I SA/Bk 437/18

I SA/Bk 437/18 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2018-10-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-07-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Dariusz Marian Zalewski
Jacek Pruszyński /przewodniczący/
Małgorzata Anna Dziemianowicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Sygn. powiązane
III FSK 560/21 - Wyrok NSA z 2022-12-09
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
art. 1a ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 1 pkt 10 i 14
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz (spr.),, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 października 2018 r. sprawy ze skargi Fundacji "P." w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 rok oddala skargę
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego
w B. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy N. z dnia [...] października 2016 r. nr [...], wydaną w sprawie określenia Fundacji "P." zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r. w kwocie 100.327,00 zł.
Kolegium wskazało, że spór dotyczy opodatkowania nieruchomości położonej na terenie gminy N. , tj. gruntów oraz budynków. Grunty te zakupiono jako działkę nr [...], która w roku 2011 r. uległa podziałowi geodezyjnemu na trzy działki: nr [...] o pow. 0,5102 ha (zabudowana budynkiem o pow. 321 m2 - sprzedana [...] kwietnia 2011 r.) oraz nr [...] (o pow. 24,0156 ha) i nr [...] (o pow. 1,1250 ha) - obie sprzedane [...] marca 2012 r. W zakresie podatku od nieruchomości Fundacja złożyła [...] stycznia 2011 r. deklarację na podatek za 2011 r. wykazując grunty o pow. 256.508 m2 w pozycji nieruchomości zwolnionych i podając jako podstawę prawną zwolnienia art. 7 ust. 1 pkt 10 i art. 7 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Następnie [...] listopada 2011 r. złożyła korektę deklaracji wykazując w pozycji zwolnionych powierzchnię 251.406 m2 /sprzedaż działki o nr [...] zabudowanej budynkiem nr [...] (izba chorych o pow. 321 m2) dnia [...] kwietnia 2011 r. na rzecz Prezesa Fundacji.
Organ wyjaśnił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
po uwzględnieniu stanowiska NSA - wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2016 r.
I SA/Bk 194/16, uchylił decyzje organów podatkowych wcześniej wydane w tej sprawie. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że konieczne jest uzupełnienie materiału dowodowego i dokonanie jego ponownej oceny pod kątem analizy, czy prawidłowe - w świetle art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 12 stycznia 1991 r.
o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.; dalej: u.p.o.l.) - były ustalenia organów podatkowych, że sporny obiekt jest budynkiem, czy też stanowi inny rodzaj obiektu budowlanego.
Przechodząc do rozpoznania sprawy, na wstępie Kolegium stwierdziło, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego i nadal możliwe jest orzekanie w kwestii określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2011 r. Sprawa była rozpatrywana przez sądy administracyjne w okresie od 14 stycznia 2013 r. (data wniesienia skargi do WSA w Białymstoku) do 23 czerwca 2016 r. (data doręczenia organowi odpisu orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności), a zatem doszło z tego powodu do zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm. – dalej: "o.p."). Powyższe oznacza, że bieg terminu przedawnienia biegnie dalej od 23 czerwca 2016 r. przez niemal 3 i poł roku (1255 dni).
Dalej organ wskazał, że w toku ponownie prowadzonego postępowania zebrano materiał dowodowy w postaci: ekspertyzy prawnej dr R. D., treści opisu budynków uzyskanej [...] września 2016 r. od rzeczoznawcy majątkowego W. S. sporządzonej na podstawie oględzin nieruchomości z dnia [...] grudnia 2008 r. przeprowadzonej na potrzeby wyceny. Do akt dołączono także protokół oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2015 r. wraz z fotografiami (sporządzony w toku postępowania podatkowego za 2015 r.), a także opinię techniczną z [...] września 2016 r. mgr inż. T. S., dotyczącą oceny konstrukcji budynków wg stanu na rok 2010, 2011, 2015. Ponadto w aktach sprawy znajdują się również m.in.:
- akt notarialny Rep. A nr [...] z [...] września 2010 r. dot. nabycia od A. działki nr [...] o pow. 256.508 m2 zabudowanej budynkami typu biurowego, koszarowego, magazynowego,
- protokół zdawczo-odbiorczy nieruchomości z [...] września 2010 r.,
- wypis z ewidencji gruntów,
- informacje ze Starostwa Powiatowego dot. braku zgłoszeń o zmianie przeznaczenia budynków,
- protokół oględzin nieruchomości z dnia [...] lipca 2011 r. oraz fotografie,
- akty notarialne z [...] kwietnia 2011 r. oraz [...] marca 2012 r. dotyczące sprzedaży działek [...],
- bilans i sprawozdanie Fundacji za 2010 r. i 2011 r. oraz pełny tekst Statutu Fundacji.
Kolegium zgodziło się z konkluzjami ekspertyzy prawnej dr R. D., że odesłanie w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. do przepisów prawa budowlanego uzasadnia stwierdzenie, iż budynek w rozumieniu prawa budowlanego jest jednocześnie budynkiem dla potrzeb opodatkowania podatkiem od nieruchomości.
Z tego powodu w pierwszej kolejności to dokumentacja architektoniczno-budowlana powinna stanowić podstawę do klasyfikowania danego obiektu budowlanego dla potrzeb opodatkowania. Przy braku takiej dokumentacji, o ile w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ podatkowy powinien powołać biegłego, który określi w oparciu o poczynione ustalenia faktyczne, czy dany obiekt budowlany posiada wszystkie elementy, w tym dach, które uzasadniają uznanie go za budynek.
Z analizy opinii technicznej sporządzonej przez mgr inż. T.
S. dotyczącej oceny konstrukcji budynków, w której rzeczoznawca przedstawił ocenę konstrukcji budynków na 2010 r., 2011 r., 2015 r. wynika, że według stanu na rok 2011 (oprócz dwóch budynków: nr 11 i 13) wszystkie budynki spełniały warunki do uznania ich za budynek rozumieniu prawa budowlanego oraz u.p.o.l. Określono, że były to obiekty trwale związane z gruntem, wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadały fundamenty i dachy, a zatem posiadały cechy budynków. Wszystkie budynki były w stanie technicznym złym, posiadały liczne pęknięcia i zarysowania ścian nośnych, posiadały uszkodzone pokrycia dachowe, nieszczelną stolarkę okienno-drzwiową, wskazana była termomodernizacja oraz generalny remont. Pomimo tego stanu technicznego spełniały wymogi ujęte w definicji budynku. W zakresie budynków nr 11 i 13 kwestia braku posiadania dachów, jest zgodna ze stanowiskiem Fundacji. Nazewnictwo koszarowe odpowiada nazwom z aktu notarialnego dot. nabycia od A.
W ocenie Kolegium, przedstawiona opinia techniczna z dnia [...] września 2016 r. została sporządzona w sposób rzetelny, wskazano w niej przepisy prawa oraz źródła danych na których rzeczoznawca się opierał, wyjaśniono poszczególne pojęcia i definicje, które miały znaczenie dla sprawy. Stanowisko rzeczoznawcy, zostało w sposób czytelny i zrozumiały przedstawione i uzasadnione. Powyższe ustalenia znajdują potwierdzenie w pozostałym materiale dowodowym, w tym:
w protokole zdawczo-odbiorczym nieruchomości z [...] września 2010 r., w opisie budynków z [...] września 2016 r. sporządzonym na podstawie oględzin nieruchomości dokonanych w dniu [...] grudnia 2008 r., akcie notarialnym dotyczącym sprzedaży nieruchomości przez Fundację w 2012 r., w protokole oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2015 r.
Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, że budynki będące w posiadaniu Fundacji w 2011 r. spełniały warunki do opodatkowania ich podatkiem od nieruchomości. Opierając się na orzecznictwie sądów administracyjnych organ podkreślił, że obiekt budowlany pozostaje budynkiem nawet wówczas, gdy ze względów technicznych, faktycznych czy prawnych nie jest i nie może być wykorzystywany zgodnie z jego przeznaczeniem. Przy badaniu czy dany obiekt jest budynkiem w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. nie ma zatem znaczenia brak w nim okien, schodów, instalacji, fragmentów dachu ani też stopień zdewastowania budynku bądź niemożność jego wykorzystywania. Niezbędnymi jego elementami są natomiast: trwałe związanie z gruntem, wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, fundamenty, dach. Przy czym, stan dachu, jego uszkodzenie lub częściowe usunięcie nie oznacza, że dany obiekt "nie posiada dachu" i przez to przestaje być budynkiem w rozumieniu u.p.o.l. Dopiero obiekt całkowicie i trwale pozbawiony dachu, nieosłonięty, nieograniczony z góry przestaje być budynkiem,
a tym samym przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Konieczność odnawiania i remontowania budynków, nie pozbawiło ich cech budynku.
Odnosząc się do kwestii skorzystania przez Fundację ze zwolnień ustawowych Kolegium stwierdziło, że nie ma zastosowania w sprawie przepis art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l., gdyż zwolnienie takie dotyczy gruntów stanowiących nieużytki, użytki ekologiczne, gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Akta sprawy wskazują, że w rejestrze gruntów kupiona nieruchomość (działka nr [...]) posiadała w 2011 r. oznaczenie jako tereny różne "Tr".
W zakresie zwolnienia wymienionego w art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l. organ stwierdził, że z przepisu tego wyraźnie wynika, że zwolnienie ma charakter przedmiotowy, nie każda nieruchomość stanowiąca własność/posiadanie organizacji pożytku publicznego podlega zwolnieniu; zwolniona jest tylko taka, która jest zajęta na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego.
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego zgromadzony materiał nie potwierdza zajęcia omawianych nieruchomości w 2011 r. na nieodpłatne cele statutowe. W § 12 statutu wskazano na czym polega nieodpłatna działalność pożytku publicznego, są to: działalność związana z pośrednictwem pracy, pozostała opieka wychowawcza i społeczna bez zakwaterowania, działalność domów i ośrodków kultury, pozostała działalność związana ze sportem. Stan budynków uniemożliwiał rzeczywiste i faktyczne prowadzenie działań statutowych Fundacji. Nie można także uznać (za zajęcie na nieodpłatne cele statutowe) samego faktu podjęcia prac porządkowo-remontowych w budynkach nr 8 (biurowo-sztabowym) oraz nr 27 (izba chorych). Sam fakt prowadzenia remontu tych budynków w 2010 r. i w 2011 r. oraz innych prac porządkowych nie oznacza, iż prace te miały związek z nieodpłatną działalnością statutową organizacji pożytku publicznego.
Organ dodał, że Fundacja dokonała podziału zakupionej działki nr [...] na trzy, które zostały w 2011 r. i 2012 r. sprzedane osobom prywatnym. Pierwsza sprzedaż działki o nr [...] zabudowanej budynkiem nr 27 (izba chorych) nastąpiła już 15 kwietnia 2011 r. na rzecz Prezesa Fundacji. Z aktu notarialnego Rep. A nr [...] wynika, że obiekt budowlany (nr 27 izba chorych) jest planowany jako mieszkalny i wymaga przebudowy i remontu. Budynek nie mógł zostać zajęty na ten cel z powodu złego stanu technicznego, remont przed sprzedażą nie został ukończony i nie posłużył przyszłym celom Fundacji. W tej sytuacji, podjęcie prac remontowych na terenie tego budynku nie może być uznane jako spełniające warunek zajęcia tej nieruchomości na nieodpłatne cele statutowe fundacji organizacji pożytku publicznego.
W zakresie budynku nr 8 (biurowo-sztabowym) organ uznał, że fakt przybywania w nim kilku osób stwierdzony podczas oględzin z [...] lipca 2011 r. nie stanowi o tym, że nieruchomość w 2011 r. była zajęta na nieodpłatną statutową działalność pożytku publicznego. Budynek ten, ani żaden inny, nie został zgłoszony do Starostwa Powiatowego w związku ze zmianą sposobu użytkowania na cele mieszkalne. Sprawozdania z działalności Fundacji za 2010 i 2011 r. o niemal identycznej treści nie zawierają żadnej informacji o zrealizowanym projekcie
i podjętym działaniu w kierunku zapewnienia mieszkania repatriantom i dokonywaniu prac remontowych na byłym terenie jednostki wojskowej. Kolegium zauważyło, że akta sprawy wskazują, że budynki ze względu na ich stan techniczny nie mogły być miejscem zdarzeń opisanych w sprawozdaniach (spotkania odbywające się
w placówce w N.). Z materiału dowodowego nie wynika zatem, aby do działań statutowych wykorzystywana była nieruchomość w N. w 2011 r.
Z treści statutu nie wynika, by Fundacja w działalności, nieodpłatnej pożytku publicznego miała na celu przygotowywanie lokali mieszkalnych dla emigrantów
i repatriantów Taka działalność - jak wynika z akt sprawy - na terenie tej nieruchomości nie była prowadzona w roku 2011.
W kwestii opodatkowania nieruchomości według stawki właściwej dla gruntów pozostałych, z uwagi na oznaczenie "Tr" Kolegium wyjaśniło, iż zmiana klasyfikacji gruntów nastąpiła dopiero na mocy decyzji Starostwa Powiatowego z [...] października 2011 r., zatem nową klasyfikację gruntu uwzględniono począwszy od listopada 2011 r.
Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji co do braku dachów w budynkach nr 11 i nr 13 oraz co do zasadności opodatkowania budynków nr 7, 8, 9, 10, 12, 14, 15, 17, 18, 19, 20, 27, 29, 30, 123, 125, 134, 144. Powierzchnię budynków ustalono na podstawie protokołu zdawczo-odbiorczego z dnia [...] września 2010 r., powierzchnia określona jest także w piśmie rzeczoznawcy z [...] września 2016 r.
Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się Fundacja i w skardze złożonej do tut. Sądu wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania.
Z treści skargi wynika, że strona zarzuca naruszenie szeregu przepisów proceduralnych, w tym art. 120, 121, 122, 130, 133, 187, 188, 191, 192, 194, 197 o.p. oraz przepisów u.p.o.l., jak też art. 2, art. 7, art. 45 ust. 1, art. 51 ust. 3 Konstytucji RP.
W obszernym uzasadnieniu skargi Fundacja wyraziła niezadowolenie
z działania organów podatkowych. Podniosła, że decyzji podziałowa z 2002 r. Nr [...] jest nieważna (zapis w ewidencji gruntów "Tr" wprowadzony został bezprawnie). Dalej opisała swoją działalność podkreślając, że Wójt jest wrogo do niej nastawiony. Podniosła ponadto kwestie braku wyłączenia z akt tej sprawy protokołów oględzin z dnia [...] listopada 2010 r., [...] lipca 2011 r., [...] lipca 2015 r. Zarzuciła też przeprowadzenie nowych oględzin przez te same osoby, które dopuściły się bezprawnych działań przy oględzinach [...] listopada 2010 r. Osoby te powinny zostać wyłączone na podstawie art. 130 § 1 pkt 6 o.p. Naruszenie to dotyczy też Prezesa Kolegium. Strona skarżąca podnosiła ponadto, że opinie "zrobione" zostały na podstawie amatorskich fotografii, biegły nie był osobiście na terenie nieruchomości, biegły nie jest projektantem konstrukcji budowlanych, nie ma doświadczenia i nie może przeprowadzać ekspertyz technicznych. Fundacja opisała stan i budynków, podając, że były wybudowane w latach 1951-54, teren był opuszczony przez wojsko, na koniec 2010 r. stały się ruinami. Zdaniem Fundacji orzeczenia kolegium zapadają po przeprowadzeniu rozprawy, o co niejednokrotnie zwracała się do organu i nie zostało to uwzględnione.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.
Podczas rozprawy, Fundacja wniosła o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym w sprawie zgodności art. 200a § 2, 3 i 4 o.p.
z art. 45 i art. 176 Konstytucji RP.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., użyte w ustawie określenie budynek oznacza obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w tej sprawie wyroku zawarte w art. 1a ust. 1 pkt u.p.o.l. odesłanie do prawa budowlanego, dotyczy odwołania się w zakresie sposobu rozumienia pojęcia budynku, w tym jego charakterystycznych cech, tj. trwałości związania z gruntem, wydzielenia
z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadania fundamentów
i dachu, które powinny być oceniane jako kwestia faktu, decyduje o tym bowiem konstrukcja techniczna budynku.
W orzecznictwie sądów administracyjnych podnosi się również, że w definicji zawartej w analizowanym przepisie, ustawodawca nie uwzględnił stanu technicznego budynku. Wobec tego stan techniczny dachu, czy też jego kompletność, nie mają wpływu na to, czy jest on budynkiem w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, a w konsekwencji czy podlega opodatkowaniu. Nie ulega wątpliwości, że pozbawienie istniejącego budynku dachu, a więc jednego z elementów składających się na budynek w ujęciu podatkowym, powoduje niemożność jego opodatkowania. Jednakże do momentu całkowitego usunięcia, demontażu lub rozbiórki budynek posiada dach. Stan dachu, jego uszkodzenie lub częściowe usunięcie (w wyniku czynu niedozwolonego lub prowadzenia prac remontowych) nie oznacza, że dany obiekt nie posiada dachu, a przez to pozostaje być budynkiem w rozumieniu ustawy podatkowej. Dopiero obiekt całkowicie (w 100%) i trwale pozbawiony dachu przestaje być budynkiem w rozumieniu prawa podatkowego, a nawet obiektem budowlanym
w rozumieniu przepisów prawa budowlanego. Obiekt budowlany pozostaje budynkiem w ujęciu podatkowym nawet wtedy, gdy ze względów technicznych, prawnych czy faktycznych nie jest i nie może być wykorzystywany (zob. np. wyrok NSA z dnia 28 marca 2018 r. sygn. II FSK 762/16 oraz wyroki NSA dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. II FSK 812/12 i z dnia 21 lipca 2015 r. sygn. II FSK 1156/15, dostępne w CBOSA).
Uwzględniając powyższe oraz stan faktyczny ustalony przez organy w toku ponownego rozpatrzenia sprawy, należy dojść do wniosku, że wymienione
w decyzjach budynki, będące w posiadaniu Fundacji w 2011 r. spełniały warunki do opodatkowania ich podatkiem od nieruchomości.
Zgodnie z zaleceniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Białymstoku zawartymi w wyroku z dnia 15 kwietnia 2016 r. sygn. I SA/Bk 194/16, wydanym po uwzględnieniu poglądu NSA wyrażonego w wyroku w sprawie II FSK 2974/13, organy uzupełniły dotychczas zebrany materiał dowodowy. Uzyskano i do akt włączono ekspertyzę prawną, opinię techniczną z dnia [...] września 2016 r. mgr inż. T. S., czy też nadesłaną przez rzeczoznawcę majątkowego W. S. treść opisu budynków zamieszczoną w operacie szacunkowym sporządzoną na podstawie oględzin nieruchomości o nr ewidencyjnym [...] (w 2011 r. podzielonej na działki o nr [...]) przeprowadzonej na potrzeby wyceny. Do akt włączono ponadto protokół oględzin z dnia [...] lipca 2015 r. wraz z fotografiami (dotyczy postępowania podatkowego za rok 2015).
Opinia techniczna z dnia [...] września 2016 r., sporządzona została m.in.
z uwzględnieniem dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, tj. protokołu zdawczo-odbiorczego nieruchomości z [...] września 2010 r. i umowy sprzedaży
z tego samego dnia, protokół oględzin z dnia [...] lipca 2011 r. i [...] lipca 2015 r. oraz dokumentacji fotograficznej z lat 2010, 2011 i 2015. We wnioskach końcowych tej opinii jej autor stwierdził, że analizowane naniesienia na działkach nr [...],stanowiły całościowo technicznie budynki zgodnie z definicją ustawy Prawo budowlane, tzn. były trwale z gruntem związane, wydzielone z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadały fundamenty i dachy. Ponadto stwierdzone zostało, że choć stan techniczny budynków był w latach 2010 i 2011 niezadawalający i awaryjny, to na przełomie lat uległy one modernizacji lub rozbiórce. Częściowe braki elementów wymagają napraw i nie dyskwalifikują poszczególnych budynków stanowiących jako techniczną całość zgodną z definicją ustawy Prawo budowlane. W załączniku do opinii przedstawiono opis konstrukcji i stan techniczny poszczególnych budynków w latach 2010, 2011 i 2015. Wynika z niego, że w 2011 r. budynki były w stanie technicznym złym, posiadały liczne pęknięcia i zarysowania ścian nośnych, posiadały uszkodzone pokrycia dachowe, nieszczelną stolarkę okienno-drzwiową, wskazana była termomodernizacja oraz generalny remont.
Przedstawiona przez mgr inż. T. S. opinia została oceniona zgodnie z regułami swobodnej oceny dowodów. Organy gruntownie ją przeanalizowały i skonfrontowały z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w tej sprawie. Rzetelność i klarowność opinii i jej wniosków nie budzi wątpliwości. Jak trafnie zwrócił uwagę organ odwoławczy, ustalenia zawarte w analizowanej opinii znajdują potwierdzenie w protokole zdawczo-odbiorczym nieruchomości z dnia [...] września 2010 r. (w szczególności jeżeli chodzi o dane budynków: kubatura i rodzaj przeznaczenia na potrzeby wojska), czy też przekazanym przez rzeczoznawcę majątkowego w dniu [...] września 2016 r. opisie budynków sporządzonym na podstawie oględzin nieruchomości dokonanych w dniu [...] grudnia 2008 r., jak też w zapisach protokołach oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2011 r. i [...] lipca 2015 r. Uwzględniono przy tym stan techniczny budynków nr 11 i 13, które podczas oględzin przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2011 r. nie posiadały dachu w wyniku czego nie spełniały definicji budynku i dlatego też zostały wyłączone z opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2011 r.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej grunty, których dotyczy sprawa nie mogły korzystać ze zwolnień ustawowych przewidzianych w art. 7 ust. 1 pkt 10 i pkt 14 u.p.o.l.
W zakresie zwolnienia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. trzeba zaznaczyć, że dotyczy ono gruntów stanowiących nieużytki, użytki ekologiczne, gruntów zadrzewionych i zakrzewionych, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Z akt sprawy wynika tymczasem, że przez okres 10 miesięcy 2011 r. działka nr [...] posiadała oznaczenie jako tereny różne "Tr". Zmiana klasyfikacji tej działki nastąpiła na mocy decyzji właściwego organu z dnia 18 października 2011 r. i okoliczność ta została uwzględniona przy wyliczeniu podatku od nieruchomości za listopad i grudzień 2011 r. zgodnie z regułą, że dopiero zmiana w ewidencji gruntów i budynków wywiera skutki podatkowe dla takiej działki. Wobec powyższego Sąd nie dostrzega w tym zakresie jakiegokolwiek naruszenia prawa. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne
i kartograficzne, podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Organ podatkowy nie może prowadzić samodzielnych ustaleń
w zakresie klasyfikacji gruntu.
W pełni trafna jest również ocena, co do możliwości zastosowania w sprawie zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 14 u.p.o.l.
Zgodnie z tym przepisem zwalnia się od podatku nieruchomości lub ich części zajęte na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego.
Aby można było mówić o zaistnieniu tego zwolnienia podatkowego, musi zostać wykazane faktyczne zajęcie nieruchomości lub ich części na prowadzenie nieodpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego.
Z § 9 i 11 Statutu Fundacji wynika, że "Celem Fundacji jest udzielanie wszelkiej pomocy 1. osobom, które mają zamiar powrócić w ojczyste strony,
2. repatriantom i imigrantom, 3. Polakom pozostającym za granicą, 4. uchodźcom politycznym". Cel statutowy Fundacja realizuje w szczególności poprzez:
1. Organizowanie nauki języka polskiego, 2. Organizowanie szkoleń zawodowych, 3. Pomoc w realizacji sfery socjalnej, finansowanie budownictwa mieszkaniowego
i kulturalnego, 4. Pozyskiwanie i tworzenie miejsc pracy, 5. Współpracę z organami administracji państwowej, 6. Popieranie inicjatywy prywatnej i przedsiębiorczości , 7. Popieranie i rozwój twórczości narodowej, kultury fizycznej i sportu, 8. Inicjowanie i wspieranie (organizacyjnie, rzeczowo lub finansowo) programów i przedsięwzięć podejmowanych przez inne podmioty na rzecz adresatów Fundacji, 9. Podejmowanie działań na rzecz przestrzegania praw człowieka i swobód obywatelskich w kraju i za granicą, 10. Inne działania zgodne ze statutem Fundacji. W § 12 statutu wskazano na czym polega nieodpłatna działalność pożytku publicznego, są to: działalność związana z pośrednictwem pracy, pozostała opieka wychowawcza i społeczna bez zakwaterowania, działalność domów i ośrodków kultury, pozostała działalność związana ze sportem.
Uwzględniając powyższe należy zgodzić się z organem, że stan budynków uniemożliwiał rzeczywiste i faktyczne prowadzenie działań statutowych Fundacji.
Przy czym okoliczność, że w części budynków (nr 8 i 27) prowadzone były prace porządkowo-remontowe nie oznacza sama w sobie, że były one związane
z nieodpłatną działalnością statutową Fundacji.
Jak wskazało Kolegium, Fundacja dokonała podziału zakupionej w 2010 r. działki nr [...] na trzy działki, które zostały w 2011 r. i 2012 r. sprzedane osobom prywatnym. Sprzedaż jednej z nowopowstałych działek zabudowanej budynkiem nr 27 (izba chorych) nastąpiła już [...] kwietnia 2011 r. na rzecz Prezesa Fundacji. Z aktu notarialnego wynika, że obiekt budowlany (nr 27 izba chorych) jest planowany jako mieszkalny i wymaga przebudowy i remontu. Trafnie organ skonstatował, że budynek nie mógł zostać zajęty na ten cel z powodu złego stanu technicznego
(z opinii technicznej wynika zły stan techniczny tego budynku w 2011 r.: liczne pęknięcia i zarysowania ścian nośnych, uszkodzone pokrycia dachowe, nieszczelna stolarka okienno-drzwiowa, wskazana termomodernizacja oraz generalny remont),
a remont przed sprzedażą nie został ukończony i nie posłużył przyszłym celom Fundacji.
Nie potwierdziły się również twierdzenia strony, że w budynku nr 8 (biurowo-sztabowym) prowadzona była statutowa działalność Fundacji. W związku z zapisami w protokole oględzin z dnia [...] lipca 2011 r. wskazującymi, że w budynku zamieszkują repatrianci, Fundacja została wezwania do pisemnych wyjaśnień w tym zakresie. W odpowiedzi organ uzyskał informację, że czasowo zamieszkiwali tam - Prezes Fundacji, razem ze swoją matką repatriantką oraz imigrant i Polka -obywatelka Białorusi. Kolegium słusznie zauważyło, że Fundacja nie zwracała się
z wnioskami o zameldowanie osób na terenie gminy, nie podała też od kiedy tam zamieszkują, ani nie wskazała celu i potrzeby tego pobytu, podczas gdy poinformowała, że Prezes Fundacji i imigrant mają miejsce zamieszkania
w B. Dlatego też przebywanie kilku osób w budynku nr 8 podczas oględzin z [...] lipca 2011 r. nie stanowi o tym, że nieruchomość w 2011 r. była zajęta
na nieodpłatną statutową działalność pożytku publicznego. Trafnie organ zauważył, że budynek ten, ani żaden inny nie został zgłoszony w związku ze zmianą sposobu użytkowania na cele mieszkalne. Ponadto z akt sprawy wynika, że budynek ten był
w złym stanie technicznym i przeprowadzano tam remont, stąd wątpliwe jest organizowanie tamże spotkań, o których mowa w sprawozdaniach z działalności Fundacji. Wreszcie, z treści statutu fundacji nie wynika, aby działaniami statutowymi było przygotowywanie lokali mieszkalnych.
Sąd uznał, że postępowanie w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie
z zasadami wynikającymi z Ordynacji podatkowej. Zebrany materiał dowodowy był wystarczający do wyjaśnienia sprawy i wydania rozstrzygnięcia. Ustalenia oparto na dokumentach przedstawionych przez Fundację oraz dowodach uzyskanych podczas oględzin, uzupełnionych opinią biegłego. Wszystkie dowody zostały przeanalizowane i ocenione łącznie. Organ wskazał, którym dowodom dał wiarę, a który na takie miano nie zasługują, przekonująco motywując w zaskarżonej decyzji przesłanki tej oceny. Nie wyłączenie z akt sprawy protokołów oględzin zawierających braki nie stanowi naruszenia prawa. Dokumenty te stanowiły część materiału dowodowego podlegającego ocenie, którą organy przeprowadziły w zgodnie z regułami swobodnej oceny dowodów, konfrontując je z innymi dowodami zebranymi w aktach sprawy. Ekspertyza techniczna konstrukcji budowlanych sporządzona przez Prezesa Fundacji jest opinią prywatną wyrażającą stanowisko strony w sprawie. Dokument ten podlegał ocenie jak każdy inny. Kolegium oceniło przedłożony dokument uznając, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Przekonujące powody ku temu zostały przedstawione w zaskarżonej decyzji. Zły stan techniczny budynków opisany w tej opinii nie budzi wątpliwości, tyle że nie można przyjąć konkluzji, że budynki, o których mowa w ogóle nie istniały i nie podlegały opodatkowaniu. Pozostałe dowody zgromadzone w sprawie (przede wszystkim opinia biegłego i wyraźne fotografie) pozwoliły na określenie cech każdego z budynków na potrzeby ich opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Przedłożona przez stronę ekspertyza zawiera czarno-białe wydruki zdjęć w stanie uniemożliwiającym identyfikację cech poszczególnych budynków.
Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut przeprowadzenia nowych oględzin przez te same osoby, które dopuściły się bezprawnych działań przy oględzinach
[...] listopada 2010 r. Zgodnie z art. 130 § 1 pkt 6 o.p., funkcjonariusz Służby Celno-Skarbowej, pracownik urzędu gminy (miasta), starostwa, urzędu marszałkowskiego, izby administracji skarbowej, Krajowej Informacji Skarbowej, urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych oraz członek samorządowego kolegium odwoławczego podlegają wyłączeniu od udziału w postępowaniu
w sprawach dotyczących zobowiązań podatkowych oraz innych spraw normowanych przepisami prawa podatkowego, w których brali udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Okoliczność, że oględziny były przeprowadzane przez tego samego pracownika nie stanowi zatem przesłanki do uznania, że nastąpiło wyłączenie tego pracownika na podstawie wymienionego przepisu.
W zakresie naruszenia tego przepisu, poprzez udział w rozpoznaniu sprawy
w pierwszej instancji przez P. M. należy zauważyć, że wyłączenie, o którym mowa w art. 130 § 1 pkt 6 o.p. dotyczy sytuacji, gdy pracownik brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji i orzeka następnie w drugiej instancji kontrolując rozstrzygnięcie, w wydaniu, którego brał udział. Przepis art. 130 § 1 pkt 6 o.p. dotyczy osoby, która orzekała w sprawie w pierwszej instancji, a po wydaniu decyzji została przeniesiona (oddelegowana) do organu drugiej instancji i miałaby orzekać w tej sprawie. Pracownik organu podatkowego pierwszej instancji prowadzący ponowne postępowanie podatkowe, po uchyleniu przez organ odwoławczy uprzednio wydanej przez ten organ decyzji, nie jest więc pracownikiem, który "brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji", i nie podlega wyłączeniu na podstawie art. 130 § 1 pkt 6 o.p. (zob. np. wyrok NSA z dnia 18 listopada 2016 r. sygn. II GSK 3144/15 i przywołane tam orzeczenia).
Niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 130 § 1 pkt 6 o.p. wiązany przez stronę z uczestniczeniem w rozpatrzeniu odwołania Prezesa Kolegium, podczas gdy w składzie Kolegium wydającego zaskarżoną decyzję Prezes nie orzekał.
W zakresie zarzutu nieprzeprowadzenia rozprawy należy zauważyć, że Fundacja nie zwracała się do organu odwoławczego z takim wnioskiem, a Kolegium nie uznało aby jej przeprowadzenie z urzędu uzasadnione było – stosownie do
art. 200a § 1 pkt 1 o.p. – potrzebą wyjaśnienia istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy przy udziale świadków lub biegłych albo w drodze oględzin, lub sprecyzowania argumentacji prawnej prezentowanej przez stronę w toku postępowania.
Sąd oddalił wniosek o zwrócenie się do Trybunału Konstytucyjnego
z pytaniem prawnym w sprawie zgodności art. 200a § 2, 3 i 4 o.p. z art. 45 i art. 176 Konstytucji RP. Przepisy Konstytucji RP wymienione przez stronę dotyczą działania sądów. Ponadto, brak rozprawy nie pozbawił Fundacji możliwości dochodzenia własnych praw i nie naruszył reguły dwuinstancyjności postępowania podatkowego.
Kolegium rozważyło też możliwość przedawnienia zobowiązania podatkowego Fundacji za 2011 r. i trafnie uznało, że w związku z rozpatrywaniem sprawy przez sądy administracyjne (od daty wniesienia skargi do daty doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku minęło niemal trzy i pół roku), termin ów uległ wydłużeniu w związku z treścią art. 70 § 6 pkt 2 o.p. i nadal biegnie. Nie mógł zatem zostać uwzględniony zarzut naruszenia art. 70 o.p.
Uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302).