I SA/BK 15/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że organy podatkowe nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, iż podatnik nie miał prawa do zastosowania stawki 0% VAT z powodu rzekomo sfałszowanych pieczęci celnych, zwłaszcza w sytuacji ograniczonej możliwości weryfikacji przez podatnika w 2002 roku.
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do zastosowania stawki 0% VAT przez firmę R. na sprzedaż towarów podróżnym, z powodu zakwestionowania autentyczności pieczęci celnych potwierdzających wywóz towarów. Organy podatkowe oparły się głównie na opinii biegłego, który stwierdził niezgodność pieczęci ze wzorem, oraz na braku rejestracji dokumentów w systemie R-30. Sąd uchylił decyzję, uznając, że dowody nie były wystarczające i nie budziły wątpliwości, a podatnik działał z należytą starannością w warunkach ograniczonej możliwości weryfikacji w 2002 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej. Organy podatkowe zakwestionowały prawo firmy J. R. do zastosowania stawki 0% VAT na sprzedaż towarów podróżnym w 2002 roku, twierdząc, że wywóz towarów poza granicę RP nie został potwierdzony przez graniczny urząd celny. Podstawą były m.in. opinia biegłego kwestionująca autentyczność pieczęci celnych oraz brak rejestracji dokumentów w systemie R-30. Sąd uznał, że zgromadzony materiał dowodowy, w tym opinia biegłego i informacje od Straży Granicznej, nie dawały podstaw do jednoznacznego zakwestionowania prawa podatnika do zastosowania stawki 0%. Podkreślono, że w 2002 roku możliwość weryfikacji wywozu towarów przez podatnika była ograniczona, a wszelkie wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść podatnika. Sąd wskazał na uchybienia proceduralne organów w gromadzeniu i ocenie dowodów, w szczególności na lakoniczność opinii biegłego i dowolną ocenę dowodów. Uchylono zaskarżoną decyzję i zasądzono koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli wątpliwości co do autentyczności pieczęci nie budzą jakichkolwiek wątpliwości i podatnik działał z należytą starannością w warunkach ograniczonej możliwości weryfikacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, iż podatnik nie miał prawa do zastosowania stawki 0% VAT. Opinia biegłego była lakoniczna, a inne dowody (rejestr R-30, informacje Straży Granicznej) nie były wystarczające do jednoznacznego zakwestionowania wywozu towarów. W 2002 roku możliwości weryfikacji przez podatnika były ograniczone.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
u.p.t.u.i p.a. art. 21a-21d
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Przepisy te regulowały możliwość zastosowania stawki 0% VAT do sprzedaży towarów podróżnym i warunki jej stosowania.
u.p.t.u.i p.a. art. 21d § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Warunki stosowania stawki 0% przez sprzedawcę.
u.p.t.u.i p.a. art. 21d § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Obowiązek posiadania przez sprzedawcę imiennego dokumentu TAX FREE z potwierdzeniem wywozu towarów.
Pomocnicze
o.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania do organów podatkowych.
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
o.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
o.p. art. 193 § 1
Ordynacja podatkowa
Prawidłowość ksiąg podatkowych.
o.p. art. 201 § 1
Ordynacja podatkowa
Zawieszenie postępowania w przypadku zagadnienia wstępnego.
o.p. art. 210
Ordynacja podatkowa
Wymogi uzasadnienia decyzji.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2000 r.
Określenie wzorów dokumentów i stempla potwierdzającego wywóz towarów.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 kwietnia 2002 r.
Określenie wzorów dokumentów i stempla potwierdzającego wywóz towarów.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uwzględnienia skargi i uchylenia decyzji.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o niewykonalności decyzji.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, że podatnik nie miał prawa do zastosowania stawki 0% VAT. Opinia biegłego była lakoniczna i nie pozwalała na wszechstronne zbadanie sprawy. W 2002 roku podatnik miał ograniczone możliwości weryfikacji wywozu towarów. Wszelkie wątpliwości powinny być rozstrzygane na korzyść podatnika. Organy podatkowe dokonały dowolnej oceny materiału dowodowego.
Odrzucone argumenty
Zakwestionowanie autentyczności pieczęci celnych przez organy podatkowe. Brak rejestracji dokumentów TAX FREE w systemie R-30. Informacja Straży Granicznej o braku odnotowania przekroczenia granicy.
Godne uwagi sformułowania
Zakwestionowanie przez organy podatkowe prawa podatnika do zastosowania preferencyjnej stawki podatku 0 % do sprzedaży towarów, od których dokonano zwrotu podatku VAT podróżnemu, może być oparte jedynie na dowodach niebudzących jakichkolwiek wątpliwości. Wszelkie natomiast istniejące w sprawie wątpliwości winny być rozstrzygane na korzyść podatnika. W 2002r. możliwość weryfikacji przez podatnika wywozu towarów poza granicę RP była w znacznym stopniu ograniczona. Opinia wzbudza wątpliwości. Organy przekroczyły tym samym granice zasady swobodnej oceny tego dowodu.
Skład orzekający
Józef Orzel
przewodniczący
Sławomir Presnarowicz
sprawozdawca
Urszula Barbara Rymarska
członek
Włodzimierz Witold Kędzierski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdza konieczność niebudzących wątpliwości dowodów przy kwestionowaniu prawa do stawki 0% VAT, podkreśla znaczenie należytej staranności podatnika w warunkach ograniczonej możliwości weryfikacji oraz krytycznie ocenia dowolną interpretację dowodów przez organy podatkowe."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego i faktycznego z 2002 roku, kiedy obowiązywały inne przepisy dotyczące weryfikacji wywozu towarów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne są dowody i ich prawidłowa ocena w postępowaniu podatkowym, a także jak sądowa kontrola może chronić podatnika przed arbitralnością organów, zwłaszcza w kontekście zmian prawnych i ograniczeń weryfikacyjnych.
“Sąd: Organy podatkowe nie mogą kwestionować VAT 0% na podstawie wątpliwych dowodów!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Bk 15/06 - Wyrok WSA w Białymstoku Data orzeczenia 2006-04-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-01-12 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Sędziowie Józef Orzel /przewodniczący/ Sławomir Presnarowicz /sprawozdawca/ Urszula Barbara Rymarska Włodzimierz Witold Kędzierski Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Podatkowe postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art. 21a-21d Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Dz.U. 2005 nr 8 poz 60 art. 121, art. 122, art. 187 par.1, art. 191, art. 193 par.1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn. Dz.U. 1999 nr 71 poz 796 Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 sierpnia 1999 r. w sprawie określenia wzorów: znaku informującego podróżnych o możliwości zakupu w punktach sprzedaży towarów, od których przysługuje zwrot podatku od towarów i usług, imiennego dokumentu będącego podstawą do dokonania zwrotu podatku podróżnym oraz pieczęci potwierdzającej na dokumencie wywóz towarów. Tezy Zakwestionowanie przez organy podatkowe prawa podatnika do zastosowania preferencyjnej stawki podatku 0 % do sprzedaży towarów, od których dokonano zwrotu podatku VAT podróżnemu, może być oparte jedynie na dowodach niebudzących jakichkolwiek wątpliwości. Wszelkie natomiast istniejące w sprawie wątpliwości winny być rozstrzygane na korzyść podatnika. Powyższa teza jest konsekwencją rozwiązań prawnych odnoszących się do stosowania przez podatnika (sprzedawcę towaru podróżnemu) preferencyjnej stawki podatku 0 %, a funkcjonujących w dacie stosowania tej stawki przez skarżącego. Zwłaszcza, że w 2002r. możliwość weryfikacji przez podatnika wywozu towarów poza granicę RP była w znacznym stopniu ograniczona. Stąd też, jeżeli przy zachowaniu należytej staranności autentyczność dokumentów i pieczęci nie wzbudza podejrzeń podatnika, nie ma innego wyjścia, jak dokonanie podróżnemu zwrotu podatku. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Józef Orzel, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), asesor WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi J. R. - [...] "R." w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące: VII, VIII, IX, X, XI i XII 2002 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości, 3. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego J. R. kwotę 5.137 zł (słownie: pięć tysięcy sto trzydzieści siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...].09.2005r., Nr [...], Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B., określił Panu J. R., właścicielowi [...] "R." w B., zwanej dalej "firma R." inne kwoty podatku od towarów i usług, niż zadeklarowane za miesiące od lipca do grudnia 2002r. W wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. stwierdził, że w 2002r. firma R. dokonywała sprzedaży towarów osobom fizycznym niemającym stałego miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wystawiając imienne dokumenty "Zwrot VAT dla podróżnych" TAX FREE zawierające w szczególności kwotę podatku zapłaconego. Firma R. dokonywała zwrotu podatku VAT podróżnym i do sprzedaży towarów wymienionych na tych dokumentach stosowała stawkę podatku 0 %. Wśród dokumentów "Zwrot VAT dla podróżnych" stwierdzono dokumenty niepotwierdzone przez graniczny urząd celny na podstawie, których zastosowano stawkę podatku VAT 0 % do sprzedaży towarów. Na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania kontrolnego jednoznacznie ustalono, iż firma R. nie miała podstaw do uprawnień wynikających z art. 21 d ust. 1 i 2, tj. dokonania korekty podatku należnego od tej sprzedaży i zastosowania stawki podatku 0 % do sprzedaży towarów wymienionych na zakwestionowanych dokumentach "Zwrot VAT dla podróżnych", ze względu na fakt, że wywóz tych towarów nie został potwierdzony przez graniczny urząd celny. W trakcie czynności kontrolnych dokonano porównania dokumentów "Zwrot VAT dla podróżnych" znajdujących się w dokumentacji księgowej z ewidencją R-30 prowadzoną przez urzędy celne. Na kwestionowanych dokumentach "Zwrot VAT dla podróżnych" wystawionych przez kontrolowanego wpisano m.in. numery ewidencji R-30 prowadzonej na przejściu granicznym w O. W wyniku analizy powyższej dokumentacji stwierdzono, że pod numerami R-30 widniejącymi na dokumentach "Zwrot VAT dla podróżnych" znajdujących się u kontrolowanego, do ewidencji R-30 prowadzonej na przejściu granicznym w O. wpisano inne dokumenty "Zwrot VAT dla podróżnych". Wszystkie zakwestionowane dokumenty "Zwrot VAT dla podróżnych" nie zostały zarejestrowane w ewidencji R-30 pod numerami wskazanymi na tych dokumentach, co potwierdził Naczelnik Urzędu Celnego w S. w piśmie nr [...] z dnia 01.06.2005r. W decyzji zwrócono także uwagę, iż rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28.12.2000 r. w sprawie określenia wzorów znaków informujących podróżnych o możliwości zakupu w punktach sprzedaży towarów, od których przysługuje zwrot podatku od towarów i usług, imiennego dokumentu będącego podstawą do dokonania zwrotu podatku podróżnym oraz stempla potwierdzającego na dokumencie wywóz towarów (Dz.U. Nr 122, poz. 1331) i załącznik Nr 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29.04.2002 r. w sprawie określenia wzorów: znaku informującego podróżnych o możliwości zakupu w punktach sprzedaży towarów, od których przysługuje zwrot podatku od towarów i usług, imiennego dokumentu będącego podstawą do dokonania zwrotu podatku podróżnym oraz stempla potwierdzającego na dokumencie wywóz towarów (Dz.U. Nr 223 poz. 1871 ze zm.) - określiły dokładny wzór stempla potwierdzającego wywóz towaru poza granicę RP. Stemple nr 0134, 0130, 0132, 0131, którymi opatrzono zakwestionowane dokumenty mają szerokość 46 mm, natomiast zgodnie z w/w rozporządzeniami Ministra Finansów stempel potwierdzający wywóz towaru ma szerokość 47 mm. Ponadto stwierdzono, że dokumenty "Zwrot VAT dla podróżnych" w wielu przypadkach były potwierdzone tym samym stemplem VAT-ZWROT, z takim samym numerem kolejnym. Jak natomiast wynika z w/w rozporządzeń Ministra Finansów, w centralnej części stempla potwierdzającego wywóz towarów umieszczony jest pięciocyfrowy numer zmieniający się przy każdorazowym przystawieniu stempla. Pismem nr [...] z dnia 01.06.2005 r. Naczelnik Urzędu Celnego w S. przesłał informację z której wynika, że zakwestionowane dokumenty "Zwrot VAT dla podróżnych" nie zostały potwierdzone przez OC w O., a tym samym nie zostały wywiezione za granicę przez przejście graniczne w O. W wielu przypadkach stwierdzono, że zgodnie z posiadanymi przez UC w S. książkami służb, celnicy których pieczęcie znajdują się na dokumentach "Zwrot VAT dla podróżnych" w tych dniach nie pracowali. Stwierdzono, że odciski pieczątek imiennych celników zawierają błędy, np. brak skrótu "mgr" przed imieniem celnika Z. L. Niezgodne z książką służb OC w O. są również numery kolejne stempli VAT-ZWROT, którymi potwierdzono dokumenty "Zwrot VAT dla podróżnych" wystawione przez [...] R. W związku z podejrzeniem, że stemple potwierdzające wywóz towarów na w/w dokumentach zostały sfałszowane Urząd Celny w S. powiadomił o podejrzeniu popełnienia przestępstwa Prokuraturę Rejonową B. Nadto organ pierwszej instancji podniósł, iż pismami nr [...] z dnia 26.04.2005r. i 19.05.2005r. zwrócono się do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z prośbą o udzielenie informacji czy podróżni wymienieni na zakwestionowanych dokumentach "Zwrot VAT dla podróżnych" przekraczali granicę Polski przez przejście w O. w okresie od 01.07.2002r. do 31.12.2002r. W odpowiedzi, pismem z dnia 04.05.2005r. i 19.05.2005r., Wydział Graniczny [...] Oddziału Straży Granicznej w B. stwierdził, że nie odnotowano faktu przekroczenia granicy państwowej przez przejście graniczne w O. przez wymienione w zapytaniu osoby w podanym okresie czasu. Organ pierwszej instancji wskazał ponadto, że postanowieniem nr [...] z dnia [...].05.2005r. powołano biegłego w zakresie badania dokumentów przy Sądzie Okręgowym w B. w celu przeprowadzenia badań autentyczności odcisków pieczęci VAT-ZWROT znajdujących się w rubryce "pieczęć urzędu celnego potwierdzająca wywóz towaru poza państwową granicę Rzeczypospolitej Polskiej" dokumentów Zwrot VAT dla podróżnych wystawionych przez [...]R. J. R. W ekspertyzie z zakresu badań dokumentów z dnia 31.08.2005r. biegły stwierdził na podstawie wyników przeprowadzonych badań, że odciski pieczątek "VAT-ZWROT" o numerach [...], [...], [...], [...] w pozycjach "Stempel potwierdzający wywóz towaru poza państwową granicę Rzeczypospolitej Polskiej" na rewersach dokumentów zwrotu VAT dla podróżnych TAX FREE wystawionych przez [...] R. J. R. na rzecz obywateli Rosji, przedstawione jako materiał dowodowy, nie zostały sporządzone pieczątkami, których wzory odcisków załączono jako materiał porównawczy. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. stwierdził także, iż że podatnik nie zapewnił nawet wstępnej weryfikacji przedkładanych dokumentów "Zwrot VAT dla podróżnych" na podstawie, których dokonano zwrotu podatku VAT, o czym świadczy fakt zwrotu podatku VAT w ciągu tego samego dnia, na podstawie dokumentów opatrzonych tym samym stemplem z tym samym numerem kolejnym numeratora. Z zebranych w sprawie dowodów zdaniem Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. jednoznacznie wynika, że zakwestionowane dokumenty "Zwrot VAT dla podróżnych", wystawione przez firmę R., nie zostały potwierdzone przez graniczny urząd celny i nie mogą stanowić podstawy do zastosowania stawki podatku 0% do sprzedaży towarów wymienionych na w/w dokumentach. Z decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. nie zgodził się J. R. i złożył za pośrednictwem pełnomocnika odwołanie, wnosząc o "anulowanie" zgodnie z art. 222 ustawy – Ordynacja podatkowa, zarzutów postawionych przez Urząd Kontroli Skarbowej i pozytywne ustosunkowanie się do odwołania. Skarżący nie zgodził się z zarzutami postawionymi przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. Wskazał, że sprzedaż obcokrajowcom prowadził od momentu wprowadzenia do ustawy o VAT takiej możliwości, o czym poinformował [...] Urząd Skarbowy. Przeprowadzane kontrole w firmie przez służby skarbowe nie stwierdzały nieprawidłowości w zakresie przedstawionych w aktualnych decyzjach Urzędu Kontroli Skarbowej. Sporządzanie i rozliczanie dokumentów TAX-FREE prowadzone było zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o VAT oraz z rozporządzeniami Ministra Finansów z dnia 28.12.2002r. i dnia 29.04.2002r. W punkcie sprzedaży umieszczony został znak informujący podróżnych o możliwości zakupu towarów, od których przysługuje zwrot podatku od towarów i usług. Przy rozliczaniu dokumentów TAX-FREE sprawdzano terminy umożliwiające zwrot, zgodność podpisów podróżnych na pierwszej i drugiej stronie dokumentów oraz czy są pieczęcie urzędów celnych. W uzasadnieniu odwołujący się podnosił, iż sporządzanie i rozliczanie dokumentów TAX-FREE prowadził zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o VAT oraz z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 28.12.2000r. i 29.04.2002r. W załączniku Nr 3 do rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 28.12.2000r. umieszczono opis stempla określając jego kształt, wymiary, opis zawartości stempla oraz wysokość cyfr i liter. Trudno wizualnie ustalić czy pieczęcie były fałszywe skoro różnica w wymiarze pieczęci wynosi 1 mm lub dostrzec różnice w kształcie i wielkości cyfr, ustalić prawidłowość zmieniającego się nr stempla. Przy braku "fizycznego" wzoru stempla (a nie tylko jego opisu) trudno było stwierdzić czy pieczęcie są prawidłowe, a jest to główny zarzut, będący podstawą do stwierdzenia, że towary nie opuściły kraju. Odwołujący się wskazał także, iż do m-ca stycznia 2005r. nie wiedział, że są rejestry R-30 prowadzone przez Urzędy Celne. Podatnicy nie byli także poinformowani o obowiązku sprawdzania rozliczonych dokumentów z rejestrami R-30. Taka możliwość pojawiła się dopiero w 2005r. Decyzją z dnia [...].11.2005r., Nr [...], Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż z akt zgromadzonych w przedmiotowej sprawie wynika, iż 269 wymienionych w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji dokumentów TAX FREE nie spełniało jednego z ustawowych wymogów, dających prawo sprzedawcy do zastosowania stawki podatku 0 %, tj. nie zostało potwierdzonych stemplem przez graniczny urząd celny. Dyrektor Izby Skarbowej w B. powołał się przy tym na treść art. 21c ust.2 i art.21d ust. l pkt.2 ustawy z dnia 08.01.1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. z 1993r. Nr 11, poz. 50 ze zm.). Głównym dowodem, że towary ujęte w kwestionowanych dokumentach nie zostały wywiezione za granicę jest ekspertyza z zakresu badań dokumentów z dnia 21.06.2005r., wykonana przez mgr W. S. - biegłego przy Sądzie Okręgowym w B. Wykazała ona jednoznacznie, że odciski pieczątek "VAT-ZWROT" o numerach [...], [...], [...] i [...] na kwestionowanych dokumentach TAX FREE (wymienionych w decyzji organu pierwszej instancji) nie pochodzą od pieczątek, których wzory załączono jako materiał porównawczy. Reasumując organ odwoławczy stwierdził, iż z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że podatnik zastosował stawkę 0 % do sprzedaży towarów, udokumentowanej 269 dokumentami TAX FREE nie potwierdzonymi przez graniczny urząd celny, przez co naruszył przepis art. 21 d ust. l pkt 2 ustawy o VAT. W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że stawka 0% nie jest stawką obligatoryjną i może być zastosowana przez podatnika pod ściśle określonymi warunkami. To, iż przy rozliczaniu dokumentów TAX FREE sprawdzano terminy istotne z punktu widzenia przepisów dotyczących zwrotu podatku, zgodność podpisów z obu stron dokumentu oraz czy są pieczęcie urzędów celnych nie może wpłynąć na zmianę zajętego w sprawie stanowiska. Przepisy bowiem co do zastosowania zerowej stawki podatku wyraźnie przewidują, iż o tej stawce decyduje potwierdzenie wywozu towarów poza państwową granicę Rzeczypospolitej Polskiej. Od powyższej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B., J. R. wniósł do tutejszego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę. Zaskarżonej decyzji zarzucił: I. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie art. art. 120, 121§1, 122, 187§1, 201 § 1, 210 Ordynacji Podatkowej, poprzez wydanie niekorzystnej dla podatnika decyzji na skutek: a) uznania przez organ podatkowy II Instancji za prawidłowe rozstrzygnięcia organu podatkowego I Instancji, iż podatnik ponosi konsekwencje finansowe niedostatecznych regulacji prawnych w okresie objętym kontrolą podatkową wyrażających się w braku instrumentów weryfikacji i kontroli dokumentów wywozu towarów za granicę przez osoby, o których stanowił art. 21a ust. l ustawy z dnia 08.01.1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym; b) naruszenia przez organy podatkowe obu instancji zasady zaufania podatnika do organów podatkowych poprzez wydanie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu podatkowego I Instancji w sytuacji, gdy w tej samej sprawie w oparciu o te same dokumenty odmiennej ich oceny (korzystnej dla podatnika) dokonał Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. w następstwie wcześniejszej kontroli podatkowej w zakresie zastosowania przez podatnika zerowej stawki podatku VAT w związku ze sprzedażą towarów podróżnym; c) kontynuowania postępowania podatkowego, mimo iż wobec wszczęcia przez Prokuraturę Rejonową w B. postępowania w sprawie fałszerstw pieczęci wywozu na wystawianych przez podatnika dokumentach TAX FREE, postępowanie to winno być zawieszone do czasu wyjaśnienia przez organy ścigania, czy rzeczywiście podatnik bądź jego pracownicy uczestniczyli w takim procederze; d) braku przekonującego uzasadnienia zaskarżonej decyzji wyjaśniającego motywy, dla których organ podatkowy uznał za prawidłowe stanowisko Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej przyjmujące, iż podatnik ponosi konsekwencje braku do 2005r. prawnych instrumentów weryfikacji i kontroli dokumentów wywozu towarów za granicę przez podróżnych; II. mające wpływ na wynik sprawy naruszenie art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej wyrażające się w naruszeniu zasady zaufania do państwa i tworzonego przez nie prawa, poprzez brak do 2005r. prawnych środków umożliwiających podatnikowi sprawdzenie, czy podróżny rzeczywiście dokonał wywozu towarów za granicę oraz poprzez przerzucenie na podatnika konsekwencji finansowych braku takich środków wyrażających się w pozbawieniu jego praw do stosowania preferencyjnej stawki podatku VAT, w sytuacji gdy podróżny dokonał fałszerstwa dokumentów wywozu w sposób niemożliwy do ustalenia bez specjalistycznych badań. III. naruszenie art. 21d ustawy z dnia 08.01.1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym poprzez uznanie, że podatnikowi nie przysługiwało w badanym okresie prawo do stosowania zerowej stawki podatku VAT w związku ze sprzedażą towarów na rzecz podróżnych.. Wskazując na powyższe J. R. wnosił o: - uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I Instancji, ewentualnie w przypadku uznania, iż decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa - o stwierdzenie jej nieważności; - zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz skarżącego kosztów postępowania w sprawie. W uzasadnieniu skargi, J. R. podniósł, iż do okresu objętego niniejszym postępowaniem zastosowanie ma ustawa z dnia 08.01.1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz przepisy wykonawcze do art. 21a ust. l i następne tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w 2002r. Przywołane przepisy wykonawcze do w/w ustawy charakteryzują się wyjątkowo brakiem precyzji. Zdaniem skarżącego stwierdzić należy, że w kontrolowanym okresie nie pozwalały one podatnikowi na weryfikację dokumentów przedkładanych przez podróżnych, a dotyczących wywozu przez nich towarów za granicę. W 2002r. podatnik nie miał żadnej możliwości sprawdzenia, czy podróżni przedstawiali jemu wiarygodne dowody wywozu towarów w sytuacji, gdy bez specjalistycznych badań nie było możliwe sprawdzenie autentyczności stempli służb granicznych na tych dokumentach. Bezspornym w sprawie jest, że dopiero od 2005r. podatnicy mają możliwość sprawdzenia, czy wystawione przez nich dokumenty TAX FREE zostały zarejestrowane w systemie ewidencji wywozu towarów prze podróżnych zwanym systemem R-30. Dopiero uruchomienie tego systemu stwarzało podstawy do obciążenia podatnika konsekwencjami podatkowymi w sytuacji, gdy podróżny przedstawił dokument TAX FREE ze sfałszowaną pieczęcią dot. potwierdzenia wywozu towarów. Niemożność korzystania przez podatnika z tego systemu w badanym okresie sprawiła, że bez własnej winy i bez złej woli nie był on w stanie ustalić, iż przedkładane jemu przez podróżnych dokumenty TAX FREE zawierały sfałszowane stemple służb granicznych, co w konsekwencji spowodowało określenie jego zobowiązań w zakresie podatku VAT w kwotach wskazanych w przywołanej wyżej decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...].09.2005r. Ponadto, stwierdzenie przez organy podatkowe obu instancji, iż stemple potwierdzające wywóz towarów za granicę na zakwestionowanych przez nie dokumentach TAX FREE nie są zgodne z wzorem podanym przez Ministra Finansów, jest zaprzeczeniem ustaleń z badań tych dokumentów w trakcie wcześniejszych kontroli podatkowych, podczas których nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości dot. pieczęci urzędów celnych, potwierdzając tym samym prawidłowość zastosowania przez podatnika stawki VAT 0 %. Po dokonanych wcześniej kontrolach podatkowych podatnik działał z pełnym przeświadczeniem, że postępuje prawidłowo i rozlicza VAT na podstawie uprawnionych dokumentów. Powyższe ustalenia miały prawo utwierdzić podatnika w przekonaniu, że działalność prowadził on zgodnie z przepisami. Późniejsza odmienna ocena organów podatkowych badających tę kwestię w trakcie postępowania podatkowego w niniejszej sprawie narusza wyrażoną w art. 121 § 1 Ordynacji Podatkowej zasadę zaufania do organów. Odnosząc się do ekspertyzy biegłego, skarżący podniósł, iż z dokumentacji przedstawionej przez biegłego nie wynika, aby podatnik w jakiejkolwiek mierze miał możliwość zidentyfikowania prawdziwości pieczęci. Ekspertyza biegłego została dokonana w oparciu o materiał wydany przez inne organy. Także opinia ta nie może obarczać odpowiedzialnością podatnika za zaistniałe nieprawidłowości w pieczęciach. Jednocześnie podatnik podnosi, że jakość pieczęci granicznych urzędów celnych, nawet tych niezakwestionowanych, jest słaba, często są mało czytelne (rozmazany tusz, słabo odciśnięte). W zaistniałej sytuacji nie jest dopuszczalne zdaniem skarżącego przerzucanie na podatnika błędów i uchybień popełnionych przez ustawodawcę, na którym spoczywa obowiązek zapewnienia podatnikom, poprzez stosowne regulacje prawne, prowadzenia bezpiecznej działalności gospodarczej. Końcowo skarżący dodał, że dokonał zwrotu podatku podróżnym na podstawie przedstawionych prze nich imiennych dokumentów zawierających w szczególności kwotę podatku zapłaconego przy sprzedaży towaru. Do dokumentów tych zostały dołączone paragony z kasy fiskalnej. Zawierały one, nie budzące wątpliwości formalne elementy określone przepisami prawa, co stosownie do ich treści upoważniało podatnika do rozliczania podatku z zerową stawką podatku. W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie, podzielając stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania podatkowego, które mogło mieć istotny wpływ na jej wynik. Zgromadzony w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy nie dawał mianowicie zdaniem Sądu podstaw do wydania decyzji określającej w stosunku do skarżącego kwoty podatku od towarów i usług w miejsce zadeklarowanych kwot za miesiące od lipca do grudnia 2002 r. Na wstępie dalszych rozważań podkreślić należy, że zasadniczym elementem, który stał się przedmiotem sporu w niniejszej sprawie, było ustalenie, czy Pan J. R., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] "R." w B., uprawniony był w oparciu o przepis art. 21d ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 08.01.1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.(zwanej dalej ustawą o VAT z 1993r.), do zastosowania stawki podatku 0 % od sprzedanych przez niego w 2002r. towarów ujętych w 269 dokumentach "Zwrot VAT dla podróżnych" TAX FREE, wymienionych w decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia [...].09.2005r., Nr [...]. Instytucja zwrotu VAT podróżnym została uregulowana szczegółowo w art. 21a – 21e cytowanej wyżej ustawy o VAT z 1993r. W myśl tych unormowań, osoby fizyczne, nie mające stałego miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, mają prawo do otrzymania zwrotu podatku zapłaconego przy nabyciu towarów, które w stanie nienaruszonym zostały wywiezione przez nich poza państwową granicę Rzeczypospolitej Polskiej (art. 21a ust.1 tejże ustawy). Podstawowe warunki, uprawniające osoby fizyczne nie mające stałego miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (podróżnych), do otrzymania zwrotu VAT, zawarte są w art. 21c ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Zwrot podatku może być mianowicie dokonany, jeżeli podróżny wywiózł zakupiony towar za granicę nie później niż w ostatnim dniu trzeciego miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonał zakupu (art. 21c ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym). Podróżny winien przedstawić imienny dokument, wystawiony przez sprzedawcę, zawierający w szczególności kwotę podatku zapłaconego przy sprzedaży towarów. Wywóz towaru, powinien być ponadto potwierdzony na tym dokumencie przez graniczny urząd celny stemplem zaopatrzonym w numerator. Do dokumentu należy także dołączyć wystawiony przez sprzedawcę, paragon z kasy rejestrującej (art. 21c ust. 2 tejże ustawy). Warunki dające sprzedawcy możliwość zastosowania preferencyjnej stawki podatku 0 % do sprzedaży towarów, od których dokonano zwrotu podatku podróżnemu, ustawodawca sformułował natomiast w art. 21d powołanej ustawy o VAT z 1993 r. Sprzedawca ma mianowicie obowiązek spełnić wymogi zawarte w art. 21b ust.4 pkt 1 i 4 tejże ustawy, tj. poinformować właściwy urząd skarbowy w formie pisemnej, że jest sprzedawcą zarejestrowanym jako podatnik podatku od towarów i usług oraz o miejscu gdzie podróżny dokonujący zakupu towaru u sprzedawcy może odebrać podatek (art. 21d ust.1 pkt 1 ustawy o VAT z 1993r.). Ponadto sprzedawca powinien posiadać przed złożeniem deklaracji podatkowej za dany miesiąc – imienny dokument "TAX FREE", wystawiony przez sprzedawcę podróżnemu już z potwierdzeniem wywozu towarów poza państwową granicę RP, dokonanym przez graniczny urząd celny (art. 21d ust. 1 pkt 2 tejże ustawy). W sprawie poza sporem pozostał fakt, że skarżący w 2002r. był sprzedawcą w rozumieniu art. 21b ust. 1 ustawy o VAT z 1993r. Spełniał także wymagania z art. 21b ust. 4 pkt 1 i 4, a co za tym idzie, również wymogi z art. 21d ust. 1 pkt 1 tejże ustawy. Organy skarbowe zakwestionowały jedynie wymóg potwierdzenia przez graniczny urząd celny wywozu towarów poza państwową granicę Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd pragnie podkreślić, iż wszystkie rubryki 269 kwestionowanych dokumentów TAX FREE w dacie zastosowania przez podatnika stawki podatku 0 % zostały wypełnione, a wywóz towarów był potwierdzony przez graniczny urząd celny stemplem zaopatrzonym w numerator, przystawione były jedna lub dwie pieczęcie imienne osób dokonujących odpraw celnych i znajdowały się ich podpisy. Na dokumentacji znajdowały się również podpisy podróżnych wraz z datą ich złożenia. Do dokumentów dołączone były wystawione przez sprzedawcę paragony z kasy rejestrującej. Dyrektor Izby Skarbowej w B. w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podniósł, iż głównym dowodem wskazującym, że dokumenty imienne nie zawierały potwierdzenia granicznego urzędu celnego wywozu towarów poza granice kraju, jest sporządzona na potrzeby postępowania podatkowego ekspertyza z dnia 31.08.2005r., wydana przez biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w B. z zakresu badań pisma ręcznego, maszynowego, podpisów, odcisków pieczątek i fałszerstw mgr W. S. Tymczasem podobnie, jak w innych rozpoznawanych przez tut. Sąd sprawach dotyczących stosowania przez podatników preferencyjnej stawki podatku 0 %, w których decyzje oparto na dowodzie z opinii biegłego W. S., oceniającego prawdziwość pieczęci "VAT – ZWROT" odciśniętych na dokumentacji TAX FREE (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku: z dnia 25.01.2006r., sygn. akt I SA/Bk 377/05, z dnia 22.02.2006r., sygn. akt I SA/Bk 404/05, z dnia 21.03.2006r., sygn. akt I SA/Bk 11/06), tak i w tej sprawie sporządzona opinia wzbudza wątpliwości. Biegły został powołany w celu przeprowadzenia badań autentyczności odcisków pieczęci "VAT-ZWROT", znajdujących się w rubryce "pieczęć urzędu celnego potwierdzająca wywóz towaru poza państwową granicę Rzeczypospolitej Polskiej" na dokumentach "zwrot VAT dla podróżnych", wystawionych przez Pana J. R., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] "R." w B. Jako materiał porównawczy wskazano biegłemu odciski stempli "VAT – ZWROT", znajdujące się w "Ewidencji plombownic, pieczęci, pieczątek – pieczęcie" zawierające odciski z Oddziału Celnego Drogowego (przejście graniczne nr [...]) w O. Przeprowadzając ekspertyzę, biegły zastosował metodę graficzno - porównawczą i grafometryczną. Ocenie poddał kształt odcisków, wielkość odcisków, odległości międzywierszowe i międzyliterowe, krój i wielkość czcionek, budowę czcionek, zniekształcenia, ubytki, zabrudzenia. We wnioskach opinii, biegły stwierdził, że odciski pieczątek "VAT – ZWROT" o nr [...], [...], [...] w pozycjach "Stempel potwierdzający wywóz towaru poza granicę państwową Rzeczypospolitej Polskiej" na rewersach dokumentów zwrotu VAT dla podróżnych TAX FREE (według zestawienia wskazanego w opinii), wystawionych przez [...] "R." J. R. w B., nie zostały sporządzone pieczątkami, których wzory odcisków załączono jako materiał porównawczy. Sąd podziela stanowisko pełnomocnika skarżącego, że opinia jest lakoniczna. Biegły wskazał wyłącznie graficznie na różnice w pieczęciach w stosunku do pieczęci załączonych, jako materiał porównawczy. Nie zostały jednakże opisane te różnice, co w ocenie Sądu uniemożliwia wszechstronne zbadanie okoliczności podnoszonych przez organy skarbowe. Nie wiadomo również, czy występują różnice w pieczęciach w poszczególnych grupach materiału dowodowego i porównawczego. Przedmiotem badania przez biegłego, nie były też okoliczności związane ze sposobem odciskania pieczęci (w ręku, na twardym podłożu) oraz ewentualnego wpływu sposobu ich przystawiania na efekt końcowy i jego zgodność ze wzorcem. Podkreślić przy tym należy, że wzór stempla potwierdzającego wywóz towaru dokonany został wyłącznie w sposób opisowy, a nie graficzny, co dodatkowo zdaniem Sądu akcentuje konieczność wnikliwego badania wpływu sposobu odciskania pieczęci na ewentualne różnice w poszczególnych grupach materiału porównawczego w postaci odcisków pieczęci "VAT – ZWROT", a w konsekwencji dopiero rozstrzygania o ewentualnej prawdziwości bądź też nieprawdziwości pieczęci odciśniętych na dokumentach TAX FREE. W dacie stosowania przez skarżącego preferencyjnej stawki podatku 0 %, wzór stempla potwierdzającego na dokumencie wywóz towarów określało początkowo, obowiązujące od 01.01.2001r., rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 28.12.2000 r. w sprawie określenia wzorów: znaku informującego podróżnych o możliwości zakupu w punktach sprzedaży towarów, od których przysługuje zwrot podatku od towarów i usług, imiennego dokumentu będącego podstawą do dokonania zwrotu podatku podróżnym oraz stempla potwierdzającego na dokumencie wywóz towarów (Dz.U. Nr 122, poz.1331). Natomiast od dnia 13.05.2002r. obowiązywało w tej materii rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29.04.2002r. w sprawie określenia wzorów: znaku informującego podróżnych o możliwości zakupu w punktach sprzedaży towarów, od których przysługuje zwrot podatku od towarów i usług, imiennego dokumentu będącego podstawą do dokonania zwrotu podatku podróżnym oraz stempla potwierdzającego na dokumencie wywóz towarów (Dz.U. Nr 54, poz.473). Wzór stempla w cytowanych rozporządzeniach został ustalony jako kształt prostokąta o wymiarach 47 x 25 mm. Nadto przewidywał stosowne rozmiary liter, cyfr, gwiazdek, napisu. Znamienne jest również, iż przedmiotem badań biegłego nie były odciski pieczęci pracowników celnych i ich podpisy, tylko odciski pieczęci, znajdujące się w "Ewidencji plombownic, pieczęci, pieczątek – pieczęcie". Organ podatkowy nie zlecił biegłemu do wyjaśnienia i sam nie wyjaśnił, ile poszczególnych pieczęci było na stanie Oddziału Celnego w O. i jaki był ewentualny tryb likwidacji zużytych pieczęci. Powyższe okoliczności sprawiają, że opinia biegłego nie daje w ocenie Sądu podstaw do jednoznacznego zakwestionowania potwierdzenia wywozu towarów poza granicę RP. Organy podatkowe nie powinny wspomnianej ekspertyzy traktować jako jedynego i przesądzającego dowodu w sprawie, gdyż stanowi ona jedynie część materiału dowodowego, który podlega swobodnej, jakkolwiek nie dowolnej ocenie. Organy przekroczyły tym samym granice zasady swobodnej oceny tego dowodu, wynikającej z przepisu art.191 ustawy z dnia 29.08.1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8, poz.60 ze zm.). Przechodząc do dalszej części rozważań, należy zwrócić uwagę, iż obowiązujące w 2002r. uregulowania w materii zwrotu VAT podróżnym, nie dawały podatnikowi faktycznej możliwości zweryfikowania przedkładanych mu przez podróżnych dokumentów TAX FREE. W stanie prawnym obowiązującym do dnia 01.01.2005r., rejestr dokumentów "Zwrot VAT dla podróżnych" R-30, prowadzony przez graniczne urzędy celne, nie posiadał przymiotu zupełności. Obowiązkiem ewidencji była wówczas bowiem objęta jedynie dokumentacja dotycząca wywożonych towarów poza granice RP, których łączna wartość przekraczała równowartość 250 EURO. Stąd też wątpliwości budzi również argumentacja organu odwoławczego, opierająca rozstrzygnięcie na braku zarejestrowania zakwestionowanej dokumentacji TAX FREE w rejestrze R-30. Niewątpliwie dowód z rejestru R-30 jest jednym ze źródeł dowodowych, które może być wykorzystane w postępowaniu podatkowym. Podlega takiej samej, swobodnej ocenie, jak inne środki dowodowe. W świetle braku przymiotu zupełności tego rejestru przed 01.01.2005r., fakt nie figurowania zakwestionowanych dokumentów w rejestrze R-30 nie może być jednakże wystarczającym dowodem na brak potwierdzenia wywozu towarów poza granicę państwową RP. Zwłaszcza, że dopiero z początkiem 2005r. podatnicy uzyskali pełną możliwość sprawdzania, czy wystawione przez nich dokumenty TAX FREE zostały zarejestrowane w rejestrze R-30. Umożliwia to więc obecnie weryfikację budzących wątpliwości sprzedawcy dokumentów TAX FREE (przedkładanych przez podróżnych przed dokonaniem im zwrotu podatku VAT) pod kątem opuszczenia tychże towarów granicy państwowej RP. Oprócz opinii biegłego oraz kwestii braku zakwestionowanych dokumentów TAX FREE w rejestrze R-30, organy swoje rozstrzygnięcia oparły również na pisemnej informacji Wydziału Granicznego [...] Oddziału Straży Granicznej w B. z dnia 04.05.2005r. W ocenie Sądu również i ten dowód organy skarbowe oceniły w sposób dowolny. Co prawda, z w/w pisma wynika, iż nie odnotowano faktu przekroczenia granicy w O. przez osoby wymienione w piśmie organu, w podanym okresie czasu (tj. od 01.07.2002r. do 31.12.2002r. i w 2003r.). Niemniej jednak Zastępca Naczelnika Wydziału Granicznego [...] Oddziału Straży Granicznej w B. wskazał wyraźnie, że przejścia graniczne podległe [...]Oddziałowi Straży Granicznej w B. nie prowadzą w pełnym zakresie ewidencji osób i środków transportu przekraczających granicę RP. Fakt ten zdaniem Sądu sprawia, że ocena takiego materiału dowodowego winna zostać przeprowadzona z należytą ostrożnością, a kwestia braku potwierdzenia wywozu towarów poza granicę państwową RP musi wynikać również niezbicie z innych dowodów, czego w niniejszej sprawie zabrakło. Podsumowując dotychczasowe rozważania, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie uprawnia do stwierdzenia, że skarżący nie spełnił warunków do stosowania stawki podatku 0 % od sprzedanych przez niego w 2002r. towarów ujętych w 269 zakwestionowanych przez organy skarbowe dokumentach "Zwrot VAT dla podróżnych" TAX FREE. Zakwestionowanie przez organy podatkowe prawa podatnika do zastosowania preferencyjnej stawki podatku 0 % do sprzedaży towarów, od których dokonano zwrotu podatku VAT podróżnemu, może być oparte jedynie na dowodach niebudzących jakichkolwiek wątpliwości. Wszelkie natomiast istniejące w sprawie wątpliwości winny być rozstrzygane na korzyść podatnika. Powyższa teza jest konsekwencją omówionych wyżej rozwiązań prawnych odnoszących się do stosowania przez podatnika (sprzedawcę towaru podróżnemu) preferencyjnej stawki podatku 0 %, a funkcjonujących w dacie stosowania tej stawki przez skarżącego. Zwłaszcza, że w 2002r. możliwość weryfikacji przez podatnika wywozu towarów poza granicę RP była w znacznym stopniu ograniczona. Stąd też, jeżeli przy zachowaniu należytej staranności autentyczność dokumentów i pieczęci nie wzbudza podejrzeń podatnika, nie ma innego wyjścia, jak dokonanie podróżnemu zwrotu podatku. Ocenę argumentacji organu odwoławczego wskazującą na fakt potwierdzenia części zakwestionowanych dokumentów TAX FREE tym samym stemplem "VAT – ZWROT", z takim samym numerem kolejnym oraz kwestię stwierdzenia, iż w wielu przypadkach celnicy figurujący na tych dokumentach nie pracowali w danych dniach - determinują wątpliwości, jakie wzbudza pozostały materiał dowodowy zgromadzony w sprawie przez organy skarbowe. Konsekwencją tego jest fakt, iż dowody te nie stanowią wystarczającej podstawy do pozbawienia skarżącego prawa do zastosowania stawki podatku 0 %. Zgodnie z art. 122 cytowanej ustawy - Ordynacja podatkowa, organy podatkowe mają obowiązek podjąć wszelkie niezbędne działania w toku postępowania podatkowego, w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w tym postępowaniu. Rozwinięciem tej zasady jest reguła wyrażona w art. 187 ustawy - Ordynacja podatkowa. Organ podatkowy mianowicie jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy podatkowe natomiast uchybiły powołanym regułom postępowania podatkowego. Wskazane wyżej uchybienia w gromadzeniu i ocenie materiału dowodowego, przekonują, iż dowody, na których organy skarbowe oparły swoje rozstrzygnięcia nie mogą jednoznacznie przesądzić o twierdzeniu, że towary wymienione w zakwestionowanych dokumentach TAX FREE nie zostały wywiezione poza granicę państwową RP. Tym samym więc w świetle tak przeprowadzonego postępowania dowodowego (zwłaszcza nazbyt dowolnej oceny przeprowadzonych dowodów z opinii biegłego i w zakresie rejestru R-30), nieuprawnione jest kategoryczne stwierdzenie organu odwoławczego, że skarżący nie spełnił jednego z wymogów umożliwiającego zastosowanie preferencyjnej stawki podatku 0 % do sprzedaży towarów. Z uwagi na powyższe zarzut skarżącego naruszenia przez organy skarbowe przepisów art. 122 i art. 187 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa jest uzasadniony. Odnosząc się do innych zarzutów skarżącego (podniesionych na rozprawie), w ocenie Sądu nie można zgodzić się z argumentami o naruszeniu art. 193 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa. Organy skarbowe w swoich decyzjach nie kwestionowały w ogóle prawidłowości ksiąg podatkowych (rachunkowych), ponieważ w rozpatrywanej sprawie, dane zawarte w tych dokumentach, co do zasady nie mogą rzutować w przedmiocie wysokości kwoty podatku od towarów i usług. Bezzasadny okazał się także zarzut naruszenia art. 121 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa, statuującego zasadę zaufania do organów podatkowych. Z akt administracyjnych niezbicie wynika, iż w przedmiocie rzetelności i prawidłowości ustalania i wpłacania podatku od towarów i usług za okres od lipca do grudnia 2002r., nie przeprowadzono w stosunku do Pana J. R. żadnych czynności kontrolnych oraz nie wydano żadnych rozstrzygnięć (por. Pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...].03.2005r. – k.8/1 tom I akt administracyjnych). Ponadto wbrew twierdzeniu skarżącego, organ odwoławczy odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do powyższego zarzutu. Tym samym nie została naruszona dyspozycja art. 210 ustawy – Ordynacja podatkowa. Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisu art. 201 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa. Skarżący zarzucał kontynuowanie postępowania podatkowego, mimo iż wszczęte zostało przez Prokuraturę Rejonową w B. postępowanie w sprawie fałszerstw pieczęci wywozu na wystawianych przez podatnika dokumentach TAX FREE. Treść zarzutu wskazuje, iż skarżący zarzuca organom naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 powołanej ustawy – Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Organ odwoławczy słusznie argumentował przy tym, że w niniejszej sprawie nie występuje kwestia zagadnienia wstępnego. Wydanie decyzji mianowicie nie było uzależnione od wcześniejszego rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego, którym według strony skarżącej może być wynik postępowania przygotowawcze prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w B., odnośnie zawiadomienia o fałszerstwie stempli "VAT – ZWROT" Podkreślić należy, że postępowanie podatkowe jest postępowaniem samodzielnym, odrębnym od postępowania karnego. Wynik postępowania prowadzonego przez Prokuraturę, nie przesądza co do zasady o braku odpowiedzialności za niezapłacone podatki. O takiej odpowiedzialności orzekają organy podatkowe, biorąc pod uwagę materiał dowodowy zgromadzony, tak jak w niniejszej sprawie w drodze przeprowadzonej kontroli skarbowej. Oczywiście wyniki postępowania dowodowego przeprowadzonego przez Prokuraturę mogą być w pewnych warunkach wykorzystane dla celów postępowania podatkowego. Niemniej jednak dla niniejszego sprawy nie mają one prejudycjalnego charakteru, nie stanowią materialnoprawnej podstawy do wydania decyzji przez organy. Nie można też zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, iż wydając decyzję organ odwoławczy naruszył art. 2 ustawy z 02.04.1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U Nr 78, poz. 483). Przepis ten stanowi, iż Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Oznacza to, że funkcjonowanie organu państwowego opiera się na prawie, które określa zarazem kompetencje tego organu i wyznacza granice jego działalności. W sprawie niniejszej nie można zasadnie stwierdzić, że organy podatkowe działały poza granicami obowiązującego je prawa. Decyzje zostały wydane przez kompetentne organy, na podstawie obowiązujących w dacie stosowania przez podatnika stawki 0 % podatku VAT przepisów materialnoprawnych. Inną kwestią jest to czy przepisy te zostały zastosowane właściwie oraz czy organy wydając rozstrzygnięcie nie naruszyły uregulowań proceduralnych. Reasumując więc, naruszenie przez organ podatkowy odwoławczy wskazanych wyżej przepisów postępowania podatkowego, w postaci art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i 193 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa, mające w ocenie Sądu istotny wpływ na wynik sprawy, skutkowało uwzględnieniem skargi. Orzeczenie w tym punkcie, znalazło oparcie w regulacji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając ponownie sprawę organy skarbowe winny rozważyć uzupełnienie zebranego materiału dowodowego, poprzez uzyskanie dodatkowej, wyjaśniającej podniesione przez Sąd wątpliwości, opinii biegłego. Na podstawie art. 152 powołanej ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, że zaskarżone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości. O kosztach postępowania Sąd orzekł zaś na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI