I SA/Bk 462/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2022-11-23
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościelektrownie wiatrowebudowlepodstawa opodatkowaniawartość rynkowaamortyzacjanadpłataprawo podatkoweNSAWSA

WSA uchylił decyzje organów podatkowych w sprawie nadpłaty podatku od nieruchomości dla elektrowni wiatrowych, wskazując na konieczność zastosowania wartości rynkowej jako podstawy opodatkowania.

Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za elektrownie wiatrowe. Spółka kwestionowała sposób ustalenia podstawy opodatkowania, argumentując, że powinna być ona oparta na wartości rynkowej, a nie wartościach związanych z amortyzacją. Po wcześniejszym uchyleniu wyroku przez NSA, WSA uznał skargę za zasadną, uchylając decyzje organów i wskazując na konieczność zastosowania art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił decyzje organów podatkowych dotyczące odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za elektrownie wiatrowe. Spółka domagała się zwrotu nadpłaty, argumentując, że podstawa opodatkowania powinna być ustalana na podstawie wartości rynkowej budowli (zgodnie z art. 4 ust. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych), a nie wartości związanych z odpisami amortyzacyjnymi (art. 4 ust. 1 pkt 3 tej ustawy). Sąd, związany wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał, że w sytuacji, gdy elektrownie wiatrowe nie figurują w ewidencji środków trwałych jako samodzielne obiekty, od których dokonywane są odpisy amortyzacyjne, właściwe jest zastosowanie art. 4 ust. 5 u.p.o.l. i ustalenie podstawy opodatkowania według wartości rynkowej. Sąd stwierdził naruszenie przepisów proceduralnych (art. 122, 187 § 1, 191 o.p.) przez organy, które nie wyjaśniły należycie podstawy opodatkowania. W konsekwencji uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądzono koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

W przypadku, gdy elektrownie wiatrowe nie są wyodrębnione jako środki trwałe, od których dokonywane są odpisy amortyzacyjne, podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa, określona przez podatnika.

Uzasadnienie

Sąd, opierając się na wykładni NSA, stwierdził, że art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (podstawa opodatkowania związana z amortyzacją) nie ma zastosowania, gdy elektrownie wiatrowe nie są ujęte w ewidencji środków trwałych do celów amortyzacji. W takiej sytuacji należy zastosować art. 4 ust. 5 u.p.o.l., opierając się na wartości rynkowej budowli.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (17)

Główne

u.p.o.l. art. 4 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Podstawa opodatkowania budowli związanych z działalnością gospodarczą - wartość wynikająca z przepisów o podatkach dochodowych (amortyzacja). Sąd uznał za niewłaściwe zastosowanie tego przepisu w sytuacji braku odpisów amortyzacyjnych od elektrowni wiatrowych jako całości.

u.p.o.l. art. 4 § ust. 5

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Podstawa opodatkowania budowli, od których nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - wartość rynkowa określona przez podatnika. Sąd uznał ten przepis za właściwy do zastosowania w sprawie.

Pomocnicze

u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Definicja budowli, w tym elektrowni wiatrowych.

u.i.e.w. art. 2 § ust. 1

Ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych

Definicja elektrowni wiatrowych jako budowli.

u.i.e.w. art. 2 § pkt 2

Ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych

Elementy techniczne elektrowni wiatrowej.

Prawo budowlane art. 3 § pkt 3

Ustawa - Prawo budowlane

Definicja budowli.

o.p. art. 122

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej.

o.p. art. 187 § par. 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.

o.p. art. 191

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 190

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Związanie wykładnią prawa dokonaną przez NSA.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 206

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 7

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (podstawa opodatkowania związana z amortyzacją) zamiast art. 4 ust. 5 u.p.o.l. (podstawa opodatkowania wg wartości rynkowej) w sytuacji, gdy elektrownie wiatrowe nie są wyodrębnione jako środki trwałe do celów amortyzacji.

Godne uwagi sformułowania

w przypadku, gdy nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych od elektrowni wiatrowej, należy zastosować wartość rynkową jako podstawę opodatkowania. jeżeli elektrownie wiatrowe nie są wyodrębnione jako środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne, a w ewidencji tej ujęto jedynie części elektrowni, to w takiej sytuacji dla określenia podstawy opodatkowania niewłaściwe jest zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.

Skład orzekający

Justyna Siemieniako

sprawozdawca

Małgorzata Anna Dziemianowicz

przewodniczący

Marcin Kojło

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości dla elektrowni wiatrowych, zwłaszcza w kontekście braku odpisów amortyzacyjnych od tych obiektów jako całości."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2017 roku, ale interpretacja zasad ustalania podstawy opodatkowania może mieć znaczenie dla podobnych spraw w innych okresach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z nowymi technologiami (elektrownie wiatrowe) i interpretacją przepisów dotyczących podstawy opodatkowania, co jest istotne dla branży energetycznej i doradców podatkowych.

Elektrownie wiatrowe: Jak ustalić podatek od nieruchomości, gdy brakuje amortyzacji?

Dane finansowe

WPS: 2 211 048 PLN

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bk 462/22 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2022-11-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-10-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Justyna Siemieniako /sprawozdawca/
Małgorzata Anna Dziemianowicz /przewodniczący/
Marcin Kojło
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1785
art. 1a usst. 1 pkt 2, art. 4 ust. 1 pkt 3 i ust. 5
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.
Dz.U. 2017 poz 201
art. 122, art. 187 par. 1, art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, asesor sądowy WSA Justyna Siemieniako (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Renata Kryńska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 listopada 2022 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w W, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S, z dnia [...] stycznia 2018 r. nr KO.500/187/17 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 10 miesięcy 2017 rok 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...].11.2017 r. o numerze [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącej spółki P. Sp. z o.o. w W. kwotę 17.325 (słownie: siedemnaście tysięcy trzysta dwadzieścia pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wójt Gminy P. decyzją z [...] maja 2017 r., nr [...] odmówił P. Spółce z o.o. w Warszawie (dalej: "Spółka") stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 r. w kwocie 2.211.048,00 zł. W wyniku złożonego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z[...] sierpnia 2017 r. znak: [...]uchyliło powyższą decyzję i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy P. decyzją z [...] listopada 2017 r., nr [...] odmówił Spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 10 miesięcy 2017 roku w kwocie 1.190.730,00 zł.
Po rozpoznaniu odwołania Spółki Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] stycznia 2018 r. znak [...]utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Z uzasadnień decyzji organów i z akt sprawy wynika, że Spółka w dniu 31 stycznia 2017 r. złożyła roczną deklarację za 2017 r. na kwotę 39.108.443,00 zł, a naliczony podatek na kwotę 782.169,00 zł. W deklaracji tej do opodatkowania została wykazana wartość budowli taka sama, jak w roku 2016. Organ podatkowy wezwał do skorygowania deklaracji z uwagi na to, że podatnik nie wykazał całej wartości budowli, ponieważ w 2016 r. zmieniła się definicja budowli odnośnie elektrowni wiatrowych. W dniu 16 lutego 2017 r. Spółka złożyła korektę deklaracji na kwotę 110.552.394,00 zł, a z tego 2 % podatku w kwocie 2.211.048,00 zł, wyjaśniając, że poprzednia deklaracja obejmowała tylko części budowlane elektrowni wiatrowych, a obecnie dodano wartość początkową części technicznych elektrowni wiatrowych, co wynikło z wątpliwości dotyczących interpretacji zmian w przepisach prawa budowlanego wprowadzonych ustawą o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych.
Następnie, w dniu 24 marca 2017 r. Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości w kwocie 357.219,00 zł wraz z deklaracją korygującą podatek od nieruchomości za rok 2017. W korekcie deklaracji wartość budowli określiła na kwotę 39.108.443,00 zł, a 2% podatku na kwotę 782.169,00 zł. Spółka wskazała, że zmiany legislacyjne wprowadzone ustawą z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz.U. z 2016 r. poz. 961) nie miały wpływu na podstawę opodatkowania elektrowni wiatrowych i w związku z tym nie powinny być brane do podstawy opodatkowania wartości elementów technicznych, a wyłącznie części budowlane elektrowni wiatrowych.
Organ podatkowy odmawiając stwierdzenia nadpłaty przytoczył treść art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1785 ze zm., dalej "u.p.o.l."), art. 1a pkt 2 tej ustawy, który zawiera definicję budowli a także art. 4 ust. 1 pkt 3 i art. 5 ust. 1 u.p.o.l. Następnie wskazał na definicję budowli zawartą w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.) i zauważył, że w definicji tej ustawodawca dokonał zmiany poprzez wykreślenie spośród przykładowego katalogu urządzeń technicznych, których jedynie części budowlane stanowią budowle elektrowni wiatrowych.
Organ wyjaśnił, że z dniem 15 lipca 2016 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, w której w art. 2 ust. 1 wprowadzono definicję "elektrowni wiatrowych" stanowiących budowlę w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, składającą się co najmniej z fundamentu, wieży oraz elementów technicznych, o mocy większej niż moc mikroinstalacji w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. poz. 478 i 2365 oraz z 2016 r. poz. 925). W art. 2 pkt 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych wskazano także, co składa się na elementy techniczne elektrowni wiatrowej, mianowicie: wirnik z zespołem łopat, zespół przeniesienia napędu, generator prądotwórczy, układy sterowania i zespół gondoli wraz z mocowaniem i mechanizmem obrotu. Dodatkowo ustawa o inwestycjach znowelizowała art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, poprzez wykreślenie z nawiasu zawierającego przykładowe wyliczenie urządzeń technicznych, których jedynie części budowlane stanowiły budowlę, pojęcia "elektrownie wiatrowe". Jednocześnie pojęcie elektrowni wiatrowych zamieszczono w załączniku do ustawy Prawo budowlane w Kategorii XXIX. W ustawie o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych ustawodawca w art. 17 wskazał, iż od dnia wejścia w życie do dnia 31 grudnia 2016 r. podatek od nieruchomości dotyczący elektrowni wiatrowej ustała się i pobiera zgodnie z przepisami obowiązującymi przed dniem wejścia w życie ustawy.
Organ wskazał, że w takim stanie prawnym od 1 stycznia 2017 r., za budowlę w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. należy uznać całą elektrownię wiatrową, na którą składają się co najmniej fundament i wieża oraz elementy techniczne, tj. wirnik z zespołem łopat, zespół przeniesienia napędu, generator prądotwórczy, układy sterowania i zespół gondoli wraz z mocowaniem i mechanizmem obrotu. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości za 2017 r. podlega więc cała budowla - elektrownia wiatrowa, a nie jak do 31 grudnia 2016 r. tylko jej części budowlane. W związku z tym organ uznał, że korekta deklaracji podatkowej w podatku od nieruchomości za 2017 r. złożona w dniu 24 marca 2017 r. wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty nie wywołuje skutków prawnych. Prawnie skuteczna pozostaje zaś korekta deklaracji podatkowej w podatku od nieruchomości za 2017 r. złożona w dniu 16 lutego 2017 r., która za podstawę opodatkowania przyjmuje zarówno wartość części budowlanych, jak i technicznych elektrowni wiatrowych.
Z tych względów organ odmówił Spółce stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2017 r.
W skardze do Sądu pełnomocnik Spółki zarzucił decyzji Kolegium naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
– art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. w zw. z art. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo w zw. z art. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że od dnia 1 stycznia 2017 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości (od budowli) podlega pełna wartość elektrowni wiatrowych, co dotyczy zarówno masztu z fundamentem, jak też elementów technicznych, podczas gdy prawidłowa wykładnia powinna być taka, że elektrownia wiatrowa jako całość nie stanowi budowli, a tylko jej fundament i wieżę można uznać za budowlę opodatkowaną podatkiem od nieruchomości;
– art. 2 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 oraz art. 4 ust. 5 u.p.o.l. w zw. z art. 2 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 17 o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych poprzez uznanie, że przedmiotem opodatkowania elektrowni wiatrowej są również elementy wykraczające poza enumeratywny katalog ujęty w art. 2 tej ustawy;
– art. 74a w zw. z art. 75 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r., poz. 201, dalej: "o.p.") poprzez odmowę zastosowania, tj. odmowę stwierdzenia nadpłaty.
Na tej podstawie skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ, podtrzymując stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z 28 listopada 2018 r., sygn. akt I SA/Bk 189/18 oddalił skargę. Sąd podzielił pogląd, że art. 2 pkt 1 u.i.e.w. uzupełnia katalog budowli wyszczególnionych w art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm.), zwana dalej "u.p.b." i stwierdził, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegały elektrownie wiatrowe (o mocy większej niż moc mikroinstalacji), a przedmiotem opodatkowania tym podatkiem objęte były fundament i wieża oraz elementy techniczne, wymienione w art. 2 pkt 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych.
Odnosząc się z kolei do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości budowli WSA zauważył, że jest nią jej wartość stanowiąca podstawę dokonywania odpisów amortyzacyjnych, ustalona zgodnie z przepisami o podatkach dochodowych (art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.), chyba że od takiej budowli nie dokonuje się takich odpisów – wówczas ma zastosowanie art. 4 ust. 5 u.p.o.l., a podstawą opodatkowania jest wartość rynkowa budowli wskazana przez podatnika. Mając na względzie, że w korekcie deklaracji na podatek od nieruchomości na 2017 rok skarżąca spółka "dodała" wartość początkową części technicznych elektrowni wiatrowych, WSA stwierdził, że zasadnym było odmówienie jej stwierdzenia nadpłaty.
Spółka złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA w Białymstoku.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 12 lipca 2022 r., sygn. akt III FSK 735/21 uchylił powyższy wyrok w całości i przekazał sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Za zasadne uznał Naczelny Sąd zarzuty oparte o naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. w zw. z art. 4 ust. 5 u.p.o.l. w następstwie nieprawidłowego określenia podstawy opodatkowania budowli elektrowni wiatrowej. Zdaniem Sądu, jeżeli elektrownie wiatrowe nie są wyodrębnione jako środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne, a w ewidencji tej ujęto jedynie części elektrowni, to w takiej sytuacji dla określenia podstawy opodatkowania niewłaściwe jest zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i odnoszenie tej podstawy do wartości, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, stanowiącej podstawę obliczania amortyzacji, natomiast podstawa opodatkowania powinna być przyjęta w oparciu o określoną przez skarżącą Spółkę wartość rynkową budowli, zgodnie z art. 4 ust. 5 u.p.o.l.
NSA uznał, że dla oceny prawidłowości zastosowania art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 1a ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. trzeba uprzednio rozstrzygnąć, czy wymienione przez skarżącą urządzenia i instalacje należą do lub mieszczą się w którejkolwiek z kategorii elementów technicznych, które na mocy specjalnej regulacji ustawowej w roku 2017 uznawano za części budowli.
Rozpoznając sprawę ponownie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga zawiera usprawiedliwione podstawy.
Sprawa jest rozpoznawana przez tut. Sąd po raz drugi. Z mocy art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: "p.p.s.a.) sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 lipca 2022 r., sygn. akt III FSK 735/21 podzielił stanowisko sądu pierwszej instancji w zakresie przedmiotu opodatkowania. Dla porządku należy więc jedynie przytoczyć ugruntowane w orzecznictwie stanowisko, zgodnie z którym w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia do 31 grudnia 2017 r. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegały elektrownie wiatrowe (o mocy większej niż moc mikroinstalacji), a przedmiotem opodatkowania tym podatkiem objęte były fundament i wieża oraz elementy techniczne, wymienione w art. 2 pkt 2 ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Poza sporem na tym etapie postępowania pozostaje więc, że w stanie prawnym obowiązującym w 2017 r. w przypadku elektrowni wiatrowych przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości były zarówno fundament i wieża, jak i elementy techniczne elektrowni wiatrowych wymienione w art. 2 pkt 2 u.i.e.w.. Z dniem 1 stycznia 2017 r. nastąpiła zmiana sposobu ustalania przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości, mająca zasadniczy wpływ na wysokość opodatkowania tym podatkiem elektrowni wiatrowych. Regulacje u.i.e.w., a zwłaszcza art. 2 ust. 1 tej ustawy, miały zastosowanie do skonstruowania normy prawnej regulującej przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a analiza art. 1a ust. 1 pkt 2 oraz art. 2 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w kontekście relacji tych unormowań do art. 2 pkt 1 u.i.e.w. wskazuje, że ten ostatni przepis uzupełnia, a nawet modyfikuje regulacje Prawa budowlanego (por. wyrok NSA z 8 grudnia 2021 r., III FSK 4519/21).
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. podstawę opodatkowania stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4-6 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Stosownie do art. 4 ust. 3 u.p.o.l. jeżeli obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3, powstał w ciągu roku podatkowego - podstawą opodatkowania jest wartość stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji na dzień powstania obowiązku podatkowego. Przepis art. 4 ust. 5 ustawy stanowi zaś, że jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa, określona przez podatnika na dzień powstania obowiązku podatkowego.
Jak wynika z przywołanego przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 12 lipca 2022 r. orzecznictwa tego Sądu, jeżeli nie ma tożsamości pomiędzy budowlą lub jej częścią będącą przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości, a środkiem trwałym, od którego dokonywane są odpisy amortyzacyjne, podstawę opodatkowania stanowi wartość rynkowa budowli (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 kwietnia 2022 r., III FSK 1086/21 czy z 11 maja 2022 r., III FSK 2061/21). Jeżeli elektrownie wiatrowe nie są wyodrębnione jako środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne, a w ewidencji tej ujęto jedynie części elektrowni, to w takiej sytuacji dla określenia podstawy opodatkowania niewłaściwe jest zastosowanie art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. i odnoszenie tej podstawy do wartości, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, stanowiącej podstawę obliczania amortyzacji, natomiast podstawa opodatkowania powinna być przyjęta w oparciu o określoną przez skarżącą wartość rynkową budowli, zgodnie z art. 4 ust. 5 u.p.o.l.
Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że zastosowanie wartości rynkowej jako stanowiącej podstawę opodatkowania jest uzależnione od ustalenia zakresu znaczeniowego ustawowego sformułowania, gdzie wskazuje się na sytuację, gdy nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, ustawodawca użył w tym przypadku określenia o charakterze przedmiotowym wskazując, że chodzi o sytuację, gdy odpisy amortyzacyjne nie są dokonywane. Jednocześnie nie użyto określenia doprecyzowującego, poprzez które należałoby poszukiwać innego sposobu rozumienia tego wyrażenia z zastosowaniem dodatkowych warunków, przykładowo rozszerzających zakres znaczeniowy tego wyrażenia. Oznacza to, że w każdym przypadku, w którym nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych od elektrowni wiatrowej, należy zastosować wartość rynkową jako podstawę opodatkowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku poglądem tym jest związany i w pełni go akceptując, przyjmuje za własny.
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny, czym sąd pierwszej instancji również jest związany, w sprawie zachodzi konieczność zastosowania art. 4 ust. 5 u.p.o.l., czyli ustalenia podstawy opodatkowania według wartości rynkowej budowli (jej elementów – czyli fundamentu, wieży i elementów technicznych elektrowni wiatrowych wymienionych w art. 2 pkt 2 u.i.e.w.
W sprawie niniejszej elektrownie wiatrowe nie figurują w ewidencji środków trwałych jako samodzielne (wyodrębnione) środki trwałe, od których byłyby dokonywane odpisy amortyzacyjne. Znajdujące się w ewidencji środki trwałe nie pokrywają się z budowlą stanowiącą przedmiot opodatkowania.
Przyjęta w sprawie interpretacja czyni zasadnym zarzut naruszenia art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez jego zastosowanie w sprawie i zarzut naruszenia art. 4 ust. 5 u.p.o.l. - poprzez jego niezastosowanie.
Sąd pierwszej instancji stwierdza też, że znajdujące się w aktach sprawy materiały nie dostarczają podstaw do ustalenia podstawy opodatkowania w sposób wymagany art. 4 ust. 5 u.p.o.l.
Prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy wymaga więc przeprowadzenia stosownego postępowania dowodowego i rozstrzygnięcia, z zachowaniem wymogów art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 o.p. Organ, po zwrocie akt sprawy, będzie zobowiązany zebrać dostępne dowody, rozpatrzyć je w sposób wyczerpujący i ocenić zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Przy czym, w pierwszej kolejności – jak wynika z brzmienia art. 4 ust. 5 u.p.o.l. – wartość rynkowa budowli/ części budowli powinna zostać określona przez podatnika.
Przyjąć zatem należy, że w sprawie nie została wyjaśniona w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 o.p.
Przed dokonaniem ustaleń w powyższym zakresie Sąd uznaje za przedwczesne odniesienie się do zarzutu naruszenia art. 74a w zw. z art. 75 § 2 o.p.
W tych okolicznościach Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c w zw. z art. 135 P.p.s.a uchylił zaskarżoną decyzję oraz ją poprzedzającą decyzję organu pierwszej instancji.
O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 oraz art. 206 p.p.s.a. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się, że wywiedzenie skarg i reprezentowanie strony w sprawach o tożsamym stanie faktycznym oraz objętych jednolitą regulacją prawną uzasadnia miarkowanie wynagrodzenia pełnomocnika, czyli dostosowanie tego wynagrodzenia do stopnia zindywidualizowania sprawy i koniecznego nakładu pracy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 czerwca 2016 r. sygn. akt I OZ 544/16, z 1 lipca 2016 r., sygn. akt II GZ 668/16, z 25 stycznia 2019 r. sygn. akt I GZ 502/18, z 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 2407/19). Zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 1265) stawka minimalna wynagrodzenia wynosi 10.800 zł. Jednak z uwagi na identyczność stanu faktycznego i zarzutów skarg w sprawie niniejszej oraz w sprawach I SA/Bk 463/22 i I SA/Bk 464/22, a w związku z tym faktycznie mniejszy nakład pracy pełnomocnika, sąd miarkował wysokość jego wynagrodzenia, przyznając je w kwocie 5.400 zł w każdej z tych spraw. W tym względzie Sąd miał też na uwadze, że strona skarżąca wygrała sprawę jedynie w zakresie prawidłowości ustalenia podstawy opodatkowania. W związku z tym Sąd zasądził na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 17.325 zł, na które składał się wpis od skargi w kwocie 11.908 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa wynosząca 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 5.400 zł.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI