I SA/BK 511/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi złożonej przez Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w A. o obciążeniu wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego w kwocie 2.771,78 zł. Koszty te powstały w związku z postępowaniem egzekucyjnym prowadzonym wobec M. P., w ramach którego dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Organ egzekucyjny uznał, że skoro postępowanie zostało umorzone, a koszty nie mogły być ściągnięte od zobowiązanego, obciążają one wierzyciela zgodnie z art. 64c § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Naczelnik Urzędu Skarbowego powołał się na art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., który przewiduje opłatę w wysokości 5% kwoty egzekwowanej należności za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podtrzymał to stanowisko, argumentując, że obowiązek pokrycia kosztów przez wierzyciela nie jest uzależniony od efektywności postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał skargę za uzasadnioną. Sąd podkreślił, że celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do wykonania obowiązku, a majątek wierzyciela powinien ulec powiększeniu, a nie uszczupleniu. Sąd podzielił stanowisko skarżącego, że organ egzekucyjny bezpodstawnie obciążył wierzyciela opłatą z art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., ponieważ na zajętym rachunku bankowym nie było żadnych środków pieniężnych od momentu wszczęcia egzekucji do jej umorzenia. Sąd powołał się na wyrok NSA z 6 kwietnia 2017 r. (II FSK 693/15), zgodnie z którym opłata egzekucyjna może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, zasądzając od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady, że opłata za zajęcie rachunku bankowego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest należna tylko wtedy, gdy faktycznie dojdzie do zajęcia wierzytelności, a nie samego zajęcia pustego rachunku. Podkreślenie znaczenia zasad ogólnych postępowania egzekucyjnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi w administracji w przypadku bezskutecznego zajęcia rachunku bankowego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wierzyciel może być obciążony kosztami postępowania egzekucyjnego, w tym opłatą za zajęcie rachunku bankowego, jeśli na rachunku tym nie było żadnych środków pieniężnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wierzyciel nie może być obciążony opłatą za zajęcie rachunku bankowego, jeśli nie doszło do faktycznego zajęcia wierzytelności pieniężnych z tego rachunku z powodu braku środków.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że opłata egzekucyjna z art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. może być pobrana tylko w przypadku faktycznego zajęcia wierzytelności. Zajęcie samego rachunku bankowego, na którym nie ma środków, nie stanowi zajęcia wierzytelności i nie rodzi obowiązku naliczenia tej opłaty.
Czy zasady ogólne postępowania egzekucyjnego, w tym zasada celowości, powinny być brane pod uwagę przy obciążaniu wierzyciela kosztami egzekucyjnymi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zasady ogólne postępowania egzekucyjnego muszą być brane pod uwagę przy wydaniu orzeczenia w zakresie obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organ egzekucyjny powinien wziąć pod uwagę, czy rozstrzygnięcie o kosztach jest zgodne z zasadami ogólnymi, w szczególności z zasadą celowości, aby nie obciążać wierzyciela opłatami za czynności, które z góry wiadomo, że nie doprowadzą do pokrycia kosztów.
Przepisy (9)
Główne
u.p.e.a. art. 64 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego może być pobrana tylko w przypadku faktycznego zajęcia wierzytelności pieniężnych, a nie samego zajęcia rachunku, na którym brak środków.
u.p.e.a. art. 64c § 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wierzyciel pokrywa koszty postępowania egzekucyjnego, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Jednakże obciążenie to nie może naruszać zasad ogólnych postępowania, w tym zasady celowości.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 7 § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny jest obowiązany do podejmowania środków egzekucyjnych zmierzających bezpośrednio do wykonania obowiązku.
u.p.e.a. art. 80 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Opis procedury zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego.
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 220
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ egzekucyjny bezpodstawnie obciążył wierzyciela opłatą z art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., ponieważ na zajętym rachunku bankowym nie było żadnych środków pieniężnych, co oznacza brak faktycznego zajęcia wierzytelności. • Zasady ogólne postępowania egzekucyjnego, w tym zasada celowości, muszą być brane pod uwagę przy obciążaniu wierzyciela kosztami egzekucyjnymi.
Odrzucone argumenty
Obciążenie wierzyciela kosztami egzekucyjnymi jest następstwem umorzenia postępowania egzekucyjnego, a koszty te nie mogły być ściągnięte od zobowiązanego. • Brak środków na rachunku bankowym zobowiązanego nie powoduje bezskuteczności zastosowanego środka egzekucyjnego, gdyż w każdej chwili może nastąpić wpływ środków.
Godne uwagi sformułowania
Nie można bowiem uznać, że w toku egzekucji doszło do zajęcia wierzytelności, ponieważ od momentu wszczęcia egzekucji do jej zakończenia poprzez umorzenie postępowania egzekucyjnego na zajętym rachunku bankowym nie było żadnych środków pieniężnych. • Opłata egzekucyjna w wysokości określonej w art. 64§ 1 pjt 4 u.p.e.a. może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych.
Skład orzekający
Dariusz Marian Zalewski
przewodniczący
Paweł Janusz Lewkowicz
sprawozdawca
Andrzej Melezini
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że opłata za zajęcie rachunku bankowego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest należna tylko wtedy, gdy faktycznie dojdzie do zajęcia wierzytelności, a nie samego zajęcia pustego rachunku. Podkreślenie znaczenia zasad ogólnych postępowania egzekucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi w administracji w przypadku bezskutecznego zajęcia rachunku bankowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z kosztami egzekucyjnymi i interpretacją przepisów, co jest istotne dla prawników procesowych i osób zajmujących się windykacją.
“Puste konto, a jednak koszty egzekucyjne? Sąd wyjaśnia, kiedy opłata jest należna.”
Dane finansowe
WPS: 2291,68 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.