I SA/BK 41/25

I SA/Bk 41/25 - Wyrok WSA w Białymstoku
Data orzeczenia
2025-04-02
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-02-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Sędziowie
Dariusz Marian Zalewski /sprawozdawca/
Justyna Siemieniako /przewodniczący/
Marcin Kojło
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2015 poz 613
art. 78 § 3 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Justyna Siemieniako, Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Dariusz Marian Zalewski (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi O. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia 7 listopada 2024 r., nr 405.450/D-3/XXIV/24 w przedmiocie oprocentowania nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
I. Rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym:
1. Wnioskiem z dnia 14 maja 2020 r. O. S.A. z siedzibą w W. (dalej powoływana jako skarżąca lub Spółka) zwróciła się
do Burmistrza Knyszyna (dalej powoływany jako: "Burmistrz", "organ I instancji")
o zwrot oprocentowania nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r. Nadpłata ta powstała w związku z uchyleniem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe za ten rok.
2. Decyzją z dnia 14 czerwca 2024 r. Burmistrz stwierdził prawo do oprocentowania nadpłaty powstałej w związku z decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku (dalej powoływane jako: "Kolegium", "organ odwoławczy") z dnia 30 grudnia 2015 r. za okres 3 grudnia 2015 r. – 29 stycznia 2016 r. oraz odmówił stwierdzenia prawa do oprocentowania nadpłaty powstałej w związku z decyzją Kolegium z dnia 16 maja 2019 r. za okres 3 grudnia 2015 r. – 4 czerwca 2019 r.
3. Od powyższej decyzji – w części dotyczącej odmowy stwierdzenia oprocentowania nadpłaty za okres 3 grudnia 2015 r. – 4 czerwca 2019 r. – Spółka wniosła odwołanie, w którym stwierdziła, że do powstania przesłanki uchylenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe przyczyniły się organy podatkowe, w związku z czym oprocentowanie tej nadpłaty przysługuje od dnia wpłaty podatku w kwocie wyższej niż należna. O przyczynieniu się organów do powstania nadpłaty miałoby świadczyć wstrzymywanie się ze wszczęciem postępowania w sprawie określenia zobowiązania podatkowego: późne wszczęcie tego postępowania spowodowało, że organy podatkowe nie zdążyły w sposób ostateczny) zakończyć tego postępowania przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
4. Decyzją z 7 listopada 2024 r. nr 405.450/D-3/XXIV/24 (zatytułowaną jako "postanowienie") Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że aby rozstrzygnąć zasadność wniosku o stwierdzenie oprocentowania nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2010 należy w pierwszej kolejności przedstawić tok postępowania w sprawie określenia zobowiązania za ten rok. Ważne są tu bowiem daty wszczęcia tego postępowania oraz działania podejmowane przez organ podatkowy.
Kolegium zauważyło, że postanowieniem z dnia 18 marca 2015 r. Burmistrz wszczął z urzędu postępowanie wobec skarżącej w przedmiocie zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2010. Postępowanie to zakończono wydaną w dniu 1 października 2015 r. decyzją, w której określono podatnikowi zobowiązanie w podatku do nieruchomości w kwocie 39.233 zł. Tego samego dnia decyzje wysłano na adres wskazany przez pełnomocnika. Zwrócono uwagę, że pełnomocnik zwlekał z przyjęciem przesyłki aż do ostatniego dnia terminu, o którym mowa w art. 150 § 4 o.p. – pismo odebrał w dniu 19 października 2015 r. Od powyższej decyzji Spółka złożyła odwołanie, w którym zarzuciła organowi podatkowemu nieprzeprowadzenie dowodu z ewidencji środków trwałych, brak wskazania konkretnych obiektów, które obciążono podatkiem i których Spółka nie ujawniła w deklaracji oraz bezpodstawne opodatkowanie linii kablowych położonych w kanalizacji będącej własnością innego podmiotu. Organ odwoławczy podkreślił, że odwołanie zostało złożone w ostatnim dniu ustawowego terminu, a organ odwoławczy otrzymał je (wraz z aktami sprawy) w dniu 12 listopada 2015 r.
Decyzją z dnia 30 grudnia 2015 r. Kolegium uchyliło orzeczenie organu I instancji i określiło zobowiązanie w podatku od nieruchomości w niższej kwocie (19.396 zł). Kolegium podniosło, że decyzja ta, pomimo skomplikowanego charakteru sprawy, została wydana bez zbędnej zwłoki, tj. szybciej niż wskazuje na to art. 139 §3 o.p., i to przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Powyższą decyzję strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który wyrokiem z dnia 16 września 2016 r. (I SA/Bk 262/16) oddalił skargę podatnika. Powyższy wyrok WSA został przez Spółkę zaskarżony kasacyjnie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zdaniem skarżącej decyzja organu odwoławczego, mimo że została wydana jeszcze przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, została podatnikowi doręczona dopiero w styczniu 2016 r., a więc już po upływie terminu przedawnienia i nie mogła wywołać skutku prawnego w postaci określenia innej niż deklarowana przez podatnika kwoty zobowiązania podatkowego.
Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2019 r. NSA uchylił wyrok sądu I instancji oraz decyzję Kolegium, uwzględniając zarzut skarżącej. Będąc związane poglądem prawnym zaprezentowanym przez NSA Kolegium – decyzją z dnia 16 maja 2019 r. – uchyliło decyzję organu I instancji i umorzyło postępowanie w sprawie z uwagi na upływ terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że całkowite uchylenie decyzji organu podatkowego I instancji spowodowało, że u podatnika powstała nadpłata w podatku od nieruchomości należnym za rok 2010 stanowiąca różnicę pomiędzy kwotą zobowiązania określoną wcześniej przez SKO a kwotą wynikającą z deklaracji podatkowej. Nadpłatę tę organ podatkowy zwrócił podatnikowi w terminie, jednakże bez oprocentowania.
Zdaniem Kolegium w niniejszej sprawie doszło więc do dwukrotnego powstania nadpłaty. Pierwsza nadpłata była następstwem wydania w grudniu 2015 r. decyzji SKO, w której organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji określającą zobowiązanie w kwocie 39.233zł. Nadpłata ta stanowiła różnicę pomiędzy zapłaconą przez podatnika kwotą zobowiązania wynikającego z kwestionowanej decyzji a kwotą określoną przez organ odwoławczy (19.396 zł). Powodem uchylenia decyzji organu I instancji było wtedy bezpodstawne opodatkowanie obiektów, które nie stanowiły własności podatnika. Do powstania przesłanki uchylenia decyzji określającej zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2010 w ocenie Kolegium przyczynił się więc swoim działaniem organ I instancji, skoro przyjął do podstawy opodatkowania wartość budowli sprzedanych wcześniej przez Spółkę innemu podmiotowi. Organ podatkowy uznał prawo do oprocentowania tak powstałej nadpłaty.
Organ odwoławczy zauważył, że powodem sporu w niniejszej sprawie jest druga nadpłata, która powstała w wyniku uchylenia przez NSA decyzji Kolegium. Stanowiła ja kwota będąca różnica pomiędzy zobowiązaniem określonym przez organ odwoławczy a zobowiązaniem wynikającym z deklaracji podatkowej. Ta nadpłata została zwrócona w ustawowym terminie, lecz – zdaniem organu I instancji – nie powinna już być oprocentowana, skoro do przesłanki uchylenia decyzji określającej zobowiązanie podatkowe (decyzji Kolegium z grudnia 2015 r.) nie przyczyniły się organy podatkowe. Z tym poglądem organu I instancji Kolegium się zgodziło.
Organ odwoławczy podniósł, że toczące się w 2015 r. przed organem I instancji postępowanie miało związek z określeniem wartości niedeklarowanych linii kablowych położonych w kanalizacji kablowej. Linie te od roku 2008 Spółka bezpodstawnie przestała deklarować na potrzeby podatku od nieruchomości. Nie zadeklarowała ich też w roku 2009 oraz 2010 r. Zdaniem Kolegium nie należy się więc dziwić organowi podatkowemu, że wszczął postępowanie w sprawie określenia prawidłowej kwoty zobowiązania podatkowego. Nie należy się też dziwić, że do wszczęcia doszło tak późno: Spółka w ogóle nie informowała o szczegółach umowy przenoszącej własność linii kablowych, ani nie powiadomiła, że przedmiotem umowy nie były linie umieszczone w kanalizacji kablowej. O tym, że w swoich deklaracja podatnik zaniżał podstawę opodatkowania budowli organ podatkowy dowiedział się dopiero z analizy orzecznictwa sądowego z lat 2014-2015 oraz z wyniku kontroli UKS przeprowadzonej w spółce w 2014 r.
Organ odwoławczy podkreślił, że wyłączną przyczyną uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny decyzji SKO określającej zobowiązanie w podatku od nieruchomości za rok 2015 był upływ terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego mający miejsce pomiędzy wydaniem decyzji (decyzja wydana przed upływem terminu przedawnienia) a doręczeniem decyzji (decyzja doręczona po upływie terminu przedawnienia). Organy podatkowe nie przyczyniły się do powstania przesłanki uchylenia decyzji – tj. do nadejścia terminu przedawnienia zobowiązania – i nie dopuściły się żadnej opieszałości w prowadzeniu postępowania.
Kolegium zauważyło, że w swoim odwołaniu podatnik powołuje się na wyrok NSA z 8 września 2020 r. (II FSK 1363/18) i sugeruje, jakoby stan faktyczny sprawy rozstrzygniętej tym wyrokiem był analogiczny do opodatkowania linii kablowych położonych w obcej (cudzej) kanalizacji kablowej. Kolegium pragnie wyjaśnić, że sprawa opodatkowania jednej tablicy reklamowej (w ocenie sądu – niemająca waloru szczególnie skomplikowanej) w żaden sposób nie może być porównywana do sprawy opodatkowania telekomunikacyjnych linii kablowych mających wartość setek tysięcy złotych (tu – ponad 1,5 min zł), zwłaszcza w sytuacji, gdy podatnik zataja rzeczywistą wartość tych linii, nie odpowiada na wezwania organu podatkowego i swoje działania ukierunkowuje wyłącznie na opóźnianie postępowania.
Podsumowując: nadpłata za okres 3 grudnia 2015 r. – 4 czerwca 2019 r. powstała w wyniku uchylenia przez NSA decyzji Kolegium określającej zobowiązanie podatkowe (decyzji wydanej i wyekspediowanej do podatnika przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego) nie podlegała oprocentowaniu. Aby takie oprocentowanie w niniejszej sprawie było możliwe, musiałaby zaistnieć jedna z okoliczności wskazanych w art. 78 § 3 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., dalej jako: o.p.): organ podatkowy przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji lub organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie. Żadna z takich okoliczności zdaniem Kolegium nie wystąpiła.
5. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Spółka reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła skargę do WSA w Białymstoku. Zaskarżając decyzję w całości, zarzuciła naruszenie:
1} art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 o.p., gdyż zaskarżona decyzja nie zawiera prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, co powoduje, że decyzja nie poddaje się kontroli instancyjnej;
2) art. 78 § 3 pkt 1 i pkt 2 o.p., przez ich niewłaściwe zastosowanie; polegające na błędnym przyjęciu, że organ podatkowy nie przyczynił się do uchylenia decyzji, w sytuacji, gdy nie ma żadnych wątpliwości, że to organ podatkowy (zarówno I, jak i II instancji) przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, co także potwierdza wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2019 r., sygn. akt II FSK 3/17.
W uzasadnieniu skargi jej autor wskazał, że organ nie wyjaśnił, dlaczego w tej konkretnej sprawie uznano, iż przedawnienie nastąpiło z przyczyn nieleżących po stronie organu podatkowego. Trudno zdaniem strony za uzasadnienie uznać stwierdzenia, że organ nie działał opieszale i nie miał 5 lat na wydanie decyzji. Zdaniem skarżącej w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności, które wyłączałyby oprocentowanie nadpłaty (tj. wyłączałyby oprocentowanie za cały okres istnienia nadpłaty). Organ podatkowy przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji.
Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także o zwrot kosztów postępowania, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
6. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
II. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2024 r. poz. 935, dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.
2. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.
3. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
4. Zasadniczy spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy stwierdzenia, czy uchylenie przez organ odwoławczy decyzji pierwszoinstancyjnej z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego może być postrzegane jako przesłanka "przyczynienia się organu podatkowego do zmiany lub uchylenia decyzji", mająca wpływ na termin oprocentowania nadpłaty podatkowej.
Do oprocentowania nadpłaty w rozpoznawanej sprawie zastosowanie będą miały przepisy z dnia jej powstania, tj. przepisy w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. W rozpoznawanej sprawie zapłata nienależnego podatku wraz z odsetkami za zwłokę miała miejsce przed 1 stycznia 2016 r. (wpłata miała miejsce 15 grudnia 2015 r.). Zgodnie z art. 77 § 1 pkt 1-3 o.p. (w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2015 r.), nadpłata podlega zwrotowi w terminie:
1) 30 dni od dnia wydania decyzji o zmianie, uchyleniu lub stwierdzeniu nieważności decyzji:
a) ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego,
b) określającej wysokość zobowiązania podatkowego,
c) o odpowiedzialności podatkowej płatnika lub inkasenta,
d) o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej lub spadkobiercy,
z zastrzeżeniem § 3;
2) 30 dni od dnia wydania decyzji stwierdzającej nadpłatę lub określającej wysokość nadpłaty;
3) 14 dni od dnia doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego, ze stwierdzeniem jego prawomocności, uchylającego decyzję organu podatkowego pierwszej instancji lub stwierdzającego jej nieważność, z zastrzeżeniem § 3.
W myśl art. 77 § 3 o.p., w przypadku uchylenia decyzji, o której mowa w § 1 pkt 1 lit. a-d, lub stwierdzenia jej nieważności, jeżeli następnie, w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia lub stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy lub od dnia doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności, uchylającego decyzję lub stwierdzającego jej nieważność, zostanie wydana decyzja w tej samej sprawie, nadpłata, którą stanowi różnica między podatkiem wpłaconym a podatkiem wynikającym z tej decyzji, podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania nowej decyzji.
Stosownie do art. 78 § 3 pkt 1 i 2 o.p., oprocentowanie przysługuje:
1) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d, z zastrzeżeniem pkt 2, oraz w przypadku, o którym mowa w art. 77 § 1 pkt 3 - od dnia powstania nadpłaty; 2) w przypadkach przewidzianych w art. 77 § 1 pkt 1 lit. a-d - od dnia wydania decyzji o zmianie lub uchyleniu decyzji, jeżeli organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki zmiany lub uchylenia decyzji, a nadpłata nie została zwrócona w terminie.
5. W orzecznictwie sądów administracyjnych funkcjonuje pogląd, do którego w swej decyzji odwołało się Kolegium, zgodnie z którym upływ terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest przesłanką obiektywną, niezależną od organu podatkowego - przedawnienie to wynika wprost z przepisów prawa. Przedawnienie zobowiązania podatkowego, będące podstawą uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej przez organ odwoławczy, należy uznać za przesłankę obiektywną, które organy podatkowe były zobowiązane uwzględnić z mocy prawa. Przesłanki sformułowane w art. 78 § 3 pkt 1 i 2 o.p. nie mają zaś żadnego związku z przewlekłością postępowania podatkowego (nie można powoływać się na tę okoliczność w zakresie sporu dotyczącego wysokości oprocentowania nadpłaty). Przesłanki te są związane z wadami decyzji podatkowej, z której wynika nadpłata, a nie z czasem trwania postępowania w tym przedmiocie (zob. wyroki w sprawach III FSK 96/21, II FSK 1349/18, II FSK 553/18, II FSK 1097/18, II FSK 1842/18, II FSK 2117/18, II FSK 3022/17).
Niewątpliwie przedawnienie zobowiązania będące podstawą uchylenia decyzji wymiarowej Burmistrza jest przesłanką obiektywną, jednakże - w ocenie sądu - nie przesądza o tym, że organy podatkowe nie przyczyniły się do przedawnienia przedmiotowego zobowiązania.
Powód bądź przyczyna zaistnienia tej przesłanki mogą bowiem mimo wszystko leżeć po stronie organów podatkowych co oznacza, że konieczne jest stanowcze określenie, jakie okoliczności faktyczne i prawne doprowadziły do tego, że postępowanie w przedmiotowej sprawie toczyło się na tyle długo, że doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego, a w szczególności czy organ, który prowadził dane postępowanie, w którym doszło do powstania nadpłaty na koncie skarżącej, z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego, działał opieszale i swoim działaniem lub bezczynnością, "przyczynił się" do tego rodzaju rozstrzygnięcia (zakończenia postępowania).
"Przyczynienie się", o którym mowa w art. 78 § 3 o.p., należy bowiem rozumieć jako każde działanie lub zaniechanie, które wpływa na wynik postępowania podatkowego. Nie muszą to być błędy popełnione przez organ podatkowy, które doprowadziły do uchylenia decyzji, czyli nie muszą one tkwić w decyzji, bądź też wynikać z uchybień w zakresie prowadzonego postępowania podatkowego. Przesłanka uchylenia danej decyzji czy jej charakter, nie mogą być podstawą do arbitralnego przesądzenia o braku przyczynienia się organu podatkowego do jej powstania. Przedawnienie zobowiązania podatkowego, skutkujące umorzeniem postępowania, nie jest wystarczające dla stwierdzenia, że organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia decyzji.
W zakresie oprocentowania nadpłaty przepis art. 78 § 3 pkt 2 o.p. odwoływał się do przyczynienia się do "powstania przesłanki" uchylenia decyzji, a nie samego uchylenia. Nie chodzi więc o to, co było podstawą uchylenia decyzji, np. przedawnienie, lecz o to, co doprowadziło do zaistnienia takiej podstawy. W tym zakresie sąd podziela zatem pogląd wyrażony już przez WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 20 listopada 2019 r. sygn. akt I SA/Bk 519/19 oraz judykaty Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach o sygn. II FSK 1363/18, III FSK 4181/21, III FSK 2695/21.
Zgodzić się trzeba, że zasadniczo organ podatkowy musi zdawać sobie sprawę, że zwlekanie z wszczęciem postępowania podatkowego może prowadzić do niemożności wydania decyzji, która korzystać będzie z przymiotu ostateczności. Organ podatkowy powinien przewidywać, że strona skorzysta z przysługujących jej środków prawnych, np. złoży odwołanie od decyzji. Co do zasady więc, ustalenie daty wszczęcia i sposobu prowadzenia postępowania z pominięciem tej okoliczności musi być oceniane jako czynnik przyczyniający się do upływu terminu przedawnienia.
Inaczej jednak należy patrzeć na sytuację, gdy – tak jak w tej sprawie - późne wszczęcie postępowania wynika z okoliczności od organu niezależnej, a strona świadomie przedłuża proces dokonywania w sprawie ustaleń faktycznych.
Do powstania przesłanki przedawnienia musi przyczynić się organ podatkowy, a więc musi ona być wynikiem jego niestarannego działania, co wymaga ustaleń faktycznych i ocen poczynionych na tle konkretnych okoliczności danej sprawy.
6. Wnioskowane przez spółkę oprocentowanie dotyczy nadpłaty wynikającej z decyzji wydanej w 2015 r. W realiach rozpatrywanego przypadku Kolegium opisało skrupulatnie okoliczności, które doprowadziły do tego, że postępowanie w sprawie wymiaru podatku na 2010 r. toczyło się na tyle długo, że doszło do przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Analiza przebiegu tego postępowania przedstawiona przez organy skłoniła Sąd do wniosku, że swoim działaniem ani organ I instancji, ani organ odwoławczy nie przyczyniły się do powstania przesłanki uchylenia decyzji Kolegium z 30 grudnia 2015 r. określającej zobowiązanie podatkowe. Zdaniem organu odwoławczego świadczy o tym chronologia następujących zdarzeń, a Sąd powyższą ocenę podziela:
1) w toku czynności sprawdzających organ podatkowy wezwał podatnika do skorygowania deklaracji podatkowej i ujawnienia wartości linii kablowych położonych w "obcej" (sprzedanej w styczniu 2009 r.) kanalizacji kablowej i od 2008 r. pomijanych w deklaracjach podatkowych (pismo z 12 lutego 2015 r.);
2) w odpowiedzi na to wezwanie Spółka stwierdziła, że pominięte linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej stanowiącej własność innego podmiotu nie są budowlami, w związku z czym podatnik nie miał obowiązku deklarowania ich na potrzeby podatku od nieruchomości (pismo z 24 lutego 2015 r.);
3) powyższa odpowiedź skłoniła organ podatkowy do wszczęcia postępowania w sprawie określenia zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2010 (postanowienie z dnia 18 marca 2015 r.);
4) postanowieniem z dnia 20 marca 2015 r. wezwano podatnika do wskazania wartości linii kablowych posiadanych na terenie Gminy (pomijanych w deklaracjach podatkowych). Podkreślono, że chodzi o linie kablowe położone w kanalizacji kablowej, pouczono także, ze w braku odpowiedzi na wezwanie organ podatkowy przyjmie wartość linii kablowych wynikającą z deklaracji za rok 2007 (w tym roku podatnik po raz ostatni wykazywał linie kablowe w swoich deklaracjach na podatek od nieruchomości). Na to wezwanie Spółka w ogóle nie odpowiedziała;
5) zawiadomiony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, podatnik - w piśmie z dnia 11 maja 2015 r. – wskazał wartość 511.991,87 zł, dołączając wykaz 3 obiektów będących rzekomo spornymi liniami kablowymi. Ten sam wykaz i wartość podatnik wskazywał w postępowaniu dotyczącym roku 2009 – organy podatkowe wiarygodność tego wyjaśnienia wtedy zanegowały;
6) postanowieniem z dnia 28 maja 2015 r. organ podatkowy wezwał stronę do wyjaśnienia przyczyn obniżenia wartości budowli w porównaniu do wartości przyjętej za podstawę opodatkowania w roku 2009 (należy pamiętać, że w postępowaniu tym uznano, że wartość linii kablowych nie zmieniła się od roku 2007);
7) w piśmie z dnia 22 czerwca 2015 r. Spółka odpowiedziała, że zmiana wartości była "przede wszystkim wynikiem sprzedaży infrastruktury telekomunikacyjnej na rzecz T. sp. z o.o." W piśmie tym nie podano żadnych przyczyn obniżenia wartości linii kablowych ułożonych w kanalizacji kablowej, które nic były objęte umową sprzedaży;
8) postanowieniem z dnia 26 czerwca 2015 r. organ podatkowy zawiadomił stronę o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego;
9) z odbiorem powyższego postanowienia pełnomocnik spółki zwlekał aż do 13 lipca 2015 r.;
10) organ podatkowy podjął działania zmierzające do zakończenia postępowania po sezonie urlopowym. Kolegium nie ma najmniejszych wątpliwości, że sprawa miała skomplikowany charakter i że wydanie w dniu 1 października 2015 r. decyzji kończącej to postępowanie nie było spowodowane żadna opieszałością organu I instancji;
11) swoją decyzję organ I instancji wysłał pełnomocnikowi jeszcze tego samego dnia (1 października 2015 r.), lecz pełnomocnik zwlekał z jej odebraniem do dnia 19 października 2015 r.;
12) ostatniego dnia ustawowego terminu pełnomocnik nadał w placówce pocztowej odwołanie od decyzji organu podatkowe – odwołanie to, wraz z aktami sprawy wpłynęło do Kolegium w dniu 12 listopada 2015 r.;
13) pomimo skomplikowanego charakteru sprawy organ odwoławczy zdążył wydać swoją decyzję 30 grudnia 2015 r., a więc przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Po tej dacie nie toczyło się już żadne postępowanie przed organami podatkowymi.
W świetle powyższych okoliczności nie można zarzucić organowi I instancji, że zwlekał z wszczęciem postępowania podatkowego. Postępowanie to wszczęto dopiero w związku z otrzymaniu informacji o wyniku kontroli UKS i po bezskutecznym wzywaniu do skorygowania deklaracji podatkowej. Wcześniej organ podatkowy nie miał powodów poddawania w wątpliwość rzetelności deklaracji podatkowej.
W ocenie Sądu podatnik nie podjął żadnej współpracy z organem podatkowym mającej na celu ustalenie stanu faktycznego. Spółka ograniczyła się jedynie do udzielania odpowiedzi, z których nie wynikały żadne informacje mogące mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Pisma strony można interpretować jako próbę przedłużenia czynności sprawdzających i postępowania podatkowego, a odmawianie składania wyjaśnień i dokumentów – jako próbę uniemożliwienia zakończenia sprawy. Podkreślenia wymaga fakt, że pomimo kierowanych wezwań Spółka nie podała wartości linii kablowych, która to wartość byłaby podstawą opodatkowania tych obiektów.
Bez stosownych rzetelnych wyjaśnień i dokumentacji, a przynajmniej bez próby pozyskania takich danych, zakończenie postępowania nie było możliwe. Decyzji wydanej w 2015 r. nie można uznać za będącą wynikiem opieszałości organu podatkowego. Wyłącznie działania podatnika (w tym – zwlekanie z odbiorem wezwań i decyzji organu I instancji) skutecznie doprowadziły do tego, że odwołanie od tej decyzji – z zachowaniem ustawowego terminu na rozpatrzenie sprawy w postępowaniu odwoławczym – nie mogło już być rozpatrzone na tyle wcześnie, żeby jeszcze przed końcem 2015 r. było możliwe skuteczne doręczenie decyzji organu odwoławczego.
W ocenie Sądu to działania skarżącej, de facto utrudniające sprawne przeprowadzenie postępowania, doprowadziły do tego, że choć odwołanie od decyzji zostało rozpatrzone przez końcem roku 2015 (decyzję wydano w dniu 30 grudnia 2015 r.), to jednak decyzja ta nie została doręczona przed końcem tego roku. Podkreślić trzeba, że w dacie wydawania decyzji Kolegium nie miało podstaw do umorzenia postępowania z uwagi na przedawnienie, gdyż owo nie wystąpiło. Ocenę tę sąd akceptuje i podziela stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji, że organ podatkowy nie przyczynił się do powstania przesłanki uchylenia.
Opisane przez organ zachowanie Spółki w toku postępowania podatkowego świadczy o podejmowaniu celowych działań zmierzających do utrudnienia ustalenia prawidłowej podstawy opodatkowania budowli (tu - linii kablowych będących częścią budowli złożonej z kabli i kanalizacji kablowej). Sąd podziela stanowisko organu, że odpowiedzi ("wyjaśnienia") podatnika, składane z opóźnieniem, miały na celu uniemożliwienie wydania decyzji przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
7. Wobec powyższego sąd podziela stanowisko Kolegium, że wszczynając i prowadząc postępowanie w roku 2015 organ I instancji dochował należytej staranności przejawiając odpowiednią inicjatywę dowodową i próbując uzyskać od strony niezbędne materiały i informacje. Postępowanie to wszczęte zostało tak późno, nie z uwagi na opieszałość Burmistrza, tylko z powodu uzyskania przez organ w połowie 2014 r. wyników kontroli UKS wskazujących, że deklaracja podatkowa Spółki dotycząca 2010 r. może nie obejmować wszystkich przedmiotów podlegających opodatkowaniu.
Z tych powodów sąd uznał, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa, w stopniu, które miałoby wpływ na wynik sprawy. W analizowanym przypadku nie było podstaw do zwrotu oprocentowania od nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2010 r.
8. Odnośnie zarzutów naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 o. p., przez niewłaściwe uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia Sąd stwierdza, iż są one niezasadne. W zaskarżonej decyzji wykazano Skarżącej przesłanki odmowy uznania prawa do oprocentowania nadpłaty powstałej w związku z decyzją Kolegium z dnia 16 maja 2019 r. Wyjaśniono stan faktyczny sprawy, dokonano jego oceny prawnej i wskazano skutki prawno-podatkowe jakie rodzi on dla Skarżącej.
9. W tym stanie rzeczy sąd orzekł o oddaleniu skargi, za podstawę przyjmując art. 151 p.p.s.a.n