I SA/BK 417/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BiałymstokuBiałystok2006-12-21
NSApodatkoweWysokawsa
VATpodatek naliczonypodatek należnyfakturyfikcyjne transakcjeprawo do odliczeniauzasadnienie decyzjipostępowanie podatkowekontrola skarbowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając faktury za dokumentujące fikcyjne transakcje i tym samym odmawiając prawa do odliczenia podatku naliczonego.

Skarżący A. S. kwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą prawa do odliczenia podatku VAT naliczonego od faktur za tusze i tonery, które zdaniem organu dokumentowały fikcyjne transakcje. Organy podatkowe ustaliły, że faktury wystawione przez firmy "A." i "N. [...]" nie odzwierciedlały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, opierając się na zeznaniach świadków i dowodach z postępowania karnego. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organów, uznając, że prawo do odliczenia VAT wymaga udokumentowania rzeczywistych transakcji, a nie tylko posiadania formalnie poprawnych faktur.

Sprawa dotyczyła skargi A. S., prowadzącego Firmę Handlową "T.", na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B., która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za okres styczeń-kwiecień 2002 r. Organy podatkowe zakwestionowały prawo podatnika do odliczenia podatku naliczonego od faktur dokumentujących zakup tuszów i tonerów, wystawionych przez firmy "N. [...]" i "A.". Ustalono, że faktury te dokumentowały czynności, które nie zostały dokonane, a transakcje były fikcyjne, począwszy od nieistniejącej firmy "F. - [...]". Podstawą ustaleń były zeznania świadków, w tym N. P. i K. K., właścicieli firm wystawiających faktury, którzy przyznali, że sprzedawali "puste faktury" bez faktycznego towaru. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, zważył, że prawo do odliczenia podatku naliczonego wymaga nie tylko posiadania prawidłowo wystawionych faktur, ale także rzeczywistego nabycia towarów lub usług. Sąd podkreślił, że ustalenia organów podatkowych znalazły potwierdzenie w prawomocnym wyroku skazującym N. P. za poświadczenie nieprawdy w fakturach VAT wystawionych na rzecz firmy skarżącego. W związku z tym, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego i nie naruszyły przepisów proceduralnych, skarga została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, faktury dokumentujące czynności, które nie zostały dokonane, nie mogą stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony.

Uzasadnienie

Prawo do odliczenia VAT wymaga udokumentowania rzeczywistych transakcji handlowych, a nie tylko posiadania formalnie poprawnych faktur. Faktury stwierdzające czynności, które nie zostały dokonane, nie mogą być podstawą do odliczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (17)

Główne

u.p.t.u.i p.a. art. 19 § ust. 1 i 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Podatnik miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, jednakże kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach stwierdzających nabycie towarów lub usług. Koniecznym warunkiem jest udokumentowanie rzeczywistych transakcji handlowych.

rozp. MF art. 50 § ust.4 pkt 5 lit.a

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Faktury, które nie stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane (tj. nie odnoszą się do prawdziwych zdarzeń gospodarczych), nie mogą stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego.

Pomocnicze

o.p. art. 121

Ordynacja podatkowa

Zasada zaufania do organów podatkowych.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego ustalenia stanu faktycznego.

o.p. art. 123

Ordynacja podatkowa

Czynny udział strony w postępowaniu.

o.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

Dowody w postępowaniu podatkowym.

o.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

o.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

Możliwość żądania przeprowadzenia dowodu.

o.p. art. 190

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

o.p. art. 193

Ordynacja podatkowa

Obowiązek dokumentowania czynności.

o.p. art. 201

Ordynacja podatkowa

Wznowienie postępowania.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia decyzji przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

k.p.k. art. 335 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Skazanie bez rozprawy.

k.k. art. 271 § §1

Kodeks karny

Poświadczenie nieprawdy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktury dokumentujące fikcyjne transakcje nie mogą stanowić podstawy do odliczenia podatku naliczonego. Ustalenia organów podatkowych oparte na całokształcie materiału dowodowego, w tym zeznaniach świadków i dowodach z postępowania karnego, są prawidłowe. Prawomocny wyrok skazujący N. P. za poświadczenie nieprawdy w fakturach VAT stanowi wiążący dowód dla sądu administracyjnego.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 121, 122, 123, 180, 187, 188, 190, 191, 193, 201. Naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o VAT oraz § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia MF. Niewłaściwa ocena dowodów i pominięcie rozbieżności w zeznaniach. Brak ustosunkowania się do zarzutów naruszenia przepisów proceduralnych przez organ pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

faktury te zgodnie z przepisem [...] nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, gdyż stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane. Transakcje dotyczące zakwestionowanych faktur VAT jak i poprzedzające je transakcje, poczynając od pierwszego ogniwa w tym łańcuszku, tj. od nieistniejącej firmy "F. - [...]" z W., słusznie organ pierwszej instancji uznał za fikcyjne. Prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje w przypadku skumulowania dwóch okoliczności: otrzymania faktury stwierdzającej nabycie towaru lub usługi oraz otrzymania towaru lub wykonania usługi. Rozłączne spełnienie omawianych warunków skutkuje brakiem prawa do odliczenia podatku naliczonego. Ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego, co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny.

Skład orzekający

Józef Orzel

sędzia

Sławomir Presnarowicz

przewodniczący sprawozdawca

Urszula Barbara Rymarska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że prawo do odliczenia VAT wymaga rzeczywistego nabycia towarów lub usług, a fikcyjne faktury nie dają takiego prawa. Ugruntowanie znaczenia dowodów z postępowania karnego dla spraw podatkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z obrotem tuszami i tonerami oraz konkretnymi firmami. Interpretacja przepisów VAT z 1993 i 1999 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje, jak organy podatkowe i sądy walczą z oszustwami podatkowymi poprzez fikcyjne faktury, co jest zawsze aktualnym tematem dla przedsiębiorców i prawników.

Fikcyjne faktury VAT: dlaczego nawet posiadanie paragonu nie gwarantuje prawa do odliczenia podatku?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Bk 417/06 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2006-12-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Józef Orzel
Sławomir Presnarowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Urszula Barbara Rymarska
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 434/07 - Wyrok NSA z 2008-04-01
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
art. 19 ust.1
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Dz.U. 1999 nr 109 poz 1245
par. 50 ust.4 pkt 5 lit.a
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), Sędziowie sędzia NSA Józef Orzel, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Marcin Kojło, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi A. S., Firma Handlowa "T." na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące styczeń-kwiecień 2002 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., Nr [...], Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. określił A. S. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do kwietnia 2002 r., weryfikując rozliczenia zadeklarowane przez podatnika za te miesiące.
W uzasadnieniu tej decyzji organ pierwszej instancji stwierdził, iż podatnik zawyżył podatek naliczony do odliczenia od podatku należnego za powyższe okresy rozliczeniowe 2002 roku. Przyjął bowiem do odliczenia faktury VAT dokumentujące zakup tuszy i tonerów. Faktury wystawione były przez podmiot pod nazwą "N. [...]" - . – K. K. w W. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. stwierdził, że faktury te zgodnie z przepisem § 50 ust. 4 pkt 5 lit. "a" rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 109, poz. 1245 ze zm.), nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, gdyż stwierdzały czynności, które nie zostały dokonane.
Od powyższej decyzji organu pierwszej instancji pełnomocnik Strony złożył odwołanie, zarzucając jej naruszenie art. 121, art. 122, art. 123, art. 180, art.187,
art. 188, art. 190, art. 191, art. 193, art. 201 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. -
o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie
o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w B., decyzją
z dnia [...] listopada 2003 r., Nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W ocenie organu odwoławczego, dokonana ocena całości materiału dowodowego pozwoliła na ustalenie, że wystawione przez "N.[...]" faktury dokumentują czynności, które faktycznie nie miały miejsca. Tusze i tonery
w rzeczywistości nie zostały nabyte od powyższego podmiotu, co miały dokumentować przedłożone do kontroli dowody zakupu.
Transakcje dotyczące zakwestionowanych faktur VAT jak i poprzedzające je transakcje, poczynając od pierwszego ogniwa w tym łańcuszku, tj. od nieistniejącej firmy "F. - [...]" z W., słusznie organ pierwszej instancji uznał za fikcyjne. Dyrektor Izby Skarbowej w B. wskazał, że w "operacji gospodarczej" polegającej na wystawianiu faktur dokumentujących hurtowy obrót towarami, takimi jak tusze i tonery uczestniczyły 4 podmioty. Pierwszym z nich była nie istniejąca firma "F. [...]", drugim zaś firma "A.". Ta druga w kontrolowanym okresie wystawiała "puste" faktury na rzecz firmy "N[...]". Ta ostatnia z kolei wystawiała "puste" faktury firmie "T.".
Dowodem potwierdzającym taki stan rzeczy jest po pierwsze protokół przesłuchania w charakterze podejrzanego N. P. z dnia 17.06.2002 r. Wynika z niego, iż firma "F.- [...]" Sp. z o.o. N. P. zeznał, iż w celu udokumentowania źródła pochodzenia tuszy i tonerów rzekomo odsprzedawanych następnie kontrahentom z Białegostoku i Suwałk, kupił na giełdzie komputerowej w Warszawie przy ul. G. pieczątki kilku fikcyjnych firm, którymi ostemplował wystawione przez siebie na rzecz swojej firmy faktury rzekomego zakupu tych towarów. Fikcyjność firmy "F.-[...]" potwierdzają też późniejsze zeznania N. P., zawarte w protokole przesłuchania
w charakterze świadka z dnia 30.10.2002 r. Kolejnym dowodem świadczącym o tym, że firma "F. [...]" w rzeczywistości nie istniała jest pismo Urzędu Skarbowego W. Nr [...] z dnia 05.07.2002 r. Wynika z niego, że podmiot ten nigdy nie został zarejestrowany w ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Urząd Gminy W. Nie istnieje również adres jakim posługuje się ta firma. Ponadto z pisma tego wynika, iż z [...] Urzędu Skarbowego W. uzyskano informację, że nr NIP jakim posługiwała się firma "F. [...]" nie został wygenerowany przez Urząd.
W dniu 30.10.2002 r., N. P. zeznał również, że cyt. "...Kłopoty z urzędem skarbowym spowodowały to, iż moja dziewczyna K. K. zarejestrowała na siebie firmę pod nazwą "N. [...]" z siedzibą w W....." "...W rzeczywistości sprawami firmy "N. [...]" zajmowałem się ja osobiście. W dalszym ciągu sprzedawałem tzw. "puste faktury" F. "T." za pośrednictwem Pana M. B., z tym, że faktury te były wystawione pod firmą "N[...]" "...W rzeczywistości firma "N. [...]" nigdy nie sprzedawała żadnych towarów firmie "T.". Powyższe zostało potwierdzone, jak wskazuje organ odwoławczy, przez właścicielkę "N. [...]" Panią K. K. w protokole przesłuchania świadka
z dnia 4.11.2002 r. Dodatkowo zeznania w/w osób, tj. N. P.
i K. K. potwierdzają przesłuchani w charakterze świadków w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym przez Prokuraturą Okręgową w B.: pracownicy firm "A." i "N. [...]" M. Ż. i D. K. Osoby te wystawiały faktury na polecenie N. P., nie widzieli natomiast towaru (w ilościach hurtowych) wypisywanego na fakturach. W w/w firmach widzieli tylko niewielkie ilości tuszy i tonerów. Ponadto
w protokole przesłuchania N. P. z dnia 30.10.2002 r. znajduje się także inne istotne stwierdzenie, a mianowicie cyt.: "Firma "N. [...]" zakup towarów rzekomo sprzedawanych F. "T." dokumentowała tzw. "pustymi fakturami" przedsiębiorstwa "A.", które jako źródło tego towaru posiadało faktury VAT fikcyjnej firmy".
Na podstawie przedstawionych i opisanych wyżej dowodów, organ drugiej instancji za udowodniony uznał fakt, iż strona do rozliczeń podatkowych za poszczególne miesiące 2002 roku przyjęła tzw. "puste faktury", nie potwierdzające zakupu towarów. Dlatego też, jak trafnie uznał organ l instancji, zakwestionowane faktury, z racji tego, iż dokumentowały czynności, które nie zostały dokonane, stosownie do art. 19 ust. 1 i 2 ustawy o VAT oraz § 50 ust. 4 pkt 5 lit. "a" rozporządzenia w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym - nie mogły stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego.
Dyrektor Izby Skarbowej w B. podkreślił również, że w odwołaniu nie przedstawiono żadnego wiarygodnego dowodu potwierdzającego fakt, że przyjęte do rozliczenia faktury VAT są poprawne, tzn., że wraz z fakturami przekazywany był towar w nich wyszczególniony.
Takim dowodem na pewno nie są przywołane w odwołaniu zeznania N. P. złożone dnia 5.06.2002 r. przed organami ścigania. Zeznania te należy przede wszystkim ocenić jako niewiarygodne. Po pierwsze, z uwagi na to, iż
w protokole przesłuchania jako podejrzany w dniu 17.06.2002 r. N. P. odwołał swoje wcześniejsze zeznania. Po drugie, zeznaniom z dnia 5.06.2002 r. przeczą również inne dowody zebrane w aktach sprawy.
Również z zeznań złożonych przez M. R. - pracownika firmy "T.", wynika, iż w sprawach związanych z zakupem towarów kontaktowała się wyłącznie z M. B., a nie z wystawcą faktur. Okoliczność, iż słyszała rozmowę telefoniczną M. B. z N. P. dotyczącą tuszy i tonerów w żadnej mierze nie może przesądzić o tym, że Pan P. sprzedawał firmie "T." towary. Akta sprawy wyraźnie dowodzą, iż Pan P. za pośrednictwem Pana B. sprzedawał firmie "T." wyłącznie faktury a nie towary. Ponadto organ odwoławczy wskazał, że dowód w postaci zeznań M. R. potwierdza fakt, iż dostawcą towarów (tuszy i tonerów) był Pan M. B. a nie firma widniejąca na spornych fakturach jako sprzedawca. Do tego należy dodać, iż zarówno Pan S. jak i Pani K. i Pan P. twierdzą, iż M. B. nie był przedstawicielem ich firm jak również nie udzielali mu żadnych upoważnień czy pełnomocnictw do działania w ich imieniu. To samo potwierdził również Pan B. zeznając przed organem l instancji jako świadek do protokołu z dnia 20.02.2003 r. Z jego zeznań wynika, że Pan B. nie dokonywał zakupu towarów od firmy "N. [...]" w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej. Za wiarygodne zatem przyjęto zeznania Pana P. i Pani K., że nie posiadali i nie sprzedawali tuszy i tonerów wyszczególnionych na kwestionowanych fakturach.
Organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem odwołania, iż stan faktyczny
w przedmiotowej sprawie został ustalony tylko w oparciu o wyjaśnienia
N. P. z postępowania przygotowawczego (sygn akt VI Ds. [...]) oraz zeznania K. K., M. Ż., D. K., M. B., M. R. i wyjaśnienia Podatnika. Oparto go bowiem także na innych dowodach m.in. na materiałach zgromadzonych przez organ l instancji
w związku z przeprowadzoną kontrolą skarbową wobec Firmy "T." za 2000 r. oraz wobec firmy "A." za ten sam okres, a także wobec tej firmy za 2001 r. i l półrocze 2002 r. Ponadto ustalenia co do stanu faktycznego znajdują potwierdzenie w materiałach dowodowych zgromadzonych przez Prokuraturę Okręgową w B. (w związku z toczącym się postępowaniem przygotowawczym w części dotyczącej firmy "T."), uzyskanych z Urzędu Skarbowego W., a także sporządzonych podczas kontroli sprawdzającej w firmie "N. [...]". Dyrektor Izby Skarbowej w B. podkreślił jednocześnie, iż zeznania podejrzanych i świadków, zgromadzone przez prokuraturę w toku w/w postępowania przygotowawczego, a włączone do postępowania podatkowego, stanowią jedynie uzupełnienie dowodów zebranych
w niniejszej sprawie.
Niezasadny jest zarzut, że odmowa przeprowadzenia dowodu w postaci dokumentacji wszystkich kontroli prowadzonych wobec A. S. i N. P., dokumentacji kontrolnej M. B., oraz bilingów połączeń pomiędzy firmą T. a A. i N. [...]" narusza treść art. 180 i 187 Ordynacji. Powyższą kwestię Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. rozstrzygnął postanowieniem z dnia 17.04.2003 r., Nr [...]. W uzasadnieniu organ l instancji stosownie do wymogów określonych w art. 180 i 187 Ordynacji podał przyczyny, dla których odmówił włączenia tych dokumentów. Organ drugiej instancji w pełni podzielił stanowisko w tym zakresie.
Reasumując, Dyrektor Izby Skarbowej w B. stwierdził, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jednoznacznie dowodzi, że zakwestionowane faktury nie dokumentowały rzeczywistego obrotu towarami.
Na powyższą decyzję pełnomocnik skarżącego dnia 24 grudnia 2003 r. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o jej uchylenie
i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucając decyzji naruszenie
art. 121, art. 122, art. 123, art. 180, art.187,art 188, art. 190, art. 191, art. 193,
art. 201 ustawy z dnia 29.08.1997r. Ordynacji podatkowej, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy
z dnia 8.01.1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) oraz § 50 ust. 4 pkt 5 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.12.1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 109, poz. 1245 ze zm.). Na rozprawie w dniu 21 grudnia 2006 r. wycofał zarzutu naruszenia art. 201 ustawy Ordynacja podatkowa, modyfikując tym samym skargę.
Stawiając zarzuty pełnomocnik zakwestionował dokonane przez organ pierwszej instancji ustalenia stwierdzając, że zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie, że faktury "N. [...]" nie dokumentują rzeczywistego obrotu pomiędzy firmami. Podniósł, że podstawą tych ustaleń były zeznania
N. P., które uznano za wiarygodne. Podniósł również, że organ podatkowy nie ustosunkował się do podstawowych rozbieżności w zeznaniach
N. P. i nie ustalił, które z wyjaśnień są prawdziwe a pominięcie tych wyjaśnień stanowi naruszenie art. 121 Ordynacji podatkowej. Tych wątpliwości nie usuwa, w ocenie pełnomocnika, przesłuchanie K. K., która działała wspólnie i w porozumieniu N. P..
Podkreślono, że poza uwaga organów znalazły się zeznania M. R. prowadzącej bezpośrednie rozmowy z M. B. i N. P. i odpowiedzialnej za dostawy w firmie skarżącego, z których wynika, że M. B. w siedzibie podatnika wielokrotnie w jej obecności dzwonił do N. P. w celu ustalenia, czy posiada on towar w postaci tuszów i tonerów w ilościach zamawianych przez skarżącego. Podniesiono również, że M. B. złożył całkowicie odmienne zeznania podając, iż towar pochodził od N. P., a zeznania pozostałych świadków nie wykluczają faktu, że towar był sprzedawany przez N. P. W tej sytuacji przy takich rozbieżnościach w materiale dowodowym, sprzecznościach w zeznaniach i wyjaśnieniach poszczególnych osób, barku możliwości weryfikacji poszczególnych dowodów i odniesienia się do tych dowodów przez podatnika do części dołączonego materiału dowodowego, pełnomocnik skarżącego podniósł, że brak jest podstaw do uznania, że materiał dowodowy
w sposób jednoznaczny daje podstawy do ustaleń, jakich dokonał organ pierwszej instancji. Pełnomocnik wskazując na powyższe podniósł, że wszystkie dowody
z przesłuchań powinny być przeprowadzone przez Urząd Kontroli Skarbowej na zasadach umożliwiających uczestnictwo stronie a ocena dowodów winna być oparta o całokształt materiału dowodowego, a nie tylko fragmentów potwierdzających tylko jedną wersję, w sytuacji istniejących rozbieżności.
Pełnomocnik nie zgodził się także ze stwierdzeniem organu odwoławczego, że podatnik nie wykazał, iż przyjęte faktury VAT są poprawne to znaczy, że wraz
z fakturami był przekazywany towar, wskazując, iż kontrole podatkowe przeprowadzone przez organy kontrolne wykazały, że ilości tuszy i tonerów
w magazynie były zgodne z zakupami, a także zarzucił, iż Dyrektor Izby Skarbowej
w B. nie ustosunkował się do zawartych w odwołaniu zarzutów naruszenia przez organ pierwszej przepisów Ordynacji podatkowej, tj. odmowy przeprowadzenia dowodów.
Odpowiadając na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Skarbowej
w B. wniósł o jej oddalenie.
Postanowieniem z dnia 25 czerwca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku zawiesił postępowanie w sprawie uznając, że wynik toczącego się przeciwko skarżącemu postępowania przed Sądem Rejonowym w B.
[...] Wydziałem Karnym, w sprawie o poświadczenie nieprawdy, którego treścią jest również ustalanie okoliczności sprzedaży przez firmy: "A." oraz "N. [...]" - tuszów i tonerów oraz zakupu tychże przez skarżącego, w okresie objętym niniejszym postępowaniem sądowoadministracyjnym, będzie miał wpływ na wynik postępowania toczącego się przed sądem. Następnie postanowieniem z dnia 24 listopada 2006 r. podjął z urzędu zawieszone postępowanie sądowe, z uwagi na ustanie przyczyn jego zawieszenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W związku z tym, że skarga została z(o(ona w dniu 24 grudnia 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku, w my(l postanowień art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustaw( - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), w związku z jej nierozpoznanie do dnia 1 stycznia 2004 r. podlega(a rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku.
W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07. 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zadaniem sądu administracyjnego, jest więc zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa oraz trafności przeprowadzonej wykładni tych przepisów w danej sprawie.
Stosownie do art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Sąd uwzględniając skargę między innymi na decyzję, uchyla decyzję (postanowienie) w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd również stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) w całości lub
w części w myśl przywołanej regulacji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (np. art. 247 Ordynacji podatkowej).
W niniejszej sprawie Sąd stwierdza, że nie nastąpiło naruszenie przepisów, które dawałoby podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji.
W ocenie Sądu, nie jest zasadny podnoszony w skardze zarzut naruszenia przepisu prawa materialnego tj. art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r.
o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym i § 50 ust. 4 pkt. 5 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 109, poz. 1245 ze zm.). Nie ulega wątpliwości, że podatek od towarów i usług jest podatkiem sformalizowanym, tym niemniej spełnienie jedynie wymogów formalnych, co do wystawionych bądź otrzymywanych faktur nie wystarczy dla skorzystania z określonych uprawnień wynikających z ustawy. Stosownie do postanowień art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów
i usług i podatku akcyzowym podatnik miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, jednakże kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku określonych w fakturach stwierdzających nabycie towarów lub usług. Z powyższego wynika, że koniecznym warunkiem dokonania odliczeń podatku naliczonego od podatku należnego jest udokumentowanie za pomocą prawidłowo wystawionych faktur rzeczywistych transakcji handlowych. Wskazać w tym miejscy należy na wyrok NSA z dnia
12 września 2000 r., sygn. akt I SA/Ka 678/99 (opublikowany w: Poradnik VAT
2001 r. Nr 4, s. 41)., w którym sąd stwierdził, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje w przypadku skumulowania dwóch okoliczności: otrzymania faktury stwierdzającej nabycie towaru lub usługi oraz otrzymania towaru lub wykonania usługi. Rozłączne spełnienie omawianych warunków skutkuje brakiem prawa do odliczenia podatku naliczonego. Skład orzekający w sprawie w pełni podziela pogląd wyrażony we wspomnianym wyroku.
Powyższa zasada znalazła swoje potwierdzenie w § 50 ust. 4 cyt. wyżej rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, sformułowano ograniczenia i uwarunkowania dotyczące możliwości obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Wskazano w nim wyraźnie, że wystawione faktury, które nie stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane (tj. nie odnoszą się do prawdziwych zdarzeń gospodarczych), nie mogą stanowić podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego.
W niniejszej sprawie organy podatkowe zakwestionowały istnienie rzeczywistej sprzedaży towarów wynikającej z 9 faktur wystawionych w 2002 r. (od stycznia do kwietnia) przez firmę "A." N. P. oraz firmę "N. [...]" K. K. Tym samym mimo spełnienia warunków formalnych dokumentu, jakim jest faktura, dokumenty te nie stwierdzają rzeczywistego nabycia towarów między wymienionymi w fakturze podmiotami.
Podstawą uznania za bezpodstawne obniżenie podatku należnego był fakt, iż takie towary jak tusze i tonery nie zostały nabyte od firm "A." i "N. [...]" (nie kwestionowano fizycznego istnienia tuszy i tonerów w firmie skarżącego, kwestionowano fakt nabycia ich od w/w firm). Z akt sprawy wyraźnie wynika, iż ani N. P. - właściciel pierwszej firmy, ani też K. K. -właścicielka tej drugiej firmy, razem z wystawionymi fakturami żadnych towarów nie przekazywali. Zeznania N. P. złożone dnia 5 czerwca 2002 r. w Delegaturze UOP różnią się od złożonych przez niego później w tym w dniu 16 czerwca 2002 r. w Prokuraturze i w dniu 15 lipca 2002 r. w Delegaturze UOP, czy też 30 października 2002 r. w Urzędzie Kontroli Skarbowej w B., jednakże organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (s.5), dlaczego za niewiarygodne uznał zeznania złożone przez N. P. dnia 5 czerwca 2002 r. przed organami ścigania (nie naruszył tym samym postanowień art. 121 Ordynacji podatkowej – zasady zaufania, jak podnosi w skardze pełnomocniku). Przedstawione w tych wyjaśnieniach rozumowanie organu jest logiczne i pozostaje
w zgodzie z doświadczeniem życiowym, a także oparte jest na całokształcie zebranego materiału dowodowego (dokonana przez organy, ocena dowodów nie narusza, więc postanowień art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa). Powyższe znajduje także potwierdzenie w prawomocnym wyroku Sądu Rejonowego [...]Wydział Karny z dnia 16 lutego 2004 r. (sygn. akt [...]) skazującym N. P. m.in. za poświadczenie nieprawdy w fakturach VAT wystawionych
w ramach prowadzonej przez siebie firmy "A." i w ramach firmy
K. K. "N. [...]" na rzecz firmy "T." prowadzonej przez skarżącego A. S. w zamian za korzyści makatkowe w wysokości 3-5% wartości każdej wystawionej faktury.
Pełnomocnik skarżącego próbował umniejszyć wagę w/w orzeczenia skazującego N. P., podnosząc, że było wynikiem przyjętej przez
N. P. taktyki obrony. W komentarzu do art. 335 ustawy z dnia
6 czerwca 1997 r. - Przepisy wprowadzające Kodeks postępowania karnego autorstwa J. Grajewskiego (w: J. Grajewski, L.K. Paprzycki, S.Steinborn, Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Tom I, Zakamycze 2006 r.) podniesiono, że wyrażenie zgody przez oskarżonego za skazanie w trybie art. 335 § 1 nie zwalnia sądu, a wcześniej prokuratora, od obowiązku zbadania, czy oskarżony jest rzeczywiście winny popełnienia zarzuconego mu przestępstwa oraz, że "materialnoprawną przesłanką stosowania instytucji z art. 335 jest ustalenie sprawstwa osoby objętej wnioskiem". Postępowanie przygotowawcze w zakresie ustaleń faktycznych nie różni się dowodowo od postępowania w sprawie, w której prokurator nie kieruje wniosku w trybie art. 335. W świetle powyższego uznanie N. P. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów wymagało od Sądu Rejonowego rozpoznającego sprawę poczynienia takich ustaleń faktycznych, które przesądzały o jego winie i nie może być traktowane, jako orzeczenie mniejszej wagi tylko, dlatego, że zapadło bez rozprawy. W świetle postanowień art. 11 cytowanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego, co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Powyższe nie pozwala Sądowi rozpoznającemu niniejszą sprawę na dokonywanie odmiennych ustaleń w tym zakresie niż ustalenia dokonane przez sąd karny, co do popełnienia przez N. P. czynu wypełniającego dyspozycje normy karnej, a polegającego na poświadczeniu nieprawdy w fakturach VAT wystawionych w ramach prowadzonej przez siebie firmy "A." i w ramach firmy
K. K. "N. [...]" na rzecz firmy skarżącego. Mając na uwadze całokształt sprawy należy uznać, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, tym samym uzyskały podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa materialnego.
Pełnomocnik skarżącego, uzasadniając naruszenie przepisów procesowych, podniósł, że organ podatkowy powinien był ponowić dowody z postępowania karnego (z przesłuchania świadków i wyjaśnień podejrzanych), w taki sposób by zapewnić uczestnictwo w tych czynnościach skarżącemu. Sąd zauważa, że z akt administracyjnych wynika, iż organ pierwszej instancji dokonał ponownego przesłuchania świadków, takich jak: N. P. (K-32/1 Tom II akt admin), K. K. (K-33, tom II akt admin.), M. R. (K-52, tom II), M. R. B. (K-53, tom II) oraz, że skarżący był zawiadamiany o miejscu i terminie dokonania tych czynności dowodowych (K-48, K-51, tom II). W tym stanie rzeczy nie można uznać za słuszne podnoszonych przez pełnomocnika skarżącego, zarzutów naruszenia przepisów procesowego w tym zakresie. W postępowaniu podatkowym ponowiono dowód ze świadków przesłuchanych wcześniej w Delegaturze UOP i Prokuraturze, nie oparto, tym samym rozstrzygnięcia jedynie na zeznaniach świadków złożonych w innym postępowaniu niż podatkowe, a więc nie naruszono również postanowień art. 123 ustawa Ordynacja podatkowa.
Reasumując należy stwierdzić, że Dyrektor Izby skarbowej w B. wydając zaskarżoną decyzję prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego
tj. art. 19 ust.1 i 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym oraz § 50 ust. 4 pkt. 5 lit. a) rozporządzenia Ministra Finansów
z dnia 22 grudnia 1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy
o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 109, poz. 1245 ze zm.), jak również nie naruszył podnoszonych w skardze przepisów proceduralnych tj.: art. 121, art. 122, art. 123, art. 180, art.187,art 188, art. 190,
art. 191, art. 193, ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa.
Na zakończenie należy również zauważyć, że Sąd Okręgowy w B.
w wyroku z dnia [...] marca 2006 r. (sygn. akt [...]), który zapadł min.
w sprawie skarżącego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w B., wskazując na treść art. 271 §1 kodeksu karnego
i przepisy dotyczące podatku od towarów i usług, które uprawniały do wystawienia faktury VAT wyłącznie dostawcę towarów a nie odbiorcę towarów, nakazał sądowi pierwszej instancji rozważenie zwrócenia sprawy prokuratorowi celem dokładnego określenia przedmiotu oskarżenia, to jest wskazanie w zarzutach, w jakich konkretnie fakturach oskarżeni, jako osoby uprawnione do wystawienia faktur poświadczyły nieprawdę. Powyższe w ocenie Sądu wskazuje, że wynik toczącego się postępowania karnego (w związku zmianą przedmiotu oskarżenia) nie będzie miał wpływu na ustalenia dokonane przez organy podatkowe konieczne do rozstrzygnięcia sprawy.
Mając powyższe na uwadze na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skarga podlega oddaleniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI