzielenia ulgi w niniejszej sprawie. W ocenie Burmistrza S. skarżący nie dołożył wszelkich starań, aby poprawić swoją sytuację ekonomiczną. Od 2021 r. nie składa wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego i energetycznego oraz nie składał wniosku o przyznanie płatności obszarowych. Ponadto, przez swoje poczynania, doprowadził do czasowego odebrania mu 11 sztuk bydła i umieszczenia go w gospodarstwie rolnym wskazanym przez Burmistrza, co skutkowało obciążeniem go kosztami utrzymania, opieki, konieczności leczenia i transportu. Z kolei zakup nawozów świadczy o inwestycji podatnika w jakość pozyskiwanych płodów rolnych. Mimo to skarżący nie składał wniosku o przyznanie płatności obszarowych, co uzasadniał złym stanem zdrowia. Skarżący nie przedstawił przy tym żadnych dokumentów obrazujących jego aktualny stan zdrowia. Odnosząc się do oświadczenia wyżej wymienionego, że żyje w skrajnej nędzy i ubóstwie, Burmistrz podkreślił, że otrzymuje on rentę chorobową i jest właścicielem gospodarstwa rolnego, zwracając przy tym uwagę na możliwość wydzierżawienia czy sprzedaży chociażby części gospodarstwa rolnego. W ocenie organu pierwszej instancji powstanie zaległości nie miało charakteru wyjątkowego i nieprzewidywalnego, a wynika z postawy podatnika. Burmistrz S. podkreślił przy tym, że podatnikowi umorzono zaległy podatek za cały 2021 r., z uwagi na umieszczenie go w SP ZOZ w C. Akcentując powszechny obowiązek ponoszenia ciężarów publicznych, w tym podatków określonych w ustawie, wskazano, że skarżący cały czas, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, boryka się z trudnościami finansowymi. Skarżący jest właścicielem dużego gospodarstwa rolnego, 11 sztuk bydła i nie można przyjąć, że jest osoba ubogą. O ile nie uzyskuje obecnie wysokiego dochodu, to jego sytuację majątkową należy ocenić jako stosunkowo dobrą.
Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z [...] listopada 2022 r., nr [...], utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że podziela ocenę sytuacji skarżącego wyrażoną w decyzji pierwszej instancji. w załączonym do wniosku o udzielenie ulgi oświadczeniu skarżący wskazał, iż posiada dom o pow. użytkowej 70 m2, na działce siedliskowej o pow. 616 m2, gospodarstwo rolne o pow. 20 ha fizycznych (9,1936 ha przeliczeniowych), las o pow. 3,6822 ha oraz maszyny rolnicze o wartości 20.000 zł. Przeprowadzone postępowanie podatkowe pozwoliło na ustalenie, iż wyżej wymieniony prowadzi samodzielnie gospodarstwo rolne, w okresie od stycznia do marca 2022 r. o powierzchni użytków rolnych 20,6345 ha (co stanowi 9,1936 ha przeliczeniowego), natomiast od kwietnia 2022 r. o powierzchni użytków rolnych 18,5654 ha (co stanowi 7,9676 ha przeliczeniowego). W latach 2021-2022 skarżący nie ubiegał się o przyznanie płatności do gruntów rolnych oraz nie składał wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego i energetycznego. Z informacji udzielonej przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. wynika, że w 2021 r. osiągnął dochód w wysokości 3.903,01 zł. Wyżej wymieniony pobiera rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy, przyznaną na stałe. Z tego tytułu, za pierwsze dwa kwartały 2022 r. otrzymał łącznie 3.636,20 zł, z tego w pierwszym kwartale - 1765,68 zł (średnio miesięczny dochód to 588,56 zł), zaś w drugim kwartale - 1870,52 zł (średnio miesięczny dochód to 623,51 zł). Ponadto, jak wyliczył organ pierwszej instancji, odwołując się do obwieszenia Prezesa GUS z 22 września 2021 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z indywidualnych gospodarstw rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2020 r., szacunkowy dochód skarżącego uzyskany z gospodarstwa rolnego wyniósł 31.703,05 zł rocznie, tj. 2.641,92 zł miesięcznie. W dniu 3 sierpnia 2022 r. skarżący pobrał w kasie Urzędu Miejskiego w S. zwrot podatku akcyzowego w wysokości 655,06 zł. Na dzień 30 czerwca 2022 r. stan konta bankowego wyżej wymienionego wynosił 95,58 zł. Z kolei z przedstawionych faktur i rachunków wynika, że wydatki od marca 2022 r. do lipca 2022 r. wyniosły 7.468,36 zł (w tym w marcu 2022 r. – 4.425,81 zł, w kwietniu 2022 r. - 379,50 zł, w maju 2022 r. – 1.013,08 zł, w czerwcu 2022 r. – 1.581,89 zł, zaś w lipcu 2022 r. - 68,08 zł).
Organ podkreślił, że nie deprecjonując podnoszonego przez skarżącego stanu jego zdrowia i faktu uzyskiwania przez niego niskich dochodów z tytułu renty, nie należy tracić z pola widzenia okoliczności, na którą zwrócił uwagę Burmistrz S., iż jest on właścicielem dużego gospodarstwa rolnego. Fakt ponoszenia wydatków na zakup nawozów czy paliwa rolniczego wskazuje na jego prowadzenie przez skarżącego. Niewątpliwie dochód z tego tytułu obliczony przez organ pierwszej instancji ma charakter szacunkowy. Nie sposób jednak w tym miejscu nie zauważyć, że to od skarżącego w znacznej mierze zależy czy, i ewentualnie w jaki sposób, wykorzystuje potencjał gospodarstwa rolnego, którego jest właścicielem.
Zdaniem Kolegium ocena materiału dowodowego, dokonana przez Burmistrza S. w aspekcie przyznania ulgi (umorzenia), nie wykracza poza granice przyznanego organom uznania administracyjnego, nie nosi cech dowolności i znajduje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Organ pierwszej instancji ocenił sytuację skarżącego i odniósł się do jego argumentów. Uregulowanie podatku nie stwarza stanu zagrożenia dla bytu ekonomicznego podatnika, a udzielenie mu wnioskowanej ulgi, z uwagi na równość wszystkich podatników wobec prawa, byłoby preferencją niedostępną dla innych. Kolegium nie dopatrzyło się w rozstrzygnięciu wydanym przez Burmistrza S. i w toku poprzedzającego go postępowania takich nieprawidłowości, które skutkowałyby uchyleniem decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji i skierowaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia. Fakt, że skarżący nie jest zadowolony z decyzji Burmistrza wydanej na skutek rozpatrzenia jego wniosku złożonego 30 czerwca 2022 r. nie oznacza, że doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego.
Nieuprawniony był w opinii SKO zarzut oparcia rozstrzygnięcia jedynie na części materiału dowodowego. W kontekście zaś akcentowanych w odwołaniu skutków finansowych czasowego odebrania zwierząt, jak zasadnie podnosił organ pierwszej instancji, nie sposób tracić z pola widzenia przyczyn, które skutkowały podjęciem takiej decyzji, leżących po stronie skarżącego. Odnośnie wniosku o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, to należało zauważyć, że przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych z tytułu I i II raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r. Skarżący nie wskazał jaki związek z przedmiotową sprawą ma zobowiązanie Burmistrza do złożenia oświadczenia o wskazanej przez niego treści.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, skarżący wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżając ją w całości, zarzucił:
1) błąd w ustaleniach faktycznych, mający istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, polegający na przyjęciu sprzecznie z wymową zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, że podatnik nie zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej i nadal zajmuje się hodowlą bydła, osiągając z tego tytułu dochody w kwocie pozwalającej na uiszczenie rat łącznego zobowiązania pieniężnego;
2) naruszenie przepisów postępowania kształtujących zasadę swobodnej oceny dowodów, mające istotny wpływ na treść zaskarżonych decyzji obu instancji, poprzez niedostateczne przeanalizowanie i rozważenie przez SKO uzasadnienia zarzutów odwołania i przez to bezmyślne przyjęcie jako własnych twierdzeń Burmistrza S., a nie polegających na prawdzie np. co do wysokości dochodów z renty chorobowej (renta jest płacona kwartalnie, a przyjęto iż jest płacona miesięcznie, przez co trzykrotnie zawyżono dochód), co do prawa do dodatku energetycznego i mieszkaniowego (przez przyjęcie, iż przysługuje on rolnikowi oraz synowi kombatanta), co do faktu osiągnięcia dochodu z łąk i pastwisk w pieniądzu, co do faktu braku złożenia wniosku o dopłaty unijne do gruntów i nawozów;
3) obrazę przepisów prawa materialnego w postaci art. 12 ust. 1 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2020 r. poz. 333 ze zm.), dalej jako: "u.p.r.", i art.7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 888 ze zm.), dalej jako: "u.p.l.", przez brak ich zastosowania przy ustalaniu aktualnego zadłużenia na datę wydawania decyzji;
4) obrazę prawa materialnego w postaci art. 67a § 1 o.p., przez niewłaściwe jego zastosowanie, to jest przez oparcie decyzji tylko na pkt 3 wskazanego przepisu, w sytuacji gdy przy prawidłowej wykładni organ nie jest związany wnioskiem podatnika i nie znajdując podstaw do umorzenia zaległości podatkowej może zastosować (wedle własnego uznania) także pkt 1 lub 2.
W oparciu o powyższe zarzuty autor skargi wniósł o: uchylenie zaskarżonej decyzji SKO w całości oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza S.; zasądzenie od SKO na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych wraz z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku oraz obciążenie SKO kosztami sądowymi, co do których skarżący zostanie ewentualnie zwolniony; zwolnienie strony skarżącej w całości od wszystkich kosztów postępowania sądowego przed WSA i ewentualnie Naczelnym Sądem Administracyjnym; w przypadku, gdyby SKO uznało skargę za zasadną i zmieniło w ramach autokontroli swoją decyzję - o zobowiązanie SKO do poniesienia za skarżącego opłaty od skargi (do zwrotu na rzecz SKO po prawomocnym umorzeniu postępowania sądowego); dopuszczenie dowodu z dołączonego dokumentu - wyroku Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.; sprostowanie sentencji decyzji SKO przez zastąpienie błędnego numeru sprawy organu pierwszej instancji numerem prawidłowym to jest: "[...]" , ponieważ jest ,, [...]".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wiadomością e-mail z 13 marca 2023 r. skarżący zwrócił się do sądu z wnioskiem o sprowadzenie na rozprawę akt administracyjnych w sprawie nr [...].
Na rozprawie 22 marca 2023 r. sąd oddalił ww. wniosek. Skarżący złożył zastrzeżenie pozbawienia możliwości obrony swoich praw. Do akt złożył swoje pisemne stanowisko, kopie pism Urzędu Miejskiego w S. z 9 lipca 2022 r. o potwierdzenie wpłaty na rachunek banku z 9 lipca 2022 r. Złożył także pismo skierowane do Burmistrza S. i okazał informację pisemną sporządzoną przez J. P. o treści "Chcę kupić krowę". Jednocześnie złożył na piśmie wniosek o zwrot kosztów procesowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga jako nieuzasadniona podlega oddaleniu.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w skrócie "p.u.s.a."), sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej. Z przepisu art. 1 p.u.s.a. wynika, że sądowoadministracyjna kontrola administracji publicznej zawsze powinna uwzględniać trzy aspekty, a mianowicie: 1) ocenę zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym; b) ocenę dochowania wymaganej procedury; c) ocenę respektowania reguł kompetencji. Kontrola ta polega więc na wszechstronnym zbadaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, a sąd powinien poddać szczególnie gruntownej ocenie i analizie te wszystkie aspekty sprawy, w odniesieniu do których istnieją wątpliwości, a ustalenia organów są odmienne od wniosków i twierdzeń strony. Należy również dodać, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.")).
Na wstępie stanowczo należy zauważyć, że u podstaw utrzymania w mocy decyzji organu I instancji odmawiającej Skarżącemu udzielenia wnioskowanej ulgi, wbrew twierdzeniem zawartym w skardze nie legło ustalenie, iż zajmuje się on nadal hodowlą bydła i osiąga z tego tytułu dochody. Kolegium zasadnie odnotowało, iż w załączonym do wniosku o udzielenie ulgi oświadczeniu Skarżący wskazał, iż posiada dom o pow. użytkowej 70 m2, na działce siedliskowej o pow. 616 m2 gospodarstwo rolne o pow. 20 ha fizycznych (9,1936 ha 3 przeliczeniowych), las o pow. 3,6822 ha oraz maszyny rolnicze o wartości 20 000 zł. Słusznie także Kolegium zgodziło się przy tym z - twierdzeniem organu I instancji, iż fakt ponoszenia wydatków na zakup nawozów czy paliwa rolniczego wskazuje na prowadzenie gospodarstwa rolnego przez Skarżącego. Fakt ten jest niepodważalny. Niewątpliwie dochód z tego tytułu obliczony przez Burmistrza S. ma charakter szacunkowy, niemniej jednak, to od Skarżącego, w znacznej mierze zależy czy, i ewentualnie w jaki sposób, wykorzystuje potencjał gospodarstwa rolnego, którego jest właścicielem. Bezspornym jest również, iż Skarżącemu zostały czasowo odebrane zwierzęta, a co za tym idzie w okresie tym nie uzyskuje one dochodu z tytułu sprzedaży mleka czy bydła , co potwierdził wyrok sądu powszechnego, ale źródłem dochodu z gospodarstwa rolnego może być też produkcja roślinna np. sprzedaż zboża. Podkreślić w tym miejscu należy, że w aktach sprawy znajdują się m.in. faktury dokumentujące zakup nawozów i środków ochrony roślin wystawione w marcu i maju 2022 r. czy faktury na zakup oleju napędowego z kwietnia 2022 r. Z uzasadnienia decyzji organu I instancji, potwierdzonym w zaskarżonej decyzji wynika również, że w dniu 3.08.2022 r. Skarżący pobrał w kasie Urzędu Miejskiego w S. zwrot podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej w wysokości 655.06 zł. Ponadto, w kontekście twierdzeń, iż Skarżący doznał szkody, gdyż zostały mu odebrane zwierzęta, należy zaznaczyć, że to nie był wynik zdarzeń losowych, czy okoliczności, na które nie miał wpływu Skarżący. Istotnym jest również fakt nieubiegania się przez Skarżącego o dopłaty unijne, jak też o dodatek energetyczny i mieszkaniowy, bo wynika to z ustaleń poczynionych przez organ I instancji, co także należy traktować jako świadomy wybór Skarżącego. Twierdzenie przy tym przez Skarżącego, że "w złej wierze" oceniono fakt niewystępowania przez niego o dopłaty unijne nie znajduje uzasadnienia. Co wymaga podkreślenia, w kontekście zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, z uzasadnienia skargi wynika, że przyczyną niezłożenia wniosku o dopłaty nie było zaprzestanie działalności rolniczej, ale to, że Skarżący "nie jest w stanie złożyć wniosku w formie elektronicznej, a złożony wniosek w formie papierowej został uznany za niezłożony". Błędy Skarżącego nie mogą jednak działać na jego korzyść. Niezrozumiałym jest też zarzut braku oceny żądania potrącenia z doładowań do internetu i telefonu kwot należnych z tytułu łącznego zobowiązania pieniężnego oraz faktu zrzeczenia się prawa własności do odebranego stada bydła. W swym rozstrzygnięciu z dnia 25 listopada 2022 r., odnośnie wniosku o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, dotyczącego m.in. wskazanych powyżej kwestii. Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych z tytułu I i II raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r. Skarżący nie wskazał jaki związek z przedmiotową sprawą ma zobowiązanie Burmistrza S. do złożenia oświadczenia o przedstawionej w jego piśmie z dnia 18.10.2022 r. treści. Słusznie Kolegium takiego związku nie dostrzegło i podtrzymało swoje stanowisko, gdyż związek taki nie istnieje. Odnośnie zarzutu, iż trzykrotnie zawyżono dochód uzyskiwany z tytułu renty Sąd wskazuje, iż Skarżący z tytułu renty, za pierwsze dwa kwartały 2022 r. otrzymał łącznie 3 636,20 zł, z tego w I kwartale - 1765,68 zł (średnio miesięczny dochód to 588,56 zł), zaś w II kwartale - 1870,52 zł (średnio miesięczny dochód to 623,51 zł). Ustalenie to znajduje oparcie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym (pismo KRUS z dnia 6 lipca 2022 r.). Okoliczność, że kwoty te obejmują dodatkowe roczne świadczenie pieniężne za 2021 r. w kwocie 1118,88 zł, wypłacone w I kwartale 2022 r., i dodatkowe roczne świadczenie pieniężne w kwocie 1218,44 zł, wypłacone w II kwartale 2022 r., nie zmienia faktu, iż stanowiły one dochód Skarżącego. Należy zaznaczyć, że Kolegium w swym rozstrzygnięciu nie - wyliczało stałego dochodu z renty, a jedynie wskazało na wysokość świadczeń wypłaconych przez KRUS w I i II kwartale 2022 r. Z kolei wobec zarzutu braku uwzględnienia aktualnego zadłużenia na datę wydania decyzji należy zaznaczyć, co wynika wprost z akt sprawy, iż organ nie posiadał w dacie orzekania, i nie posiada na dzień dzisiejszy, wiedzy i informacji (dokumentów) co - do zmiany w powyższym zakresie. Z uzasadnienia skargi wynika, że Skarżący oczekuje zwolnienia od podatku gruntów na których zaprzestano produkcji rolnej oraz przekształcono w użytki ekologiczne, wnioskował o przeprowadzenie kontroli podatkowej dla celów dowodowych, wskazując równocześnie, że "wniosek ten nie został jak zwykle rozpatrzony (...)". Nie sposób tez zgodzić się z twierdzeniem, iż organ podatkowy może wedle własnego uznania stosować ulgi, o których mowa w art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej. Zdaniem Sądu Burmistrz S. był związany treścią wniosku podatnika w tym sensie, że nie mógł zastosować innej ulgi niż ta, o którą prosi Skarżący. Należy także zauważyć, iż znaczny majątek Skarżącego jest okolicznością przemawiającą przeciwko umorzeniu zaległości objętych wnioskiem złożonym w dniu 30.06.2022 r. Zgodnie z przyjętą w orzecznictwie sądów administracyjnych oceną prawną, umorzenie zaległości oznacza całkowitą rezygnację wierzyciela z wierzytelności podatkowej, a zatem w sytuacji, gdy istnieje potencjalne źródło zaspokojenia wierzytelności (podatnik dysponuje majątkiem, który może być przedmiotem egzekucji) byłoby działaniem przedwczesnym i stałoby także w sprzeczności z interesem publicznym. Ponadto, każdy wniosek o umorzenie należności należy rozpatrywać w kontekście uprzednio udzielonej pomocy i powszechnego obowiązku uiszczania podatków. Jak zauważył Burmistrz S. w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia, Skarżący uzyskał umorzenie podatku za 2021 rok. Co niezmierne istotne i również wymaga w tym miejscu podkreślenia, w orzecznictwie konsekwentnie eksponowana jest wyjątkowość ulg w spłacie zobowiązań. Ulgi w spłacie należności, aczkolwiek dopuszczalne przez ustawodawcę, stanowią jednak odstępstwo od zasady powszechności opodatkowania. Dlatego też równie wyjątkowy charakter muszą mieć okoliczności uzasadniające umorzenie zaległości podatkowych lub odsetek, oznaczające w istocie rezygnację Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego z należnych im wpływów z tytułu podatków, jako że skutkujące wygaśnięciem zobowiązania podatkowego. Wskazuje się przy tym, że umorzenia zaległości podatkowych nie można traktować jako prostej konsekwencji złej sytuacji finansowej podatników, zaś w sytuacji gdy uregulowanie podatku nie stwarza stanu zagrożenia dla bytu ekonomicznego podatnika, umorzenie mu zaległości byłoby preferencją niedostępną dla innych, uprzywilejowaniem wobec podatników rzetelnie wywiązujących się z obowiązków podatkowych.
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI